Dokument chroniony elektronicznym znakiem wodnym

Spis treści

Karta tytułowa

Karta redakcyjna

część pierwsza

rozdział 1

rozdział 2

rozdział 3

rozdział 4

rozdział 5

rozdział 6

rozdział 7

rozdział 8

rozdział 9

rozdział 10

rozdział 11

rozdział 12

rozdział 13

rozdział 14

rozdział 15

część druga

rozdział 16

rozdział 17

rozdział 18

rozdział 19

rozdział 20

rozdział 21

rozdział 22

rozdział 23

rozdział 24

rozdział 25

rozdział 26

rozdział 27

rozdział 28

rozdział 29

rozdział 30

część trzecia

rozdział 31

rozdział 32

rozdział 33

rozdział 34

rozdział 35

rozdział 36

rozdział 37

rozdział 38

rozdział 39

rozdział 40

rozdział 41

rozdział 42

rozdział 43

rozdział 44

rozdział 45

epilog

Tytuł oryginału: The Fall of Hyperion

Copyright © 1990 by Dan Simmons

Copyright for the Polish translation © 2015 by Wydawnictwo MAG

Redakcja i korekta: Urszula Okrzeja

Projekt typograficzny, skład i łamanie: Tomek Laisar Fruń

Projekt graficzny serii, projekt okładki oraz ilustracja na okładce: Dark Crayon

Nazwa serii: Vanrad

Redaktor serii: Andrzej Miszkurka

ISBN 978-83-7480-603-9

Wydanie III

Wydawca:

Wydawnictwo MAG

ul. Krypska 21 m. 63, 04-082 Warszawa

tel. 22 813 47 43, fax 22 813 47 60

e-mail kurz@mag.com.pl

www.mag.com.pl

Wyłączny dystrybutor:

Firma Księgarska Jacek Olesiejuk

Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością S.K.A

ul. Poznańska 91, 05-850 Ożarów Maz.

tel. 22 721 30 00

www.olesiejuk.pl

Skład wersji elektronicznej

pan@drewnianyrower.com

Johnowi Keatsowi,

którego imię zapisano w wieczności.

Czy możliwa jest znacząca interakcja Boga ze stworzonym przez Niego dziełem? Czy możliwa jest znacząca interakcja jakiegokolwiek stwórcy, choćby ograniczonego w swej potędze, ze stworzonym przez niego dziełem?

– Norbert Wiener, God and Golem, Inc.

Czyż nie jest możliwe, że istnieją jakieś istoty wyższe, które bawi elegancki, choć samorzutny stan mojego umysłu, tak jak ja znajduję uciechę w instynktownej czujności gronostaja lub płochliwości sarny? Wszak nawet jeśli uliczna awantura jest rzeczą godną pogardy, to wyzwoloną w niej energię należy cenić... Podobnie postrzegać może istota wyższa nasze rozumowanie – jako błędne, lecz wartościowe. I to właśnie jest istotą poezji...

– John Keats w liście do brata

Wyobraźnię można przyrównać do snu Adama: Adam obudził się i stwierdził, że to, co wyśnił, jest prawdą.

– John Keats w liście do przyjaciela

część pierwsza

rozdział 1

W dniu, kiedy armada wyruszyła na wojnę – w ostatnim dniu życia, do jakiego przywykliśmy – zostałem zaproszony na przyjęcie. Wszędzie odbywały się wtedy przyjęcia, w ponad stu pięćdziesięciu światach Sieci, ale tylko to jedno naprawdę się liczyło.

Za pośrednictwem datasfery potwierdziłem przyjęcie zaproszenia, upewniłem się, że mój najlepszy smoking jest świeżo wyprany, bez pośpiechu wykąpałem się i ogoliłem, ubrałem z wyszukaną elegancją i użyłem jednorazowego klucza w chipie zaproszeniowym, aby o oznaczonej porze przenieść się z Esperance na Centralną Tau Ceti.

Na tej półkuli CTC zapadał zmierzch. Padające niemal poziomo promienie słońca łagodnie oświetlały wzgórza i doliny Jeleniego Parku, szare wieże położonego daleko na południu Centrum Administracyjnego, płaczące wierzby i płomienne paprocie ogniste nad brzegami Tetydy, a także białą kolumnadę samej siedziby rządu. Goście przybywali tysiącami. Pracownicy biura ochrony witali każdego z osobna, porównywali podany na zaproszeniu kod z wzorcem DNA, po czym wdzięcznym gestem wskazywali drogę do baru i bufetu.

– M. Joseph Severn? – spytał uprzejmie mój przewodnik.

– Tak – skłamałem. Tak się teraz nazywałem, nie była to jednak moja prawdziwa tożsamość.

– Przewodnicząca Gladstone chętnie się z panem spotka, dziś wieczorem, ale nieco później. Zostanie pan zawiadomiony, gdy będzie mogła pana przyjąć.

– Znakomicie.

– Jeżeli życzyłby pan sobie innych napojów, przystawek lub rozrywek niż te, które już są do dyspozycji gości, wystarczy, że wypowie pan swoje życzenie na głos. Monitory dołożą wszelkich starań, aby je spełnić.

Skinąłem głową, uśmiechnąłem się i ruszyłem dalej. Zanim zdążyłem zrobić dziesięć kroków, mój przewodnik zwrócił się już do następnych gości schodzących z platformy terminalu.

Z mojego punktu widokowego – znajdowałem się na niewielkim wzniesieniu – widziałem kilkutysięczny tłum gości: kłębili się na setkach akrów wypielęgnowanej trawy, a niektórzy spacerowali po zagajnikach ozdobnie przyciętych drzew i krzewów. Powyżej rozległego trawnika, na którym stałem, tonącego już w cieniu nadrzecznych drzew, rozciągały się reprezentacyjne ogrody, za nimi zaś wznosił się majestatyczny gmach rządowy. Na patio grała orkiestra, a ukryte głośniki niosły muzykę do najdalszych zakątków Jeleniego Parku. Spod zawieszonego w górze transportalu na ziemię spływał spiralą nieprzerwany strumień EM-ów. Przez chwilę obserwowałem kolorowo odzianych pasażerów, wysiadających na platformie obok terminalu dla pieszych. Fascynowała mnie różnorodność pojazdów: wieczorne słońce odbijało się nie tylko w lśniących karoseriach standardowych vikkenów, altzów i sumatso, ale błyszczało też na rokokowych pokładach barek lewitacyjnych i metalowych kadłubach zabytkowych śmigów, które uchodziły za staromodne jeszcze w czasach, gdy istniała Stara Ziemia.

Długim łagodnym zboczem zszedłem nad samą Tetydę, nieopodal przystani, gdzie pasażerowie szerokimi strumieniami wylewali się z wprost niewiarygodnej zbieraniny pojazdów pływających. Tetyda była jedyną rzeką przecinającą Sieć: przepływając przez zbudowane specjalnie dla niej transportale, łączyła ponad dwieście planet i księżyców, a zamieszkujący na jej brzegach ludzie należeli do najbogatszych w całej Hegemonii. Pojazdy, którymi przybywali na Centralną Tau Ceti, jednoznacznie to potwierdzały – potężne krążowniki z blankowanymi kasztelami; powiewające mnóstwem żagli barkentyny; pięciopoziomowe barki, niejednokrotnie zaopatrzone w generatory lewitacyjne; ozdobne łodzie mieszkalne z własnymi transportalami na pokładzie; małe ruchome wyspy przeniesione z oceanów Maui-Przymierza; sportowe ślizgacze i łodzie podwodne pochodzące z czasów przed hidżrą; ręcznie rzeźbione wodne pojazdy EM z Renesansu; przybyło też kilka nowoczesnych jachtów terenowych – ich kadłuby kryły się pod jajowatymi, lustrzanymi, idealnie gładkimi powłokami pól siłowych.

Goście, którzy z nich wysiadali, prezentowali nie mniej barwny i imponujący przekrój gustów i stylów: od pochodzących sprzed hidżry konserwatywnych strojów wieczorowych okrywających ciała nietknięte kuracjami Poulsena, po najnowsze twory projektantów mody z Centralnej Tau Ceti, drapowane na sylwetkach rzeźbionych przez najsłynniejszych ARNistów Sieci.

Ruszyłem dalej i zatrzymałem się przy podłużnym stole, by nałożyć sobie na talerz plaster rostbefu, sałatkę, filet z podniebnej kałamarnicy, curry z Parwati i świeży, jeszcze ciepły chleb.

Zanim znalazłem w pobliżu ogrodu miejsce do siedzenia, blask zachodzącego słońca przybladł, nastał zmierzch i pojawiły się pierwsze gwiazdy. Światła miasta i Centrum Administracyjnego zostały na ten jeden wieczór przyćmione, by ułatwić podziwianie armady. Niebo nad Centralną Tau Ceti od wieków nie było tak czyste i pogodne.

Siedząca nieopodal kobieta zerknęła z uśmiechem w moją stronę.

– My się chyba znamy...

Odpowiedziałem uśmiechem, chociaż wiedziałem, że się myli. Była niezwykle atrakcyjna i – na oko – dwukrotnie starsza ode mnie: miała około pięćdziesięciu lat standardowych, wyglądała jednak młodziej niż ja, dwudziestosześciolatek, a wszystko dzięki pieniądzom i Poulsenowi. Skórę miała tak białą, że niemal przezroczystą, włosy zaplecione w warkocz i upięte do góry, piersi – które delikatna jak mgiełka suknia bardziej odsłaniała niż ukrywała – idealne. W jej oczach czaiło się okrucieństwo.

– Być może – odparłem. – Wydaje mi się to jednak mało prawdopodobne. Nazywam się Joseph Severn.

– Naturalnie! Jest pan artystą!

Nie byłem artystą. Kiedyś, dawno temu, byłem... poetą. Ale rzeczywiście, z danych persony Severna, którą przejąłem przed rokiem, po stracie mojej pierwotnej tożsamości, wynikało, że jestem artystą. Wszystko zostało zapisane w moim pliku we Wszechrzeczy.

– Pamiętam pana! – Roześmiała się.

Kłamała. Za pomocą drogiego komlogu wszczepionego w ciało połączyła się z datasferą.

Ja nie musiałem się z niczym „łączyć”... Cóż to było za niezręczne i niepotrzebne określenie; gardziłem nim mimo jego starożytnej proweniencji. Wystarczyło, że w wyobraźni zamknąłem oczy – i już byłem w samym środku datasfery. Omijałem symboliczne zabezpieczenia Wszechrzeczy i nurkowałem w powierzchniowych falach informacji, podążając za świetlistą pępowiną dostępową w głąb mrocznej toni „bezpiecznego” strumienia danych.

– Nazywam się Diana Philomel – powiedziała. – Mój mąż jest zarządcą transportu regionalnego na Sol Draconi Septem.

Skinąłem głową i uścisnąłem podaną mi dłoń. Ani słowem nie wspomniała o tym, że jej mąż był kiedyś naczelnym palantem w związku zawodowym skrobaczy pleśni na Wrotach Niebios, zanim polityczni protektorzy awansowali go na Sol Draconi; ani że dawniej nazywała się Dinee Cycatka i zarabiała na życie jako kelnerka i kurewka obsługująca czyścicieli przewodów wentylacyjnych Środkowego Zbiornika; ani że dwa razy aresztowano ją za nadużywanie czaru wspomnień – przy drugiej okazji poważnie poharatała niedoszłego lekarza rodzinnego; ani że w wieku dziewięciu lat otruła swojego przyrodniego brata, po tym, jak zagroził, że powie jej ojczymowi o schadzkach Dinee z górnikiem z Błotniska, który nazywał się...

– Miło mi panią poznać, M. Philomel – powiedziałem.

Miała ciepłą dłoń. Odrobinę zbyt długo przytrzymała moje palce.

– Czy to nie ekscytujące? – wyszeptała.

– Co takiego?

Zamaszystym gestem ogarnęła noc, zapalające się żarkule, tłumy w ogrodach.

– Ach, to przyjęcie, ta wojna... Wszystko.

Uśmiechnąłem się, pokiwałem głową i spróbowałem rostbefu. Był krwisty i całkiem niezły, choć lekki słonawy posmak zdradzał, że pochodzi z kadzi klonowniczych na Lususie. Za to kałamarnica wydała mi się najzupełniej prawdziwa. Kelnerzy podali szampana, napiłem się trochę; smakował podle. Dobre wino, szkocka whisky i kawa – tych trzech towarów nie dało się niczym zastąpić po śmierci Starej Ziemi.

– Myśli pani, że ta wojna jest konieczna? – zapytałem.

Diana Philomel otworzyła usta, żeby mi odpowiedzieć, ale mąż ją uprzedził.

– Ależ naturalnie, do licha!

Podszedł od tyłu i dołączył do nas na sztucznej kłodzie drewna, na której zasiedliśmy do kolacji. Był wysokim mężczyzną, dobre półtorej stopy wyższym ode mnie. Chociaż trzeba uczciwie przyznać, że ja jestem raczej niski. Pamięć podpowiada mi, że kiedyś napisałem wiersz, w którym zadrwiłem z siebie tymi słowy: „Pan John Keats, co ma pięć stóp wzrostu”. W rzeczywistości mierzę całe pięć stóp i jeden cal, ale już za życia Wellingtona i Napoleona nie było to dużo, bo średni wzrost mężczyzny kształtował się w granicach pięciu i pół stopy; w czasach współczesnych zaś, gdy ludzie z planet o przeciętnej sile ciążenia dorastają do sześciu, siedmiu stóp, jest to wręcz rozpaczliwie mało. Nie miałem ani grubych kości, ani potężnej muskulatury, które sugerowałyby, że wywodzę się z któregoś ze światów o większej grawitacji, dla przeciętnego obserwatora byłem więc zwyczajnie niski. (Kiedy cytuję tu swoje przemyślenia, odruchowo używam miar, w których myślę... Ze wszystkich zmian, jakie zaszły od czasu moich ponownych narodzin w Sieci, zdecydowanie najwięcej trudności sprawia mi myślenie w systemie metrycznym. Czasem staram się tego w ogóle nie robić).

– Dlaczego wojna miałaby być konieczna? – zwróciłem się do Hermunda Philomela, męża Diany.

– Bo tamci się o nią prosili, do diabła – odburknął.

Miał masywną żuchwę, na której (kiedy zaciskał zęby) wyraźnie rysowały się wszystkie mięśnie, i kiełkujący zarost, skutecznie opierający się próbom depilacji i golenia. Prawie nie miał szyi, za to jego dłonie były półtora raza większe – i wielokrotnie silniejsze – od moich.

– Rozumiem – powiedziałem.

– Ci przeklęci Wygnańcy. Sami się o nią prosili – powtórzył, po czym postanowił przywołać (na mój użytek) co ważniejsze argumenty: – Podskoczyli nam na Bressii, a teraz znowu podskakują na... na tym, no... jakże on się nazywa...

– W układzie Hyperiona – podpowiedziała mu żona, nie odrywając ode mnie oczu.

– No właśnie – przytaknął jej pan i małżonek. – W układzie Hyperiona. Próbują fikać, więc musimy tam polecieć i pokazać im, że u nas, w Hegemonii, nie będziemy tego tolerować. Rozumiesz pan?

Pamięć podszeptuje mi, że w dzieciństwie zostałem posłany do akademii Johna Clarke’a w Enfield, do której uczęszczało całkiem sporo byczków o ptasich móżdżkach i łapach jak bochny, takich jak ten tutaj. Z początku schodziłem im z drogi lub starałem się ich udobruchać. Po tym, jak moja matka umarła i cały mój świat wywrócił się do góry nogami, rzucałem się na nich z kamieniami, zaciskając na nich drobne piąstki, a kiedy po ciosach ruszały mi się zęby i krwawiłem z rozbitego nosa, wstawałem z ziemi i zamierzałem się do następnego uderzenia.

– Rozumiem – przytaknąłem cicho.

Mój talerz był pusty. Resztką szampana wzniosłem toast na cześć Diany Philomel.

– Niech mnie pan narysuje.

– Słucham?

– Proszę mnie narysować, M. Severn. Jest pan artystą.

– Malarzem. – Bezradnie skinąłem pustą dłonią. – Przykro mi, nie mam piórka.

Sięgnęła do kieszeni męża i podała mi wyjęte z niej pióro świetlne.

– Niech mnie pan narysuje, bardzo proszę.

Narysowałem ją. Portret nabierał kształtów w powietrzu pomiędzy nami; linie wznosiły się, opadały, zakrzywiały i zawijały jak neonowe włókna w rzeźbie z drutu. Wokół nas zebrał się tłumek gapiów, który nieśmiałymi oklaskami powitał ukończenie dzieła. Rysunek nie był wcale taki zły: udało mi się uchwycić zmysłową krzywiznę długiej szyi, łuk podpiętego warkocza, wydatne kości policzkowe... nawet ten delikatny, dwuznaczny błysk w oku. Lepiej nie mogłem jej narysować, bazując na kuracji RNA i lekcjach, które przygotowały mnie do przejęcia nowej persony. Prawdziwy Joseph Severn poradziłby sobie lepiej... Naprawdę był niezły. Pamiętam, jak mnie rysował, kiedy umierałem.

M. Diana Philomel rozpromieniła się, zachwycona. M. Hermund Philomel spochmurniał.

– Są! – krzyknął ktoś. – Tam, patrzcie!

Tłum zaszemrał i ludzie zaczęli z zapartym tchem uciszać się nawzajem. Żarkule i lampy ogrodowe pociemniały, a potem całkiem pogasły. Tysiące gości wzniosły oczy ku niebu. Zmazałem rysunek i odłożyłem pióro na miejsce, do kieszeni Hermunda.

– To armada – powiedział nobliwy starszy pan w czarnym mundurze ARMII. Kieliszkiem wskazywał coś towarzyszącej mu młodej damie. – Właśnie otworzyli bramę. Pierwsze przejdą przez nią okręty zwiadu, później eskortowce.

Z tej odległości nie widzieliśmy samego transportalu; przypuszczam, że nawet oglądany z bliska, z kosmosu, byłby widzialny zaledwie jako prostokątna nieregularność na gwiaździstym niebie. Doskonale widoczne były za to płomienie z dysz okrętów zwiadowczych: najpierw przypominały stado świetlików albo lśniących muślinków, później, kiedy uruchomiły główne silniki i pomknęły przez układ Tau Ceti, upodobniły się do roju komet. Pojawienie się eskortowców wyrwało z piersi gości zbiorowe westchnienie; dysze olbrzymich statków pluły ogniem na sto razy większą odległość niż silniki jednostek zwiadowczych. Czerwonozłote smugi pocięły całe nocne niebo nad CTC, od zenitu po widnokrąg.

Ktoś gdzieś zaczął klaskać i kilkanaście sekund później wszystkie ogrody i trawniki Jeleniego Parku rozbrzmiały szaleńczym aplauzem i hałaśliwymi wiwatami; elegancki tłum miliarderów, urzędników rządowych i arystokratów ze stu różnych planet dał się porwać zapomnianemu szowinizmowi i żądzy wojowania, rozbudzonymi na nowo po trwającym ponad półtora wieku uśpieniu.

Ja nie klaskałem. Samotnie wzniosłem kolejny toast – już nie za lady Philomel, lecz za trwałą głupotę mojej rasy. Dopiłem szampana, który przez ten czas stracił resztkę bąbelków.

Nad naszymi głowami pojawiały się tymczasem najważniejsze okręty floty. Musnąwszy przelotnie datasferę (jej powierzchnia, wzburzona falami informacji, coraz bardziej upodabniała się do sztormowego morza), dowiedziałem się, że trzon armady ARMII: kosmos stanowi ponad setka ogromnych okrętów liniowych: czarnych, matowych lotniskowców, które w tej chwili, ze złożonymi wyrzutniami myśliwców, musiały przywodzić na myśl włócznie w locie. Towarzyszyły im okręty flagowe klasy 3K, równie piękne – i równie niezgrabne – jak meteory z czarnego kryształu; pękate niszczyciele, trochę przypominające przerośnięte liniowce, którymi zresztą w istocie były; wedety obronne, składające się w większym stopniu z czystej energii niż z materii – ich pola siłowe, nastawione na całkowite odbicie, upodabniały je do zwierciadeł, w których przeglądały się Tau Ceti i setki ognistych smug na niebie; szybkie krążowniki, poruszające się jak rekiny w ławicach wolniejszych statków; ociężałe transportowce, wiozące w bezgrawitacyjnych ładowniach tysiące komandosów; oraz dziesiątki okrętów wsparcia – fregat, myśliwców, torpedowców, okrętów łącznościowych i statków przenoszących ruchome transportale – ogromnych, dwunastościennych, zjeżonych baśniowym lasem anten i sond.

Dookoła floty wojennej, posłuszne komunikatom kontroli ruchu i zachowujące bezpieczny dystans, przemykały jachty, klipry słoneczne i prywatne statki międzyplanetarne, łapiąc w żagle światło gwiazd i blask armady.

Goście w ogrodach klaskali i wiwatowali hucznie; mężczyzna w czarnym mundurze cicho szlochał. Dyskretnie ukryte szerokopasmowe holokamery przekazywały ten obraz do wszystkich światów Sieci, a za pośrednictwem hiperłączy także do dziesiątek planet, które do Sieci nie należały.

Pokręciłem głową. Nie wstałem z kłody.

– M. Severn?

Nade mną stała jedna ze strażniczek.

– Tak, to ja. Słucham?

Ruchem głowy wskazała budynek rządowy.

– Przewodnicząca Gladstone przyjmie pana teraz.

rozdział 2

W każdej epoce obfitującej w konflikty i niebezpieczeństwa pojawia się przywódca, będący dla niej wprost stworzonym; polityczny olbrzym, którego brak – z perspektywy czasu, kiedy historycy tę epokę opisują – wydaje się wręcz nie do pomyślenia. Meina Gladstone była takim właśnie przywódcą w naszej Ostatniej Erze, choć wtedy nikt nawet nie przypuszczał, że to właśnie ja, nikt inny, spiszę prawdziwą historię jej samej i czasów, w których żyła.

Tylokrotnie już porównywano ją do klasycznej postaci Abrahama Lincolna, że kiedy w końcu w trakcie przyjęcia uświetniającego wyruszenie armady poznałem ją osobiście, trochę się chyba zdziwiłem, że nie nosi czarnego surduta i cylindra. Przewodnicząca Senatu, kierująca rządem sprawującym pieczę nad stu trzydziestoma miliardami ludzi, przyjęła mnie ubrana w garnitur z szarej wełny, z marynarką dyskretnie obszytą czerwoną lamówką na szwach i przy mankietach. Na mój gust wcale nie przypominała Abrahama Lincolna; nie przywodziła również na myśl Alvarez-Temp, drugiej z popularnych bohaterów starożytnych, którą media często przywoływały jako jej rzekomego sobowtóra. Wyglądała jak zwykła starsza pani.

Była wysoka i chuda, lecz rysy miała bardziej orle niż lincolnowskie: nos jak tępo zakrzywiony dziób; ostre kości policzkowe; szerokie, wyraziste usta o wąskich wargach; siwiejące włosy wznoszące się nad czołem niedbale przystrzyżonymi falami, do złudzenia przypominające pióra. Ale najbardziej zapadały w pamięć oczy Meiny Gladstone – duże, piwne i nieskończenie smutne.

Nie byliśmy sami. Zaprowadzono mnie do długiego pokoju, gdzie w przyćmionym świetle ciągnęły się wzdłuż ścian drewniane regały, wypełnione setkami drukowanych książek. Podłużna holorama udawała okno, z którego roztaczał się widok na ogród. W pokoju właśnie dobiegało końca jakieś spotkanie: tuzin nieznanych mi ludzi, siedzących i stojących, otaczał nierównym półkolem biurko przewodniczącej. Gladstone stała przed nimi w niedbałej pozie, oparta tyłem o biurko, z założonymi na piersi rękami. Spojrzała na mnie, kiedy wszedłem.

– M. Severn?

– Tak.

– Dziękuję, że pan przyszedł.

Znałem jej głos z tysięcy debat Wszechrzeczy: lekko chropowaty ze starości, a zarazem delikatny i płynny jak drogi trunek. Słynęła ze swojego akcentu – precyzyjną składnię łączyła z niemal zapomnianą melodią prehidżryjskiej angielszczyzny, jaką słyszało się już ponoć tylko w rzecznych deltach Patawpha, jej macierzystej planety.

– Panie i panowie, przedstawiam wam M. Josepha Severna – powiedziała.

Kilkoro gości skinęło mi głową, w oczywisty sposób zdumiewając się moją obecnością. Gladstone nie kontynuowała prezentacji, sięgnąłem jednak na mgnienie oka do datasfery, by ich zidentyfikować: troje członków gabinetu, w tym minister obrony; dwóch szefów sztabu ARMII; dwoje asystentów Gladstone; czworo senatorów, w tym niezwykle wpływowy senator Kolczew; oraz projekcja reprezentującego TechnoJądro radcy Albedo.

– Zaprosiłam M. Severna, by odniósł się do naszych obrad z perspektywy artysty – wyjaśniła przewodnicząca.

Generał Morpurgo z ARMII:ląd parsknął śmiechem.

– Z perspektywy artysty? Za pozwoleniem, pani przewodnicząca, ale co to niby ma znaczyć, do diabła ciężkiego?

Gladstone uśmiechnęła się, ale zamiast mu odpowiedzieć, zwróciła się do mnie:

– Co pan myśli o paradzie floty, M. Severn?

– Ładna – odparłem.

Morpurgo wydał z siebie podobny odgłos jak przed chwilą.

– Ładna?! Facet ma przed oczami największą koncentrację sił kosmicznych w historii galaktyki i mówi, że jest ładna?

Spojrzał na drugiego wojskowego w tym gronie i pokręcił głową.

Gladstone nie przestawała się uśmiechać.

– A co pan powie o wojnie? Czy ma pan wyrobioną opinię na temat naszej próby ocalenia Hyperiona przed wpadnięciem w łapy tych barbarzyńskich Wygnańców?

– To głupota – powiedziałem.

W pokoju zrobiło się bardzo, bardzo cicho. Prowadzony na bieżąco sondaż we Wszechrzeczy wykazywał w tej chwili dziewięćdziesięcioośmioprocentowe poparcie dla decyzji Gladstone o obronie Hyperiona przed zakusami Wygnańców. Cała jej polityczna przyszłość zależała od wyniku tego konfliktu. Zebrani w pokoju ludzie odegrali kluczowe role w kształtowaniu takiej polityki, podjęciu decyzji o wysłaniu wojska i organizacji logistycznego aspektu ekspedycji. Cisza się przeciągała.

– Dlaczego? – spytała półgłosem przewodnicząca.

– Hegemonia nie toczyła żadnej wojny od chwili powstania, czyli od siedmiuset lat – mówiłem, gestykulując jedną ręką. – Głupotą jest wystawiać jej stabilność na próbę w taki właśnie sposób.

– Nie toczyła wojny! – Generał Morpurgo podniósł głos. Mocniej zacisnął dłonie na kolanach. – A jak by pan nazwał bunt Glennona-Heighta, hę?!

– Buntem – odparłem. – Rebelią wymagającą akcji policyjnej.

Senator Kolczew odsłonił zęby w uśmiechu, w którym nie było cienia wesołości. Pochodził z Lususa i był jedną wielką górą mięśni.

– Poważna operacja floty – powiedział. – Pół miliona zabitych, dwie dywizje ARMII związane walką na ponad rok. Niezła ta akcja policyjna, synu.

Milczałem.

Leigh Hunt – starszy, wymizerowany mężczyzna, uchodzący za najbliższego współpracownika przewodniczącej – odchrząknął i zabrał głos:

– To, co powiedział M. Severn, jest bardzo interesujące. Na czym, pana zdaniem, polega różnica między bieżącym... konfliktem i buntem Glennona-Heighta?

– Glennon-Height był wcześniej oficerem ARMII – odparłem, stwierdzając oczywisty fakt. – A Wygnańcy od wieków stanowią niewiadomą. O siłach rebeliantów wiedzieliśmy wszystko, ich potencjał był łatwy do oszacowania. Roje Wygnańców od czasów hidżry pozostają poza Siecią. Glennon-Height nie zapuszczał się poza obręb Protektoratu, w swoich najazdach ograniczał się do światów, których odległość od Sieci nie przekraczała dwumiesięcznego długu czasowego. Podróż na Hyperiona z Parwati, najbliższego świata Sieci, oznacza trzyletni dług czasowy.

– Sądzi pan, że nie wzięliśmy tego pod uwagę? – spytał Morpurgo. – Zresztą... Co pan powie o bitwie o Bressię? Walczyliśmy tam z Wygnańcami. I z pewnością nie był to zwykły... bunt.

– Proszę o spokój – wtrącił Hunt. – M. Severn, proszę kontynuować.

Wzruszyłem ramionami.

– Główna różnica jest taka, że tym razem chodzi o Hyperiona.

Jedna z kobiet, senator Richeau, skinęła głową, jakby to wyjaśnienie w zupełności jej wystarczało.

– Obawia się pan Dzierzby – stwierdziła. – Należy pan do Kościoła Ostatecznej Pokuty?

– Nie. Nie jestem członkiem kultu Dzierzby.

– A kim właściwie pan jest? – spytał Morpurgo.

– Artystą – skłamałem.

Leigh Hunt zwrócił się z uśmiechem do Gladstone:

– Zgadzam się, pani przewodnicząca. Opinia artysty pomogła nam nieco otrzeźwieć. – Wskazał na holograficzne okno i widoczny za nim rozentuzjazmowany tłum. – Niemniej jednak wszystkie poruszone przez naszego przyjaciela artystę aspekty zagadnienia dawno zostały przedyskutowane i rozważone.

Senator Kolczew zakaszlał.

– Nad wyraz niechętnie wspominam o rzeczy oczywistej, tym bardziej że najwyraźniej zgodnie usiłujemy ten fakt zignorować, ale czy ten... ehm... dżentelmen... ma stosowne upoważnienie do udziału w tej dyskusji?

Gladstone skinęła głową. Na jej twarzy pojawił się charakterystyczny uśmiech, który starało się uchwycić wielu karykaturzystów.

– Ministerstwo Sztuki zleciło M. Severnowi wykonanie w najbliższych tygodniach kilkudziesięciu szkiców mojej osoby. Jeśli dobrze rozumiem, uznano, że mogą mieć wagę historyczną i posłużyć do sporządzenia mojego oficjalnego portretu. Tak czy inaczej, M. Severn legitymuje się złotą przepustką klasy T i nie musimy mieć przed nim żadnych tajemnic, ja zaś dodatkowo wysoko cenię sobie jego szczerość. Korzystając z jego przybycia, proponuję zakończyć nasze zebranie; spotkamy się jutro rano w sali wojennej. O ósmej, tuż przed tym, jak armada przeniesie się do układu Hyperiona.

Goście natychmiast się rozeszli. Generał Morpurgo posłał mi po drodze mordercze spojrzenie, senator Kolczew popatrzył na mnie z pewnym zainteresowaniem, radca Albedo po prostu rozpłynął się w powietrzu. Zostaliśmy tylko we troje: Gladstone, Hunt i ja. Hunt rozsiadł się swobodniej w zabytkowym, bezcennym fotelu sprzed hidżry, przerzucając nogę przez podłokietnik.

– Usiądźcie – powiedział.

Zerknąłem na przewodniczącą, która zajęła miejsce za biurkiem i skinęła mi głową. Wybrałem krzesło z prostym oparciem, zajmowane wcześniej przez generała Morpurgo.

– Czy naprawdę uważa pan, że obrona Hyperiona to głupi pomysł? – zapytała Gladstone.

– Tak.

Zetknęła dłonie czubkami palców i przysunęła je do warg. Przez okno za jej plecami widziałem ożywiony tłum na przyjęciu.

– Jeżeli żywi pan nadzieję na połączenie się z pańskim... odpowiednikiem, nasza kampania w układzie Hyperiona powinna być panu na rękę.

Nic nie powiedziałem. Obraz za oknem przesunął się i teraz przedstawiał niebo płonące ogniem z silników armady.

– Przyniósł pan przybory do rysowania?

Wyjąłem ołówek i szkicownik, o których nie wspomniałem Dianie Philomel.

– Proszę rysować, kiedy będziemy rozmawiali.

Naszkicowałem ją z grubsza w zrelaksowanej, niedbałej pozie i zacząłem dopracowywać szczegóły twarzy. Zaintrygowały mnie jej oczy.

Kątem oka widziałem, że Hunt przygląda mi się natarczywie.

– Joseph Severn... – powiedział. – Interesujące nazwisko.

Szybkimi, zdecydowanymi ruchami nakreśliłem ostry nos i wysokie czoło przewodniczącej.

– Wie pan, dlaczego ludzie nie przepadają za cybrydami?

– Wiem. Syndrom monstrum Frankensteina. Obawa przed wszystkim, co nie jest do końca człowiekiem, choć ma ludzką postać. Przypuszczam, że to właśnie ten lęk doprowadził do zakazu wytwarzania androidów i wyjęcia spod prawa tych już istniejących.

– Owszem – przytaknął Hunt. – Ale przecież cybrydy są ludźmi, prawda?

– Tylko genetycznie. – Złapałem się na tym, że myślę o matce; przypomniało mi się, jak jej czytałem, kiedy zachorowała. Przed oczami stanął mi Tom, mój brat. – Bo jednocześnie są częścią TechnoJądra, co sprawia, że pasuje do nich określenie „nie do końca ludzie”.

– Pan też stanowi część TechnoJądra? – wtrąciła Gladstone.

Odwróciła się w moją stronę. Zacząłem nowy szkic.

– Niezupełnie. Mogę się swobodnie poruszać po obszarach, do których dano mi wolny dostęp, ale czuję się z tym bardziej jak człowiek łączący się z datasferą niż prawdziwa osobowość rodem z TechnoJądra.

Twarz przewodniczącej najciekawiej prezentowała się z trzech czwartych profilu, ale oczy miały najgłębszy wyraz, gdy patrzyło się w nie wprost, od przodu. Pracowałem nad rozchodzącą się od nich siateczką zmarszczek. Meina Gladstone najwyraźniej nie folgowała swojej próżności i nie poddawała się kuracjom poulsenowskim.

– Gdybyśmy mogli mieć przed TechnoJądrem jakieś tajemnice, głupotą byłoby wpuszczać pana na zamknięte posiedzenia rządu – mówiła dalej. – Ale pan...

Opuściła ręce i wyprostowała się w fotelu. Odwróciłem kartkę w szkicowniku.

– Pan ma informacje, które są mi potrzebne. Czy to prawda, że potrafi pan czytać w myślach swojego poprzednika, pierwszej zrekonstruowanej persony?

– Nie.

Miałem trudności z uchwyceniem złożonego układu zmarszczek i mięśni w kącikach jej ust. Naszkicowałem je, mocniej zarysowałem wydatny podbródek i zacieniowałem obszar pod dolną wargą.

Hunt zmarszczył brwi i spojrzał z ukosa na przewodniczącą, która znowu zetknęła dłonie czubkami palców.

– Proszę to objaśnić.

Podniosłem wzrok znad rysunku.

– Kiedy śnię, wydaje mi się, że moje sny mają związek z wydarzeniami rozgrywającymi się wokół osoby, której przeszczepiono poprzednią personę Keatsa.

– Ma pan na myśli kobietę nazwiskiem Brawne Lamia.

– Tak.

Gladstone pokiwała głową.

– A zatem pierwsza persona Keatsa, ta, o której sądzono, że zginęła na Lususie, nadal żyje.

Zawahałem się.

– Nadal jest... świadoma – odparłem. – Wiecie państwo o tym, że główny składnik tej osobowości został wyizolowany z TechnoJądra, prawdopodobnie przez samego cybryda, a następnie wszczepiony M. Lamii na zwoju Schröna.

– Tak, wiemy – przytaknął Hunt. – Oznacza to, że pozostaje pan w stałym kontakcie z personą Keatsa, a za jej pośrednictwem z pielgrzymami do Dzierzby.

Szybkie ciemne kreski wypełniły tło, przydając portretowi głębi.

– Nie jestem z nią w kontakcie. Ja tylko śnię o Hyperionie, a wasze transmisje stamtąd potwierdzają, że treść moich snów ma związek z zachodzącymi tam wydarzeniami. Nie mogę się komunikować ani z pasywną personą Keatsa, ani z jej nosicielem, ani z pozostałymi pielgrzymami.

Przewodnicząca uniosła brwi.

– Skąd pan wie o transmisjach?

– Konsul poinformował pielgrzymów, że może nadawać meldunki przez swój komlog, za pośrednictwem hiperłączowego nadajnika umieszczonego na statku. Powiedział im o tym, nim zagłębili się w dolinę.

– Jak inni zareagowali na jego słowa? – spytała Gladstone. W jej głosie pobrzmiewało wieloletnie doświadczenie w profesji prawniczej.

Schowałem ołówek do kieszeni.

– Wiedzieli, że jest wśród nich szpieg. Sama im pani o tym powiedziała, każdemu z osobna.

Gladstone zerknęła na Hunta. Jego twarz niczego nie wyrażała.

– Skoro jest pan z nimi w kontakcie, na pewno wie pan o tym, że nie mieliśmy od nich żadnych wiadomości od kiedy opuścili Wieżę Chronosa z zamiarem zejścia w rejon Grobowców Czasu.

Pokręciłem głową.

– Mój wczorajszy sen skończył się, gdy stanęli na skraju doliny.

Gladstone wstała, podeszła do okna i uniosła rękę. Obraz zgasł.

– Zatem nie wie pan, czy nadal żyją?

– Nie wiem.

– A w jakim byli stanie, kiedy ich pan ostatnio... wyśnił?

Hunt wpatrywał się we mnie z napięciem. Gladstone, zwrócona do nas plecami, utkwiła wzrok w czarnym ekranie.

– Wszyscy pielgrzymi żyli – powiedziałem. – Może z wyjątkiem Heta Masteena, Prawdziwego Głosu Drzewa.

– Masteen zginął? – upewnił się Hunt.

– Dwie noce wcześniej zniknął z wiatrowozu przemierzającego Morze Traw, niedługo po tym, jak okręty zwiadowcze Wygnańców zniszczyły Yggdrasilla. Zanim jednak pielgrzymi opuścili Wieżę Chronosa, widzieli jakąś zakapturzoną postać brnącą przez piaski w stronę Grobowców.

– To był Het Masteen? – spytała Gladstone.

– Tak przypuszczali. – Podniosłem rękę. – Ale nie mieli pewności.

– Proszę opowiedzieć nam o pozostałych.

Wziąłem głęboki wdech. Ze snów wiedziałem, że przewodnicząca znała osobiście co najmniej dwoje uczestników ostatniej pielgrzymki do Dzierzby: ojciec Brawne Lamii był, podobnie jak Gladstone, senatorem, a konsul Hegemonii pełnił rolę jej osobistego emisariusza w tajnych rokowaniach z Wygnańcami.

– Ksiądz Hoyt bardzo cierpi – powiedziałem. – Opowiedział im o krzyżokształcie. W ten sposób konsul dowiedział się, że Hoyt też nosi krzyżokształt... a właściwie dwa: swój i ojca Duré.

Gladstone pokiwała głową.

– Czyli nadal ma w sobie tego pasożyta, który go wskrzesza?

– Tak.

– Czy w miarę zbliżania się do leża Dzierzby pasożyt daje mu się we znaki coraz mocniej?

– Tak mi się wydaje.

– Proszę kontynuować.

– Ten poeta, Silenus, prawie cały czas chodzi pijany. Jest przekonany, że jego niedokończony poemat przepowiada i determinuje rozwój wydarzeń.

– Na Hyperionie? – spytała Gladstone, nie odwracając się.

– Wszędzie.

Hunt spojrzał najpierw na przewodniczącą, a potem na mnie.

– Czy Silenus zwariował?

Wytrzymałem jego spojrzenie, milczałem. Prawdę mówiąc, nie miałem pojęcia co odpowiedzieć.

– Proszę mówić – ponagliła mnie znowu przewodnicząca.

– Pułkownika Kassada nadal trawi podwójna obsesja: chce znaleźć kobietę imieniem Moneta i zabić Dzierzbę. Zdaje sobie sprawę, że mogą się okazać jedną i tą samą istotą.

– Jest uzbrojony? – Gladstone zniżyła głos.

– Tak.

– I co dalej?

– Sol Weintraub, naukowiec ze Świata Barnarda, liczy na to, że uda mu się wejść do Grobowca zwanego Sfinksem, gdy tylko...

– Przepraszam – przerwała mi przewodnicząca. – Jego córka, Rachel, nadal z nim jest?

– Tak.

– W jakim jest teraz wieku?

– Pięć dni, jeśli się nie mylę. – Zamknąłem oczy, by sobie przypomnieć szczegóły ostatniego snu. – Tak, pięć dni.

– I nadal starzeje się wstecz?

– Tak.

– M. Severn, chcę usłyszeć o Brawne Lamii i konsulu.

– M. Lamia wypełnia życzenie swojego byłego klienta... i kochanka. Persona Keatsa uważała, że musi stanąć oko w oko z Dzierzbą. M. Lamia w jego zastępstwie dąży do tej konfrontacji.

– M. Severn... – odezwał się Hunt. – Mówi pan o tej „personie Keatsa” w taki sposób, jakby nie miała żadnego związku z pańskim...

– Później, Leigh, bardzo cię proszę – przerwała mu Gladstone. Odwróciła się i spojrzała na mnie. – Ciekawi mnie konsul. Czy i on opowiedział o tym, dlaczego dołączył do pielgrzymki?

– Tak.

Gladstone i Hunt czekali na ciąg dalszy.

– Opowiedział o swojej babce – ciągnął. – O kobiecie imieniem Siri, która przed ponad pół wiekiem wszczęła rebelię na Maui-Przymierzu, i o rodzinie, którą stracił w bitwie o Bressię. Wyjawił także sekret swoich spotkań z Wygnańcami.

– To wszystko? – Przewodnicząca wpatrywała się we mnie uporczywie swoimi piwnymi oczyma.

– Nie. Przyznał się również, że to on uruchomił urządzenie Wygnańców, które przyśpieszyło otwarcie się Grobowców Czasu.

Hunt wyprostował się w fotelu i zdjął nogę z podłokietnika. Gladstone odetchnęła głęboko.

– Czy to już wszystko?

– Tak.

– Jak inni zareagowali na jego przyznanie się do... zdrady?

Znów się zawahałem, starając się uporządkować senne obrazy w bardziej liniowym porządku, niż podsuwała mi je pamięć.

– Niektórzy się oburzyli. Nikt jednak nie czuje w tej chwili przesadnej lojalności wobec Hegemonii. Postanowili kontynuować pielgrzymkę. Chyba są zgodni co do tego, że karę może im wymierzyć tylko Dzierzba, nie człowiek.

Hunt uderzył pięścią w podłokietnik.

– Gdyby konsul był tutaj, szybko by się przekonał, że nie mieli racji.

– Spokojnie, Leigh.

Gladstone wróciła do biurka, przełożyła jakiejś papiery. Wszystkie lampki na centralce mrugały niecierpliwie. Byłem zdumiony, że w takiej chwili poświęciła mi aż tyle czasu.

– Dziękuję panu, M. Severn. Chciałabym, żeby następne kilka dni spędził pan tutaj z nami. Zaraz ktoś zaprowadzi pana do mieszkalnego skrzydła budynku.

Wstałem.

– Wrócę tylko na Esperance po swoje rzeczy.

– Nie ma takiej potrzeby. Wszystko zostało dostarczone tutaj, zanim jeszcze zszedł pan z platformy terminalu. Leigh odprowadzi pana do wyjścia.

Skinąłem głową i w ślad za wyższym ode mnie mężczyzną ruszyłem do drzwi.

– Jeszcze jedno, M. Severn...

– Tak?

Przewodnicząca się uśmiechnęła.

– Wcześniej naprawdę doceniałam pańską szczerość, ale od teraz proszę się uważać tylko i wyłącznie za mojego nadwornego artystę. Nie występuje pan publicznie, nie ma żadnych poglądów, nie wyraża opinii. Rozumiemy się?

– Tak, pani przewodnicząca.

Skinęła głową i przeniosła wzrok na migające lampki.

– Doskonale. Jutro o ósmej spotkanie w sali wojennej. Niech pan nie zapomni szkicownika.

Strażnik, który czekał na nas w westybulu, od razu poprowadził mnie w głąb labiryntu korytarzy i posterunków. Hunt kazał mu się zatrzymać i podszedł do nas; w szerokim holu odgłos jego kroków na terakocie niósł się donośnym echem. Położył mi dłoń na ramieniu.

– Proszę nie mieć złudzeń – powiedział. – My wiemy... Ona wie, kim pan naprawdę jest, a właściwie: czym pan naprawdę jest. I kogo pan reprezentuje.

Spojrzałem mu prosto w oczy i uwolniłem się z jego uścisku.

– To dobrze – odparłem. – Bo w tej chwili ja sam tego nie wiem.

rozdział 3

Sześcioro dorosłych i dziecko w nieprzyjaznym krajobrazie. Rozpalone przez nich ognisko wydaje się maleńkie w zapadających ciemnościach. Nad nimi i za ich plecami wzgórza piętrzą się jak ściany, bliżej zaś, otulone mrokiem doliny, olbrzymie sylwetki Grobowców Czasu wyglądają, jakby się podkradały niczym przedpotopowe gady.

Brawne Lamia jest zmęczona, obolała i bardzo rozdrażniona; zgrzyta zębami na dźwięk płaczu dziecka Sola Weintrauba. Wie, że inni też odczuwają zmęczenie – przez ostatnie trzy noce spali zaledwie po parę godzin, a kończący się dzień upłynął pod znakiem ogromnego napięcia i nieznanych zagrożeń.

Dorzuca do ogniska ostatni kawałek drewna.

– Więcej nie mamy! – warczy na nią Martin Silenus. Płomień oświetla od dołu jego satyrze rysy.

– Wiem – mówi Brawne.

Nie ma dość siły, by przelać w głos złość czy w ogóle jakieś żywsze uczucie. Drewno pochodzi z zapasu zgromadzonego przez poprzednich podróżnych. Trzy małe namioty stoją w miejscu, gdzie pielgrzymi tradycyjnie rozbijają obóz w ostatnią noc przed spotkaniem z Dzierzbą – blisko Grobowca zwanego Sfinksem; czarna połać czegoś, co mogłoby być jego skrzydłem, przesłania część nieba.

– Kiedy się wypali, użyjemy latarni – mówi konsul.

Wydaje się najbardziej wyczerpany ze wszystkich. Migotliwa czerwona poświata kładzie się na jego zasmuconej twarzy. Wystroił się na ten dzień z elegancją godną prawdziwego dyplomaty, ale peleryna i trójgraniasty kapelusz są teraz równie oklapłe i brudne jak ich właściciel.

Wraca pułkownik Kassad. Zsuwa noktowizor wysoko do góry, na hełm. Ma na sobie pełny pancerz bojowy z włączonym maskowaniem, tak że widać tylko jego twarz, unoszącą się dwa metry nad ziemią.

– Nic – mówi. – Żadnego ruchu, śladów cieplnych, dźwięków... Tylko ten wiatr.

Opiera o kamień wielozadaniowy karabin wojskowy i przysiada się do reszty przy ognisku. Polimerowe włókna maskujące dezaktywują się. Pancerz staje się matowoczarny i w ciemności nadal jest praktycznie niewidoczny.

– Myślicie, że Dzierzba przyjdzie w nocy? – pyta ksiądz Hoyt.

Opatulony czarnym płaszczem wtapia się w noc nie gorzej od Kassada. W jego głosie słychać podenerwowanie.

Kassad pochyla się i szturcha pałką żarzące się węgle.

– Trudno powiedzieć. Na wszelki wypadek stanę na warcie.

Nagle cała szóstka zgodnie zadziera głowy – nocne niebo bezgłośnie eksploduje kolorami, rozkwita pomarańczem i czerwienią. Gwiazdy przygasają.

– Dawno już tego nie widzieliśmy – zauważa Weintraub.

Kołysze córeczkę w ramionach. Rachel przestała płakać i próbuje chwycić ojca za krótką bródkę. Weintraub całuje jej drobną dłoń.

– Znowu sondują szyki obronne Hegemonii.

Roztrącony żar ogniska tryska iskrami, które unoszą się pod niebo, jakby chciały dołączyć do płonących na nim większych ogni.

– Kto wygrywa? – pyta Lamia, mając na myśli kosmiczną bitwę, która przez całą poprzednią noc i większą część dnia rozpalała firmament.

– A kogo to obchodzi, do kurwy nędzy? – mruczy Martin Silenus. Grzebie w kieszeniach futrzanego płaszcza, jakby liczył na to, że znajdzie w nich jakąś pełną butelkę. Na próżno. – Kogo to obchodzi...

– Mnie – mówi zmęczonym głosem konsul. – Jeżeli Wygnańcy się przebiją, mogą zniszczyć Hyperiona zanim znajdziemy Dzierzbę.

Silenus parska pogardliwym śmiechem.

– Ach, to dopiero byłaby tragedia, co? Umrzeć, zanim odkryjemy śmierć! Dać się zabić, zanim nadejdzie właściwy czas, żeby zginąć! Zejść z tego świata szybko i bezboleśnie, zamiast w nieskończoność wić się z bólu na kolcach Dzierzby! Rzeczywiście, przerażająca myśl.

– Zamknij się. – Głos Lamii nadal jest wyprany z emocji, ale tym razem pobrzmiewa w nim cicha groźba. Brawne spogląda na konsula. – Gdzie jest Dzierzba? Dlaczego jeszcze go nie spotkaliśmy?

– Nie wiem. – Dyplomata patrzy w ogień. – Skąd miałbym wiedzieć?

– Może odszedł – sugeruje ojciec Hoyt. – Może po wyłączeniu pola antyentropijnego został uwolniony i poniósł rzeź gdzie indziej.

Konsul kręci głową, ale nic nie mówi.

– Nie – odpowiada Sol Weintraub. Rachel śpi z główką opartą o jego ramię. – On przyjdzie. Czuję to.

Brawne Lamia kiwa głową.

– Ja też. Na razie czeka.

Wyjęła z plecaka racje żywnościowe. Teraz wyciąga zawleczki, którymi uruchamia podgrzewanie, i rozdaje posiłki wszystkim po kolei.

– Zdaję sobie sprawę, że frustracja to chleb powszedni w naszym świecie, ale to już jest żenujące – mówi Silenus. – Wszyscy odpicowani jak cię mogę, a nie mamy nawet gdzie wykitować.

Brawne spogląda na niego wilkiem, ale nic nie mówi. Jedzą w milczeniu. Ogień na niebie blednie, znowu pojawiają się gęsto upakowane gwiazdy – ale iskry nadal lecą ku niebu, jakby szukały w nim ucieczki.

* * *

Brnę przez gąszcz myśli Brawne Lamii (od której dzieli mnie jeszcze jedno ogniwo pośrednie) jak przez mgłę i próbuję odtworzyć przebieg wydarzeń od chwili, kiedy ostatnio śniłem o pielgrzymach.

Przed świtem zeszli w dolinę. Śpiewali. Rzucali wyraźne cienie w światłach toczonej miliard kilometrów nad ich głowami bitwy kosmicznej. Przez cały dzień przetrząsali Grobowce Czasu, w każdej chwili spodziewając się śmierci. Kiedy wzeszło słońce i ziąb piaszczystej wyżyny ustąpił przed palącym żarem pustyni, ich strach i podniecenie osłabły.

Długi dzień upływał w ciszy, którą mąciły tylko rzadkie pokrzykiwania, szmer przesypującego się piasku i nieustanne, rozbrzmiewające na granicy słyszalności zawodzenie wiatru wśród skał i Grobowców. Kassad i konsul zabrali ze sobą przyrządy do pomiaru natężenia pól antyentropijnych, ale to Lamia pierwsza zwróciła uwagę, że nie będą im potrzebne: przypływy i odpływy fal czasu wywoływały delikatne mdłości i wyraźne, niesłabnące poczucie déjà vu.

Najbliżej wylotu doliny znajdował się Sfinks. Następny był Nefrytowy Grobowiec, którego ściany stawały się przezroczyste tylko przy brzasku jutrzenki i w porze zmierzchu. Niespełna sto metrów od nich piętrzył się Grobowiec zwany Obeliskiem. Pielgrzymia ścieżka wiodła dalej w górę, rozszerzającym się wąwozem, do największego ze wszystkich Grobowców, położonego centralnie Kryształowego Monolitu. Monolit był pozbawiony wszelkich ozdób i otworów, a jego płaska górna powierzchnia sięgała na wysokość okalających dolinę wzgórz. Dalej mijało się trzy Grobowce Jaskiniowe, które można by przeoczyć, gdyby nie prowadzące do nich wyraźnie wydeptane ścieżki. Na końcu, w głębi doliny, niemal kilometr od poprzednich budowli wznosił się tak zwany Pałac Dzierzby; jego ostre żebra i sterczące iglice do złudzenia przypominały ciernie stwora, który – jak powiadano – nawiedzał okolicę.

Przez cały dzień chodzili od Grobowca do Grobowca, zawsze w grupie, zatrzymując się na dłużej przed tymi budowlami, do których dawało się wejść. Sol Weintraub nawet nie próbował ukryć wzruszenia, jakie nim owładnęło, gdy ujrzał Sfinksa i przekroczył jego próg. Przecież to właśnie w tym miejscu jego córka przed dwudziestu sześciu laty zaraziła się chorobą Merlina. Pozostawione przez jej zespół badawczy przyrządy trwały nieruchomo na swoich miejscach, ustawione na trójnogach przed wejściem, nikt jednak nie umiał stwierdzić, czy nadal funkcjonują i rejestrują zmiany prądów czasu. Korytarze w Sfinksie były wąskie i kręte, co potwierdzało zapisy w komlogu Rachel. Zainstalowane przez naukowców żarkule i lampy elektryczne wyczerpały zapasy energii i pogasły, musieli więc użyć latarek i noktowizora Kassada, by spenetrować wnętrze. Nie natrafili na pomieszczenie, w którym ściany zamknęły się wokół Rachel i dopadła ją choroba. Potężne niegdyś zmienne prądy temporalne osłabły i stały się ledwie wyczuwalne. Nigdzie nie natknęli się na ślady obecności Dzierzby.

Przy każdym Grobowcu przeżywali chwile grozy i wyczekiwania, strachu i nadziei, ale kiedy w końcu emocje opadały, frustracja dręczyła ich godzinami. Wszędzie witały ich puste zakurzone sale, tak jak wszystkich turystów i pielgrzymów na przestrzeni wieków.

Wreszcie męczący i rozczarowujący dzień dobiegł końca; cień wschodniego zbocza opadł na dolinę i Grobowce niczym kurtyna po nieudanym przedstawieniu. Upał zelżał i szybko powrócił pustynny chłód, niesiony wiatrem wraz z wonią śniegu i wysokich szczytów Gór Brzeżnych, odległych o dwadzieścia kilometrów w kierunku południowo-zachodnim. Kassad zaproponował, żeby rozbili obozowisko. Konsul zaprowadził ich do miejsca, gdzie uczestnicy pielgrzymki do Dzierzby zwykle spędzali ostatnią noc przed spotkaniem z istotą, której poszukiwali. Płaski teren w pobliżu Sfinksa, gdzie walały się jeszcze resztki śmieci po naukowcach i pątnikach, spodobał się Weintraubowi, który wyobrażał sobie, że jego córka również kiedyś tam nocowała. Nikt się nie sprzeciwił.

Teraz, kiedy w ciemnościach dopalała się ostatnia szczapa, poczułem, jak tłoczą się ciaśniej, by znaleźć się nie tylko bliżej ognia, ale także siebie nawzajem... przyciągani kruchymi, lecz pewnymi więzami wspólnoty doświadczeń, zdobytych podczas rejsu w górę rzeki na barce lewitacyjnej Benares i późniejszej przeprawy przez Morze Traw do Wieży Chronosa. Co więcej, wyczułem, że stanowią jedność na jeszcze innym poziomie, bardziej namacalnym niż zwykła więź emocjonalna. Chwilę trwało, zanim rozpoznałem wspólną mikrosferę danych i wyczułem istnienie zmysłosieci. Prymitywna planetarna sieć transmisji danych została poszarpana w strzępy przy pierwszej namiastce bitwy o Hyperiona. Pielgrzymi połączyli swoje komlogi i biomonitory, by swobodnie wymieniać się informacjami i jak najlepiej troszczyć o siebie nawzajem.

Zapory strzegące dostępu do mikrosfery były wprawdzie solidne i oczywiste, ale bez trudu je ominąłem, przenikając nad nimi, pod nimi i poprzez nie w głąb sieci, by wychwycić rozliczne drobne informacje – puls, temperaturę ciała, fale mózgowe, prośby o dostęp do danych – które pozwolą mi się domyślać, co każdy z pielgrzymów myśli, czuje i robi. Kassad, Hoyt i Lamia mieli implanty; ich myśli śledziłem z największą łatwością. Brawne Lamia zmagała się właśnie z wątpliwościami, czy na pewno dobrze zrobiła, wyruszając na poszukiwanie Dzierzby. Coś ją dręczyło, coś, co tkwiło niewidzialne tuż pod powierzchnią myśli, ale nie dawało jej spokoju. Miała wrażenie, że pomija jakąś niesłychanie ważną wskazówkę, stanowiącą rozwiązanie... Czego?

Zawsze gardziła tym co nieznane. Między innymi z tego powodu porzuciła wygodne życie i wybrała zawód prywatnego detektywa. Ale jakie znowu nieznane? Prawie rozwiązała zagadkę morderstwa swojego ostatniego klienta, cybryda... który był także jej kochankiem... a teraz przybyła na Hyperiona, żeby wypełnić jego ostatnią wolę. Czuła, że dręcząca ją wątpliwość ma niewiele wspólnego z Dzierzbą.

Co takiego?

Pokręciła głową i szturchnęła dogasające ognisko. Ciało miała silne, nawykłe do życia w wyższym niż standardowe ciążeniu na Lususie, i wytrenowane do znoszenia jeszcze większych obciążeń, ale od kilku dni nie spała i była bardzo zmęczona. Ledwie do niej dotarło, że ktoś się odezwał...

* * *

– ...wziąć tylko prysznic i coś przekąsić – mówi właśnie Martin Silenus. – Może przy okazji skorzystać z przekaźnika i dowiedzieć się, kto wygrywa wojnę.

Konsul kręci głową.

– Jeszcze nie teraz. Zostawmy statek na wypadek nagłej potrzeby.

Silenus ogarnia szerokim gestem noc, Sfinksa i nasilający się wiatr.

– Uważasz, że to nie jest nagła potrzeba?

Lamia zdaje sobie sprawę, że rozmawiają o sprowadzeniu statku konsula z Keats.

– Jesteś pewien, że w twoim wypadku tą nagłą potrzebą nie jest brak alkoholu? – pyta.

Silenus piorunuje ją wzrokiem.

– Mały drink nikomu by nie zaszkodził.

– Nie. – Konsul przeciera oczy. Lamia przypomina sobie, że on również jest uzależniony od alkoholu. Mimo to sprzeciwił się sprowadzeniu statku. – Poczekamy do chwili, kiedy będzie to naprawdę konieczne.

– Może użylibyśmy przynajmniej przekaźnika hiperłączowego? – pyta Kassad.

Konsul kiwa głową i z małego plecaka wyjmuje zabytkowy komlog: należał do jego babki Siri, a przedtem do jej dziadków.

– To tylko nadajnik – uprzedza. – Niczego nie odbiera.

Weintraub, położywszy Rachel u wejścia do najbliższego namiotu, odwraca się do ogniska.

– Kiedy nadałeś ostatni meldunek? Po przybyciu do Wieży Chronosa?

– Tak.

– I mamy ci uwierzyć? – Słowa Silenusa ociekają sarkazmem. – Tobie, o którym wiemy, że jesteś zdrajcą...

– Tak. – Głos konsula wyraża wyłącznie wyczerpanie.

Szczupła twarz Kassada unosi się w powietrzu; jego nogi, tułów i ręce są widoczne tylko jako plama czerni na i tak ciemnym tle.

– Ale ten nadajnik wystarczy, żeby w razie konieczności wezwać statek?

– Tak.

Ksiądz Hoyt otula się ciaśniej targanym przez wiatr płaszczem. Piasek zgrzyta o wełnę i płótno namiotu.

– Nie obawiasz się, że administracja kosmoportu albo ARMIA zechcą go gdzieś przestawić? – pyta. – Albo że zaczną przy nim majstrować?

– Nie. – Konsul ledwo zauważalnie kręci głową, jakby był zbyt zmęczony, żeby włożyć w ten gest więcej życia. – Mamy zezwolenie samej Meiny Gladstone. Poza tym gubernator to mój przyjaciel... Były przyjaciel.

Spotkali się ze świeżo mianowanym gubernatorem z ramienia Hegemonii krótko po lądowaniu. Brawne Lamia zapamiętała Theo Lane’a jako człowieka rzuconego w wir wydarzeń, które dalece przekraczają jego kompetencje.

– Wiatr się wzmaga – zauważa Weintraub. Przesuwa się, żeby osłonić śpiące dziecko przed niesionym w powietrzu piaskiem. Mruży oczy i dodaje: – Zastanawiam się, czy gdzieś tam jest Het Masteen...

– Szukaliśmy wszędzie – przypomina mu Hoyt. Głos ma stłumiony, ponieważ pochylił głowę, by skryć ją w fałdach płaszcza.

Martin Silenus parska śmiechem.

– Wybacz, klecho, że to powiem, ale pieprzysz od rzeczy! – Wstaje i oddala się na skraj kręgu światła z ogniska. Wiatr tarmosi jego futrzany płaszcz, wyrywa mu słowa z ust i unosi w mrok. – Wśród tych urwisk są tysiące kryjówek. Kryształowy Monolit pozostaje zamknięty... dla nas. A dla templariusza? Poza tym sam przecież widziałeś schody prowadzące w głąb labiryntu na najgłębszym poziomie Nefrytowego Grobowca.

Hoyt podnosi wzrok. Mruży kąsane piaskiem oczy.

– Myślisz, że tam właśnie jest? W labiryncie?

Silenus odpowiada wybuchem śmiechu. Podnosi ręce. Jedwab luźnej koszuli wydyma się i faluje.

– Kurwa mać, padre! Skąd niby mam to wiedzieć? Wiem tylko, że Het Masteen może gdzieś tam być, obserwować nas i wyczekiwać dogodnej chwili, żeby upomnieć się o swój bagaż. – Wskazuje sześcian Möbiusa, spoczywający w samym środku małego stosu ekwipunku. – Ale równie dobrze może już nie żyć. Albo jeszcze gorzej.

– Gorzej? – powtarza Hoyt.

Przez ostatnie kilka godzin wyraźnie się postarzał. Jego zapadnięte oczy są zwierciadłami bólu, jego uśmiech – makabrycznym grymasem.

Silenus wraca do gasnącego ogniska.

– Gorzej. Może właśnie wije się na stalowym drzewie Dzierzby, tak jak my wszyscy będziemy się wili za kilka...

Brawne Lamia podrywa się ze swojego miejsca. Łapie poetę z przodu za koszulę, podnosi go nad ziemię, potrząsa nim, a potem opuszcza na tyle, by ich twarze znalazły się na tej samej wysokości.

– Jeszcze raz się to powtórzy, a zrobię ci krzywdę – ostrzega półgłosem. – Nie zabiję cię, ale będziesz żałował, że tego nie zrobiłam.

Na twarz Silenusa wypływa jego uśmiech satyra. Lamia puszcza go i odwraca się doń plecami.

– Wszyscy jesteśmy zmęczeni – odzywa się Kassad. – Idźcie spać. Ja stanę na warcie.

* * *

Moje sny o Lamii mieszają się z jej snami. To całkiem miłe uczucie – dzielić sny i myśli z kobietą, nawet jeśli oddzielają nas otchłań czasu i przepaść kulturalna znacznie większe, niż te wynikające z różnicy płci. W dziwny sposób, jakbym obserwował obraz w lustrze, widziałem, jak śni o swoim nieżyjącym kochanku Johnnym, o jego zbyt drobnym nosie, zbyt wydatnej szczęce, zbyt długich włosach, wywijających się na kołnierzyku, i o jego oczach – zbyt wyrazistych, zbyt wiele odsłaniających i zbyt swobodnie ożywiających twarz, która, gdyby nie one, mogłaby należeć do każdego z tysięcy wieśniaków urodzonych w promieniu dnia drogi od Londynu.

Twarz, którą widziała we śnie, była moją twarzą; głos, który słyszała, należał do mnie. Ale miłości, o której śniła – którą wspominała – nigdy z nią nie dzieliłem. Usiłowałem uciec z jej snu, chociażby po to, żeby odnaleźć swój; jeżeli miałem być podglądaczem, to równie dobrze mogłem nurzać się w plątaninie sfabrykowanych wspomnień, które udawały moje sny.

Nie dane mi jednak było ich śnić. Jeszcze nie czas. Przypuszczam, że się narodziłem, powstałem z martwych tylko po to, by śnić sny mojego dalekiego, nieżyjącego brata bliźniaka.

Zrezygnowany, przestałem walczyć o przebudzenie i śniłem dalej.

* * *

Brawne Lamia budzi się szybko i gwałtownie, wyrwana z miłego snu przez niespodziewany dźwięk albo ruch. Z początku nie wie, co się dzieje: jest ciemno, słyszy jakiś hałas, nie mechaniczny, ale głośniejszy niż wszystkie odgłosy otaczające ją w Kopcu na Lususie, w którym mieszka. Jest otępiała ze zmęczenia, ale zdaje sobie sprawę, że spała bardzo krótko. Znajduje się w ciasnej, zamkniętej przestrzeni, jakby zamknięta w przerośniętym worku na zwłoki.

Mimo że wychowała się na planecie, na której zamknięta przestrzeń jest dobra, chroni bowiem przed trującym powietrzem, wiatrem i zwierzętami – wielu mieszkańców, znalazłszy się na zewnątrz Kopców, cierpi na agorafobię – a klaustrofobia należy do rzadkości, Lamia reaguje jak klasyczny klaustrofob: zaczyna się dusić, odrzuca śpiwór, gwałtownym gestem rozchyla poły wejścia namiotu i w panice ucieka z plastowłóknowego kokonu. Czołga się, drapie ziemię, wlecze ciało oparta na dłoniach i łokciach, aż wreszcie pod palcami czuje piasek, a nad głową widzi niebo.

To nie jest niebo, uświadamia sobie. Nagle widzi i rozumie, gdzie się znajduje. Piach. Wściekła wichura niesie tysiące drobinek, które kłują ją w policzki niczym szpilki. Piasek przysypał wygasłe ognisko, utworzył również małe kopczyki po nawietrznej stronie wszystkich trzech namiotów; wiatr tarmosi ich poły, trzaski płótna niosą się jak wystrzały z karabinu. Świeżo utworzone wydmy wyrosły zresztą i w innych miejscach obozowiska, porozdzielane zagłębieniami w cieniu namiotów i co większych elementów ekwipunku. Nikt się nie porusza. Namiot, który Lamia dzieli z księdzem Hoytem, ledwie stoi, na wpół zagrzebany w piasku.

Hoyt!

Obudziła się, bo wyczuła jego nieobecność. Nawet przez sen jakąś cząstką świadomości rejestrowała cichy oddech i ledwie słyszalne pojękiwania śpiącego, dręczonego bólem księdza. Musiał wyjść z namiotu w ciągu ostatniej półgodziny, może nawet dosłownie przed paroma minutami. Pamiętała, że śniąc o Johnnym, usłyszała szelest i szuranie, wyróżniające się na tle zgrzytu piasku i skowytu wichury.

Wstaje i osłania dłonią oczy. Jest bardzo ciemno, wysokie chmury i tumany piasku zasłaniają gwiazdy, ale powietrze jest jak naelektryzowane, przesycone słabą poświatą, która wyławia z mroku wydmy i pobliskie skały. Nie, to nie złudzenie – powietrze naprawdę jest naelektryzowane. Kręcone włosy Lamii stają dęba i wiją się jak węże na głowie Meduzy, ładunki prześlizgują się po rękawach jej koszuli i przepływają po powierzchniach namiotów jak ognie świętego Elma. Jej wzrok przyzwyczaja się do ciemności i Lamia zdaje sobie sprawę, że całe ruchome wydmy płoną tym samym bladym ogniem. Stojący czterdzieści metrów na wschód od niej Sfinks odcina się pulsującym, roziskrzonym obrysem na tle nocy. Prąd przepływa falami po krawędziach sterczących na boki wypustek, które często nazywa się skrzydłami.

Lamia rozgląda się, ale nigdzie nie widzi ani śladu księdza. Mogłaby próbować wezwać pomoc, lecz zdaje sobie sprawę, że nie przekrzyczy wyjącego wiatru. Przychodzi jej do głowy, że może Hoyt schronił się w innym namiocie albo udał się do prymitywnej latryny wykopanej dwadzieścia metrów na zachód od obozowiska, intuicja podpowiada jej jednak, że się myli. Spogląda na Sfinksa i przez mgnienie oka wydaje jej się, że na tle elektrostatycznej poświaty Grobowca dostrzega sylwetkę mężczyzny, przygarbionego, zakutanego w czarny płaszcz, trzepoczący jak targany wiatrem proporzec.

Czyjaś dłoń dotyka jej ramienia.

Lamia okręca się na pięcie i błyskawicznie przyjmuje postawę obronną, z lewą dłonią wysuniętą naprzód i prawą cofniętą, sztywną. Rozpoznaje Kassada. Pułkownik jest od niej o połowę wyższy (i o połowę szerszy w ramionach). Miniaturowa błyskawica prześlizguje się po jego szczupłej sylwetce, gdy nachyla się nad nią i krzyczy jej prosto do ucha:

– Poszedł tam!

Przywodzi na myśl stracha na wróble, wskazując Sfinksa długą, chudą ręką.

Lamia kiwa głową. Kiedy odpowiada, również podnosząc głos, sama ledwie się słyszy:

– Budzimy resztę?!

Zapomniała, że Kassad stał na straży. Czy ten człowiek w ogóle nie sypia?

Fedmahn Kassad kręci głową. Ma podniesiony noktowizor, zdemorfowany hełm układa mu się na ramionach niczym kaptur. W widmowej poświacie jego twarz jest trupio blada. Znowu pokazuje na Sfinksa. Pod pachą trzyma wielozadaniowy karabin; granaty, lornetka i inne, bardziej tajemnicze akcesoria zwisają mu z uprzęży i pasów przy pancerzu. Trzeci raz kieruje wyciągniętą rękę w stronę Sfinksa.

Lamia przysuwa się bliżej.

– Dzierzba go porwał?! – krzyczy.

Kassad kręci głową.

– Widzisz go? – Lamia pokazuje na noktowizor i okulary Kassada.

– Nie. Burza zaciera ślady cieplne.

Lamia odwraca się plecami do wiatru; piasek tnie ją w kark jak igiełki z kartaczownicy. Sprawdza informacje z komlogu, ale ten podaje tylko, że Hoyt żyje i się przemieszcza; na wspólnym paśmie nie ma innej transmisji. Przesuwa się i staje obok Kassada. Ich plecy tworzą teraz jeden mur opierający się nawałnicy.

– Pójdziemy za nim?! – krzyczy.

W odpowiedzi Kassad kręci głową.

– Nie możemy zostawić obozowiska bez opieki. Rozmieściłem czujniki, ale ta burza...

Brawne Lamia wraca do namiotu. Wkłada buty, zabiera automatyczny pistolet ojca i pelerynę ochronną. W kieszeni peleryny ma inną, bardziej praktyczną broń: ogłuszacz Giera. Wychodzi z powrotem na dwór.

– Pójdę sama – oznajmia.

W pierwszej chwili odnosi wrażenie, że pułkownik jej nie usłyszał, ale potem widzi w jego oczach, że się pomyliła. Kassad stuka znacząco w wojskowy komlog na nadgarstku. Lamia kiwa głową i ustawia swój implant i komlog na najszersze pasmo.

– Wrócę! – zapowiada jeszcze i zaczyna się piąć na coraz wyższą wydmę.

Nogawki jej spodni lśnią od pełgających po nich iskierek. Piasek wygląda, jakby żył własnym życiem, kiedy jego nierówna powierzchnia pulsuje srebrzystobiałymi wyładowaniami.

Oddaliwszy się na dwadzieścia metrów, traci z oczu obóz. Pokonuje następne dziesięć i wśród tumanów piasku majaczy jej piętrzący się nad nią Sfinks. Księdza Hoyta nie widać, nie ma też jego śladów: piasek zasypałby je w dziesięć sekund.

Szerokie wejście do Sfinksa stoi otworem – jak zawsze, odkąd rodzaj ludzki pierwszy raz zobaczył Grobowce Czasu. Otwór zieje czernią na tle delikatnie lśniącej ściany. Logika podpowiada, że tam właśnie udał się Hoyt, chociażby po to, by schować się przed wiatrem, ale coś silniejszego od logiki podpowiada Lamii, że księdza tam nie znajdzie.

Mija Sfinksa, mozolnie brnąc przez piasek, i na chwilę chroni się w jego cieniu. Ociera piach z twarzy, oddycha z ulgą i rusza dalej ledwie widoczną, ale mocno wydeptaną ścieżką wśród wydm. Widoczny z przodu Nefrytowy Grobowiec lśni mleczną zielenią; gładkie krzywizny i grzebienie emanują złowrogą, oleistą poświatą.

Lamia mruży oczy i przez ułamek sekundy widzi rysującą się na tym zielonkawym tle sylwetkę. Postać natychmiast znika – albo we wnętrzu Grobowca, albo tylko na czarnym tle półkulistej wnęki wejściowej.

Spuszcza głowę i idzie dalej. Wiatr szarpie ją i popycha, jakby ją ponaglał i kierował w jakieś ważne miejsce.

rozdział 4

Odprawa w sali wojennej dłużyła się niemiłosiernie. Zbliżało się południe. Podejrzewam, że wszystkie takie spotkania od wieków wyglądają podobnie: zwięzłe, odczytywane jednostajnym tonem raporty, rozbrzmiewające gdzieś w tle jak buczenie natrętnej muchy; kwaśny posmak wypijanej w nadmiernych ilościach kawy; całun papierosowego dymu; stosy wydruków; przyprawiający o zawroty kory mózgowej zamęt informacji tłoczonych przez implanty. Pewnie za czasów mojego dzieciństwa wszystko było o wiele prostsze: Wellington zwoływał swoich ludzi (których trafnie i beznamiętnie nazywał „szumowinami ludzkości”), nic im nie mówił i posyłał ich na śmierć.

Otrząsnąłem się z zamyślenia i skupiłem na bieżących wydarzeniach. Znajdowaliśmy się w rozległym pomieszczeniu o szarych ścianach, których monotonię przełamywały prostokąty białego światła. Na podłodze leżała szara wykładzina, na środku stał wygięty w podkowę stalowoszary stół z wbudowanymi czarnymi holoekranami i rozstawionymi w paru miejscach karafkami z wodą. Meina Gladstone siedziała pośrodku łuku. Miejsca najbliżej niej zajmowali senatorowie i członkowie gabinetu, nieco dalej zasiedli oficerowie ARMII i drugorzędni decydenci. Za ich plecami, już nie przy stole, zgromadzili się nieuniknieni w takich sytuacjach asystenci i adiutanci; najniższy rangą wojskowy w tej grupie miał stopień pułkownika. Jeszcze dalej, na nieco mniej wygodnych krzesłach, zasiedli asystenci asystentów.

Ja w ogóle nie dostałem krzesła – wraz z garstką innych zaproszonych, lecz w oczywisty sposób zbędnych gości siedzieliśmy na taboretach w kącie, dwadzieścia metrów od przewodniczącej Senatu i jeszcze dalej od prowadzącego odprawę oficera – młodego pułkownika ze wskaźnikiem w ręce i bez cienia wahania w głosie. Za pułkownikiem stał złoto-szary wyświetlacz blokowy, przed nim, nieco wyżej, znajdowała się omnisfera, z rodzaju tych, jakie widuje się we wszystkich holoramach. Od czasu do czasu wyświetlacz matowiał i budził się do życia, ale poza tymi chwilami w powietrzu wirowały skomplikowane hologramy. Ich miniatury wyświetlały się na holoekranach i nad komlogami niektórych gości.

Siedziałem więc na swoim miejscu, obserwowałem Gladstone i od czasu do czasu ją szkicowałem.

Kiedy rankiem obudziłem się w swoim apartamencie w gościnnym skrzydle gmachu rządowego, oślepiające promienie Tau Ceti wciskały się do pokoju pomiędzy brzoskwiniowymi firankami, które automatycznie rozsunęły się o szóstej trzydzieści, bo na taką porę zaplanowałem budzenie. W pierwszej chwili poczułem się całkowicie zdezorientowany, nie na miejscu; wciąż jeszcze szukałem Lenara Hoyta i paraliżował mnie lęk przed Dzierzbą i Hetem Masteenem. Potem, jakby ktoś bardzo potężny spełnił moje życzenie i pozwolił mi śnić własny sen, nastąpiła długa minuta, która dodatkowo spotęgowała moje zagubienie. Usiadłem gwałtownie na łóżku, dysząc spazmatycznie i rozglądając się z przerażeniem, jakbym się bał, że cytrynowy dywan i brzoskwiniowe światło znikną jak gorączkowe majaki, którymi w istocie są, i zostaną tylko ból, flegma, makabryczny krwotok i krew na pościeli; że rozświetlony pokój rozpłynie się w cieniach mrocznego apartamentu przy Piazza di Spagna, a nade mną pojawi się delikatna twarz Josepha Severna, który będzie się pochylał nade mną, pochylał i patrzył. I czekał, aż umrę.

Dwa razy wziąłem prysznic: najpierw spłukałem ciało wodą, potem dodatkowo ultradźwiękami. Włożyłem nowiuteńki szary garnitur, czekający na mnie na świeżo zasłanym łóżku, kiedy wyszedłem z łazienki, i udałem się na poszukiwanie wschodniego skrzydła gmachu, gdzie (jak poinformował mnie leżący obok garnituru służbowy infotek) gościom podawano śniadanie.

Sok pomarańczowy pochodził ze świeżo wyciśniętych owoców, bekon był prawdziwy i chrupiący. Gazeta podawała, że o godzinie 10:30 standardowego czasu sieci przewodnicząca Gladstone wygłosi orędzie za pośrednictwem mass mediów i Wszechrzeczy. Poza tym stronice były zapełnione wiadomościami z wojny. Dwuwymiarowe zdjęcia armady mieniły się kolorami. Z trzeciej strony wyzierała pochmurna twarz generała Morpurgo, którego prasa ochrzciła już mianem „bohatera drugiego buntu Glennona-Heighta”.

Diana Philomel zerkała w moją stronę od pobliskiego stolika, przy którym jadła śniadanie ze swoim mężem-neandertalczykiem. Miała na sobie bardziej oficjalną suknię, ciemnogranatową i znacznie mniej odsłaniającą, ale rozciętą z boku na tyle wysoko i skutecznie, żeby ci, którzy widzieli ją poprzedniego wieczoru, mieli co wspominać. Nie spuszczając ze mnie oczu, chwyciła lakierowanymi paznokciami plasterek bekonu i delikatnie odgryzła kęs. Hermund mruknął coś pod nosem, z zadowoleniem śledząc wiadomości w dziale finansowym.

* * *

– Nieco ponad trzy lata temu instrumenty wykrywające zaburzenia pola Hawkinga, zainstalowane w układzie Camn, wykryły skupisko migracyjne Wygnanców, powszechnie zwane rojem – mówił młody pułkownik. – Grupa uderzeniowa numer czterdzieści dwa niezwłocznie wyruszyła z Parwati z zadaniem ewakuacji układu Hyperiona i natychmiast przyśpieszyła do prędkości nadświetlnej, mając rozkaz uruchomienia transportalu. Grupa numer osiemdziesiąt siedem dwa, stacjonująca w rejonie Solkova-Tikaty w pobliżu Camn Trzy, otrzymała rozkaz nawiązania kontaktu z oddziałami ewakuacyjnymi w układzie Hyperiona, odszukania skupiska migracyjnego Wygnańców oraz rozpoznania i zniszczenia jego składników o charakterze militarnym... – Wyświetlacz i holoramę wypełniły obrazy armady. Pułkownik poruszył wskaźnikiem i rubinowa krecha przecięła większy hologram, podświetlając jeden z okrętów flagowych. – Grupą uderzeniową osiemdziesiąt siedem dwa dowodzi admirał Nashita z pokładu HS Hebrydy...

– Tak, tak – mruknął Morpurgo. – Wszyscy o tym wiemy, Yani. Do rzeczy.

Pułkownik udał, że się uśmiecha, ledwie zauważalnie skinął głową generałowi i przewodniczącej i z odrobinę mniejszą pewnością siebie kontynuował:

– GU czterdzieści dwa w szyfrowanych meldunkach z ostatnich siedemdziesięciu dwóch godzin standardowych donosi o zaciekłych walkach między jednostkami zwiadowczymi zespołu ewakuacyjnego i awangardą skupiska migracyjnego Wygnańców...

– Roju – poprawił go Leigh Hunt.

– Właśnie, roju.

Yani odwrócił się do wyświetlacza. Pięć metrów litego szkła zmatowiało i ożyło. Dla mnie wypełniający go obraz był jedną wielką plątaniną niezrozumiałych symboli, kolorowych wektorów, kodów i wojskowych skrótowców, które razem tworzyły bałagan nie do opisania. Całkiem możliwe, że znajdujący się w pokoju politycy i wojskowi wysokiej rangi też nic z tego nie rozumieli, ale nikt nie dał tego po sobie poznać. Zacząłem nowy szkic przewodniczącej, z godnym buldoga profilem Morpurgo w tle.

– Pierwsze raporty donosiły o śladach hawkingowskich odpowiadających mniej więcej czterem tysiącom jednostek napędowych, ale wiemy już, że były to szacunki nieprecyzyjne – ciągnął Yani. Zastanawiałem się, czy to jego imię, czy nazwisko. – Jak państwo wiecie, skupiska... to znaczy roje Wygnańców mogą liczyć nawet do dziesięciu tysięcy jednostek z samodzielnym napędem, które jednak w przeważającej większości są niewielkie i albo w ogóle nieuzbrojone, albo pozbawione znaczenia militarnego. Analiza transmisji hiperłączowych, emisji mikrofalowych i innych śladów sugeruje...

– Przepraszam... – wtrąciła Meina Gladstone. Jej chrypka ostro kontrastowała z łagodnym jak przelewający się syrop głosem pułkownika. – Czy mógłby nam pan zdradzić liczbę statków Wygnańców niepozbawionych znaczenia militarnego?

– Ehm... – Pułkownik spojrzał pytająco na swoich przełożonych.

Generał Morpurgo odkaszlnął.

– Sześćset, maksimum siedemset jednostek – odparł. – Nie więcej. Nie ma powodów do zmartwienia.

Zdumiona Gladstone uniosła brwi.

– A jak duże są nasze grupy uderzeniowe?

Morpurgo skinął na pułkownika, żeby stanął w pozycji „spocznij”, i sam mówił dalej:

– GU czterdzieści dwa ma około sześćdziesięciu okrętów, pani przewodnicząca. GU...

– GU czterdzieści dwa to zespół ewakuacyjny, tak?

Generał skinął głową. W jego uśmiechu dostrzegłem cień pobłażliwości.

– Tak, pani przewodnicząca. GU osiemdziesiąt siedem dwa, czyli oddział bojowy, który przed godziną dokonał translacji do układu Hyperiona, liczy...

– Czy sześćdziesiąt okrętów to wystarczająca siła, by stawić czoło sześciuset albo siedmiuset jednostkom wroga?

Morpurgo zerknął na jednego ze swoich oficerów, jakby prosił o jeszcze chwilę cierpliwości.

– Tak, pani przewodnicząca. W zupełności wystarczająca. Musi pani zrozumieć, że choć sześćset czy siedemset napędów Hawkinga brzmi groźnie, nie ma powodu, żeby się nimi przejmować, większość bowiem jest zainstalowana w monostatkach, okrętach zwiadu i pięcioosobowych jednostkach uderzeniowych, które Wygnańcy nazywają lansjerami. GU czterdzieści dwa składa się z niemal dwóch tuzinów dużych okrętów liniowych. W jej skład wchodzą między innymi lotniskowce Cień Olimpu i Stacja Neptuna, z których każdy niesie na pokładzie ponad setkę myśliwców i torpedowców. – Morpurgo wygrzebał z kieszeni rekombinowaną pałeczkę dymną wielkości cygara, a potem chyba przypomniał sobie, że Gladstone za nimi nie przepada, bo schował ją z powrotem. Zmarszczył brwi. – Kiedy GU osiemdziesiąt siedem dwa zajmie pozycje, nasza siła ognia wystarczy do powstrzymania dziesięciu rojów.

Z ponurą miną oddał głos Yaniemu. Pułkownik odchrząknął i wskazał na wyświetlacz.

– Jak państwo widzicie, Grupa Uderzeniowa czterdzieści dwa bez problemu oczyściła dostatecznie duży obszar przestrzeni wokółplanetranej, aby rozpocząć konstruowanie transportalu. Budowa ruszyła sześć standardowych tygodni temu i została zakończona w dniu wczorajszym o godzinie szesnastej dwadzieścia cztery SCS. Pierwsze wypady Wygnańców zostały odparte bez strat, natomiast w ciągu ostatnich czterdziestu ośmiu godzin GU czterdzieści dwa stoczyła walną bitwę z ich głównymi siłami. Walki trwały głównie w tym sektorze... – Yani poruszył wskaźnikiem. Na jego przedłużeniu wybrany fragment obrazu zaczął pulsować niebieskim światłem. – Dwadzieścia dziewięć stopni nad płaszczyzną ekliptyki, trzydzieści jednostek astronomicznych od słońca Hyperiona, mniej więcej trzydzieści pięć setnych j.a. od hipotetycznej krawędzi obłoku Oorta tego układu.

– Straty? – zainteresował się Leigh Hunt.

– Absolutnie do przyjęcia, jak na tak długie starcie – odparł pułkownik. Wyglądał na człowieka, który nigdy nie znalazł się bliżej niż rok świetlny od jakiejkolwiek strefy ostrzału. Jasne włosy miał starannie zaczesane na bok; błyszczały w świetle reflektorów. – Dwadzieścia sześć zniszczonych lub zaginionych myśliwców Hegemonii, dwanaście torpedowców, trzy eskortowce, tankowiec Duma Asquitha i krążownik Draconi Trzy.

– A straty w ludziach? – spytała z naciskiem, choć bardzo cicho przewodnicząca Gladstone.

Yani zerknął na Morpurgo, po czym odpowiedział:

– Około dwóch tysięcy trzystu ludzi. Ale operacja ratunkowa jeszcze się nie zakończyła, wciąż jest nadzieja na odnalezienie żywych rozbitków z Draconi Trzy. – Przygładził kurtkę munduru i dodał pośpiesznie: – Należy pamiętać, że potwierdzone straty nieprzyjaciela wyniosły co najmniej sto pięćdziesiąt statków. Wypady naszych okrętów w głąb skupi... w głąb roju doprowadziły do zniszczenia dalszych trzydziestu do sześćdziesięciu jednostek wroga, w tym farm kometarnych, przetworników rudy i co najmniej jednego klastra dowodzenia.

Meina Gladstone zetknęła sękate palce.

– Czy wyliczenia strat po naszej stronie uwzględniają pasażerów i załogę zniszczonego drzewostatku Yggdrasill, który wyczarterowaliśmy na potrzeby akcji ewakuacyjnej?

– Nie, proszę pani – odparł Yani. – Wprawdzie trwała wtedy bitwa z Wygnańcami, ale z naszych analiz wynika, że Yggdrasill nie padł ofiarą natarcia przeciwnika.

Gladstone uniosła brwi.

– Co się w takim razie stało?

– W tej chwili podejrzewamy sabotaż – powiedział pułkownik i wywołał na wyświetlaczu następny obraz układu Hyperiona.

Morpurgo spojrzał na swój komlog.

– Yani... Przejdź już może do omówienia naziemnych systemów obronnych. Za pół godziny pani przewodnicząca ma wygłosić orędzie.

Skończyłem rysować Gladstone i generała, przeciągnąłem się i zacząłem rozglądać za innym modelem. Leigh Hunt wydał mi się interesujący – miał trudną do narysowania, ściągniętą twarz. Kiedy znów spojrzałem w stronę wyświetlacza, trójwymiarowy Hyperion przestał właśnie wirować i rozpadł się na serię płaskich slajdów: odwzorowanie równokątne w położeniu ukośnym, pseudostożkowe Bonne’a, ortograficzne, rozetowe, Van der Grintena, Goresa, homolosinograficzne Goode’a, gnomoniczne, sinusoidalne, azymutalne równoodległościowe, wielostożkowe, Kuwatsiego z hiperkorekcją, Briesemeistera, Buckminstera, cylindryczne Millera, wielokoligraficzne oraz zwyczajne zdjęcie satelitarne połączyły się w standardową mapę Hyperiona w odwzorowaniu Robinsona-Bairda.

Uśmiechnąłem się, to był najprzyjemniejszy widok od chwili rozpoczęcia odprawy. Podwładni Gladstone wiercili się niecierpliwie. Potrzebowali przynajmniej dziesięciu minut na rozmowę z przewodniczącą, zanim ta wygłosi orędzie.

– Jak państwo wiecie – zaczął pułkownik – porównanie Hyperiona ze Starą Ziemią w skali Thurona-Laumiera daje wynik równy dziewięć koma osiemdziesiąt dziewięć punktów...

– Na litość boską! – burknął Morpurgo. – Niechże pan omówi rozmieszczenie wojsk i miejmy to wreszcie z głowy!

– Tak jest, panie generale. – Yani przełknął ślinę i włączył wskaźnik. Jego pewność siebie nagle gdzieś się ulotniła. – Jak państwo wiecie... To znaczy... – Wskazał północny kontynent, przypominający kiepski szkic końskiej głowy i szyi, kończący się poszarpaną raną w miejscu, gdzie powinny się zacząć mięśnie piersi i grzbietu zwierzęcia. – To jest Equus. Oficjalna nazwa brzmi inaczej, ale tak się go powszechnie nazywa od czasu... No właśnie, Equus. Łańcuch wysp rozciągający się na południowy wschód od niego... tutaj i tutaj... to Kot o Dziewięciu Ogonach. W rzeczywistości w skład archipelagu wchodzi ponad sto... Mniejsza z tym. Drugi duży kontynent nosi nazwę Aquila. Można dostrzec pewne podobieństwo do sylwetki orła ze Starej Ziemi: w tym miejscu, na północnym zachodzie, byłby dziób... A tutaj rozpostarte skrzydło, ciągnące się w stronę północno-wschodniego wybrzeża. Ta część to tak zwany Płaskowyż Skrzydła, praktycznie niedostępny ze względu na porastające go lasy ogniste, ale w tym rejonie, na południowym zachodzie, znajdują się główne plantacje plastowłókników...

– Rozmieszczenie wojsk! – warknął Morpurgo.

Zacząłem szkicować Yaniego – i stwierdziłem, że nie sposób oddać w ołówku połysk potu na skórze.

– Tak jest. Trzeci kontynent, Ursus, trochę przypomina niedźwiedzia. Nie lądowały na nim żadne oddziały ARMII, ponieważ leży daleko na południu, w pobliżu bieguna, i jest prawie niezamieszkany. Tylko Planetarne Siły Samoobrony mają tam placówkę nasłuchową... – Yani chyba zdał sobie sprawę, że bełkocze. Wypiął pierś, wierzchem dłoni otarł górną wargę i mówił dalej, już spokojniejszym tonem: – Główne siły ARMII:ląd są rozlokowane tutaj... tutaj... i tutaj. – Wskaźnikiem podświetlił okolice Keats, wysoko na szyi Equusa. – Oddziały ARMII:kosmos zabezpieczyły kosmoport w stolicy oraz mniejsze lądowiska tutaj... i tutaj. – Wskazał Endymion i Port Romance na Aquili. – ARMIA:ląd zajęła również stanowiska obronne w tych rejonach... – Zapaliło się ponad dwadzieścia czerwonych lampek: większość znajdowała się na szyi i grzywie Equusa, kilka na dziobie Aquili i w okolicy Port Romance. – Marines obsadzili tam naziemne systemy obrony oraz wyrzutnie pocisków ziemia-powietrze i ziemia-kosmos. W odróżnieniu od Bressii, na Hyperionie dowództwo armii nie spodziewa się walk na samej planecie. Gdyby jednak nieprzyjaciel chciał dokonać inwazji, będziemy przygotowani.

Meina Gladstone spojrzała na komlog – do rozpoczęcia transmisji zostało siedemnaście minut.

– Jak wyglądają plany ewakuacji mieszkańców?

Nowo odzyskana pewność siebie Yaniego zniknęła bez śladu. Bezradnie spojrzał na przełożonych.

– Nie będzie ewakuacji – odparł admirał Singh. – Informacja o ewakuacji to przynęta. Miała zmylić Wygnańców.

Gladstone kilka razy zetknęła i rozdzieliła palce.

– Na Hyperionie są miliony ludzi, admirale.

– To prawda. Będziemy ich chronić, ale ewakuacja nawet tych sześćdziesięciu tysięcy, którzy są obywatelami Hegemonii, nie wchodzi w grę. A gdybyśmy dali swobodny dostęp do Sieci całym trzem milionom, zapanowałby chaos. Poza tym to niewykonalne ze względów bezpieczeństwa.

– Chodzi o Dzierzbę? – domyślił się Hunt.

– Względy bezpieczeństwa – powtórzył Morpurgo.

Wstał i wziął wskaźnik od Yaniego. Pułkownik stał jeszcze przez sekundę nieruchomo, nie wiedząc, co ze sobą zrobić – zostać na miejscu czy usiąść. W końcu przeszedł na tył sali, stanął niedaleko mnie w pozycji „spocznij” i zagapił się w sufit. Było całkiem prawdopodobne, że jego wojskowa kariera właśnie się skończyła.

– Grupa Uderzeniowa osiemdziesiąt siedem dwa dokonała translacji do układu Hyperiona – mówił tymczasem generał. – Wygnańcy wycofali się do centrum roju, na odległość około sześćdziesięciu j.a. od planety. Układ jest w pełni zabezpieczony, pod każdym względem. Spodziewamy się kontrataku, ale wiemy, że zdołamy go powstrzymać. Hyperion w praktyce stał się częścią Sieci. Są jakieś pytania?

Nie było. Gladstone wyszła wraz z Huntem, gromadką senatorów i asystentami. Wojskowi skupili się w mniejszych grupkach, łącząc się według hierarchii szarż. Adiutanci się rozproszyli. Nieliczni dziennikarze, którym pozwolono obserwować spotkanie, wybiegli do czekających na zewnątrz ekip z holokamerami. Młody pułkownik Yani, blady jak ściana, stał jak skamieniały, tocząc wokół błędnym wzrokiem.

Siedziałem tak jeszcze chwilę, wpatrując się w mapę Hyperiona. Z tej odległości podobieństwo Equusa do konia było wręcz uderzające. Góry Brzeżne i żółto-pomarańczowa pustynna wyżyna poniżej końskiego „oka” rysowały się niewyraźnie. Na północny wschód od gór nie było żadnych instalacji obronnych; widziałem tam tylko jeden samotny czerwony punkt, prawdopodobnie oznaczający wymarłe Miasto Poetów. Grobowców Czasu nie zaznaczono – tak jakby pozbawione znaczenia strategicznego nie miały żadnej roli do odegrania w nadchodzących wydarzeniach. Coś mi jednak podpowiadało, że przyszłość będzie zupełnie inna; miałem przeczucie, że dalszy przebieg wojny, ruchy tysięcznych rzesz i los milionów, jeśli nie miliardów ludzi, zależy od tego, co zrobi sześcioro pielgrzymów przemierzających ten anonimowy skrawek żółci i pomarańczu.

Zamknąłem szkicownik, schowałem ołówki do kieszeni, rozejrzałem się w poszukiwaniu wyjścia – i wyszedłem z sali.

* * *

Leigh Hunt czekał na mnie w jednym z długich korytarzy prowadzących do wyjścia.

– Wychodzi pan?

Odetchnąłem głęboko.

– A nie wolno mi?

Hunt się uśmiechnął – o ile można było nazwać uśmiechem skąpe wygięcie kącików ust ku górze.

– Ależ skąd, M. Severn. Przewodnicząca Gladstone prosiła jednak, abym przekazał panu, że chętnie się z panem jeszcze raz spotka, po południu.

– Kiedy dokładnie?

Hunt wzruszył ramionami.

– Po przemówieniu. W dogodnym dla pana momencie.

Skinąłem głową. Miliony lobbystów, ludzi bez zajęcia, niedoszłych biografów, biznesmenów, wielbicieli i potencjalnych zabójców oddałyby niemal wszystko za spotkanie z przywódcą Hegemonii, za kilka chwil sam na sam z Meiną Gladstone, a ja mogłem się z nią umówić „w dogodnym dla mnie momencie”. Nigdy nie twierdziłem, że wszechświat nie oszalał.

Wyminąłem Hunta i skierowałem się do wyjścia.

* * *

Zgodnie z odwieczną tradycją, w murach gmachu rządowego nie było żadnego publicznego transportalu. Trzeba było wyjść głównym wyjściem, przez bramki ochrony, i przejść przez ogród do niskiego, białego budynku, pełniącego rolę centrum prasowego i terminalu. Dziennikarze skupili się wokół centralnej holoramy, gdzie Lewellyn Drake swoim charakterystycznym głosem (znanym jako „głos Wszechrzeczy”) wygłaszał właśnie wprowadzenie do orędzia przewodniczącej Senatu, które miało mieć „kluczowe znaczenie dla całej Hegemonii”. Skinąłem mu głową, znalazłem sobie wolny transportal, włożyłem do czytnika swą uniwersalną kartę i udałem się na poszukiwanie baru.

* * *

Promenada była jedynym miejscem w całej Sieci, gdzie za darmo korzystało się z transportali – trzeba było tylko najpierw się na niego dostać. Na każdym świecie Sieci w którymś z miast istniał przynajmniej jeden reprezentacyjny kwartał (na CTC takich kwartałów było łącznie dwadzieścia trzy), w którym znajdowały się najdroższe sklepy i lokale rozrywkowe, najlepsze restauracje i bary. Zwłaszcza bary.

Podobnie jak Tetyda, stukilometrowa Promenada biegła przez zaprojektowane w wojskowej skali – wysokie na dwieście metrów – transportale. Dzięki połączeniu początku Promenady z końcem powstała pętla, olbrzymi, niemający końca torus doczesnych wspaniałości. Kiedy stanęło się na samym jego środku na skąpanej w słońcu Tau Ceti (tak jak ja stanąłem tego ranka), po jednej stronie miało się widok na skrawek nocnego Deneba Drei, rozświetlonego neonami i hologramami, po drugiej zaś na stupoziomowy Główny Pasaż na Lususie; dalej ciągnęły się ocienione butiki na Bożym Gaju, ulokowane przy ceglanych alejkach i obstawione windami na szczyty drzew, do najdroższych knajpek w Sieci.

Nic mnie to wszystko nie obchodziło. Szukałem spokojnego baru.

W lokalach na CTC było za dużo biurokratów, pismaków i biznesmenów, wsiadłem więc do jednego z kursujących po Promenadzie wahadłowców i wysiadłem na głównej ulicy Sol Draconi Septem. Tamtejsza grawitacja zniechęcała do odwiedzin (ja również za nią nie przepadałem), ale dzięki niej bary były mniej zatłoczone, a ich klienci naprawdę przychodzili się napić.

Wybrałem sobie lokal na poziomie gruntu, ginący wśród filarów i szybów serwisowych kratownicy dźwigającej główną dzielnicę handlową. W środku panował półmrok: ciemne ściany, ciemne drewno, ciemna klientela... Bywalcy mieli tu skórę równie czarną, jak ja białą. Miejsce było wymarzone do picia, toteż wziąłem się na serio do roboty: zacząłem od podwójnej szkockiej, zamierzając sięgnąć potem po cięższy kaliber.

Nawet w takim miejscu nie mogłem się uwolnić od Meiny Gladstone. Na płaskim ekranie telewizora umieszczonego pod przeciwległą ścianą rozpoznałem twarz przewodniczącej na niebiesko-złotym tle, jakie towarzyszyło jej zawsze przy wystąpieniach wagi państwowej. Przyciągnęła wzrok także kilku innych klientów baru. Dolatywały mnie urywki jej wystąpienia:

– ...w celu zapewnienia bezpieczeństwa obywatelom Hegemonii... nie możemy dopuścić do tego, by niebezpieczeństwo zagroziło Sieci albo naszym sojusznikom w... dlatego udzielam zgody na operację wojskową z zaangażowaniem wszelkich niezbędnych sił...

– Ściszcie to kurestwo!

Ze zdumieniem rozpoznałem własny głos. Klienci spojrzeli na mnie spode łba, ale posłusznie przyciszyli telewizor. Jeszcze przez chwilę śledziłem ruchy ust Gladstone, a potem skinąłem na kelnera, żeby nalał mi następną szkocką.

Kiedy jakiś czas później – mogło upłynąć nawet kilka godzin – uniosłem głowę znad kieliszka, zorientowałem się, że nie siedzę sam przy stoliku. Zamrugałem. W półmroku nie było mi łatwo rozpoznać gościa i serce zabiło mi żywiej, gdy pomyślałem „Fanny!”, ale potem przetarłem oczy i powiedziałem:

– Lady Philomel.

Miała na sobie tę samą granatową sukienkę, w której widziałem ją przy śniadaniu i której jakimś cudem chyba powiększył się dekolt. Twarz i ramiona lady Philomel jakby lśniły wewnętrznym blaskiem.

– M. Severn... – powiedziała głosem niewiele głośniejszym od szeptu. – Coś mi pan obiecał.

– Ja? Obiecałem? – Przywołałem gestem kelnera. Nie zareagował. Zmarszczyłem brwi. – Co niby?

– Że mnie pan narysuje. Zapomniał pan? Rozmawialiśmy o tym na przyjęciu.

Pstryknąłem palcami, ale ten bezczelny kelnerzyna nawet na mnie nie spojrzał.

– Przecież panią narysowałem.

– Owszem. Ale nie całą.

Z westchnieniem dopiłem szkocką.

– Piję – wyjaśniłem.

Uśmiechnęła się.

– Widzę.

Już dźwignąłem się z miejsca, żeby pójść po kelnera, ale po namyśle porzuciłem ten zamiar i osunąłem się z powrotem na sfatygowaną ławkę.

– Armageddon – stwierdziłem. – Bawią się w Armageddon. – Spojrzałem badawczo na lady Philomel, mrużąc oczy, żeby lepiej zogniskować wzrok. – Zna pani to słowo?

– Nie sądzę, żeby podali tu panu jeszcze coś do picia – odparła. – Zapraszam na drinka do mnie. Napije się pan, rysując.

Znowu zmrużyłem powieki, tym razem w chytrym, przebiegłym grymasie. Może i wypiłem ciut za dużo, ale nie przytępiło to mojej czujności.

– Mąż – powiedziałem.

Uśmiechnęła się promiennie.

– Najbliższe kilka dni spędzi w gmachu rządowym – odparła, tym razem naprawdę szepcząc. – W tak ważnym okresie nie może się oddalać od ośrodka władzy. Proszę za mną, mój pojazd już czeka.

Nie pamiętam, czy płaciłem za drinki. Pewnie tak. A może to lady Philomel za mnie zapłaciła? Nie pamiętam również, żeby pomogła mi wyjść z baru, ale ktoś musiał mi pomóc. Może szofer. Pamiętam mężczyznę w szarym uniformie; pamiętam, jak się na nim wspierałem.

EM miał szklaną kopułę w kształcie bańki – spolaryzowaną i matową od zewnątrz, od środka zaś – gdzie siedzieliśmy zatopieni w miękkich poduszkach – całkowicie przezroczystą. Liczyłem portale: jeden, potem drugi – i wznieśliśmy się ponad Promenadę, lecąc nad niebieskimi łąkami pod żółtym niebem. Bogato zdobione rezydencje, budowane z jakiegoś czarnego drewna, wznosiły się na wzgórzach wśród pól maku i spiżowych jezior. Czyżby to był Renesans? Ta zagadka chwilowo wydała mi się zbyt trudna, oparłem więc głowę o powierzchnię bańki i postanowiłem chwilę odpocząć. Musiałem być wypoczęty, nim zacznę rysować portret lady Philomel... He, he, he.

Pod nami pola umykały w tył.

rozdział 5

Trwa burza piaskowa. Pułkownik Fedmahn Kassad podąża za Brawne Lamią i księdzem Hoytem w stronę Nefrytowego Grobowca. Okłamał Lamię – noktowizor i sensory działają bez zarzutu, wszechobecne wyładowania elektryczne nijak nie zakłócają ich pracy. Idąc śladem tamtej dwójki, ma nadzieję spotkać Dzierzbę. Pamięta polowania na lwy skalne na Hebronie: przywiązywało się kozę i czekało.

Informacje z czujników na obwodzie obozowiska pojawiają się na wyświetlaczu taktycznym i szepczą do niego przez implant. Kassad celowo podejmuje ryzyko i zostawia Weintrauba z córką, Martina Silenusa i konsula bez ochrony, tylko pod opieką automatyki i alarmu. Chociaż, prawdę mówiąc, i tak wątpi, by w razie niebezpieczeństwa udało mu się powstrzymać Dzierzbę. Wszyscy, cała ich siódemka, są jak kozy, uwiązane na postronku i czekające na śmierć. Ale pułkownik zamierza za wszelką cenę odszukać przed śmiercią tę kobietę, zjawę imieniem Moneta.

Wiatr wzmaga się od dłuższego czasu i teraz zawodzi dookoła, ograniczając do zera widoczność w paśmie widzialnym i siekąc pancerz Kassada drobinkami piasku. Wydmy płoną iskrami wyładowań, miniaturowe błyskawice skwierczą mu wokół stóp i przebiegają po nogach, kiedy przyśpiesza, by nie stracić z oczu śladu cieplnego Lamii. Jej komlog wysyła szeroki strumień danych. Z komlogu Hoyta dochodzi tylko informacja o tym, że ksiądz żyje i się przemieszcza.

Kassad przechodzi pod wyciągniętym w bok skrzydłem Sfinksa; czuje jego niewidzialny ciężar, zawieszony nad nim jak obcas olbrzymiego buciora. Skręca w głąb doliny. W podczerwieni Nefrytowy Grobowiec odznacza się jako niewypromieniowująca ciepła pustka, zimny blok, w którego półkolistym otworze wejściowym rysuje się w tej chwili sylwetka Hoyta. Lamię dzieli od niego dwadzieścia metrów. Poza nimi w dolinie nic się nie porusza. Czujniki w obozie, niewidoczne w ciemnościach i tumanach piasku, informują Kassada, że Sol i dziecko śpią, a konsul wprawdzie nie śpi, ale leży nieruchomo. W obozowisku panuje spokój.

Kassad odbezpiecza broń i przyśpiesza; przemierza pustynię długimi krokami. Wiele by dał za to, żeby mieć w tej chwili dostęp do satelity szpiegowskiego i wgląd we wszystkie kanały taktyczne, zamiast polegać na niekompletnym obrazie wycinka rzeczywistości. Wzrusza ramionami pod pancerzem. Nie zwalnia kroku.

* * *

Niewiele brakuje, żeby Brawne Lamia nie zdołała pokonać ostatnich piętnastu metrów dzielących ją od Nefrytowego Grobowca. Wiatr osiągnął już – i przekroczył – siłę huraganu; miota nią na wszystkie strony, tak że dwa razy traci równowagę i upada na piasek. Błyskawice są coraz większe: całymi pękami rozdzierają niebo, wyławiając z mroku jarzący się Grobowiec. Dwukrotnie próbuje wywołać Hoyta, Kassada i pozostałych, pewna, że nikt nie byłby w stanie spać przy takiej wichurze, ale z komlogu i implantów odpowiada jej tylko szum. Po drugim upadku dźwiga się na kolana i spogląda w przód; nie widziała Hoyta od momentu, kiedy czyjaś postać mignęła jej na tle wejścia.

Ściska w dłoni pistolet ojca i wstaje. Wiatr popycha ją i niesie na ostatnich metrach. Lamia zatrzymuje się tuż przed półkolistym wejściem. Czy to z powodu burzy i wyładowań elektrycznych, czy z innej przyczyny Nefrytowy Grobowiec emanuje wstrętnym zielonym światłem, które barwi okoliczne wydmy i upodabnia jej skórę do skóry trupa. Lamia ostatni raz próbuje nawiązać z kimś łączność, a potem wchodzi do budowli.

* * *

Ksiądz Lenar Hoyt, członek liczącego tysiąc dwieście lat Towarzystwa Jezusowego, mieszkaniec Nowego Watykanu na Pacem, wierny sługa Jego Świątobliwości papieża Urbana XVI, wrzeszczy i bluźni jak potępieniec.

Zabłądził. Dręczy go okrutny ból. Rozległe pomieszczenia nieopodal wejścia Nefrytowego Grobowca skurczyły się, a korytarz skręcał i zawracał tyle razy, że ksiądz zgubił się w katakumbach, wśród połyskujących zielenią ścian, w labiryncie, którego nie pamięta ani z odbytej za dnia wizyty w Grobowcu, ani z map, które zostawił w obozowisku. A ból – ból, z którym od dawna jest za pan brat, który towarzyszy mu od czasu, gdy Bikurowie wszczepili mu dwa krzyżokształty: jeden jego własny i drugi należący do Paula Duré – przybrał na sile i grozi mu pomieszaniem zmysłów.

Korytarz znów się zwęża. Lenar Hoyt krzyczy. Nie zdaje sobie sprawy z tego, co robi; nie jest świadomy, jakie słowa wykrzykuje – słowa, których nie używał od czasów dzieciństwa. Pragnie wyzwolenia – od bólu i od brzemienia ojca Duré, jego DNA, jego osobowości, jego... duszy, zaklętej we wrośniętym w plecy pasożycie w kształcie krzyża. Ale łaknie także wyzwolenia od ciążącej na nim straszliwej klątwy, od odrażającej perspektywy zmartwychwstania, którą zawdzięcza krzyżokształtowi na piersi.

Jednakże nawet kiedy krzyczy, zdaje sobie sprawę, że to nieżyjący Bikurowie skazali go na ten ból. Zapomniani koloniści, którzy na skutek wielokrotnych wskrzeszeń przez krzyżokształty całkiem zidiocieli, stając się bezrozumnym nośnikiem DNA, własnego i krzyżokształtnych pasożytów, także byli kapłanami... Kapłanami Dzierzby.

Ksiądz Hoyt z Towarzystwa Jezusowego ma ze sobą buteleczkę wody święconej pobłogosławioną przez samego Ojca Świętego, hostię konsekrowaną podczas uroczystej mszy świętej i opis prastarego rytuału egzorcyzmu. Wszystkie te skarby tkwią jednak zapomniane w kieszeni jego płaszcza, bezpiecznie zaspawane w perspeksowej bańce.

Wpada na ścianę i z jego gardła znów dobywa się krzyk. Ból jest nie do opisania, nawet ultramorfina, której pełną ampułkę zaaplikował sobie zaledwie przed kwadransem, jest wobec niego bezradna. Hoyt wyje, szarpie na sobie ubranie, zdziera gruby płaszcz, czarną kurtkę, koloratkę, spodnie, koszulę i bieliznę, aż wreszcie staje nagi w rozjarzonym korytarzu Nefrytowego Grobowca, trzęsąc się z bólu i zimna, i wywrzaskuje przekleństwa w noc.

Brnie dalej. Napotyka przerwę w ścianie i wchodzi do pomieszczenia większego niż wszystkie, które widział tu za dnia. Nagie i przezroczyste ściany wznoszą się na wysokość trzydziestu metrów, okalając pustą przestrzeń. Hoyt potyka się i osuwa na czworaki, a kiedy spogląda w dół, dostrzega, że podłoga również jest przezroczysta: patrzy w głąb pionowego szybu, przykrytego cieniuteńką membraną posadzki – szybu, który opada w dół przez kilometr albo dłużej i kończy się w płomieniach. Całą salę wypełnia pomarańczowo-czerwone pulsowanie odległego ognia.

Hoyt przetacza się na bok i wybucha śmiechem. Jeżeli to ma być przywołana na jego użytek wizja piekła, to jest chybiona. Jego piekło jest namacalne: to ból, który płonie w jego ciele, jakby ktoś przeciągał mu drut kolczasty przez żyły i trzewia. Piekło to także wspomnienie głodujących dzieci w slumsach Armaghastu; piekło to uśmiechy polityków, wysyłających chłopców na śmierć w kolonialnych wojnach; piekło to myśl o śmierci Kościoła, która nastąpi za jego życia, za życia Duré, a ostatnimi wiernymi będą starzy ludzie zapełniający pojedyncze ławki w olbrzymich katedrach na Pacem; piekło to hipokryzja odprawiania porannej mszy świętej, gdy nad sercem pulsuje człowiekowi gorący, ohydny krzyżokształt.

Podmuch gorącego powietrza. Na oczach Hoyta część podłogi odsuwa się w bok, odsłaniając wlot szybu. Pomieszczenie wypełnia odór siarki. Ksiądz śmieje się z tak zgranego motywu, ale śmiech więźnie mu w gardle i przechodzi w szloch. Klęczy, drapiąc zakrwawionymi paznokciami oba krzyżokształty – ten na piersi i ten na plecach. Obrzęki w kształcie krzyży jakby płonęły własnym czerwonym blaskiem. Z dołu dobiega grzmot płomieni.

– Hoyt!

Wstrząsany spazmami płaczu odwraca się i widzi tę kobietę, Lamię, stojącą w progu. Ona nie patrzy na niego, lecz na coś za jego plecami. I celuje w to coś z zabytkowego pistoletu. Oczy ma szeroko otwarte.

Hoyt czuje na plecach powiew żaru, słyszy huk jak z odległego pieca – i przenikający go zgrzyt metalu o kamień. Kroki. Zaciska palce na krwawiącej opuchliźnie na piersi i odwraca się, nie bacząc na pościerane do krwi kolana.

Najpierw widzi cień: dziesięć metrów ostrych krawędzi, cierni, ostrzy; nogi jak stalowe rury, obwiedzione w kostkach i na wysokości kolan rozetami lśniących brzeszczotów. A potem wśród pulsujących świateł i cieni dostrzega oczy. Sto faset, tysiąc... Pałają czerwienią, jak prześwietlone laserem na wskroś rubiny, nad obrożą ze stalowych kolców i lśniącą niczym rtęć piersią, w której odbijają się ogień i cienie...

Brawne Lamia strzela z pistoletu ojca. Wystrzały są krótkie i głośne, słychać je wyraźnie ponad zgiełkiem pożogi. Lenar Hoyt odwraca się ku niej. Podnosi rękę.

– Przestań! – krzyczy. – On spełnia jedno życzenie! Muszę je...

Dzierzba, który jeszcze przed chwilą był tam, pięć metrów od niego, nagle znajduje się tutaj, na wyciągnięcie ręki. Lamia przestaje strzelać. Hoyt podnosi wzrok. Widzi swoje odbicie w lśniącym płomieniście chromowanym korpusie... W tej samej chwili dostrzega w oczach Dzierzby coś jeszcze... A potem Dzierzba znika. Hoyt powoli unosi rękę, w zadumie – można by pomyśleć – dotyka szyi, przez chwilę wpatruje się w kaskadę czerwieni spływającą mu na dłoń, na pierś, na krzyżokształt i na brzuch...

Spogląda w stronę wejścia. Widzi Lamię, która ze zgrozą patrzy już nie na Dzierzbę, lecz na niego, księdza Lenara Hoyta z Towarzystwa Jezusowego – i w tej samej chwili uświadamia sobie, że ból zniknął. Otwiera usta, żeby coś powiedzieć, ale wydostaje się z nich tylko kolejna fontanna czerwieni, cały jej gejzer. Spuszcza wzrok. Dopiero teraz zauważa, że jest nagi; widzi krew ściekającą mu z brody i piersi na ciemną już posadzkę, krew płynącą szerokim strumieniem, jakby ktoś przewrócił wiadro czerwonej farby...

A potem nie widzi już nic. Osuwa się na podłogę, która jest daleko... tak daleko... w dole.

rozdział 6

Ciało Diany Philomel stanowiło szczytowe osiągnięcie nauk kosmetycznych i kunsztu ARNistów. Po przebudzeniu leżałem kilka minut bez ruchu, podziwiając je: odwrócone do mnie tyłem, z klasyczną krzywizną pleców, biodra i boku, piękniejszą i potężniejszą w swej geometrii od wszystkiego, co odkrył Euklides; dwa dołeczki na wysokości krzyża, tuż nad zapierającą dech w piersi krągłością mlecznobiałych pośladków; przenikające się miękkie załamania; widziane od tyłu pełne uda bardziej zmysłowe i mocniejsze od dowolnego elementu męskiej anatomii.

Lady Diana spała – tak mi się przynajmniej wydawało. Nasze ubrania leżały rozrzucone na znacznej połaci zielonego dywanu. Gęste światło w odcieniach fuksji i błękitu wlewało się do pokoju przez duże okna, za którymi widziałem szare i złote korony drzew. W pobliżu naszych strojów, a także pod nimi i na nich leżały rozrzucone arkusze papieru rysunkowego. Przechyliłem się w lewo, sięgnąłem po jeden i obejrzałem kreślony naprędce szkic piersi, ud i jednej ręki, pośpiesznie uzupełniony pozbawioną rysów twarzą. Wykonany po pijanemu rysunek modelki, kiedy w dodatku człowiek jest przez nią uwodzony, nigdy nie będzie dziełem sztuki.

Z jękiem przetoczyłem się na plecy i zacząłem się wpatrywać w zdobiony stiukami sufit dwanaście stóp nad moją głową. Gdyby obok mnie była Fanny, mógłbym tak leżeć do końca życia – teraz jednak wyśliznąłem się spod przykrycia, znalazłem swój komlog, stwierdziłem, że na Centralnej Tau Ceti jest wczesny poranek (czternaście godzin po moim planowanym spotkaniu z przewodniczącą), i poczłapałem do łazienki w poszukiwaniu pigułek na kaca.

W apteczce lady Diany mogłem przebierać wśród medykamentów. Poza tradycyjną aspiryną i endorfinami znalazłem środki pobudzające i uspokajające, tubki czaru wspomnień, plastry orgazmowe, inhalatory do konopi, papierosy z prawdziwego, nie rekombinowanego tytoniu – i setkę innych środków, których nie rozpoznałem. Wziąłem szklankę i zmusiłem się do połknięcia dwóch tabletek odtruwających. Nudności i ból głowy ustąpiły jak ręką odjął.

Kiedy wróciłem, lady Diana siedziała naga na łóżku. Już miałem się do niej uśmiechnąć, gdy przy wschodnich drzwiach sypialni zauważyłem dwóch mężczyzn. Żaden nie był jej mężem, chociaż obaj dorównywali mu wzrostem, posturą, brakiem szyi, masywnością pięści i obwisłością policzków, naśladując styl, który Hermund Philomel doprowadził do perfekcji.

Jestem przekonany, że w wielowiekowych dziejach rodzaju ludzkiego znalazłby się jakiś mężczyzna, który rozebrany i zaskoczony mógł stawić czoło dwóm ubranym i potencjalnie nieprzyjaznym mu intruzom – wrogim samcom, mówiąc prościej – nie odczuwając zażenowania, przemożnej potrzeby zakrycia genitaliów i odruchowej chęci skulenia się i zgarbienia, nie czując się przy tym bezbronnym... Ale ja nie jestem tym mężczyzną.

Skuliłem się, zakryłem krocze, cofnąłem się w stronę łazienki.

– Kto...? Co...? – wyjąkałem i spojrzałem pytająco na Dianę Philomel.

Odpowiedziała mi krwiożerczym uśmiechem, doskonale pasującym do okrucieństwa w jej oczach, które już wcześniej zwróciło moją uwagę.

– Brać go! – poleciła moja była kochanka. – Szybko!

Zdążyłem wskoczyć do łazienki i sięgnąć do przełącznika mechanizmu zamykania drzwi, kiedy bliższy z bandziorów dopadł mnie, chwycił wpół, pociągnął z powrotem do pokoju i rzucił swojemu partnerowi. Albo obaj pochodzili z Lususa (czy też innej planety o podwyższonym ciążeniu), albo żywili się wyłącznie sterydami i komórkami Samsona – z taką łatwością mną miotali. Zresztą ich gabaryty nie były wcale najważniejsze. Nie licząc krótkiej kariery rozrabiaki na szkolnym podwórku... we wspomnieniach z mojego życia... było niewiele bijatyk – zwłaszcza takich, z których wychodziłem zwycięsko. Wystarczył mi rzut oka na zabawiających się moim kosztem typów, żebym wiedział, że należą do gatunku, o którym czasem się czyta, ale jakoś nie sposób uwierzyć, że istnieje naprawdę: do ludzi, którzy, łamiąc innym kości, miażdżąc nosy i wyłamując kolana, czują równie niewiele skrupułów jak ja, kiedy wyrzucam złamane piórko do rysowania.

– Pośpieszcie się! – syknęła Diana.

Przeszukałem datasferę i pamięć podręczną rezydencji, zbadałem łącze komlogu Diany i kruche połączenie dwójki bandziorów z uniwersum informacyjnym... Wiedziałem już, gdzie jestem: w wiejskiej posiadłości Philomelów, w rolniczym pasie terraformowanego Renesansu Mniejszego, sześćset kilometrów od jego stolicy, Pirre. Poznałem również tożsamość obu mięśniaków: Debin Farrus i Hemmit Gorma byli ochroniarzami w związku zawodowym skrobaczy na Wrotach Niebios. Nadal jednak nie miałem pojęcia, dlaczego jeden z nich klęczy mi na plecach i wgniata kolano w krzyż, a drugi miażdży butem mój komlog i nakłada mi obręcz osmotyczną – najpierw na nadgarstek, potem przesuwa ją wyżej, nad łokieć...

Usłyszałem syk i odprężyłem się.

* * *

– Jak się nazywasz?

– Joseph Severn.

– Czy to twoje prawdziwe nazwisko?

– Nie.

Czułem działanie serum prawdy. Mogłem mu się oprzeć, mogłem uciec w głąb datasfery albo wycofać się całkowicie, aż do Jądra. Wtedy jednak moje ciało byłoby zdane na łaskę tych, którzy zadawali mi pytania. Zostałem. Oczy miałem zamknięte, ale rozpoznałem następny głos:

– Kim naprawdę jesteś?

Diana Philomel.

Westchnąłem. Trudno było szczerze odpowiedzieć na to pytanie.

– Jestem John Keats – odparłem w końcu.

Milczenie podpowiedziało mi, że to nazwisko nic im nie mówi. Niby czemu miałoby coś mówić? Sam kiedyś przepowiedziałem, że zostanie „zapisane na wodzie”. Nie mogłem się poruszyć ani otworzyć oczu, miałem jednak swobodny wgląd w datasferę i bez trudu prześledziłem ich wektory dostępu. Nazwisko poety znalazło się wśród ośmiuset Johnów Keatsów, których podsunął im system, ale facet zmarły przed dziewięciuset laty najwyraźniej nikogo nie zainteresował.

– Dla kogo pracujesz? – Głos Hermunda Philomela. Trudno byłoby mi wyjaśnić to odczucie, ale trochę mnie zaskoczył.

– Dla nikogo.

Brzmienie głosów uległo zmianie, kiedy rozmawiali między sobą:

– Czy to możliwe, żeby był odporny na serum?

– Nikt nie jest odporny – stwierdziła Diana. – Niektórzy umierają po podaniu go, ale nikt nie jest na nie odporny.

– No to co się dzieje? Po co Gladstone sprowadzałaby na posiedzenie rady człowieka bez znaczenia, i to w przededniu wojny?

– Pamiętaj, że on cię słyszy – rozległ się inny męski głos. Jeden z bandziorów.

– To nie gra roli – odparła Diana. – Po przesłuchaniu i tak długo nie pożyje. – Znowu zwróciła się do mnie: – Po co przewodnicząca zaprosiła cię na posiedzenie rady... John?

– Nie jestem pewien. Ale chyba chciała posłuchać o pielgrzymach.

– Jakich pielgrzymach, John?

– Pielgrzymach do Dzierzby.

Ktoś zakaszlał.

– Cicho – zbeształa go Diana. – Czy ci pielgrzymi są teraz na Hyperionie, John?

– Tak.

– To w tej chwili trwa pielgrzymka?

– Tak.

– A dlaczego Gladstone pyta cię o tych ludzi?

– Ja o nich śnię.

Rozległo się lekceważące prychnięcie.

– To czubek – orzekł Hermund. – Podaliśmy mu serum prawdy, a on nie dość, że nie wie kim jest, to jeszcze teraz... Skończmy z tym.

– Zamknij się – uciszyła go lady Diana. – Gladstone nie jest wariatką. Nie zapominaj, że to ona go zaprosiła. John? Co masz na myśli, mówiąc, że o nich śnisz?

– Śnię wrażenia pierwszej zrekonstruowanej persony Keatsa. – Mówiłem trochę niewyraźnie, jak przez sen. – Zanim jego ciało zostało zamordowane, przeniósł swoją osobowość na nośnik pamięci zainstalowany w ciele jednego z pielgrzymów i w tej chwili ma swobodny dostęp do ich mikrosfery. Jego postrzeganie przekłada się w jakiś sposób na moje sny. Może on z kolei śni o tym, co ja robię, nie wiem.

– Idiotyzm – mruknął Hermund.

– Wcale nie – zaoponowała lady Diana. – Jesteś cybrydem, John? – spytała poruszona, z lękiem w głosie.

– Tak.

– Na Chrystusa i Allaha...

– Co to jest cybryd? – zainteresował się jeden z mięśniaków. Miał wysoki, niemal kobiecy głos.

Przez chwilę panowała cisza.

– Co za debil... – mruknęła w końcu Diana. – Cybrydy to atrapy ludzi stworzone przez TechnoJądro. Jeszcze w ubiegłym stuleciu kilka z nich zasiadało w Radzie Konsultacyjnej. Potem zostały zakazane.

– To takie coś jak android? – domyślił się drugi byczek.

– Stul dziób – odburknął Hermund.

– Nie – odparła Diana. – Cybrydy były doskonałe pod względem genetycznym, zbudowane na bazie DNA ze Starej Ziemi. Wystarczyła kość, kawałek włosa... John? Słyszysz mnie?

– Tak.

– Jesteś cybrydem, John... Wiesz, kto był twoim archetypem?

– John Keats.

Usłyszałem, jak bierze głęboki wdech.

– Kim jest... Kim był John Keats?

– Poetą.

– Kiedy żył?

– Urodził się w tysiąc siedemset dziewięćdziesiątym piątym, zmarł w tysiąc osiemset dwudziestym pierwszym.

– Według jakiej rachuby?

– Staroziemskiej. A.D. Prehidżryjskiej...

– John... – wtrącił wyraźnie podekscytowany Hermund. – Jesteś w stałym kontakcie z TechnoJądrem? W tej chwili?

– Tak.

– I możesz się z nim swobodnie łączyć? Mimo serum prawdy?

– Tak.

– Ożeż kurwa... – mruknął bandzior obdarzony damskim głosem.

– Musimy spadać – stwierdził Hermund.

– Jeszcze chwilę – powstrzymała go Diana. – Musimy się dowiedzieć...

– Nie moglibyśmy go zabrać ze sobą? – zasugerował drugi mięśniak.

– Ty durniu! Facet ma stałą łączność z datasferą i Jądrem... Kurczę, on mieszka w Jądrze! Tam się znajduje jego umysł! To znaczy, że może w każdej chwili dać cynk Gladstone, sekretarzowi, ARMII... Komu zechce!

– Cicho bądź – uciszyła go Diana. – Zabijemy go, jak tylko z nim skończę. Jeszcze tylko parę pytań. John?

– Słucham?

– Dlaczego Gladstone tak się przejmuje losem pielgrzymów? Czy to ma coś wspólnego z wojną z Wygnańcami?

– Nie jestem pewien.

– Psiakrew! – zaklął szeptem Hermund. – Chodźmy!

– Cicho! Skąd pochodzisz, John?

– Od dziesięciu miesięcy mieszkam na Esperance.

– A wcześniej?

– Wcześniej mieszkałem na Ziemi.

– Na której? – spytał Hermund. – Na Nowej Ziemi? Na Ziemi Dwa? W mieście Ziemia?

– Na Ziemi – powtórzyłem. I przypomniałem sobie. – Starej Ziemi.

– Na Starej Ziemi? – zdziwił się mięśniak. – To wszystko jest pojebane. Ja stąd spadam.

Zaskwierczał laser. Brzmiało to tak, jakby ktoś przysmażał bekon, ale poczułem woń słodszą od przypieczonego bekonu, a potem usłyszałem głuchy łomot.

– John... – odezwała się znów Diana. – Czy masz na myśli to, że twój archetyp żył na Starej Ziemi?

– Nie.

– To znaczy, że ty, jako cybryd, byłeś na Starej Ziemi?

– Tak. Tam przebudziłem się po śmierci. W tym samym pokoju przy Piazza di Spagna, w którym umarłem. Severna przy mnie nie było, ale zastałem doktora Clarka i innych...

– On naprawdę zwariował – stwierdził Hermund. – Stara Ziemia nie istnieje od ponad czterystu lat... A może cybrydy żyją dłużej?

– Nie! – warknęła lady Diana. – Zamknij się wreszcie i daj mi skończyć. Posłuchaj, John... Dlaczego TechnoJądro cię... wskrzesiło?

– Nie wiem, nie mam pewności.

– Czy może to mieć jakiś związek z wojną domową wśród Sztucznych Inteligencji?

– Być może – przyznałem. – Tak, to całkiem prawdopodobne.

Zadawała interesujące pytania.

– Która grupa cię stworzyła? Najwyższe, Zrównoważone czy Porywcze?

– Nie wiem.

Zniecierpliwione westchnienie.

– Powiadomiłeś kogoś o tym, gdzie jesteś, John? I co się z tobą dzieje?

– Nie.

Fakt, że tak długo zwlekała z zadaniem tego pytania, nie wystawiał najlepszego świadectwa jej intelektowi.

Hermund również odetchnął z ulgą.

– Świetnie. W takim razie wynośmy się stąd, zanim...

– Czy wiesz, po co Gladstone sprowokowała wojnę z Wygnańcami, John?

– Nie. Chociaż właściwie należałoby powiedzieć, że powodów może być wiele. Najbardziej prawdopodobny jest taki, że ma to być karta przetargowa w negocjacjach z TechnoJądrem.

– Jak to?

– Elementy stojące na czele Jądra obawiają się Hyperiona. Hyperion jest jedyną nieznaną zmienną w galaktyce. Wartość wszystkich innych zmiennych została już określona.

– Kto się go obawia, John? Najwyższe, Zrównoważone czy Porywcze? Która grupa SI boi się Hyperiona?

– Wszystkie.

– Psiamać... – mruknął Hermund. – Posłuchaj, John... Czy Grobowce Czasu i Dzierzba mają z tym wszystkim coś wspólnego?

– O tak. Bardzo dużo.

– W jakim sensie? – spytała Diana.

– Nie wiem. Nikt tego nie wie.

Hermund – albo ktoś inny – uderzył mnie w pierś: mocno, boleśnie.

– Chcesz powiedzieć, że pieprzona Rada Konsultacyjna TechnoJądra nie przewidziała skutku tych wydarzeń? – warknął Hermund. – Że nie zna wyniku wojny? Mam uwierzyć, że Gladstone i Senat poszli na wojnę, nie znając prognostyków?

– Nie. Wszystko to przewidziano już dawno. Wieki temu.

Diana Philomel wydała odgłos, jaki mógłby się wyrwać z piersi dziecka na widok góry cukierków.

– Co przewidziano, John? Opowiedz nam wszystko.

Od serum zaschło mi w ustach.

– Wojnę. Tożsamość pielgrzymów. Zdradę konsula Hegemonii i uruchomienie urządzenia, które otworzy... które otworzyło Grobowce Czasu. Pojawienie się Dzierzby. Wynik wojny...

– Jaki będzie? – wyszeptała kobieta, z którą tak niedawno się kochałem.

– Upadek Hegemonii. Unicestwienie Sieci. – Próbowałem oblizać wargi, ale język wysechł mi na wiór. – Koniec rodzaju ludzkiego.

– Na Jezusa i Allaha... – powtórzyła Diana. – Czy istnieje jakaś szansa, że to proroctwo jest błędne?

– Nie – odparłem. – Pozostaje tylko jedna niewiadoma: wpływ Hyperiona na ostateczny wynik. Inne zmienne zostały już określone.

– Zabij go! – zawołał Hermund Philomel. – Zabij to coś... Musimy stąd wiać, ostrzec Harbrit i resztę.

– Dobrze – powiedziała Diana. I po chwili: – Nie laserem, durniu. Tak jak planowaliśmy, wstrzykniemy mu śmiertelną dawkę alkoholu. Potrzymaj obręcz. Ja podłączę kroplówkę.

Poczułem ucisk na prawej ręce. Sekundę później rozległy się wybuchy, jakiś łoskot, krzyk. Poczułem zapach dymu i zjonizowanego powietrza. Usłyszałem wrzask kobiety.

– Zdejmijcie mu tę obręcz – powiedział Leigh Hunt.

Stał obok mnie, ubrany jak zwykle w konserwatywny, szary garnitur, otoczony przez komandosów z Biura Ochrony Senatu w pełnych pancerzach bojowych z maskującą powłoką polimerową. Jeden z nich (dwa razy wyższy od Hunta) skinął głową, przewiesił diabelski bicz przez ramię i pośpieszył wykonać polecenie.

Na jednym z taktycznych kanałów łączności – tym, który monitorowałem już od jakiegoś czasu – pojawiłem się ja: leżałem nagi na łóżku, z rozrzuconymi rękami i nogami, z obręczą osmotyczną na ramieniu i rozlewającym się coraz szerzej krwiakiem na piersi. Diana Philomel, jej mąż i jeden z ich pomagierów leżeli nieprzytomni – choć żywi – w zaściełającej podłogę powodzi odłamków szkła i drewna. Drugi mięśniak leżał przy wejściu. Górna połowa jego ciała kolorem i fakturą przypominała mocno wysmażony stek.

– Nic się panu nie stało, M. Severn? – spytał Hunt, unosząc mi głowę i nakładając na nos i usta cieniutką jak membrana maskę tlenową.

– Hrrmmgghh – odpowiedziałem. – Arret.

Wypłynąłem na powierzchnię świadomości jak nurek, który zbyt szybko wynurzył się z głębiny. Głowa mi pękała, żebra bolały jak diabli, z oczami też jeszcze było coś nie w porządku – ale na kanale taktycznym zobaczyłem, jak wargi Hunta drgnęły w sposób, który uchodził u niego za uśmiech.

– Pomożemy się panu ubrać – powiedział. – Po drodze dostanie pan kawy. Wracamy do siedziby rządu, M. Severn. Jest pan spóźniony na spotkanie z przewodniczącą Senatu.

rozdział 7

Bitwy kosmiczne w filmach i holodramach zawsze mnie nudziły, ale oglądanie takiego starcia na własne oczy bywało fascynujące, na trochę podobnej zasadzie, jak wciągające mogłoby być śledzenie transmisji na żywo z serii wypadków drogowych. Szczerze mówiąc, widowiskowość bitwy w kosmosie pozostawiała sporo do życzenia, nawet w porównaniu z jakąś drugorzędną holodramą – ale tak pewnie było ze wszystkimi wojnami na przestrzeni dziejów. Mimo że na moich oczach zużywano niewyobrażalne ilości energii, narzucało mi się przede wszystkim jedno spostrzeżenie: kosmos był taki ogromny, a ludzkie floty, okręty, drednoty i co tam jeszcze chcecie – takie małe.

Myślałem o tym, siedząc w Taktycznym Centrum Dowodzenia, czyli tak zwanej sali wojennej, w towarzystwie Gladstone i jej wojowniczych kogucików. Ściany pomieszczenia zmieniły się w dwudziestometrowe dziury otwarte na nieskończoność; otoczyły nas trójwymiarowe obrazy wyświetlane w czterech ogromnych holoramach, a z głośników popłynęły rozmowy pilotów, rozbrzmiewające na kanałach taktycznych rozkazy, komunikaty wymieniane przez okręty w szerokim paśmie, informacje z kanałów laserowych, polecenia płynące po szyfrowanych liniach – i wszystkie te krzyki, wrzaski, jęki i przekleństwa towarzyszące bitwie, stare jak ludzki głos, a starsze od wszystkich środków masowego przekazu.

To była inscenizacja całkowitego chaosu, funkcjonalna definicja zamętu, swobodny taniec smutnej przemocy. To była wojna.

* * *

Gladstone i garstka wiernych asystentów siedzieli w samym środku tej powodzi światła i zgiełku. Wyłożony szarym dywanem prostokąt sali wojennej wyglądał, jakby się unosił wśród gwiazd i eksplozji. Lazur widocznego skrawka powierzchni Hyperiona wypełniał całą północną holościanę, krzyki umierających dobiegały ze wszystkich głośników i trafiały do wszystkich uszu. Należałem do tej garstki, której przywilej i przekleństwo polegały na tym, że mogły w tej chwili towarzyszyć przewodniczącej.

Gladstone okręciła się w fotelu z wysokim oparciem, przytykając złożone palce do warg. Spojrzała na grono wojskowych doradców.

– Co panowie na to?

Siedmiu obwieszonych medalami żołnierzy popatrzyło po sobie, a potem sześciu spojrzało zgodnie na tego siódmego, generała Morpurgo, który żuł niezapalone cygaro.

– Nie dopuszczamy ich do transportalu, nasze szyki obronne są w tym rejonie mocne... Ale wdarli się stanowczo za daleko w głąb układu.

– Panie admirale? – Gladstone leciutko skinęła głową wysokiemu i chudemu mężczyźnie w czarnym mundurze ARMII:kosmos.

Admirał Singh musnął przyciętą krótko brodę.

– Podzielam obawy generała Morpurgo. Kampania nie przebiega zgodnie z planem.

Ruchem głowy wskazał jedną ze ścian, na której wykresy (głównie elipsoidy, owale i łuki) nakładały się na nieruchomy obraz układu Hyperiona. Niektóre łuki wydłużały się na naszych oczach. Jaskrawoniebieskie linie oznaczały trajektorie okrętów Hegemonii, czerwone krechy wytyczały tor lotu jednostek Wygnańców. Czerwonych było znacznie więcej.

– Oba lotniskowce należące do grupy uderzeniowej numer czterdzieści dwa zostały wyłączone z działań – mówił Singh. – Cień Olimpu zniszczono wraz z całą załogą, a poważnie uszkodzona Stacja Neptuna wycofuje się do przestrzeni cislunarnej pod osłoną pięciu eskortowców.

Przewodnicząca pokiwała z namysłem głową.

– Ilu żołnierzy liczyła załoga Cienia Olimpu, admirale?

Singh miał równie duże piwne oczy jak Gladstone, ale próżno by się w nich doszukiwać podobnej otchłani smutku. Wytrzymał jej spojrzenie.

– Cztery tysiące dwustu. Na Cieniu znajdował się również oddział marines w sile sześciuset ludzi, ale część z nich obsadziła stanowiska przy transportalu i nie wiemy dokładnie, ilu zostało na pokładzie.

– Skąd te nieoczekiwane trudności? – Gladstone spojrzała pytająco na Morpurgo.

Twarz generała pozostała niewzruszona, jedynie cygaro zostało już prawie przegryzione na pół.

– Nie spodziewaliśmy się tylu jednostek bojowych po stronie wroga, pani przewodnicząca. Do tego te lansjery... To na dobrą sprawę takie miniaturowe eskortowce, z pięcioosobową załogą, szybsze i lepiej uzbrojone niż nasze myśliwce dalekiego zasięgu... Śmiertelnie niebezpieczne, jak szerszenie. Kosimy je całymi setkami, ale kiedy choćby jeden przedrze się przez szyki obronne, urządza prawdziwą jatkę. – Morpurgo wzruszył ramionami. – A przedarło się ich więcej.

Po drugiej stronie stołu zasiadał Kolczew z ośmioma innymi senatorami. Teraz odwrócił się wraz z krzesłem, by dobrze widzieć mapę taktyczną.

– Wygląda na to, że przebili się prawie do samego Hyperiona – stwierdził. Jego znany wszystkim głos brzmiał nieco chrypliwie.

– Proszę pamiętać o skali, panie senatorze – wtrącił Singh. – Fakty są takie, że większość układu, czyli cała przestrzeń w promieniu dziesięciu j.a. od słońca Hyperiona, nadal znajduje się w naszych rękach. Bitwa rozgrywa się znacznie dalej, poza obłokiem Oorta. Poza tym przegrupowujemy się.

– A te czerwone... placki... nad płaszczyzną ekliptyki? – spytała senator Richeau, sama ubrana na czerwono. Ten kolor był jej znakiem rozpoznawczym.

– Rzeczywiście, to ciekawy manewr – przyznał Singh. – Część roju, w sile około trzech tysięcy lansjerów, przypuściła w tym rejonie szturm, aby wziąć w kleszcze rejon elektronicznych zabezpieczeń grupy uderzeniowej osiemdziesiąt siedem dwa. Odparliśmy ten atak, ale trzeba przyznać, że to było sprytne...

– Trzy tysiące lansjerów? – powtórzyła półgłosem Gladstone.

– Tak, pani przewodnicząca.

Gladstone się uśmiechnęła. Przestałem na chwilę rysować, ciesząc się, że ten uśmiech nie był adresowany do mnie.

– Czy wczoraj na odprawie nie poinformowano nas, że Wygnańcy są w stanie wystawić sześćset, najwyżej siedemset jednostek bojowych?

Tak twierdził Morpurgo. Przewodnicząca spojrzała teraz na niego wymownie, unosząc brew.

Generał zmarszczył brwi i wyjął z ust odgryziony kawałek cygara.

– Takich informacji dostarczyły nam służby wywiadowcze. Informacje te okazały się błędne.

– Czy Rada Konsultacyjna SI uczestniczyła w ich opracowaniu?

Wszyscy patrzyli na radcę Albedo, hologram doskonały – siedział wśród innych gości na fotelu, z rękami swobodnie złożonymi na podłokietnikach. W przeciwieństwie do typowych ruchomych projekcji nie prześwitywał i nie rozmywał się na brzegach. Miał pociągłą twarz, wydatne kości policzkowe i ruchliwe usta, przez co można było odnieść wrażenie, że nawet w chwilach śmiertelnej powagi błąka się po nich sardoniczny uśmieszek. Teraz też chwila była poważna.

– Nie, pani przewodnicząca – odparł Albedo. – Nikt nie zwrócił się do Rady Konsultacyjnej z prośbą o oszacowanie zdolności ofensywnych Wygnańców.

Gladstone pokiwała głową i znów zwróciła się do generała:

– Wydawało mi się, że informacje wywiadu wojskowego powinny uwzględniać prognozy Rady.

Generał ARMII:ląd spojrzał spode łba na Albedo.

– Nie, pani przewodnicząca. TechnoJądro twierdzi, że nie utrzymuje żadnych kontaktów z Wygnańcami, uznaliśmy więc, że jego prognozy nie będą w niczym lepsze od naszych. Jednakże do przygotowania naszych prognoz użyliśmy zintegrowanej sieci SI. – Morpurgo włożył do ust połówkę cygara i wysunął podbródek. Mówiąc, żuł cygaro. – Czy Rada zrobiłaby coś więcej?

Przewodnicząca spojrzała pytająco na Albedo, który uczynił delikatny gest prawą dłonią.

– Nasze oszacowanie zdolności bojowej tego roju przewidywało obecność od czterech do sześciu tysięcy jednostek bojowych.

– Wy... – Morpurgo poczerwieniał.

– Nie wspomniał pan o tym na odprawie – zauważyła Gladstone. – Podobnie zresztą jak i podczas wcześniejszych spotkań.

Radca Albedo wzruszył ramionami.

– Generał się nie myli, mówiąc, że nie mamy kontaktu z Wygnańcami i nasze przewidywania nie byłyby bardziej precyzyjne od prognoz ARMII, gdyby nie fakt, że... opierają się na innych założeniach. Sieć Taktyczno-Historyczna Szkoły Dowodzenia na Olympusie działa bez zarzutu; gdyby tamtejsze SI były choć o jeden stopień bardziej błyskotliwe w skali Turinga-Demmlera, musielibyśmy włączyć je w skład TechnoJądra. – Znowu wykonał ten wdzięczny gest. – Założenia, o których wspomniałem, mogą się okazać użyteczne dla dalszego planowania. Oczywiście w każdej chwili możemy też przedstawić państwu wyniki naszych prognoz.

– Zróbcie to teraz – poleciła Gladstone.

Przeniosła wzrok na ekran. Wszyscy poszli za jej przykładem. Monitory sali zareagowały na nasze milczenie podkręceniem mocy głośników i znów usłyszeliśmy okrzyki triumfu, wołania o pomoc, rozkazy i recytowane miarowymi głosami współrzędne celów.

Na znajdującej się najbliżej nas ścianie wyświetlał się obraz przekazywany na żywo z holokamer HS N’Djamena, poszukującego rozbitków wśród pozostałości grupy uderzeniowej B.5. Zbliżał się właśnie do uszkodzonego eskortowca, wyglądającego w tysiąckrotnym powiększeniu jak rozsadzony od wewnątrz owoc granatu, z którego w zwolnionym tempie wypływają pestki i czerwony miąższ. Snuł się za nim obłok odłamków, racji żywnościowych, skroplonych i zestalonych gazów, układów elektronicznych, zniszczonego sprzętu i wielu, bardzo wielu przypominających bezwładne marionetki ludzkich ciał. Snop światła ze szperacza N’Djameny (w odległości dwudziestu tysięcy mil koherentna wiązka osiągała średnicę dziesięciu metrów) prześlizgiwał się po skąpanych w blasku gwiazd szczątkach, wyławiając z ciemności pojedyncze przedmioty i twarze. Na swój straszliwy sposób było to przepiękne widowisko. W odbitym blasku reflektora twarz Gladstone wyglądała znacznie starzej niż zwykle.

– Panie admirale... Czy to przypadek, że rój czekał z atakiem, aż grupa uderzeniowa osiemdziesiąt siedem dwa dokona translacji do układu Hyperiona?

Singh skubnął brodę.

– Pyta pani, czy to była zasadzka?

– Tak.

Admirał zerknął na innych wojskowych, zanim wrócił spojrzeniem do przewodniczącej.

– Nie sądzę. Uważamy... Moim zdaniem, kiedy Wygnańcy zobaczyli, jak duże siły zaangażowaliśmy w tę operację, po prostu odpowiedzieli w podobny sposób. Ale oznacza to, że są zdeterminowani zająć za wszelką cenę układ Hyperiona.

– A czy mogą to zrobić?

Gladstone nie odrywała wzroku od koziołkujących na ekranie szczątków. Zwłoki młodego mężczyzny, na wpół ubranego w kombinezon, zbliżały się do obiektywu kamery. Doskonale było widać rozsadzone gałki oczne i rozerwane płuca.

– Nie – odparł admirał Singh. – Mogą zadać nam poważne straty, może nawet zepchnąć nas na pozycje obronne wokół samego Hyperiona, ale nie zdołają nas ani pokonać, ani odepchnąć.

– A zniszczyć transportal? – spytała zaniepokojona senator Richeau.

– To również nie jest możliwe.

– Admirał ma rację – zawtórował Singhowi Morpurgo. – Stawiam na to całą moją żołnierską karierę.

Gladstone wstała z uśmiechem na twarzy. Pozostali, w tym i ja, również zerwali się z miejsc.

– Nie inaczej, panie generale – powiedziała, zniżając głos. – Nie inaczej. – Powiodła wzrokiem dookoła. – Spotkamy się ponownie tutaj, kiedy tylko zajdzie taka potrzeba. M. Hunt będzie moim łącznikiem. A tymczasem, panie i panowie... Rząd musi kontynuować normalną pracę. Życzę miłego dnia.

Usiadłem i patrzyłem, jak kolejni goście wychodzą z sali, aż zostałem sam. Dźwięki z głośników znów przybrały na sile. Na jednym paśmie płakał jakiś mężczyzna, na innym przez szum zakłóceń przebijał się histeryczny śmiech. Nade mną, za mną i po obu bokach poruszały się powoli gwiazdy, na czarnym tle, lśniąc zimno na szczątkach okrętu.

* * *

Budynek rządowy zbudowano na planie gwiazdy Dawida, w środku której, otoczony niskim murkiem i strategicznie rozmieszczonymi drzewami, znajdował się ogród – mniejszy niż ukwiecone akry Jeleniego Parku, ale nie mniej od nich piękny. Wyszedłem na wieczorny spacer i patrzyłem, jak oślepiające błękity i biele Tau Ceti nabierają złotawych odcieni, gdy zbliżyła się do mnie Meina Gladstone.

Przez chwilę szliśmy razem, nic nie mówiąc. Zamiast urzędowego garnituru miała na sobie długą szatę, z rodzaju tych, jakie noszą matrony na Patawpha – obszerną, wydymającą się na wietrze, wyszywaną w skomplikowany granatowo-złoty wzór, w odcieniu niemal identycznym z barwą ciemniejącego nieba. Ręce trzymała w kieszeniach, szerokie rękawy falowały delikatnie, poruszane wieczorną bryzą, rąbek szaty sunął po mlecznobiałych kamykach alejki.

– Pozwoliła im pani mnie przesłuchać – stwierdziłem. – Ciekaw jestem po co.

– Niczego nie nadawali. – W głosie przewodniczącej słyszałem zmęczenie. – Nie istniało ryzyko, że ktoś was podsłucha.

Uśmiechnąłem się.

– Co nie zmienia faktu, że się pani na to zgodziła.

– Biuro Ochrony chciało się o nich dowiedzieć jak najwięcej.

– Kosztem moich ewentualnych... niedogodności.

– Owszem.

– A czy Biuro Ochrony wie, dla kogo pracowali?

– Ten mężczyzna wspomniał o Harbrit. Nasi ludzie są prawie pewni, że miał na myśli Emlem Harbrit.

– Tę brokerkę z Asquitha?

– Tak. Ona i Diana Philomel sympatyzują z dawną frakcją rojalistów Glennona-Heighta.

– To amatorzy – powiedziałem. Przypomniało mi się, jak Hermund wspomniał to nazwisko i jak przeszkadzał Dianie w przesłuchaniu.

– Naturalnie.

– Mają może powiązania z jakimś poważniejszym stronnictwem?

– Tylko z Kościołem Dzierzby. – Gladstone przystanęła w miejscu, gdzie alejka przechodziła po kamiennym mostku nad małym strumykiem. Zgarnęła poły szaty i przysiadła na kutej żelaznej ławce. – Wie pan, do tej pory żaden z biskupów nie wyszedł z ukrycia.

– Nie dziwię im się – powiedziałem, stojąc. – Wobec powszechnej niechęci i zamieszek... – Nigdzie nie widziałem ochroniarzy ani monitorów, ale wiedziałem, że jeśli wykonam jakikolwiek ruch, który mógłby zostać uznany za zagrażający bezpieczeństwu przewodniczącej, skończę w areszcie BOS. Chmury nad naszymi głowami straciły właśnie resztki złotej poświaty i zaczęły lśnić odbitym srebrnym światłem niezliczonych wieżowych miast CTC. – Co chłopcy z BOS zrobili z Dianą i jej mężem?

– Drobiazgowo ich przesłuchali i zamknęli w... areszcie.

Pokiwałem głową. „Drobiazgowe przesłuchanie” oznaczało, że ich mózgi pławią się w zbiornikach z płynem odżywczym, a ciała trafiły do chłodni, gdzie oczekują na tajny proces, który zdecyduje, czy działania ich właścicieli można zakwalifikować jako zdradę stanu. Po procesie ciała zostaną zniszczone, a Diana i Hermund pozostaną w „areszcie” na stałe, z odłączonymi wszystkimi zmysłami i bez możliwości komunikacji z otoczeniem. W Hegemonii od wieków już nie stosowano kary śmierci, ale rozwiązania alternatywne nie należały do najprzyjemniejszych.

Usiadłem na ławce. Była długa, od Meiny Gladstone dzieliło mnie dobre sześć stóp.

– Nadal pisuje pan poezję?

Zaskoczyła mnie tym pytaniem. Spojrzałem wzdłuż alejki. Zapalały się pierwsze japońskie lampiony i niewidoczne dotąd żarkule.

– Niespecjalnie – odparłem. – Czasem śnię wierszem. W każdym razie śniłem...

Złożyła ręce na podołku i wbiła w nie wzrok.

– Gdyby miał pan pisać o bieżących wydarzeniach, jaki wiersz by pan stworzył?

Roześmiałem się.

– Dwa razy już zaczynałem i dwa razy porzuciłem ten zamiar. Właściwie... nie ja, lecz on to zrobił. Pisał o śmierci bogów i o tym, jak trudno im pogodzić się z faktem, że muszą odejść; o przemianie, cierpieniu i niesprawiedliwości; a także o poecie, który, jego zdaniem, był główną ofiarą tej niesprawiedliwości.

Spojrzała na mnie. W półmroku jej twarz składała się ze zmarszczek i cieni.

– A jacy to bogowie tym razem odchodzą w niebyt? Ludzkość? Czy może fałszywe bożki, które stworzyliśmy, żeby nas obaliły?

– Skąd niby miałbym to wiedzieć, u licha?

Odwróciłem się i zapatrzyłem w strumień.

– Jest pan cząstką dwóch światów jednocześnie, prawda? Należy pan do rodzaju ludzkiego i do TechnoJądra...

Znowu parsknąłem śmiechem.

– Nie należę do żadnego z nich. Tu jestem cybrydem-potworem, tam projektem badawczym.

– Zgoda, ale kto prowadzi te badania? I w jakim celu?

Wzruszyłem ramionami.

Gladstone wstała, ja również. Przeszliśmy przez strumień, zasłuchani w szmer wody na kamieniach. Ścieżka wiła się między wysokimi głazami, obrośniętymi niezwykłymi, fosforyzującymi porostami. Przewodnicząca zatrzymała się u szczytu krótkich kamiennych schodów.

– Jak pan uważa, M. Severn, czy Najwyższym uda się zrealizować prowadzony w TechnoJądrze projekt skonstruowania Najwyższego Intelektu?

– Czy uda im się stworzyć Boga? Wśród SI są takie, które wcale nie chcą tego robić. Z doświadczeń ludzi wiedzą, że zbudowanie istoty o wyższym stopniu świadomości to pierwszy krok na drodze do własnego zniewolenia, jeśli nie do całkowitego wyginięcia.

– Ale czy prawdziwy Bóg chciałby unicestwić istoty, które stworzył?

– W przypadku TechnoJądra i jego hipotetycznego NI Bóg byłby stworzeniem, nie stwórcą. Może Bóg musi tworzyć istoty niższe, by czuć się za nie odpowiedzialnym.

– Mimo to Jądro wzięło na siebie odpowiedzialność za los ludzkości w okresie po Secesji – zauważyła Gladstone. Wpatrywała się we mnie natarczywie, jakby chciała coś wyczytać z wyrazu mojej twarzy.

Odwróciłem się w stronę ogrodu. Ścieżka lśniła w ciemności białym, widmowym blaskiem.

– TechnoJądro ma swoje własne cele – powiedziałem i natychmiast zdałem sobie sprawę, że żaden człowiek nie wie o tym lepiej niż przewodnicząca Meina Gladstone.

– Nie uważa pan, że przestało postrzegać ludzkość jako środek do ich osiągnięcia?

Zbyłem to pytanie machnięciem ręki.

– Nie jestem wytworem żadnej z tych dwóch kultur. Nie poznałem łaski naiwności przypadkowych stwórców, ale i nie ciąży na mnie klątwa straszliwej świadomości ich dzieła.

– Pod względem genetycznym jest pan stuprocentowym człowiekiem.

To nie było pytanie. Milczałem.

– Mówi się, że Jezus Chrystus był w pełni człowiekiem, a zarazem w pełni Bogiem – ciągnęła. – Że zjednoczył w sobie człowieczeństwo i boskość.

Zdumiała mnie odwołaniem do tej starej religii. Chrześcijaństwo zostało zastąpione najpierw przez chrześcijaństwo zen, potem przez gnostycyzm zen, a potem rozmyło się w setce innych, bardziej żywotnych teologii i filozofii. Macierzysta planeta Gladstone nie była jakimś skansenem zapomnianych wiar; zakładałem więc – miałem nadzieję – że i sama przewodnicząca nie przywiązuje do nich wielkiej wagi.

– Jeżeli był człowiekiem i Bogiem jednocześnie, to ja jestem jego zaprzeczeniem – stwierdziłem. – Jego odbiciem w antymaterii.

– Bynajmniej. Wydaje mi się, że takim odbiciem jest Dzierzba, z którym zmagają się teraz pańscy przyjaciele pielgrzymi.

Wytrzeszczyłem oczy. Pierwszy raz w rozmowie ze mną wspomniała o Dzierzbie, chociaż wiedziałem (a ona wiedziała, że ja wiem), że to jej plan realizował konsul, kiedy otworzył Grobowce Czasu i uwolnił bestię.

– Może pan również powinien być jednym z pielgrzymów, M. Severn.

– W pewnym sensie jestem nim.

Gladstone skinęła ręką i w ścianie otworzyły się drzwi prowadzące do jej prywatnych apartamentów.

– Rzeczywiście, w pewnym sensie jest pan nim. Ale proszę mi powiedzieć, czy, jeśli kobieta, która nosi w sobie wszczepioną osobowość pańskiego partnera, zostanie ukrzyżowana na mitycznym cierniowym drzewie Dzierzby, pan będzie przez wieczność cierpiał w snach?

Nie znałem odpowiedzi na to pytanie, stałem więc przed nią, milcząc.

– Porozmawiamy rano, po konferencji – dodała. – Dobranoc, M. Severn. Miłych snów.

rozdział 8

Martin Silenus, Sol Weintraub i konsul brną przez wydmy w stronę Sfinksa, kiedy Brawne Lamia i Fedmahn Kassad wracają z ciałem księdza Hoyta. Weintraub otula się ciaśniej płaszczem, aby osłonić dziecko przed nawałnicą piasku i wyładowań. Patrzy na schodzącego po zboczu wydmy Kassada; długonoga sylwetka w czarnym mundurze na tle naelektryzowanego piasku przypomina postać z kreskówki, kończyny Hoyta zwieszają się bezwładnie i kołyszą lekko przy każdym kroku pułkownika.

Silenus coś krzyczy, ale wiatr unosi jego słowa. Lamia wskazuje jedyny stojący jeszcze namiot; pozostałe porwała lub powaliła wichura. Wszyscy więc tłoczą się u Silenusa. Kassad wchodzi ostatni, ostrożnie podając im ciało. W środku mogą przynajmniej się porozumiewać krzykiem, słyszalnym ponad łopotaniem plastowłókninowej powłoki i hukiem błyskawic.

– Nie żyje?! – pyta konsul, odwijając nagie ciało Hoyta z płaszcza, w które zakutał je pułkownik. Krzyżokształty żarzą się różowym blaskiem.

Kassad wskazuje lampki na wojskowym medpaku przymocowanym do piersi księdza: wszystkie świecą na czerwono – poza migającym żółtym wskaźnikiem działania włókien i węzłów systemu podtrzymywania życia. Głowa Hoyta opada bezwładnie na ziemię. Weintraub dostrzega podobny do krocionoga szew, spinający poszarpane brzegi rozciętego gardła. Bez powodzenia szuka pulsu, nachyla się więc nad kapłanem i przytyka ucho do jego piersi. Nie słyszy bicia serca, czuje za to gorące dotknięcie krzyżokształtu na policzku. Podnosi wzrok na Lamię.

– Dzierzba?

– Tak... Chyba tak... Nie wiem. – Lamia wskazuje trzymany w dłoni pistolet. – Wystrzeliłam cały magazynek, dwanaście kul, w to... w to coś.

– Widziałeś, co to było? – pyta konsul Kassada.

– Nie. Wszedłem do pomieszczenia dziesięć sekund za Brawne. Niczego nie widziałem.

– A te twoje pieprzone wojskowe gadżety? – wtrąca Martin Silenus. Siedzi w głębi namiotu, skulony niemal w pozycji płodowej. – Całe to armijne gówno... Coś pokazało?

– Nie.

Medpak wydaje alarmowy dźwięk. Kassad odpina od pasa pojemnik z osoczem, wkłada go do komory urządzenia i przysiada na piętach. Opuszcza na oczy noktowizor i wygląda na zewnątrz. Głośniki hełmu zniekształcają jego głos, kiedy znów się odzywa:

– Stracił mnóstwo krwi, więcej niż mamy w podręcznych zapasach. Ktoś z was wziął ze sobą apteczkę?

Weintraub grzebie w plecaku.

– Ja, ale tylko taką małą, podstawową. Nie wystarczy. To, co poderżnęło mu gardło, rozpłatało pół szyi.

– Dzierzba – szepcze Silenus.

– To bez znaczenia. – Lamia obejmuje się rękoma, próbując opanować dreszcze. – Musimy sprowadzić pomoc.

Spogląda znacząco na konsula.

– On nie żyje – mówi konsul. – Operacja w ambulatorium na statku go nie wskrzesi.

– Musimy spróbować! – Lamia doskakuje i chwyta go za przód tuniki. – Nie możemy go zostawić na pastwę tych... potworów... – Wskazuje krzyżokształt lśniący pod skórą księdza.

Konsul przeciera oczy.

– Moglibyśmy zniszczyć ciało. Użyć karabinu pułkownika...

– Wszyscy tu zdechniemy, jeśli nie schowamy się przed tą zasraną burzą! – wrzeszczy Silenus. Namiot wibruje, powłoka przy każdym podmuchu łomocze poetę po głowie i plecach. Zgrzyt piasku na plastowłókninie przypomina grzmot startującej w pobliżu rakiety. – Wezwij ten swój przeklęty statek! Ale już!

Konsul przyciąga bliżej plecak, jakby chciał chronić znajdujący się w nim komlog. Czoło i policzki lśnią mu od potu.

– Moglibyśmy przeczekać burzę w którymś Grobowcu – podsuwa Weintraub. – Na przykład w Sfinksie.

– Pierdol się – mruczy Silenus.

Naukowiec odwraca się i spogląda nań wilkiem.

– Przemierzyłeś szmat drogi, żeby spotkać się z Dzierzbą. Sugerujesz, że teraz, kiedy się nam objawił, nagle zmieniłeś zdanie?

Silenus zerka na niego niechętnie spod zsuniętego na czoło beretu.

– Niczego nie sugeruję. Poza tym, że chcę natychmiast zobaczyć ten francowaty statek, tu i teraz!

– To może być niezły pomysł – zgadza się z nim Kassad.

Konsul unosi brwi.

– Jeżeli jest jakaś szansa na uratowanie Hoytowi życia, powinniśmy z niej skorzystać – wyjaśnia pułkownik.

Konsul także cierpi.

– Nie możemy odlecieć. Nie możemy się teraz wycofać!

– Nie możemy – zgadza się z nim pułkownik. – Ale operacja może pomóc Hoytowi. Poza tym w statku przeczekamy burzę.

– I może się dowiemy, co się dzieje na górze – dodaje Brawne Lamia, wskazując kciukiem sufit namiotu.

Mała Rachel zawodzi przenikliwie. Weintraub kołysze ją, podtrzymując jej główkę szeroką dłonią.

– To dobry pomysł – mówi. – Jeżeli Dzierzba będzie chciał nas znaleźć, na statku znajdzie nas równie łatwo, jak tutaj, na pustyni. Przypilnujemy, żeby nikt z nas nie odleciał. – Dotyka piersi księdza. – Wiem, że to zabrzmi makabrycznie, ale możliwe, że wiedza o funkcjonowaniu tego pasożyta, jakiej prawdopodobnie dostarczy nam operacja, okaże się bezcenna dla całej Sieci.

– Dobrze – zgadza się konsul.

Wyjmuje z plecaka wiekowy komlog, dotyka wyświetlacza i wypowiada szeptem kilka słów.

– Leci? – pyta Martin Silenus.

– Potwierdził przyjęcie rozkazu. Zbierzmy rzeczy. Kazałem mu wylądować przy wylocie doliny.

Lamia stwierdza ze zdumieniem, że płacze. Wyciera łzy i się uśmiecha.

– Co cię bawi? – pyta konsul.

– Wszystko. – Lamia ociera policzki wierzchem dłoni. – Myślę tylko o tym, jak miło byłoby wziąć prysznic.

– A ja myślę o drinku – mówi Silenus.

– Ja o schronieniu przed wiatrem – dodaje Weintraub. Rachel ssie mleko z pakietu odżywczego.

Kassad pochyla się, wystawiając głowę i ramiona na zewnątrz. Odbezpiecza broń.

– Czujniki – wyjaśnia. – Coś poruszyło się za najbliższą wydmą. – Noktowizor odwraca się w stronę wnętrza namiotu. Odbijają się w nim blade twarze zbitych w ciasną grupkę pielgrzymów i jeszcze bledsze ciało Lenara Hoyta. – Sprawdzę to. Wy czekajcie tu na przylot statku.

– Nie wychodź! – próbuje go powstrzymać Silenus. – Zupełnie jak na starych holograficznych horrorach, kiedy to bohaterowie oddalają się pojedynczo... Hej!

Poeta milknie. Wejście do namiotu staje się trójkątem światła i szumu. Fedmahn Kassad wyszedł.

* * *

Namiot się zapada; kołki i linki nie wytrzymują naporu przemieszczającego się piasku. Tuląc się do siebie i przekrzykując wiatr, konsul z Lamią zawijają ciało Hoyta w płaszcz.

Medpak nadal świeci na czerwono. Z topornie zszytej rany nie sączy się już krew.

Sol Weintraub układa czterodniową córeczkę w nosidełku na piersi, otula ją swoim płaszczem i kuca przy wejściu.

– Pułkownik zniknął! – woła.

Na jego oczach piorun uderza w sterczące w bok skrzydło Sfinksa.

Lamia przesuwa się do wejścia i bierze na ręce zwłoki księdza. Jest zdumiona tym, jak niewiele ważą.

– Najpierw przenieśmy ojca Hoyta na statek, do ambulatorium. Potem ktoś wróci poszukać Kassada.

Konsul nasuwa trójgraniasty kapelusz nisko na czoło i stawia kołnierz.

– Na statku są czujniki ruchu i radar. Powie nam, gdzie się podział pułkownik.

– I Dzierzba – dodaje Silenus. – Nie godzi się zapominać o gospodarzu.

– Chodźmy.

Lamia wstaje. Musi się mocno pochylić pod wiatr, by się przemieszczać naprzód. Poły płaszcza księdza łopoczą ogłuszająco wokół niej, jej własny płaszcz ciągnie się za nią, targany wiatrem. Wypatrując ścieżki w stroboskopowym świetle błyskawic, Lamia przesuwa się w stronę wylotu doliny. Tylko raz ogląda się przez ramię, by sprawdzić, czy inni idą za nią.

Martin Silenus oddala się od namiotu i bierze do rąk sześcian Möbiusa. Wiatr zrywa mu beret i unosi wysoko. Poeta stoi nieruchomo, bluzgając imponującym stekiem przekleństw. Milknie dopiero, gdy piasek zaczyna mu się wciskać do ust.

– Chodź! – woła Weintraub, kładąc Silenusowi rękę na ramieniu. Piasek siecze go po twarzy, osadza się w krótkiej brodzie. Drugą ręką uczony osłania pierś, jakby tulił coś nieskończenie cennego. – Musimy się pośpieszyć, bo inaczej Brawne zniknie nam z oczu.

Wspierając się nawzajem, ruszają pod wiatr. Futro Silenusa furkocze wściekle, kiedy poeta zbacza na chwilę z drogi i biegnie po beret porzucony przez wiatr po zawietrznej stronie wydmy.

Konsul wychodzi ostatni. Zabiera dwa plecaki: swój i Kassada. Chwilę po tym, jak opuszcza ich maleńkie schronienie, kołki zostają wyrwane z piasku, tkanina się rwie i namiot – spowity aureolą wyładowań elektrycznych – odlatuje w mrok. Konsul brnie ciężkim krokiem trzysta metrów pod górę. Czasem w tumanach piasku majaczą mu poprzedzające go dwie postaci, najczęściej jednak gubi ścieżkę i chodzi w kółko, dopóki znów na nią nie natrafi. Kiedy piasek na chwilę opada, za plecami widzi Grobowce Czasu, widoczne w blasku gęsto bijących piorunów – Sfinks lśni od opływających go ładunków; za nim wznosi się rozjarzony Nefrytowy Grobowiec; dalej mroczny Obelisk, smuga absolutnej czerni na tle skalnych urwisk; jest jeszcze Kryształowy Monolit. Nigdzie nie widać Kassada, chociaż przemieszczające się wydmy, niesiony wiatrem piach i błyskawice sprawiają wrażenie, że wszystko w tym krajobrazie się porusza.

Podnosi wzrok. Widzi przed sobą szeroki wylot doliny i pędzące nad nim nisko zawieszone chmury; podświadomie spodziewał się chyba ujrzeć błękitne płomienie z dysz lądującego statku. Burza jest straszna, ale jego statek lądował już w gorszych warunkach. Może teraz też już osiadł na ziemi i wszyscy zebrali się przy wejściu, czekając tylko na niego?

Kiedy jednak wspina się na przełęcz między skalnymi grzbietami, gdzie wiatr uderza w niego ze zdwojoną siłą, widzi czworo swoich towarzyszy przycupniętych na skraju rozległej, pustej równiny. Statku nigdzie nie widać.

– Powinien już chyba przylecieć?! – woła Lamia do zbliżającego się konsula.

Konsul kiwa głową i sięga po komlog. Weintraub i Silenus stają za jego plecami, próbując choć trochę osłonić go przed naporem wichury. Konsul się rozgląda, już z komlogiem w rękach. Wśród burzy można odnieść wrażenie, że znaleźli się w jakimś zwariowanym pokoju, w którym położenie i wygląd ścian i stropu zmieniają się z sekundy na sekundę, to zbliżając się na kilka metrów, jakby się wokół nich zaciskały, to znów odbiegając w dal i wzwyż – jak w Dziadku do orzechów Czajkowskiego, w scenie, w której pokój i choinka rozrastają się na oczach Klary.

Konsul dotyka ekranu, pochyla się i szepcze do mikrofonu. Zabytkowy przyrząd odpowiada również szeptem, ledwie słyszalnym wśród zgrzytu piasku. Konsul prostuje się i odwraca.

– Statek został zatrzymany.

Rozlegają się bezładne protesty.

– Jak to „zatrzymany”? – pyta Lamia, kiedy inni milkną.

Konsul wzrusza ramionami i wskazuje na niebo, jakby w każdej chwili mogły się na nim pojawić płomienie zwiastujące przybycie statku.

– Nie dostał zezwolenia na opuszczenie kosmoportu w Keats.

– Przecież podobno miałeś pozwolenie od królowej! – krzyczy Martin Silenus. – Od samej Gladstone, do cholery!

– Zgadza się. Jest zapisane w pamięci statku. ARMIA i kapitanat portu dobrze o tym wiedzą.

– Więc co się stało, u diabła?! – Lamia przeciera twarz. Łzy, które uroniła jeszcze w namiocie, wyżłobiły cieniutkie, błotniste ścieżynki w piasku na jej policzkach.

Konsul wzrusza ramionami.

– Gladstone cofnęła zgodę. Nagrała za to wiadomość. Chcecie ją usłyszeć?

Przez minutę nikt się nie odzywa. Po tygodniu wędrówki myśl o kontakcie z kimś spoza ich wąskiej grupki jest tak niezwykła, że nie od razu do nich dociera. Tak jakby cały wszechświat poza pielgrzymką przestał istnieć, pozostawiając po sobie tylko kolorowe eksplozje na niebie.

– Tak – mówi w końcu Sol Weintraub. – Posłuchajmy.

Wiatr na moment cichnie, przez co jego słowa rozbrzmiewają niezwykle głośno.

Zbijają się w krąg wokół starego komlogu i leżącego na ziemi ojca Hoyta. Przez tę chwilę, na którą zostawili go samego, wokół ciała zaczęła się formować mała wydma. Lampki na medpaku są czerwone; tylko czujniki absolutnie podstawowych funkcji życiowych świecą bursztynowo. Lamia instaluje w medpaku następny pakiet z osoczem i poprawia na twarzy księdza maskę osmotyczną, która przepuszcza czysty tlen, a zatrzymuje piasek.

– Puszczaj – mówi.

Konsul włącza odtwarzacz.

Wiadomość została przekazana na statek jakieś dziesięć minut wcześniej, w postaci krótkiego kompakietu. W powietrzu wyświetlają się kolumny danych liczbowych i sferyczny obłok hologramu, charakterystyczny dla starych komlogów z czasów hidżry. Twarz Gladstone mieni się i drży, odkształcona najpierw groteskowo, a potem po prostu komicznie, gdy miliony drobinek piasku sieką holo na strzępki. Mimo maksymalnego nagłośnienia jej głos jest ledwie słyszalny wśród wycia wiatru.

– Przykro mi – odzywa się Gladstone. – Nie mogę dopuścić waszego statku w pobliże Grobowców. Jeszcze nie teraz. Pokusa, by skorzystać z okazji i odlecieć, byłaby zbyt silna. Wasza misja jest najważniejsza. Musicie zrozumieć, że losy wielu planet są teraz w waszych rękach. Pokładam w was wielkie nadzieje i zapewniam, że modlę się o wasz sukces. Gladstone, bez odbioru.

Obraz zapada się w sobie, blednie i znika. Konsul, Weintraub i Lamia wpatrują się w miejsce, w którym przed chwilą się znajdował. Tylko Silenus zrywa się na nogi, ciska piaskiem w holowyświetlacz i krzyczy:

– A to kurwiszon! Pierdolona, w dupę jebana polityczna zdzira! Zboczona, pokręcona, zasrana dziwka!

Kopniakiem wyrzuca w powietrze fontannę piasku. Pozostali zgodnie przenoszą na niego wzrok.

– Bardzo nam pomogłeś – mówi półgłosem Lamia.

Zdegustowany Silenus wyrzuca w górę ramiona i oddala się powoli, od czasu do czasu kopiąc w ziemię.

– To wszystko? – pyta Weintraub. – Nic więcej nie ma?

– Nic – odpowiada konsul.

Brawne Lamia krzyżuje ręce na piersi i zerka spode łba na komlog.

– Mówiłeś nam już, jak to działa, ale zapomniałam. Zakłócenia ci nie przeszkadzają?

– Komlog łączy się skoncentrowaną wiązką tachionową z miniaturowym satelitą telekomunikacyjnym, którego umieściłem na orbicie, kiedy lecieliśmy z Yggdrasilla na dół.

Lamia kiwa głową.

– Składając raporty, wysyłałeś po prostu krótkie wiadomości na statek, a on przekazywał je w kompakietach prosto do Gladstone... i do twoich kumpli Wygnańców.

– Zgadza się.

– Czy statek nie może wystartować bez zezwolenia? – pyta Weintraub. Siedzi z podkulonymi kolanami, obejmując je rękami, w klasycznej pozycji człowieka całkowicie wyczerpanego. Zmęczenie przebija także z jego głosu. – Nie może zlekceważyć zakazu Gladstone?

– Nie. Po tym, jak przewodnicząca zmieniła zdanie, ARMIA otoczyła nasze lądowisko blokującym polem siłowym klasy trzeciej.

– Skontaktuj się z nią – mówi Lamia. – Wyjaśnij naszą sytuację.

– Próbowałem. – Konsul chowa komlog do plecaka. – Nie odpowiedziała. W pierwszym meldunku wspomniałem też o tym, że Hoyt jest ciężko ranny i potrzebujemy pomocy medycznej. Chciałem, żeby ambulatorium na statku było gotowe na jego przyjęcie.

– Ciężko ranny... – mruczy Silenus, wracając do miejsca, w którym siedzą. – Psiakrew, nasz kochany ojczulek jest martwy jak pies Glennona-Heighta!

Kciukiem wskazuje zawinięte w płaszcz ciało – wszystkie lampki medpaka świecą na czerwono.

Brawne Lamia nachyla się nad księdzem i dotyka jego policzka. Jest zimny.

Medpak i wbudowany w komlog biomonitor jednocześnie wydają ostrzegawczy pisk: ostrzeżenie o zbliżającej się śmierci mózgowej. Maska osmotyczna pompuje Hoytowi do ust czyste O_2, stymulatory w medpaku podtrzymują pracę serca i płuc, ale pisk nasila się, przybiera rozpaczliwą nutę, a potem ustala się na niskim, przerażającym poziomie.

– Stracił za dużo krwi – stwierdza Weintraub. Pochyla głowę, zamyka oczy i dotyka twarzy zmarłego.

– No to super – mówi Silenus. – Pięknie, kurwa, pięknie. Jeśli wierzyć tej jego bajeczce, rozłoży się teraz, a potem złoży z powrotem do kupy dzięki temu krzyżokształtnemu draństwu... Nawet dwóm draństwom. Facet ma wskrzeszenie jak w banku. Wróci do nas jak upośledzony duch hamletowego tatuśka, tak? I co wtedy zrobimy?

– Zamknij się – ucisza go Lamia. Zawija zwłoki w zabraną z namiotu brezentową płachtę.

– Sama się zamknij! – krzyczy Silenus. – Jeden potwór już nas prześladuje! Stary Grendel czyha na nas, ostrzy pazury w oczekiwaniu następnego posiłku. Chcecie, żeby Hoyt dołączył do naszej wesołej gromadki jako zombi? Pamiętacie, co mówił o Bikurach? Krzyżokształty wskrzeszały ich przez stulecia, aż w końcu całkiem zlasowały im mózgi. Naprawdę chcecie, żeby ten truposzczak się za nami włóczył?

– Dwa – poprawia go konsul.

– Co?! – Silenus okręca się na pięcie, traci równowagę i pada na kolana. Nachyla się nad konsulem. – Coś ty powiedział?

– Ma dwa krzyżokształty: swój i ojca Duré. Jeżeli mówił prawdę o Bikurach, to obaj... zmartwychwstaną.

– Chryste na patyku... – Silenus siada ciężko na piasku.

Brawne Lamia kończy owijać zwłoki w brezent. Spogląda na nie i mówi:

– Rzeczywiście, pamiętam, co ojciec Duré pisał o Bikurze imieniem Alfa, ale nadal tego nie rozumiem. Przecież obowiązuje prawo zachowania masy...

– Będziemy mieli dwóch malutkich zombi – wyjaśnia Silenus. Otula się futrem i wali pięścią w ziemię.

– Moglibyśmy się sporo dowiedzieć, gdyby udało się sprowadzić statek – rozmarza się konsul. – Autodiagnostyka... – Urywa i podnosi rękę. – Spójrzcie, w powietrzu jest coraz mniej piasku. Może burza się...

Błyskawica przecina niebo. Zaczyna padać deszcz: lodowate krople sieką ich twarze z jeszcze większą furią niż wcześniej piach.

Silenus parska śmiechem.

– Przecież tu jest pustynia, do kurwy nędzy! – woła w niebiosa. – A my co? Potopimy się!

– Musimy się gdzieś schować – stwierdza Weintraub.

Spomiędzy fałd jego płaszcza wyziera buzia dziecka. Rachel płacze. Jest cała czerwona, jak noworodek.

– Masz na myśli Wieżę Chronosa? – pyta Lamia. – To kilka godzin...

– Za daleko – zgadza się z nią konsul. – Chodźmy do któregoś z Grobowców.

Silenus znów się śmieje i recytuje:

Dokąd wiedziesz, kapłanie dziwny, przez te ścieżki,

Do jakiego ołtarza zielonego w lesie,

Jałówkę, co dźwigając ku niebu łeb ciężki,

Na swym grzbiecie, tak miękkim, tyle kwiatów niesie?[1]

– Czy to znaczy „tak”? – pyta Lamia.

– To znaczy „czemu by nie, kurwa?”. Po co utrudniać naszej stalowej muzie znalezienie nas? A oczekiwanie umili nam obserwacja rozkładu naszego druha. Jak to było u księdza Duré? Ile czasu potrzebowała taka bikurowa owieczka na dołączenie do trzódki po tym, jak śmierć przerwała jej wypas?

– Trzy dni – odpowiada konsul.

Silenus uderza się otwartą dłonią w czoło.

– No jasne! Jak mogłem zapomnieć? To tak pięknie pasuje do Nowego Testamentu. A tymczasem, kto wie, może nasz wilk w dzierzbowej skórze dopadnie jakąś inną owieczkę albo dwie. Myślicie, że padre miałby coś przeciwko temu, żebym na wszelki wypadek pożyczył sobie od niego krzyżokształcik? Przecież ma jeden zapasowy...

– Chodźmy – proponuje konsul. Woda ścieka mu strumieniem z trójgraniastego kapelusza. – Noc przeczekamy w Sfinksie. Wezmę sprzęt Kassada i sześcian Möbiusa. Brawne, ty weź rzeczy Hoyta i plecak Sola. Sol, pilnuj dziecka, żeby nie zmarzło i nie przemokło.

– A co z ojczulkiem? – pyta Silenus, wskazując zwłoki.

– Ty go poniesiesz – odpowiada Lamia.

Poeta rozdziawia usta, ale na widok pistoletu w jej ręce wzrusza ramionami, przykuca i zarzuca sobie ciało księdza na ramię.

– A kto poniesie Kassada, kiedy już go znajdziemy? Oczywiście przy odrobinie szczęścia będzie tak rozkawałkowany, że każdy znajdzie coś dla siebie.

– Stul wreszcie dziób, bardzo cię proszę – mówi Lamia znużonym głosem. – Jeżeli będę zmuszona cię zabić, przybędzie nam kolejny trup do dźwigania. Po prostu chodź.

Konsul prowadzi, Weintraub podąża tuż za nim. Martin Silenus, uginając się pod ciężarem, idzie kilka kroków za nimi. Brawne Lamia zamyka pochód. Schodzą z niskiej przełęczy z powrotem w dolinę Grobowców Czasu.

1 J. Keats Oda na urnę grecką, przeł. Z. Kubiak.

rozdział 9

Plan zajęć przewodniczącej Gladstone był tego ranka bardzo napięty. Doba na Centralnej Tau Ceti trwa dwadzieścia trzy godziny, dzięki czemu rząd może funkcjonować według standardowego czasu Hegemonii bez wywracania do góry nogami miejscowego rytmu dni i nocy. O piątej czterdzieści pięć Gladstone spotkała się z doradcami wojskowymi. O szóstej trzydzieści zjadła śniadanie w towarzystwie dwu tuzinów najważniejszych senatorów, przedstawicieli Wszechrzeczy i TechnoJądra. O siódmej piętnaście przeniosła się na Renesans, gdzie panował wieczór, i dokonała oficjalnego otwarcia Kliniki Hermesa w Cadui. O siódmej czterdzieści wróciła do siedziby rządu na konsultacje ze swoimi doradcami, z Leigh Huntem na czele, by przedyskutować mowę, którą punktualnie o dziesiątej miała wygłosić przed Senatem i Wszechrzeczą. O ósmej trzydzieści ponownie spotkała się z generałem Morpurgo i admirałem Singhem, aby zapoznać się z aktualną sytuacją w układzie Hyperiona. O ósmej czterdzieści pięć przyjęła mnie.

– Dzień dobry, M. Severn – powiedziała.

Siedziała przy biurku w gabinecie, w którym pierwszy raz spotkaliśmy się trzy noce wcześniej. Gestem wskazała mi ustawiony pod ścianą bufet, gdzie w srebrnych dzbankach czekały gorąca kawa, herbata i kafta.

Pokręciłem głową i usiadłem. Z trzech holookien sączyło się światło dnia, czwarte zaś, znajdujące po mojej lewej ręce, przedstawiało trójwymiarową mapę układu Hyperiona, którą wcześniej próbowałem już rozszyfrować w sali wojennej. Czerwień Wygnańców przenikała cały układ jak farba rozprzestrzeniająca się w niebieskim roztworze.

– Chcę usłyszeć pańskie sny.

– A ja chcę usłyszeć, dlaczego ich pani porzuciła – odparłem wypranym z emocji głosem. – Dlaczego pozwoliła pani umrzeć Hoytowi.

Z pewnością nie była przyzwyczajona, by tak się do niej zwracano – nie po czterdziestu ośmiu latach w Senacie, w tym półtorej dekady w roli jego przewodniczącej – ale jedyną reakcją na moje słowa było minimalne uniesienie brwi.

– Więc pan naprawdę śni prawdziwe wydarzenia.

– Wątpiła pani w to?

Odłożyła trzymany w rękach elektroniczny notes, wyłączyła go i pokręciła głową.

– Właściwie nie, ale i tak jestem pod wrażeniem: mówi pan o sprawach, o których nie wie nikt w całej Sieci.

– Dlaczego nie pozwoliła im pani skorzystać ze statku konsula?

Odwróciła się w fotelu, przenosząc wzrok na aktualizowany na bieżąco ekran taktyczny: czerwień rozlewała się coraz szerzej, błękit był w odwrocie, planety i księżyce przemieszczały się po orbitach... Ale jeśli w swoich wyjaśnieniach zamierzała podeprzeć się sytuacją militarną, porzuciła ten zamysł. Odwróciła się z powrotem do mnie.

– Dlaczego miałabym się panu tłumaczyć ze swoich decyzji, M. Severn? Kim pan jest? Kogo pan reprezentuje?

– Reprezentuję pięcioro dorosłych i dziecko, których porzuciła pani na Hyperionie na pastwę losu. Hoyta można było uratować.

Gladstone zacisnęła pięść i przytknęła ją bokiem do ust.

– Być może... A może już nie żył? Ale przecież nie o to chodziło, prawda?

Rozsiadłem się wygodniej. Nie wziąłem ze sobą szkicownika, nie miałem nic z w rękach i palce aż mnie świerzbiły.

– A o co, w takim razie?

– Pamięta pan historię księdza Hoyta? Tę, którą opowiedział po drodze do Grobowców?

– Tak.

– Każdy pielgrzym ma prawo zwrócić się do Dzierzby z jedną prośbą. Wedle tradycji bestia spełnia jedno życzenie, odrzuca pozostałe i morduje tych, którym odmówiła. Pamięta pan życzenie Hoyta?

Zawahałem się. Przywoływanie w pamięci wydarzeń z przeszłości pielgrzymów przypominało trochę szczegółowe wspominanie snów z ubiegłego tygodnia.

– Zamierzał prosić o usunięcie krzyżokształtów – powiedziałem. – O wolność dla... duszy? DNA? Jak zwał, tak zwał. Dla siebie i dla ojca Duré.

– Niezupełnie. Ksiądz Hoyt chciał umrzeć.

Zerwałem się na równe nogi, omal nie wywracając krzesła, i podszedłem do pulsującej światełkami mapy.

– Bzdura! Zresztą, nawet jeśli naprawdę by tego chciał, pozostali mieli obowiązek go ocalić. Pani również. A pani pozwoliła mu umrzeć!

– Owszem.

– Pozostałym też pozwoli pani zginąć?

– Niekoniecznie. Cokolwiek się stanie, stanie się z ich woli... i z woli Dzierzby, jeśli taka istota naprawdę istnieje. W tej chwili wiem tylko tyle, że ich pielgrzymka jest zbyt ważna, by zostawić im możliwość... odwrotu, gdy przyjdzie pora decyzji.

– Czyjej decyzji, ich? Jakim cudem los sześciu czy siedmiu osób, w tym maleńkiego dziecka, miałby determinować przyszłość społeczeństwa liczącego sto pięćdziesiąt miliardów ludzi?

Rzecz jasna, znałem odpowiedź na to pytanie. Rada Konsultacyjna SI i mniej od niej precyzyjni specjaliści z Hegemonii nadzwyczaj starannie wybrali pielgrzymów. Co ich cechowało? Nieprzewidywalność. Byli zmiennymi, które dobrze wpasowały się w kosmiczne równanie, w zagadkę Hyperiona. Czy Gladstone o tym wiedziała? Czy też była ograniczona do tego, co powiedział jej radca Albedo i jej właśni szpiedzy? Westchnąłem i wróciłem na miejsce.

– Czy wie pan ze swojego snu, jaki los spotkał pułkownika Kassada?

– Nie. Obudziłem się, zanim schronili się w Sfinksie przed burzą.

Przewodnicząca uśmiechnęła się lekko.

– Zdaje pan sobie sprawę, M. Severn, że dla naszych celów najwygodniej byłoby podać panu środek uspokajający, potraktować pana tym samym serum prawdy, którego użyła pańska przyjaciółka Philomel, i podłączyć do subwokalizatora, by uzyskiwać bieżące doniesienia z Hyperiona.

Odpowiedziałem uśmiechem.

– Rzeczywiście, tak byłoby najwygodniej. Natomiast zgoła niewygodnie byłoby, gdybym wymknął się przez datasferę do Jądra, zostawiając wam samo ciało, co zresztą zamierzam zrobić, jeżeli jeszcze raz ktoś będzie próbował mnie do czegoś zmusić.

– To zrozumiałe. Sama też bym się tak zachowała w podobnej sytuacji. Niech mi pan powie, M. Severn, jak wygląda TechnoJądro? Jakie jest to odległe miejsce, w którym naprawdę mieści się pańska świadomość?

– Ruchliwe. Czy jest jeszcze jakiś inny powód, dla którego chciała mnie pani dziś widzieć?

Kiedy znów się uśmiechnęła, wyczułem instynktownie, że tym razem widzę jej prawdziwy uśmiech, a nie broń polityczną, którą posługiwała się z taką biegłością.

– Tak, jest inny powód. Czy chciałby pan udać się na Hyperiona? Na prawdziwego Hyperiona?

– Prawdziwego Hyperiona? – powtórzyłem tępo.

Poczułem ogarniające mnie dziwne podniecenie, objawiające się mrowieniem w palcach rąk i nóg. Nawet jeśli moja świadomość rezydowała w TechnoJądrze, miałem całkowicie ludzkie ciało i mózg, aż nazbyt podatne na działanie adrenaliny i innych przypadkowych substancji chemicznych.

– Tak. Miliony ludzi chciałyby się tam znaleźć, doświadczyć czegoś nowego, zobaczyć wojnę z bliska. – Gladstone westchnęła i przesunęła leżący na biurku notes. – Idioci. – Posłała mi poważne spojrzenie piwnych oczu. – Chciałabym mieć tam kogoś, kto składałby mi raporty. Leigh wybiera się tam dziś przed południem, za pośrednictwem jednego z nowych wojskowych transportali. Pomyślałam, że mógłby pan do niego dołączyć. Nie wiem, czy wystarczy wam czasu, żeby lądować na samej planecie, ale na pewno znajdziecie się w układzie Hyperiona.

Przyszło mi do głowy kilkanaście pytań. Zawstydziło mnie to, które wypowiedziałem na głos jako pierwsze:

– Czy to niebezpieczne?

– Być może. – Ani wyraz twarzy, ani ton głosu Gladstone nie uległy zmianie. – Znajdzie się pan jednak daleko za linią frontu, a Leigh otrzymał wyraźne instrukcje, by nie narażać siebie ani pana na... oczywiste niebezpieczeństwo.

Oczywiste niebezpieczeństwo, pomyślałem. Ciekawe ile nieoczywistych niebezpieczeństw może grozić gościom w strefie frontowej, w dodatku nieopodal planety, na której grasuje taki stwór jak Dzierzba?

– Dobrze – odparłem. – Chętnie się tam wybiorę. Ale muszę jeszcze o coś zapytać...

– Słucham.

– Dlaczego mnie tam pani wysyła? Jeżeli jestem pani potrzebny ze względu na możliwość utrzymywania kontaktu z pielgrzymami, to nie powinna mnie pani narażać.

Pokiwała głową.

– Prawdą jest, M. Severn, że pańska... łączność z pielgrzymami, choć kapryśna, rzeczywiście mnie interesuje. Jednakże nie mniej od niej interesują mnie pańskie obserwacje i opinie. Pańskie osobiste spostrzeżenia.

– Przecież ja jestem nikim. Nie ma pani pojęcia, komu jeszcze donoszę o wszystkim, co robię, z rozmysłem lub mimowolnie. Jestem wytworem TechnoJądra.

– Wszystko to prawda. Mimo to jest pan w tej chwili chyba najbardziej bezstronną osobą na Centralnej Tau Ceti, jeśli nie w całej Sieci. Poza tym pańskie spostrzeżenia będą spostrzeżeniami doskonałego poety, człowieka, którego geniusz doceniam i podziwiam.

Parsknąłem śmiechem.

– On był geniuszem, ale ja? Ja jestem tylko jego imitacją. Atrapą. Karykaturą.

– Czyżby?

Rozłożyłem bezradnie ręce.

– Od dziesięciu miesięcy, od czasu, kiedy odzyskałem świadomość w tym niezwykłym życiu po śmierci, nie napisałem ani linijki poezji. Nie myślę wierszem. Czy to nie najlepszy dowód, że cały ten projekt odtwarzania osobowości nadaje się na śmietnik? Nawet moja fałszywa tożsamość jest zniewagą dla człowieka obdarzonego nieskończenie większym talentem od mojego... Joseph Severn był zaledwie cieniem Keatsa, ale bezczeszczę jego nazwisko, używając go.

– Może tak... A może nie. Tak czy inaczej, proszę, by udał się pan z M. Huntem na Hyperiona. – Przewodnicząca zawiesiła głos. – Nie musi pan tego robić; nie jest pan nawet obywatelem Hegemonii, i to z kilku powodów. Mimo to byłabym wdzięczna, gdyby się pan zgodził.

– Dobrze. – Miałem wrażenie, że mój głos dobiega z bardzo daleka.

– Doskonale. Będzie panu potrzebne ciepłe ubranie. Ważne, żeby nie było za luźne i nie krępowało ruchów w nieważkości. Chociaż to mało prawdopodobne, żebyście znaleźli się w takim środowisku. M. Hunt będzie na pana czekał przy głównym węźle transportalowym, tutaj, w siedzibie rządu, za... dwanaście minut.

Skinąłem głową i skierowałem się do wyjścia.

– Jeszcze jedno...

Zatrzymałem się przy drzwiach. Starsza pani za biurkiem nagle wydała mi się niezwykle drobna i bardzo zmęczona.

– Dziękuję panu, M. Severn.

* * *

Miała rację, mówiąc, że miliony ludzi chętnie przeniosłyby się do strefy działań wojennych. Wszechrzecz była regularnie zalewana petycjami cywilów pragnących udać się na Hyperiona, wnioskami firm turystycznych organizujących krótkie wypady w tamte okolice, oraz żądaniami lokalnych polityków i przedstawicieli Hegemonii, którzy chcieli zwizytować zagrożony układ. Wszystkie prośby odrzucano. Obywatele Sieci – zwłaszcza ci wpływowi i majętni – nie nawykli do tego, by ktoś zabraniał im poszukiwania nowych doznań, a w Hegemonii regularna wojna stanowiła jedno z takich właśnie nielicznych nieznanych doświadczeń.

Niemniej jednak kancelaria przewodniczącej Senatu i sztab ARMII pozostawały nieugięte: żadnych cywilów, żadnych nieautoryzowanych podróży na Hyperiona, żadnych materiałów dziennikarskich bez cenzury. W epoce absolutnej swobody podróżowania i nieograniczonego dostępu do informacji taki zakaz szokował i budził gniew.

Spotkałem się z M. Huntem przy rządowych transportalach, przebywszy uprzednio równy tuzin punktów kontrolnych, na których legitymowałem się moją specjalną przepustką. Miał na sobie ubranie z czarnej wełny, dyskretne, ale przywodzące na myśl mundur ARMII, jakich pełno widywało się w tym rejonie kompleksu rządowego. Zostawiono mi mało czasu na przebranie się: ledwie zdążyłem wrócić do apartamentu i zabrać rejestrator formatu trzydzieści pięć milimetrów oraz luźną kamizelkę z mnóstwem kieszeni na przybory do rysowania.

– Gotowy? – spytał Hunt.

W ręce trzymał zwykłą czarną aktówkę. Sądząc po wyrazie jego przypominającej pysk basseta twarzy, nie był zachwycony naszym spotkaniem.

Skinąłem głową.

Dał znak wojskowemu technikowi i w powietrzu zamigotał jednorazowy transportal. Wiedziałem, że musi być dostrojony do naszych DNA i nie przepuściłby nikogo innego. Hunt wziął głęboki wdech i przeszedł na drugą stronę. Rtęciowa powierzchnia portalu zafalowała za nim jak powierzchnia wody uspokajająca się po delikatnym podmuchu wiatru. A potem ja również przeszedłem.

Podobno w pierwszych transportalach podróży nie towarzyszyły żadne wrażenia zmysłowe, więc projektanci – ludzie i SI – musieli je zmodernizować. Od tamtej pory portale wywołują mrowienie skóry i pachną ozonem, aby użytkownik miał poczucie, że naprawdę gdzieś się przeniósł. Nie wiem, czy to prawda, ale skóra faktycznie mnie mrowiła, kiedy wyszedłem z transportalu i się rozejrzałem.

Dziwne to, ale prawdziwe: okręty kosmiczne przedstawia się w książkach, filmach (płaskich i holograficznych) oraz symstymach od ponad ośmiuset lat. Nawet zanim jeszcze ludzkość oderwała się od Starej Ziemi w ulepszonych, ślizgających się po granicy atmosfery samolotach, ich dwuwymiarowe filmy przedstawiały epickie bitwy kosmiczne z udziałem potężnych niszczycieli, uzbrojonych po zęby, opływowych, wielkich jak przemierzające międzygwiezdną pustkę miasta. Nawet powstające masowo po bitwie o Bressię wojenne holofilmy obfitowały w wizje ogromnych flot kosmicznych, ścierających się na dystans, jaki wywołałby klaustrofobię u przeciętnego piechura; okręty taranowały się, ostrzeliwały i płonęły jak greckie triremy stłoczone pod Artemizjonem.

Nie należy się więc dziwić, że serce waliło mi jak młotem, a dłonie lepiły się od potu, gdy wychodząc na pokład okrętu flagowego floty Hegemonii, spodziewałem się znaleźć na rozległym mostku z rodzaju tych, jakie widywałem na holofilmach – z olbrzymimi ekranami wypełnionymi obrazem wrogich jednostek, wśród wycia syren, w towarzystwie srogich oficerów pochylonych nad wyświetlaczami taktycznymi i z trudem zachowujących równowagę, gdy okrętem rzucało na wszystkie strony.

Tymczasem staliśmy z Huntem w wąskim korytarzu, jaki spodziewałbym się znaleźć w jakiejś elektrowni. Wszędzie biegły kolorowe rury i tylko widoczne w paru miejscach uchwyty i włazy sugerowały, że jednak znajdujemy się na statku kosmicznym. Nowoczesne wyświetlacze i panele interaktywne dowodziły, że korytarz nie pełni wyłącznie roli łącznika dwóch ważniejszych lokacji, ale przeważało uczucie klaustrofobii i wrażenie obcowania z zabytkami techniki. Na dobrą sprawę nie zdziwiłbym się, gdyby z węzłów instalacji sterczały najprawdziwsze druciane przewody. Pionowy szyb przecinał korytarz na dwoje. Dalej, za kolejnymi włazami, widziałem kolejne wąskie i ciasne przejścia.

Hunt spojrzał na mnie i lekko wzruszył ramionami. Zacząłem się zastanawiać, czy przez przypadek nie przenieśliśmy się w niewłaściwe miejsce.

Zanim jednak któryś z nas zdążył się odezwać, młody chorąży ARMII:kosmos, w czarnym mundurze, wyłonił się z jednego z bocznych korytarzy, zasalutował Huntowi i powiedział:

– Witam na HS Hebrydy, panowie. Admirał Nashita kazał mi powitać panów i zaprosić do centrum dowodzenia. Proszę za mną.

Zrobił w tył zwrot, chwycił szczebel drabinki i zaczął się wspinać w górę szybu.

Ruszyliśmy za nim, starając się nie zostać za bardzo w tyle. Hunt zmagał się z aktówką, ja zaś, idąc za nim, skupiłem się na tym, by nie zmiażdżył mi palców obcasami. Już po paru pierwszych jardach zorientowałem się, że ciążenie na statku jest znacznie niższe od standardowego. Właściwie nie odczuwałem go jak prawdziwej grawitacji, lecz raczej jak nacisk mnóstwa drobnych, ale upartych rączek, które popychają mnie „w dół”. Słyszałem, że na niektórych statkach kosmicznych stałe pole siłowe klasy pierwszej ma symulować grawitację, ale pierwszy raz zetknąłem się z czymś takim osobiście. Nie było to szczególnie przyjemne odczucie. Poruszanie się wbrew naciskowi pola przypominało raczej marsz pod wiatr, potęgując klaustrofobiczny wpływ wąskich korytarzy, ciasnych włazów i obwieszonych sprzętem ścian.

Hebrydy były okrętem klasy 3K: Komunikacja, Kontrola, Kierowanie. Centrum dowodzenia stanowiło jednocześnie serce i mózg statku – ale nie były to serce i mózg szczególnie imponujące. Chorąży przeprowadził nas przez trzy hermetycznie zamykane włazy i korytarz obstawiony strażnikami, zasalutował na pożegnanie i zostawił w kwadratowym pomieszczeniu o boku jakichś dwudziestu jardów, w dodatku tak hałaśliwym, zagraconym i pełnym ludzi, że w pierwszym odruchu miałem ochotę cofnąć się za próg i zaczerpnąć świeżego powietrza.

Nie widziałem żadnych wielkich ekranów, ale młodzi oficerowie ARMII:kosmos (były ich dziesiątki) wpatrywali się w tajemnicze obrazy na monitorach, siedzieli w objęciach aparatury symstymowej lub stali przed pulsującymi wyświetlaczami, które jakby wyrastały ze wszystkich ścian pomieszczenia, a także z jego podłogi i sufitu. Żołnierze (obojga płci) tkwili na stanowiskach operacyjnych opleceni siecią czujników – z wyjątkiem kilku oficerów, bardziej przypominających zabieganych biurokratów niż niezłomnych wojowników. Ci przechadzali się wąskimi przejściami wśród stanowisk, poklepywali podwładnych po plecach, domagali się dalszych informacji, a od czasu do czasu sami podłączali się do konsol za pośrednictwem implantów. Jeden z nich podszedł do nas pośpiesznie, spojrzał na nas obu, zasalutował mi i spytał:

– M. Hunt?

Skinieniem głowy wskazałem mojego towarzysza.

– M. Hunt... – powtórzył młody oficer. Miał lekką nadwagę. – Admirał Nashita przyjmie pana.

Dowódca wojsk Hegemonii w układzie Hyperiona był drobnym człowiekiem o krótko przystrzyżonych siwych włosach, skórze znacznie gładszej, niż sugerowałby to jego wiek, i z wiecznym marsem na czole, wyglądającym jak wyrzeźbiony tam na stałe. Nosił czarny mundur ze stójką, na którym jedynym oznaczeniem rangi był wyszyty na kołnierzu czerwony karzeł. Dłonie miał stwardniałe i – zapewne – całkiem silne, za to paznokcie świeżo wymanikiurowane. Siedział na małym podwyższeniu, w otoczeniu aparatury i nieaktywnych wyświetlaczy. Zgiełk i fachowa krzątanina opływały go jak wartki strumień niewzruszoną skałę.

– Pan jest wysłannikiem Gladstone – stwierdził, zwracając się do Hunta. – A to kto?

– Mój asystent – odparł Hunt.

Powstrzymałem się od uniesienia brwi.

– Czego chcecie? Jak pan widzi, jesteśmy bardzo zajęci.

Hunt skinął głową i rozejrzał się po sali.

– Mam dla pana pewne materiały, admirale. Jest tu jakieś ustronne miejsce?

Admirał Nashita odchrząknął, przesunął dłonią nad reosensorem i powietrze za moimi plecami zgęstniało, tężejąc jak zestalona mgła: pole siłowe zostało wzmocnione. Hałas panujący w centrum dowodzenia ucichł. Znaleźliśmy się we trzech w igloo ciszy i spokoju.

– Załatwmy to szybko – rzucił admirał.

Hunt wyjął z aktówki niewielką kopertę opatrzoną rządowym godłem.

– Prywatna wiadomość od przewodniczącej Senatu. Do przeczytania w dogodnym dla pana momencie, admirale.

Nashita chrząknął i odłożył kopertę. Hunt wyciągnął z aktówki drugą, większą.

– A to kopia uchwały Senatu w sprawie realizacji tej... ehm... operacji wojskowej. Jak panu wiadomo, Senat życzy sobie, by to był krótki pokaz siły, nakierowany na osiągnięcie ściśle określonego celu i minimalizację strat w ludziach. Potem należy przedstawić standardową ofertę pomocy i ochrony dla naszego nowego... nabytku kolonialnego.

Zastygła w marsie twarz Nashity drgnęła lekko. Nie sięgnął po kopertę z uchwałą.

– To wszystko?

Hunt nie śpieszył się z odpowiedzią.

– Wszystko, admirale. Chyba że życzy pan sobie przekazać za moim pośrednictwem jakąś prywatną wiadomość dla pani przewodniczącej.

Nashita wpatrywał się w niego bez słowa. W jego małych, czarnych oczach nie było otwartej wrogości – tylko zniecierpliwienie, które, jak się domyślałem, chyba mogłaby ugasić tylko śmierć.

– Dziękuję panu uprzejmie, M. Hunt, tym razem obejdzie się bez wiadomości. W każdej chwili mogę się skontaktować bezpośrednio z przewodniczącą. A teraz uprzejmie proszę panów o udanie się do transportalu na śródokręciu, abym mógł bez przeszkód zająć się realizacją tej... operacji wojskowej.

Pole siłowe osłabło. Zgiełk zalał nas jak woda przełamująca topniejący zator lodowy.

– Jeszcze jedna sprawa – powiedział Hunt. Wszechobecny techniczny jazgot prawie zagłuszał jego słowa.

Admirał odwrócił się do niego w fotelu i czekał.

– Będzie nam potrzebny transport na dół – mówił dalej Hunt. – Na Hyperiona.

Nashita spochmurniał jeszcze bardziej.

– Ludzie przewodniczącej nie wspomnieli o konieczności przygotowania lądownika.

– Gubernator Lane spodziewa się naszego przybycia – odparł bez mrugnięcia okiem Hunt.

Admirał spojrzał na jeden z holoekranów, pstryknął palcami i burknięciem przywołał najbliższego żołnierza marines.

– Pośpieszcie się, panowie – powiedział, zwracając się do Hunta. – Z doku numer dwadzieścia za chwilę odlatuje statek kurierski. Major Inverness wskaże panom drogę. Z Hyperiona wrócicie, panowie, na orbitujący okręt z transportalem na pokładzie. Za dwadzieścia trzy minuty Hebrydy opuszczą aktualnie zajmowaną pozycję.

Hunt skinął głową i ruszył za majorem. Zamierzałem pójść w jego ślady, gdy zatrzymał nas głos admirała:

– M. Hunt! Proszę powiedzieć przewodniczącej Gladstone, że od tej pory załoga okrętu flagowego nie będzie miała czasu na organizowanie wizyt o charakterze politycznym.

Z tymi słowy odwrócił się do baterii wyświetlaczy i szeregu czekających na rozkazy podwładnych.

W ślad za Huntem i majorem marines zagłębiłem się ponownie w okrętowy labirynt.

* * *

– Nie ma okien.

– Słucham? – Pogrążony w myślach nie zwróciłem uwagi na słowa Hunta.

– Pierwszy raz jestem w lądowniku bez okien czy choćby ekranów – wyjaśnił, nachylając się ku mnie. – To dziwne.

Pokiwałem głową i powiodłem wzrokiem dookoła, dopiero teraz zwracając uwagę na zagracone, ciasne wnętrze. Rzeczywiście, zewsząd otaczały mnie lite ściany i zapasy towarów, a w kabinie pasażerskiej siedział z nami tylko jakiś młody porucznik. Lądownik świetnie wpisywał się w klaustrofobiczną estetykę macierzystego statku.

Wróciłem do rozmyślań, które nie dawały mi spokoju odkąd pożegnaliśmy się z admirałem. W drodze do doku numer dwadzieścia uderzyła mnie nagle świadomość, że wcale nie odczuwam braku czegoś, za czym spodziewałem się zatęsknić: mój niepokój na myśl o tej eskapadzie, był przynajmniej częściowo spowodowany myślą o odcięciu od datasfery. Czułem się jak ryba, która rozważa wyjście z morza – z morza, w którym spoczywała zatopiona część jej jaźni; z oceanu danych i informacji płynących z dwustu planet i TechnoJądra, złączonych niewidzialnym medium, dawniej zwanym płaszczyzną danych, dziś znanym jako megasfera.

Po wyjściu od Nashity ze zdumieniem stwierdziłem, że nadal słyszę szum tego szczególnego morza – odległy, lecz nieubłagany, jak łoskot fal przyboju słyszalny pół mili od brzegu. Próbowałem zrozumieć to zjawisko podczas szybkiego marszu do statku kurierskiego, zapinania pasów, odcumowywania i dziesięciominutowego sprintu na skraj hyperiońskiej atmosfery.

Wojsko szczyciło się posiadaniem własnych sztucznych inteligencji, datasfer i źródeł obliczeniowych. Oficjalnym powodem ich stosowania była konieczność działania w rozległych przestrzeniach z dala od światów Sieci, w mrocznej i cichej pustce międzygwiezdnej, gdzie nie sięga megasfera – ale prawdziwa przyczyna tkwiła w cechującym ARMIĘ od wieków żarliwym pragnieniu niezależności od TechnoJądra. Tymczasem na okręcie ARMII, jednostce flagowej armady znajdującej się w układzie nienależącym ani do Sieci, ani nawet do Protektoratu, dobiegał mnie ten sam kojący szmer danych i energii, jaki odbierałem w całej Sieci. Interesujące.

Myślałem o łączach, jakie połączyły układ Hyperiona z resztą Sieci – nie tylko o statku z transportalem na pokładzie, unoszącym się na orbicie w punkcie libracji L3 niczym nowiutki, lśniący księżyc, ale też o puszczonych przez transportale całych milach wysokoprzepustowych światłowodów; o wzmacniaczach mikrofalowych, mechanicznie replikujących informacje w czasie zbliżonym do rzeczywistego; o rezydujących na okręcie flagowym oswojonych SI, swobodnie przetwarzających dane z dowództwa ARMII na Marsie i z innych źródeł. Datasfera musiała zakraść się niepostrzeżenie do tego systemu, zapewne niewidoczna dla maszyn ARMII, ich operatorów i sprzymierzeńców. SI w TechnoJądrze wiedziały o wszystkim, co działo się w układzie Hyperiona. Gdyby moje ciało spotkała nagła śmierć, miałbym do dyspozycji tę samą co zawsze drogę ucieczki: po pulsujących łączach, przez sekretne przejścia, poza Sieć, poza wszelkie ślady znanej rodzajowi ludzkiemu płaszczyzny danych, poprzez tunele informacyjne wiodące wprost do serca TechnoJądra.

Nie, nie do samego Jądra, poprawiłem się w myślach. Jądro obejmuje, ogarnia całą resztę, jak ocean, w którym mieści się wiele nurtów, olbrzymich Golfsztromów, uważających się za odrębne morza.

– Szkoda, że tu nie ma okien – wyszeptał Leigh Hunt.

– Szkoda – zgodziłem się z nim.

Lądownik wibrował i miotał się na wszystkie strony, targany prądami powietrza w górnych warstwach atmosfery.

Hyperion, pomyślałem. Dzierzba. Gruba koszula i kamizelka wydały mi się nagle ciasne i lepkie. Dobiegający z zewnątrz stłumiony szum potwierdzał, że lecimy, przecinamy lazurowe niebo z prędkością kilkakrotnie wyższą od prędkości dźwięku.

Młody porucznik pochylił się ku nam.

– Pierwsze lądowanie, panowie?

Hunt skinął głową.

Porucznik demonstracyjnie żuł gumę, by podkreślić, jaki jest zrelaksowany.

– Jesteście cywilnymi inżynierami z Hebrydów?

– Właśnie stamtąd przybyliśmy – przytaknął Hunt.

– Tak myślałem. Wiozę przesyłkę do bazy marines niedaleko Keats. Lecę piąty raz.

Na dźwięk nazwy stolicy przebiegł mnie dreszcz. Hyperiona skolonizował Smutny Król Billy i jego gromadka poetów, artystów i innych ekscentryków, którzy schronili się tu w obawie przed inwazją Horace’a Glennona-Heighta na ich ojczystą planetę. Inwazją, do której nie doszło. Martin Silenus, poeta biorący udział w trwającej właśnie pielgrzymce do Dzierzby, przed niemal dwustu laty doradził królowi Billy’emu, by ochrzcił stolicę mianem „Keats”. Stara część miasta nosiła wśród miejscowych nazwę Jacktown.

– Nie uwierzycie, panowie, jakie to zadupie. Prawdziwa dziura zabita dechami. Serio: nie mają datasfery, pojazdów EM, transportali, barów z symstymem, nic, dosłownie nic. Właściwie nie należy się dziwić, że tysiące tubylców koczują przed kosmoportem. Najchętniej rozwaliliby ogrodzenie, żeby tylko wydostać się z tej planety.

– Naprawdę zaatakowali port? – zainteresował się Hunt.

– No nie... – Porucznik strzelił balonem z gumy. – Ale w każdej chwili mogą to zrobić, rozumiecie, panowie? Właśnie przez nich drugi batalion marines otoczył port kordonem i obstawił drogę dojazdową. Poza tym ci durnie myślą, że lada dzień postawimy im na Hyperionie transportale, żeby mogli uciec z tego bagna, w które sami się wpakowali.

– Jak to sami się wpakowali? – zdziwiłem się.

Porucznik wzruszył ramionami.

– Coś przecież musieli przeskrobać, że Wygnańcy się na nich uwzięli, nie? A teraz my musimy za nich wyciągać ostrygi z ognia.

– Kasztany – poprawił go Hunt.

Pękł następny balon.

– Wszystko jedno.

Pęd powietrza nasilił się i przeszedł w piskliwy jazgot, wyraźnie słyszalny przez kadłub lądownika. Statek podskoczył dwa razy, po czym zaczął płynnie – złowrogo płynnie – sunąć, jakby dziesięć mil nad powierzchnią gruntu wpadł w lodowy szyb.

– Szkoda, że tu nie ma okien – powtórzył szeptem Hunt.

W środku było ciepło i duszno. Podskoki lądownika wydały mi się dziwnie kojące, jakby znajdował się na żaglówce kołysanej długimi, łagodnymi falami. Na kilka minut przymknąłem powieki.

rozdział 10

Sol, Brawne, Martin Silenus i konsul niosą ekwipunek, należący do Heta Masteena sześcian Möbiusa i zwłoki Lenara Hoyta w górę długiego, łagodnego zbocza prowadzącego do wejścia Sfinksa. Pada gęsty śnieg; niesione wiatrem płatki wirują w skomplikowanym tańcu na tle ruchomych wydm. Ze wskazań komlogów wynika, że noc ma się ku końcowi, ale na wschodzie nie widać na razie ani śladu jutrzenki. Wywoływany przez radio pułkownik Kassad nie odpowiada.

Sol Weintraub przystaje przed wejściem do Sfinksa. Czuje ciepło ciałka trzymanej przy piersi córeczki, jej oddech ogrzewa mu szyję. Dotyka zawiniątka i próbuje sobie wyobrazić Rachel jako dwudziestosześcioletnią kobietę-naukowca, która zatrzymuje się w tym samym miejscu co on teraz, przygotowując się do zbadania antyentropijnych sekretów Grobowca. Za cztery dni Rachel ma urodziny. Jeżeli on czegoś nie zrobi – nie odszuka Dzierzby, nie dobije z nim targu – za cztery dni jego córka umrze.

– Sol?! – woła Brawne Lamia. – Idziesz?

Wszyscy już złożyli swoje rzeczy w pierwszym pomieszczeniu, parę metrów od wejścia.

– Idę! – odpowiada Weintraub i wchodzi do środka.

Na ścianach ciągną się szeregi żarkul i lamp elektrycznych, ale są pokryte kurzem i nie świecą. Pielgrzymi mają do dyspozycji tylko latarkę Sola i małe latarnie Kassada.

Pierwsza sala jest mała, mierzy nie więcej niż cztery na sześć metrów. Poukładali sprzęt pod ścianą, a na środku rozpostarli brezent i posłania. Dwie latarenki syczą, zalewając wnętrze zimnym światłem. Sol staje w progu i się rozgląda.

– Zwłoki księdza Hoyta są w drugiej sali – wyjaśnia Brawne Lamia, odpowiadając na niewypowiedziane na głos pytanie. – Tam jest chłodniej.

Sol przysiada się do pozostałych. Nawet tutaj, we wnętrzu Grobowca, słyszy zgrzyt piasku i zmrożonego śniegu o kamień.

– Konsul ma jeszcze raz użyć komlogu, ale później – dodaje Brawne. – Połączy się z Gladstone i przedstawi jej naszą sytuację.

Martin Silenus parska śmiechem.

– Ale po co? Przecież to nic nie da. Ona dobrze wie, co robi. Nie wypuści nas stąd.

– Spróbuję po wschodzie słońca – mówi wyczerpany konsul.

– Stanę na warcie – proponuje Sol. Rachel wierci się i popłakuje cichutko. – I tak muszę nakarmić małą.

Pozostali są chyba zbyt zmęczeni, żeby zareagować. Brawne opiera się o plecak, zamyka oczy i już po chwili słychać jej ciężki, miarowy oddech. Konsul nasuwa kapelusz na oczy. Martin Silenus krzyżuje ręce na piersi i wpatruje się w otwór wejściowy. Czeka.

Sol Weintraub mocuje się z pakietem odżywczym; skostniałe, zreumatyzowane palce nie radzą sobie z zawleczką podgrzewacza. Zagląda do torby i uświadamia sobie, że zostało mu jeszcze tylko dziesięć pakietów i kilka pieluszek.

Rachel ssie, a Sol kiwa głową, prawe drzemiąc, kiedy wszystkich budzi jakiś odgłos.

– Co się stało?! – krzyczy Brawne, sięgając po pistolet.

– Ćśś... – szepcze poeta i ucisza ją gestem.

Gdzieś z zewnątrz, spoza Grobowca, znowu dobiega ten sam dźwięk: krótki, ostry, głośniejszy niż szmer piasku i wycie wiatru.

– To karabin Kassada – stwierdza Lamia.

– Albo kogoś innego – dodaje szeptem Silenus.

Siedzą w milczeniu, wytężając słuch. Przez długą chwilę nic nie słychać, a potem w jednej chwili noc wręcz eksploduje zgiełkiem, od którego kulą się i zasłaniają uszy. Przerażona Rachel krzyczy płaczliwie, ale wybuchy i odgłosy walki zagłuszają jej wrzask.

rozdział 11

Ocknąłem się, gdy lądownik dotknął ziemi. Hyperion, pomyślałem, szamocząc się jeszcze na granicy snu i jawy.

Porucznik życzył nam powodzenia i pierwszy wyszedł przez otwierające się jak wielolistkowa przesłona drzwi. Rzadkie powietrze zastąpiło zgęszczoną atmosferę hermetycznej kabiny. Wysiadłem w ślad za Huntem i zeszliśmy po standardowej pochylni na powierzchnię lądowiska.

Była noc. Nie miałem pojęcia, która jest godzina, nie wiedziałem, czy linia terminatora dopiero niedawno przesunęła się nad Keats, czy właśnie zbliża się do miasta, ale intuicja podpowiadała mi, że pora jest późna. Lekko mżyło. Deszcz niósł słonawą woń morza i świeży zapach wilgotnej roślinności. Widoczne w oddali reflektory wyznaczały obwód lądowiska. Dwadzieścia rozświetlonych wież kontrolnych rzucało poświatę na nisko wiszące chmury. Pół tuzina młodych żołnierzy w mundurach marines żwawo zabrało się do rozładowywania lądownika. Dostrzegłem naszego młodego porucznika: trzydzieści jardów od nas rozmawiał z jakimś oficerem. Mały kosmoport wydawał się żywcem wyjęty z podręcznika historii; tak musiały wyglądać kolonialne porty kosmiczne w pierwszych dniach hidżry. Prymitywne leje startowe i kwadratowe stanowiska ciągnęły się przez milę albo i dalej w stronę majaczących na północy ciemnych wzgórz. Przy wieżach startowych i serwisowych stało kilkanaście małych okrętów i wahadłowców. Lądowisko otaczały modułowe zabudowania wojskowe, najeżone antenami i fioletowe od pól siłowych. Roiło się przy nich od śmigów i statków powietrznych.

Podążywszy za spojrzeniem Hunta, zauważyłem lecący w naszą stronę śmig. Na jednym z fartuchów miał namalowaną niebiesko-złotą kulę – godło Hegemonii, widoczne w blasku świateł pozycyjnych. Deszcz spływał po kopułach z przodu, a za śmigłami snuł się wzburzoną mgłą. Pojazd wylądował, perspeksowy bąbel się rozpękł i ze środka wyskoczył pasażer, który natychmiast pośpieszył ku nam.

Podał rękę Huntowi.

– M. Hunt? Jestem Theo Lane.

Hunt uścisnął jego dłoń i ruchem głowy wskazał mnie.

– Miło mi pana poznać, gubernatorze. To jest Joseph Severn.

Uścisnąłem dłoń Lane’a. Na wspomnienie jego dotyku przeszedł mnie dreszcz déjà vu. Pamiętałem go, a raczej pamiętał go konsul – z czasów gdy Lane był jego zastępcą, a także ze spotkania przed tygodniem, kiedy gubernator powitał pielgrzymów na Hyperionie, zanim wyruszyli w górę rzeki na barce lewitacyjnej Benares. Wyglądał starzej niż przed sześcioma dniami, ale opadający mu na czoło niesforny kosmyk włosów nie zmienił się ani na jotę, podobnie jak zabytkowe okulary i zdecydowany, męski uścisk ręki.

– Cieszę się, że znalazł pan czas, aby u nas wylądować – zwrócił się do Hunta. – Mam kilka informacji dla pani przewodniczącej.

– Po to właśnie przybyliśmy. – Hunt zmrużył zalewane deszczem oczy. – Mamy mniej więcej godzinę. Można się tu gdzieś podsuszyć?

Gubernator posłał mu młodzieńczy uśmiech.

– Kosmoport to istny dom wariatów, nawet o wpół do szóstej rano, a konsulat jest oblężony, ale znam pewne miejsce...

Gestem zaprosił nas do śmigu.

Wystartowaliśmy. Towarzyszyły nam dwie wojskowe maszyny, ale i tak byłem zdumiony, że gubernator generalny planety należącej do Protektoratu Hegemonii sam kieruje swoim pojazdem i nie ma stałej obstawy. Przypomniałem sobie jednak, co konsul opowiadał pielgrzymom o Theo Lanie, o jego skuteczności i pokorze, i doszedłem do wniosku, że takie zachowanie pasuje do jego stylu.

Kiedy wznieśliśmy się nad starym kosmoportem i skręciliśmy ku miastu, wzeszło słońce. Rozświetliło od spodu niskie chmury, na północnych wzgórzach pozapalało zielone, liliowe i rdzawe iskry, a na wschodzie, w pasie nieba poniżej chmur, rozlały się zapierające dech w piersi zieleń i błękit, które zapamiętałem ze swoich snów. Hyperion. Napięcie i wzruszenie ścisnęły mnie za gardło.

Oparłem głowę o zalewaną deszczem perspeksową kopułę i zdałem sobie sprawę, że niezwykłe emocje, jakie odczuwam, przynajmniej w części wynikają z osłabienia kontaktu z datasferą. Nadal byłem z nią połączony, głównie za pośrednictwem kanałów mikrofalowych i hiperłączy, ale był to kontakt wątły i kruchy jak nigdy przedtem. Gdyby trzymać się porównania datasfery do morza, w którym pływałem, to nagle – kiedy opuściliśmy bezpieczną przystań kosmoportu i jego prymitywnej mikrosfery – znalazłem się na mieliźnie, można by wręcz powiedzieć: w basenie zalewanym wodą tylko podczas przypływu. Skupiłem się na rozmowie Hunta z Lane’em.

– Widzicie, panowie, te szopy i szałasy?

Gubernator przechylił lekko śmig, żebyśmy mieli lepszy widok na pagórkowaty teren rozciągający się między kosmoportem i miastem.

Słowa „szopy i szałasy” były zbyt łaskawym określeniem tego śmietniska – płacht utkanych z plastowłókna, stert szmat, stosów skrzynek i kawałków pianki – okrywającego pobliskie wzniesienia i doliny. Dawniej przez porośnięte lasem wzgórza wiodła malownicza droga o długości siedmiu, ośmiu mil, łącząca miasto z portem. Lasy zniknęły jednak, gdy drzewa wycięto na opał i budowę schronień, zadeptane łąki zmieniły się w błotniste placki, a na każdym płaskim skrawku ziemi w zasięgu wzroku rozlewało się teraz miasto uchodźców, liczące około siedmiuset, może ośmiuset tysięcy mieszkańców. Dym z tysięcy ognisk kuchennych snuł się pod niebo. Wszędzie dostrzegałem oznaki ożywionej krzątaniny: dzieci biegały na bosaka, kobiety nosiły wodę ze strumieni (zapewne potwornie zanieczyszczonych), mężczyźni kucali wśród pól lub ustawiali się w kolejce do improwizowanych wygódek. Wzdłuż drogi ciągnęły się zasieki z drutu kolczastego, spowite fioletową poświatą pól siłowych; co pół mili stały posterunki ARMII. Długie kawalkady wojskowych pojazdów naziemnych w pełnym kamuflażu przemieszczały się w obu kierunkach drogą, a sznury śmigów mijały się w niskich korytarzach powietrznych.

– ...Większość uchodźców to tubylcy – mówił właśnie gubernator. – Ale są wśród nich też tysiące właścicieli ziemskich z miast na południu i plantatorzy plastowłókników z Aquili.

– Zgromadzili się tutaj w obawie przed inwazją Wygnańców? – spytał Hunt.

Theo Lane zerknął na niego.

– Na początku, kiedy zapowiedziano otwarcie się Grobowców Czasu, wybuchła panika. Ludzie byli przekonani, że Dzierzba zaraz po nich przyjdzie.

– I co? – zainteresowałem się. – Przyszedł?

Gubernator musiał przesunąć się w fotelu, żeby spojrzeć do tyłu, gdzie siedziałem.

– Siedem miesięcy temu trzecia brygada Planetarnych Sił Samoobrony wyruszyła na północ – odparł. – Nikt nie wrócił.

– Powiedział pan, że „na początku” uciekali przed Dzierzbą – zauważył Hunt. – A potem? Skąd się wzięła reszta?

– Czekają na ewakuację. Wiadomo przecież, co Wygnańcy zrobili na Bressii... I co zrobiła armia Hegemonii. Nikt nie chce tu być, kiedy to samo stanie się z Hyperionem.

– Zdaje pan sobie sprawę, że dla ARMII ewakuacja to absolutna ostateczność?

– Tak, ale nie informujemy o tym uchodźców. I bez tego dochodzi do zamieszek. Tłum zniszczył świątynię Dzierzby... Oblegli ją, a potem użyli profilowanych ładunków plazmowych, wykradzionych z kopalni na Ursusie. W zeszłym tygodniu przypuścili atak na konsulat i kosmoport. W Jacktown wybuchają regularne bitwy o jedzenie.

Hunt pokiwał głową, patrząc na coraz bliższe miasto. Domy były niskie, tylko nieliczne wznosiły się powyżej czterech pięter; białe i pastelowe ściany pałały ciepłym blaskiem w skośnych promieniach porannego światła. Spoglądając ponad ramieniem Hunta, ujrzałem niską górę, w której zboczu wyrzeźbiono oblicze Smutnego Króla Billy’ego, spoglądającego w zadumie na dolinę. Hoolie przecinała krętym korytem centrum starej części miasta, po czym prostowała nurt i płynęła na północny zachód, ku niewidocznym z tej odległości Górom Brzeżnym. Na południowym wschodzie ginęła mi z oczu, meandrując wśród bagien i kęp jazodrzewia, zanim – jak wiedziałem – rozleje się szeroką deltą w okolicy Grzywy. Przez kontrast ze smętnymi, przeludnionymi slumsami miasto wydawało się pogodne i na wpół wymarłe, ale gdy tylko zaczęliśmy zniżać lot, zauważyłem pojazdy wojskowe – czołgi i transportery opancerzone stały na skrzyżowaniach i czaiły się w parkach; z celowo wyłączonym kamuflażem prezentowały się jeszcze groźniej niż zazwyczaj. Potem zacząłem dostrzegać uchodźców: na placach i w uliczkach sklecone byle jak namioty, a przy krawężnikach tysiące skulonych, śpiących sylwetek, przywodzących na myśl bure zawiniątka z brudnymi ubraniami, które czekają na to, żeby ktoś zabrał je do pralni.

– Dwa lata temu Keats liczyło dwieście tysięcy mieszkańców – odezwał się gubernator. – Dzisiaj w mieście i okolicznych slumsach mieszka łącznie prawie trzy i pół miliona ludzi.

– Wydawało mi się, że cała planeta ma niecałe pięć milionów mieszkańców – zauważył Hunt. – Razem z tubylcami.

– To prawda. Teraz rozumie pan, dlaczego wszystko nam się tu sypie. Reszta uchodźców skupiła się głównie w dwóch pozostałych dużych miastach: Port Romance i Endymionie. Plantacje plastowłókników na Aquili opustoszały, powoli zarastają je lasy ogniste i dżungla. Rejony uprawne na Grzywie i Dziewięciu Ogonach przestały produkować żywność. A może wcale nie przestały, tylko z powodu załamania cywilnego systemu transportu nie mogą dostarczyć towarów na rynek.

Hunt wpatrywał się w zbliżającą się rzekę.

– Co robi rząd?

– Pyta pan, co ja robię? – Lane się uśmiechnął. – Ten kryzys narasta od blisko trzech lat. Zacząłem od rozwiązania Rady Planety i oficjalnego wprowadzenia Hyperiona w struktury Protektoratu. Kiedy w ten sposób uzyskałem władzę wykonawczą, znacjonalizowałem ocalałe firmy transportowe i linie sterowcowe; teraz tylko wojskowi używają na Hyperionie śmigów. Rozformowałem też Planetarne Siły Samoobrony.

– Rozformował je pan? – zdziwił się Hunt. – Nie były panu potrzebne?

Gubernator pokręcił głową. Lekkim, pewnym ruchem musnął omnikontroler i śmig zaczął obniżać po spirali lot, kierując się do centrum starego Keats.

– Były gorzej niż bezużyteczne: stały się niebezpieczne. Nie zmartwiłem się więc zbytnio, gdy „trzecia waleczna” przepadła w górach na północy. Zaraz po pierwszym desancie ARMII:ląd i marines rozbroiłem niedobitki PSS. Ci bandyci i tak zajmowali się głównie szabrem. O, tutaj będziemy mogli zjeść śniadanie i porozmawiać.

Śmig opadł nad rzekę, zatoczył ostatnie koło i lekko osiadł na dziedzińcu wiekowej budowli z drewna i kamienia, zaopatrzonej w ozdobne okna. Znaleźliśmy się w Cicero. Zanim jeszcze Lane wyjaśnił Huntowi, gdzie jesteśmy, ja rozpoznałem miejsce, które odwiedzili pielgrzymi – stara gospoda stała w centrum Jacktown, obejmując łącznie cztery budynki i dziewięć kondygnacji. Z jej balkonów, pomostów i krużganków z ciemnego jazodrzewia roztaczał się widok na leniwie płynącą Hoolie z jednej strony i wąskie zaułki starego miasta z drugiej. Cicero był starszy niż kamienna twarz Smutnego Króla Billy’ego. Mroczne wnętrza i głębokie piwniczki na wino były prawdziwym domem konsula podczas lat wygnania na Hyperionie.

Przy drzwiach przywitał nas Stan Leweski: wysoki i masywny gospodarz, o twarzy pociemniałej i poznaczonej bruzdami jak kamienne mury gospody, był nieodłączną częścią Cicero – tak jak przed nim jego ojciec, dziadek i pradziadek.

– A niech mnie licho! – zawołał na nasz widok. Wyrżnął gubernatora (właściwie: dyktatora) Hyperiona w plecy z takim impetem, że Theo się zachwiał. – Widzę, że dla odmiany dziś wcześnie wstałeś z łóżka, co? I przyprowadziłeś znajomych na śniadanie! Witam w Cicero! – Olbrzymia dłoń Leweskiego pochłonęła na chwilę najpierw dłoń Hunta, a następnie moją; obmacałem potem obolałe palce i stawy, pełen obaw o ich stan. – A może dla was, panowie, pora jest późna, bo żyjecie według czasu Sieci? Może wolelibyście drinka albo kolację?

Leigh Hunt spojrzał na niego, mrużąc oczy.

– Skąd pan wie, że jesteśmy z Sieci?

Od basowego śmiechu Leweskiego zakręciły się wszystkie kurki na okolicznych dachach.

– Ha! Że niby trudno się tego domyślić, co? Przylatujecie z Theo o świtaniu... Co pan myśli, że on tu przywozi byle kogo? Nosicie wełniane ubrania, a my na Hyperionie nie mamy owiec. Nie jesteście z ARMII, nie jesteście ważniakami z plantacji plastowłókników... To już wiem. Ipso facto toto, przenieśliście się za pośrednictwem transportalu na statek na orbicie, a potem zlądowaliście u mnie, żeby coś przekąsić. To co wolicie, śniadanie czy popijawę?

Theo Lane westchnął.

– Daj nam jakiś stolik w kącie, Stan. Dla mnie jajka na bekonie i marynowane śledziki. Panowie?

– Ja poproszę tylko kawę – odparł Hunt.

– Ja również.

Szliśmy już za właścicielem przez kolejne korytarze, w górę po krótkich schodach, w dół po kutych z żelaza pochylniach, i znowu jakimś korytarzem. Wnętrze było ciaśniejsze, ciemniejsze, bardziej zadymione i bardziej fascynujące, niż zapamiętałem to ze snów. Paru bywalców podniosło na nas wzrok, kiedy przechodziliśmy, ale tłok również panował tu mniejszy, niż pamiętałem. Przypuszczałem, że Lane przysłał do Cicero żołnierzy, by wyrzucili niedobitki barbarzyńców z PSS, a kiedy przechodziliśmy obok wąskiego, wysokiego okna, uzyskałem potwierdzenie moich domysłów: transporter ARMII:ląd stał w zaułku, żołnierze z bronią gotową do strzału wylegiwali się na pancerzu i spacerowali wokół pojazdu.

– Proszę bardzo – powiedział Leweski, sadzając nas na balkoniku zwieszającym się nad Hoolie, z widokiem na mansardowe dachy i kamienne wieże Jacktown. – Zaraz przyślę Dommy’ego ze śniadaniem i kawą.

I zniknął, nawet całkiem szybko jak na olbrzyma.

Hunt zerknął na komlog.

– Zostało nam czterdzieści pięć minut do odlotu lądownika. Porozmawiajmy.

Lane skinął głową, zdjął okulary i przetarł oczy. Zorientowałem się, że nie spał za dużo, i domyśliłem, że prawdopodobnie nie była to jego pierwsza nieprzespana noc.

– Dobrze. – Włożył okulary. – Co przewodnicząca Gladstone chciałaby wiedzieć?

Hunt nie odpowiedział od razu, bo niski człowieczek o białej jak pergamin skórze i żółtych oczach podał nam właśnie kawę w głębokich, grubych kubkach i postawił przed Lane’em talerz z jedzeniem.

– Chciałaby wiedzieć, jakie ma pan priorytety. I jak długo wytrzymacie, gdyby walki się przeciągały.

Lane przez chwilę jadł w milczeniu, potem napił się kawy i spojrzał na Hunta. Ja również się napiłem. Sądząc po smaku, była to najprawdziwsza kawa, i to lepsza od przeciętnej, jaką można było dostać w Sieci.

– Zacznę od końca – odezwał się wreszcie. – Co to znaczy, że walki się przeciągną?

– To kwestia tygodni.

– Tygodnie: być może. Miesiące: nie ma mowy. – Gubernator spróbował śledzia. – Musicie panowie zrozumieć, w jakim stanie jest nasza gospodarka. Gdyby nie zrzuty dokonywane przez ARMIĘ, walki o jedzenie wybuchałyby codziennie, a nie co tydzień. Kwarantanna blokuje eksport. Jedna połowa uchodźców chciałaby odszukać i zabić kapłanów Dzierzby, a druga marzy tylko o tym, żeby się nawrócić, zanim ten potwór się o nich upomni.

– A wy wiecie, gdzie ukrywają się kapłani? – zapytał Hunt.

– Nie. Jesteśmy pewni, że uszli z życiem z bombardowania świątyni, ale nasze siły nie potrafią ich namierzyć. Chodzą słuchy, że udali się na północ, do Wieży Chronosa. To kamienna twierdza wznosząca się nad równiną, na której znajdują się Grobowce Czasu.

Ja wiedziałem swoje, czyli przynajmniej tyle, że pielgrzymi podczas krótkiego pobytu w Wieży Chronosa nie spotkali żadnego kapłana Kościoła Dzierzby. Znaleźli jednak ślady krwawej jatki.

– Jeśli zaś chodzi o priorytety... – ciągnął Theo Lane. – Jeden: ewakuacja mieszkańców. Dwa: eliminacja zagrożenia ze strony Wygnańców. Trzy: uśmierzenie paniki związanej z Dzierzbą.

Hunt rozparł się wygodnie na krześle z olejowanego drewna. Znad jego kubka z kawą unosiła się para.

– W tej chwili ewakuacja nie wchodzi w grę...

– Dlaczego? – Pytanie Lane’a przecięło powietrze jak impuls z diabelskiego bicza.

– Przewodnicząca Gladstone nie ma obecnie dostatecznie silnej pozycji politycznej, aby przekonać Senat i Wszechrzecz, że Sieć może bez obaw przyjąć pięciomilionową rzeszę uchodźców...

– Pieprzenie! – stwierdził gubernator generalny. – Przez pierwszy rok po przyjęciu Maui-Przymierza do Protektoratu planetę odwiedziło dwa razy więcej ludzi. Unikatowy ekosystem planetarny uległ zniszczeniu. Przerzućcie nas na Armaghast albo jakiś pustynny świat, żebyśmy mogli tam przeczekać wojnę.

Hunt pokręcił głową. W jego oczach basseta malował się smutek jeszcze większy niż zazwyczaj.

– To nie jest tylko kwestia logistyczna. Ani wyłącznie polityczna. Chodzi o...

– O Dzierzbę. – Lane przełamał plaster bekonu na pół. – To Dzierzba jest prawdziwym powodem.

– Tak. Do tego dochodzi zagrożenie możliwością przeniknięcia Wygnańców w głąb Sieci.

Gubernator parsknął śmiechem.

– Boicie się, że jeśli zainstalujecie tu transportale i zaczniecie nas ewakuować, brygada trzymetrowych Wygnańców wyląduje na Hyperionie i niepostrzeżenie ustawi się w kolejce?

– Nie – odparł Hunt, sącząc kawę. – Jednakże groźba inwazji jest jak najbardziej realna. Każdy transportal to otwarta droga w głąb Sieci. Rada Konsultacyjna ostrzega nas przed takim rozwiązaniem.

– No dobrze – mruknął z pełnymi ustami Lane. – W takim razie ewakuujcie nas na statkach. Czy nie po to właśnie przysłano tu pierwszą grupę uderzeniową?

– Oficjalnie tak. Teraz jednak naszym celem jest pokonanie Wygnańców i włączenie Hyperiona w struktury Sieci.

– A co z zagrożeniem ze strony Dzierzby?

– Zostanie... zneutralizowane.

Hunt zawiesił głos. Nasz balkon mijała właśnie grupka ludzi. Podniosłem na nich wzrok i już miałem wrócić spojrzeniem do naszego stolika, gdy coś kazało mi znów się za nimi obejrzeć. Zniknęli mi z oczu w głębi korytarza.

– Czy to nie był czasem Melio Arundez? – spytałem, wchodząc w słowo gubernatorowi.

– Słucham? Ach tak, doktor Arundez... Zna go pan, M. Severn?

Leigh Hunt posłał mi mordercze spojrzenie, ale udałem, że tego nie zauważam.

– Tak – przytaknąłem, chociaż nigdy nie poznałem Arundeza osobiście. – Co on robi na Hyperionie?

– Jego zespół wylądował u nas ponad pół roku temu, według lokalnej rachuby. Zamierzali realizować projekt naukowy Uniwersytetu Rzeszy na Freeholmie i prowadzić dalsze badania w dolinie Grobowców Czasu.

– Dolina została zamknięta dla naukowców i turystów – zauważyłem.

– To prawda, ale oni już wcześniej zainstalowali w niej swoją aparaturę. Zgodziliśmy się, by uzyskane z nich dane były raz w tygodniu przekazywane na Freeholm za pośrednictwem nadajnika znajdującego się w konsulacie, więc kiedy instrumenty zarejestrowały zmiany natężenia pola antyentropijnego, Uniwersytet Rzeszy od razu się dowiedział, że Grobowce się otwierają... Jeśli to właśnie oznaczają te zmiany. Dlatego przysłali najlepszych specjalistów z Sieci, by zajęli się tą sprawą.

– A pan się na to nie zgodził?

Theo Lane uśmiechnął się chłodno.

– Przewodnicząca Gladstone nie wydała stosownego pozwolenia. Odcięcie Grobowców od świata nastąpiło na wyraźny bezpośredni rozkaz z CTC. Gdyby to ode mnie zależało, nie wpuściłbym tam pielgrzymów, a zamiast nich dał wolną rękę zespołowi doktora Arundeza.

Odwrócił się do Hunta.

– Przepraszam na chwilę – powiedziałem i wymknąłem się z balkoniku.

* * *

Arundeza i jego ekipę (trzy kobiety i czterech mężczyzn, pochodzących – sądząc po ich powierzchowności i strojach – z różnych światów Sieci) znalazłem dwa balkony dalej. Siedzieli przy śniadaniu, pochyleni nad komlogami, przerzucając się terminami technicznymi tak niepojętymi dla laika, że pozazdrościłby im ich niejeden badacz Talmudu.

– Doktor Arundez? – upewniłem się.

Podniósł wzrok.

– Słucham.

Był dwadzieścia lat starszy niż go zapamiętałem (po sześćdziesiątce właśnie wchodził w wiek średni), ale nadal miał ten sam męski, przystojny profil, śniadą skórę, mocno zarysowaną szczękę, pofalowane czarne włosy, leciutko siwiejące na skroniach, i przenikliwe spojrzenie orzechowych oczu. Rozumiałem, jak młoda doktorantka mogła się w nim zakochać.

– Nazywam się Joseph Severn. Nie zna mnie pan, ale mamy wspólną znajomą... Rachel Weintraub.

W ułamku sekundy zerwał się od stołu, wymówił od śniadania, chwycił mnie pod łokieć i pociągnął do pustej loży z okrągłym oknem wychodzącym na kryte czerwoną dachówką domy. Tam mnie puścił i zmierzył wzrokiem od stóp do głów. Cudzoziemskie ubranie musiało przykuć jego uwagę. Odwrócił mi dłonie wierzchem do dołu, szukając na nadgarstkach charakterystycznego dla kuracji Poulsena zasinienia.

– Jest pan za młody – orzekł. – Chyba że znaliście się z Rachel w dzieciństwie.

– Właściwie... Lepiej znam jej ojca.

Doktor Arundez odetchnął głęboko i pokiwał głową.

– Naturalnie. Gdzie on jest? Od miesięcy próbuję go wyśledzić za pośrednictwem konsulatu, ale władze Hebronu powtarzają tylko, że się wyprowadził. – Znów otaksował mnie spojrzeniem. – Słyszał pan o... chorobie Rachel?

– Tak. – Wskutek choroby Merlina Rachel młodniała z każdym upływającym dniem i każdą godziną, tracąc wspomnienia. Melio Arundez był jednym z tych wspomnień. – Wiem, że odwiedził ją pan na Świecie Barnarda, około piętnastu standardowych lat temu.

Skrzywił się.

– To był błąd. Myślałem, że porozmawiam z Solem i Sarai, ale kiedy zobaczyłem Rachel... – Pokręcił głową. – Kim pan jest? Wie pan, gdzie w tej chwili są Sol i Rachel? Za trzy dni przypadają jej urodziny.

– Zgadza się, jej pierwsze i ostatnie urodziny. – Powiodłem wzrokiem dookoła. Korytarz był pusty, tylko z oddali, z niższego piętra dobiegał stłumiony śmiech. – Kancelaria Przewodniczącej Senatu przysłała mnie na inspekcję. Z moich informacji wynika, że Sol Weintraub z córką udali się do Grobowców Czasu.

Arundez zrobił taką minę, jakbym wyrżnął go w splot słoneczny.

– Są tutaj? Na Hyperionie?! – Wyjrzał przez okno. – Mogłem się domyślić... Sol zarzekał się, że nigdy tu nie przyleci, ale po śmierci Sarai... – Przeniósł wzrok na mnie. – Ma pan z nimi jakiś kontakt? Czy Rachel... Czy nic im nie grozi?

Pokręciłem głową.

– W tej chwili nie można nawiązać z nimi łączności, ani przez radio, ani za pośrednictwem datasfery. Wiem tylko, że bezpiecznie dotarli na miejsce. Pytanie brzmi: co pan wie? Pan i pański zespół. Informacje o Grobowcach Czasu mogą być kluczowe dla przetrwania Sola i Rachel.

Arundez przeczesał palcami włosy.

– Że też nie chcą nas do nich dopuścić! Przeklęci biurokraci, krótkowzroczni, tępi... Powiedział pan, że przysłała pana kancelaria przewodniczącej Gladstone. Może pan zdołałby im wyjaśnić, dlaczego musimy się udać do doliny Grobowców Czasu?

– Jestem tylko posłańcem, ale proszę mi powiedzieć, dlaczego to takie ważne? Przekażę to komuś.

Dłonie Arundeza nakreśliły w powietrzu jakiś niewidoczny kształt. Targające nim złość i napięcie były niemal namacalne.

– Przez trzy lata dane z naszych przyrządów docierały na uniwersytet w postaci cotygodniowych kompakietów, przekazywanych – za zgodą konsulatu – przez ten ich bezcenny nadajnik. Wynikało z nich, że antyentropijna osłona wokół Grobowców słabnie, powoli, lecz nieubłaganie. Zanik był nierównomierny, nielogiczny, ale stale postępował. Kiedy tylko stwierdziliśmy ten fakt, wysłano nas na Hyperiona. Przylecieliśmy tu pół roku temu, przeanalizowaliśmy nowe dane, stwierdziliśmy, że Grobowce się otwierają... A potem, cztery dni po naszym przybyciu, nasze instrumenty zamilkły. Wszystkie naraz. Błagaliśmy tego drania Lane’a, żebyśmy mogli przynajmniej skalibrować je na nowo i rozmieścić nowe czujniki, skoro nie pozwala nam polecieć tam osobiście... Nic z tego. Nie dostaliśmy zezwolenia na podróż. Nie możemy nawet nawiązać łączności z uczelnią. Przybycie okrętów ARMII nie poprawiło naszej sytuacji. Próbowaliśmy na własną rękę udać się w górę rzeki, nie pytając nikogo o zdanie, ale marines Lane’a przechwycili nas przy śluzie w Karli, zakuli w kajdanki i przywieźli z powrotem. Pozwalają nam kręcić się po Keats, ale zagrozili, że jeśli znów spróbujemy wyjechać z miasta, zamkną nas na dobre. – Nachylił się. – Może nam pan pomóc?

– Nie wiem. Chcę pomóc Weintraubom. Może rzeczywiście najlepiej dla nich byłoby, gdyby pański zespół dotarł na miejsce. Wiecie, kiedy Grobowce się otworzą?

– Nie mamy najświeższych danych! – odparł Arundez, gestykulując gniewnie. Westchnął. – Nie, nie wiemy. Może już są otwarte, a może przyjdzie nam czekać kolejne sześć miesięcy.

– Kiedy mówi pan „otwarte”, nie ma pan na myśli fizycznego otwarcia budowli?

– Oczywiście, że nie. W tym sensie Grobowce Czasu stoją otworem od czasu, kiedy je odkryto, czyli od czterystu lat standardowych. Mówiąc o ich otwarciu, mam na myśli podniesienie się kurtyn temporalnych, które przesłaniają niektóre ich elementy. Dopiero wtedy cały kompleks zgra się w fazie z lokalnym strumieniem czasu.

– Lokalnym? Czyli...

– Czyli obowiązującym w naszym wszechświecie, rzecz jasna.

– Ale jest pan pewien, że Grobowce poruszają się pod prąd czasu? Że pochodzą... z przyszłości?

– Poruszają się pod prąd czasu, to pewne. Ale czy pochodzą z naszej przyszłości? Tego nie wiemy. Nie mamy nawet pewności, co ta „przyszłość” oznacza w sensie fizyczno-temporalnym. Może jest ciągiem sinusoidalnych fal prawdopodobieństwa, może megawersum rozgałęzień decyzyjnych, a może nawet...

– Czymkolwiek jest... – wszedłem mu w słowo – Grobowce Czasu i Dzierzba stamtąd właśnie pochodzą, tak?

– Grobowce bez wątpienia tak. O Dzierzbie nic mi nie wiadomo. Osobiście skłaniam się ku podejrzeniu, że Dzierzba jest mitem, zrodzonym z tego samego przesądnego pragnienia cudów, z którego czerpią siłę inne religie.

– Przecież wie pan, co się przytrafiło Rachel. Mimo to nadal nie wierzy pan w Dzierzbę?

Melio Arundez spojrzał na mnie spode łba.

– Rachel cierpi na syndrom Merlina. To choroba antyentropijna, a nie skutek ukąszenia mitycznego potwora.

– Ząb czasu nie ma w sobie nic mitycznego – odparłem, zdumiewając samego siebie tym odpryskiem taniej, domorosłej filozofii. – Pytanie brzmi: czy Dzierzba albo inna siła rezydująca w Grobowcach Czasu przywrócą Rachel do lokalnego strumienia czasu?

Arundez pokiwał z namysłem głową i znów zapatrzył się w widok za oknem. Słońce schowało się w chmurach, dachówki straciły kolor, poranek zrobił się smętny. Znów zaczęło padać.

– Należy zadać jeszcze jedno pytanie – dodałem, znów zaskakując samego siebie. – Czy nadal ją pan kocha?

Odwrócił się do mnie powoli i posłał mi mordercze spojrzenie. Poczułem, jak chęć riposty (niewykluczone, że doszłoby do rękoczynów) narasta w nim, osiąga szczyt... i słabnie. Sięgnął do kieszeni płaszcza i pokazał mi holograficzne zdjęcie atrakcyjnej, siwiejącej kobiety z dwójką nastoletnich dzieci.

– To moja żona i dzieci – wyjaśnił. – Czekają na mnie na Renesansie. – Tępo zakończonym palcem wskazał na mnie. – Gdyby Rachel została dziś... uleczona, miałbym osiemdziesiąt dwa lata standardowe, zanim ponownie osiągnęłaby wiek, w którym ją poznałem. – Opuścił rękę i schował zdjęcie. – Tak, nadal ją kocham.

– Gotowy? – W drzwiach prowadzących na balkon stali Hunt i Theo Lane. – Lądownik odlatuje za dziesięć minut – dodał Hunt.

Wstałem i podałem rękę Arundezowi.

– Spróbuję – powiedziałem.

Jeden ze śmigów eskorty gubernatora miał nas zabrać do kosmoportu; sam gubernator wracał do konsulatu. Wojskowy pojazd okazał się równie niewygodny jak cywilna maszyna Lane’a, ale przynajmniej był szybszy. Dotarliśmy do portu, zajęliśmy miejsca w lądowniku i przypięliśmy się pasami do foteli, zanim Hunt zapytał:

– O co chodziło z tym fizykiem?

– O nic. Po prostu odnowiłem dawną znajomość z obcym człowiekiem.

Spochmurniał.

– A co mu pan obiecał? Że czego pan spróbuje?

Lądownik zadudnił, zadygotał i śmignął w powietrze, wystrzelony z katapulty.

– Że postaram się umożliwić mu odwiedziny u chorego przyjaciela.

Hunt nadal marszczył brwi, ja jednak wyjąłem szkicownik i przez następny kwadrans, dopóki nie zacumowaliśmy do statku z transportalem, rysowałem z pamięci Cicero.

Przejście z pokładu okrętu przez transportal wprost do węzła komunikacyjnego w siedzibie rządu było dla mnie wstrząsem. Następny krok przeniósł nas na galerię w Senacie. Meina Gladstone przemawiała; sala była nabita po brzegi. Holokamery i mikrofony przekazywały orędzie do Wszechrzeczy i stu miliardów widzów w całej Sieci.

Spojrzałem na chronometr: dziesiąta trzydzieści osiem. Nie było nas zaledwie półtorej godziny.

rozdział 12

Gmach Senatu Hegemonii Człowieka był wzorowany w większym stopniu na osiemsetletnim budynku Senatu Stanów Zjednoczonych niż na monumentalnych budowlach Republiki Północnoamerykańskiej czy Pierwszej Rady Planetarnej. Okolona balkonami ogromna sala obrad z łatwością mieściła ponad trzystu senatorów z całej Sieci oraz ponad siedemdziesięciu przedstawicieli kolonii wchodzących w skład Protektoratu, uczestniczących w obradach bez prawa głosu. Dywany miały głęboki odcień czerwonego wina; rozchodziły się promieniście od centralnie umieszczonego podwyższenia, na którym zasiadali tymczasowy prezydent, marszałek Wszechrzeczy oraz, w dniu dzisiejszym, przewodnicząca Senatu. Biurka senatorów wykonano z cennego drewna Muira z Bożego Gaju, podarowanego izbie przez templariuszy, którzy uważali je za święte; jego aromat przesycał wnętrze, a połysk był wszechobecny nawet w tak niezwykłym dniu, w którym senatorowie tłumnie przybyli na obrady.

Kiedy weszliśmy z Huntem do sali, przewodnicząca właśnie kończyła orędzie. Wywołałem na komlogu krótkie streszczenie: podobnie jak większość jej przemów, także ta była krótka, stosunkowo nieskomplikowana, pozbawiona zadęcia i wyniosłości, a przy tym obfitująca w oryginalne frazy i podkreślające jej wymowę porównania. Gladstone przypomniała pokrótce historię incydentów i sporów, które doprowadziły do wybuchu otwartej wojny z Wygnańcami, zgodnie z wielowiekową tradycją wyraziła wolę znalezienia pokojowego rozwiązania konfliktu (powszechny pokój stanowił najwyższą wartość w polityce Hegemonii) i zaapelowała o jedność Sieci i Protektoratu do czasu zakończenia obecnego kryzysu. Podniosłem wzrok znad komlogu i słuchałem podsumowania.

– ...I oto, moi drodzy współobywatele, po trwającym z górą sto lat okresie pokoju znów stajemy do walki w obronie tych praw, którym nasze społeczeństwo pozostaje wierne od czasów, gdy zamieszkiwaliśmy jeszcze Matkę Ziemię. Po stuleciu pokoju musimy – choć czynimy to bez entuzjazmu, wręcz z niesmakiem – wznieść miecz i tarczę, które bronią naszego dziedzictwa i wspólnego dobra. Wszystko po to, by znowu zapanował pokój. Nie wolno nam dać się zwieść triumfalnym fanfarom i ulec upojeniu, jakie nieodmiennie niesie wojna. Ci, którzy zapominają o historii, która niejednokrotnie dowodziła szaleństwa i bezsensu wojny, nie tylko są skazani na jej ponowne przeżywanie, ale też mogą w niej zginąć. Nadchodzi czas wielkich ofiar, a dla niektórych z nas także wielkiego smutku. Nie bacząc jednak na przyszłe sukcesy i porażki, chcę was uczulić na dwie sprawy, o których nie wolno nam zapomnieć. Po pierwsze, walczymy o pokój; wojna nie powinna być stanem permanentnym, lecz co najwyżej przejściową plagą, którą musimy zwalczyć, jak dziecko zwycięża gorączkę, wiedząc, że po długiej nocy udręk przychodzi ozdrowienie, a tym ozdrowieniem będzie pokój. Po drugie, nigdy się nie poddamy, nie zawahamy, nie ugniemy, nie pójdziemy na łatwiznę, nie usłuchamy niecnych podszeptów. Nie spoczniemy, dopóki nie zwyciężymy; dopóki nie odeprzemy agresora i nie zaprowadzimy pokoju. Dziękuję.

Leigh Hunt obserwował w skupieniu senatorów, którzy w większości przyjęli orędzie przewodniczącej owacją na stojąco; łoskot oklasków niósł się echem, odbijał od wysokiego sklepienia i uderzał falami w nas, widzów na balkonach. Nie wszyscy jednak zareagowali z takim entuzjazmem; widziałem, że Hunt liczy tych, którzy nie wstali z miejsc – niektórzy siedzieli z rękami skrzyżowanymi na piersi, większość z marsem na czole. Wojna nie trwała nawet dwóch dni, a już krystalizowała się opozycja: planety kolonialne obawiające się o swoje bezpieczeństwo po skierowaniu oddziałów ARMII w okolice Hyperiona; tradycyjni oponenci przewodniczącej – a tych nie brakowało, gdyż każdy, kto rządzi tak długo jak ona, dorabia się z czasem licznych wrogów; przeciwnicy Gladstone w jej własnym gabinecie, postrzegający wojnę jako niepotrzebne, wręcz idiotyczne zakłócenie okresu bezprecedensowego dobrobytu.

Patrzyłem, jak schodzi z podwyższenia, podaje rękę staremu prezydentowi i młodemu marszałkowi i wychodzi z sali głównym przejściem: ze znajomym uśmiechem na ustach, wymieniając zdawkowe uwagi i uściski dłoni. Holokamery Wszechrzeczy podążały w ślad za nią. Czułem narastające ciśnienie w megasferze, gdy miliardy widzów zaczęły dzielić się swoimi opiniami o wystąpieniu przewodniczącej.

– Muszę się z nią natychmiast spotkać – oznajmił Hunt. – Pamięta pan, że jest dziś zaproszony na oficjalny bankiet w Wierzchołkach drzew?

– Pamiętam.

Hunt pokręcił leciutko głową, jakby nie mógł zrozumieć, po co przewodnicząca ciągnie mnie ze sobą.

– Kolacja ma trwać do późna, a po niej jest jeszcze zaplanowane spotkanie ze sztabem ARMII. Przewodnicząca życzy sobie, by uczestniczył pan w obu tych wydarzeniach.

– Będę do jej dyspozycji.

Zatrzymał się przy drzwiach.

– A jak zamierza pan zabić czas, który pozostał do bankietu?

Uśmiechnąłem się.

– Popracuję nad szkicami do portretów. Później chyba pójdę na spacer, a potem... Nie wiem, może się zdrzemnę.

Hunt znowu pokręcił głową i wyszedł.

rozdział 13

Pierwszy strzał chybia Fedmahna Kassada o niespełna metr i rozszczepia głaz, obok którego pułkownik przechodzi. Kassad reaguje błyskawicznie, nie czekając na drugi strzał, celniejszy – rzuca się na ziemię, przetacza, znajduje schronienie. Polimerowa powłoka maskująca aktywna, pancerz bojowy maksymalnie usztywniony, karabin gotowy do strzału, noktowizor przełączony w tryb celowania. Długo leży bez ruchu. Słucha łomotania własnego serca i przepatruje wzgórza, dolinę i Grobowce Czasu w poszukiwaniu najdrobniejszych śladów ciepła i ruchu. Nic. Zaczyna się uśmiechać pod czarną, lustrzaną osłoną hełmu.

Jest przekonany, że ten, kto do niego strzelał, umyślnie chybił. Użył standardowego ładunku impulsowego, kaliber osiemnaście milimetrów. Musiałby się znajdować dziesięć kilometrów od celu, żeby spudłować.

Zrywa się i puszcza biegiem w stronę Nefrytowego Grobowca. Tym razem pocisk trafia go w pierś i Kassad wyhamowuje w pędzie.

Stęka, upadając, koziołkuje, wstaje i przyśpiesza. Wszystkie czujniki ma włączone na pełną moc. To był zwykły pocisk z broni palnej. Przeciwnik, który się z nim bawi, używa wielozadaniowego karabinu ARMII, podobnego do broni pułkownika. Zapewne wie, że Kassad ma na sobie pancerz bojowy, którego kula karabinowa nie przebije nawet z bardzo małej odległości. Ale karabin wielozadaniowy ma jeszcze inne możliwości: jeżeli następny etap gry przewiduje użycie lasera, Kassad będzie trupem. Dopada wejścia do Grobowca.

Sensory w dalszym ciągu nie rejestrują ciepła ani ruchu. Tylko w pobliżu Sfinksa widzi żółto-czerwone, szybko stygnące ślady pozostałych pielgrzymów. Weszli do środka.

Za pomocą implantów taktycznych przełącza tryby wyświetlacza. Zakres widzialny: pusto. Bardzo wysokie częstotliwości radiowe: nic. Nastawia stukrotne powiększenie obrazu, bierze poprawkę na wiatr i wszechobecny piasek i uruchamia wskaźnik ruchomego celu. W całej dolinie poruszają się co najwyżej insekty. Włącza sonar i radary na różnych częstotliwościach; prowokuje snajpera, żeby go po nich namierzył. Na próżno. Każe wyświetlić trajektorie strzałów: na ekranie pojawiają się dwie niebieskie krzywe balistyczne.

Pierwszy strzał oddano z Miasta Poetów, cztery kilometry na południowy zachód od doliny, drugi – niespełna dziesięć sekund później – z głębi doliny, z Kryształowego Monolitu, prawie kilometr na północny wschód od obecnej pozycji pułkownika. Logika podpowiada obecność dwóch strzelców, ale Kassad ma pewność, że jest tylko jeden. Podwyższa rozdzielczość obrazu: drugi strzał padł z gładkiej jak szkło ściany Monolitu, z wysokości co najmniej trzydziestu metrów.

Wychyla się, podkręca powiększenie i przebijając wzrokiem mrok i dogorywającą burzę piaskowo-śnieżną, spogląda w stronę olbrzymiej budowli. Nic tam nie ma – żadnych okien, szczelin, otworów.

Zielona wiązka laserowa na ułamek sekundy rozprasza się w zawiesinie miliardów drobinek pyłu w powietrzu; Kassad dostrzega ją już po tym, jak trafiła go w pierś. Przetacza się po ziemi i wycofuje do wejścia Grobowca. Zastanawia się, czy nefrytowe ściany osłabią zielony promień. Wbudowane w pancerz nadprzewodniki wypromieniowują ciepło we wszystkich kierunkach. Wyświetlacz taktyczny podpowiada to, co pułkownik wie i bez jego pomocy – snajper strzelał z górnych rejonów Kryształowego Monolitu.

Czuje ukłucie bólu w piersi. Spogląda w dół: w pancerzu zieje pięciocentymetrowej średnicy dziura, stopione włókna skapują kroplami na podłogę. Ocaliła go ostatnia warstwa. Jego ciało ocieka potem; ściany Grobowca dosłownie jarzą się wypromieniowanym przez pancerz ciepłem. Biomonitory dopominają się o uwagę, ale nie wieszczą poważnego zagrożenia. Wbudowane w pancerz czujniki informują o uszkodzeniach niektórych układów, nie donoszą jednak o żadnych nieodwracalnych szkodach. Broń jest naładowana i sprawna.

Rozmyśla gorączkowo. Grobowce Czasu to bezcenne znaleziska archeologiczne, zachowane przez stulecia w nienaruszonym stanie jako dar dla przyszłych pokoleń – nawet jeśli naprawdę poruszają się pod prąd czasu. Przedkładając własne życie nad dobro tych niezwykłych artefaktów, pułkownik Fedmahn Kassad dopuściłby się przestępstwa na skalę międzyplanetarną.

– Pieprzyć to – mruczy i przyjmuje pozycję strzelecką.

Ostrzeliwuje Monolit ogniem laserowym, aż wyżarzony kryształ zaczyna się topić. Posyła serię pocisków impulsowych, które eksplodują w dziesięciometrowych odstępach, poczynając od góry budowli. Tysiące lustrzanych odłamków skrzą się w mroku, koziołkując w zwolnionym tempie i opadając na dno doliny; zostają po nich ohydne wyrwy, jak po usuniętych zębach. Kassad przełącza karabin na szeroką wiązkę koherentnego światła i przez dziury w fasadzie omiata wnętrze Monolitu. Uśmiecha się szeroko pod osłoną hełmu, gdy na kilku kondygnacjach Grobowca coś staje w ogniu. Odpala WEW, wiązkę elektronów wysokoenergetycznych, która przegryza się na wylot przez kryształ i rzeźbi w kamiennym zboczu doliny idealnie walcowate tunele, szerokie na czternaście centymetrów i długie na pół kilometra. Wystrzeliwuje granaty odłamkowe, które po przebiciu zewnętrznej powłoki Monolitu eksplodują tysiącami maleńkich igieł. Smaga kryształ przełączanymi na chybił trafił promieniami laserów, zdolnymi oślepić każdego, kto spojrzałby w jego stronę. We wszystkie otwory w osmalonej powierzchni Grobowca pakuje naprowadzane cieplnie strzałki.

Uskakuje pod osłonę ścian Nefrytowego Grobowca i podnosi osłonę hełmu. Miriady odłamków zaściełające dno doliny mienią się odblaskiem płomieni trawiących kryształową wieżę. Wiatr nieoczekiwanie ustał i słup dymu wznosi się pod niebo. Wydmy przybierają karmazynowy odcień. W powietrzu rozlega się dźwięk, jakby dzwonków wiatrowych, gdy od Monolitu odłamują się kolejne kawałki; niektóre spadają, inne zawisają na długich wąsach ze stopionego kryształu.

Kassad odrzuca puste magazynki i zasobniki energetyczne, uzupełnia amunicję z rezerwy, którą nosi przy pasie, i przekręca się na plecy. Chłonie napływające z zewnątrz chłodne powietrze. Nie łudzi się, że zabił strzelca.

– Moneta... – szepcze.

Zaraz znów ruszy do akcji, ale teraz zamyka na sekundę oczy.

* * *

Pierwszy raz przyszła do niego pod Agincourt, w październikowy poranek roku Pańskiego tysiąc czterysta piętnastego. Pola były usłane francuskimi i angielskimi trupami, w lasach czaił się osamotniony nieprzyjacielski rycerz – który wyszedłby zwycięsko z tej konfrontacji, gdyby nie wysoka kobieta z krótko obciętymi włosami i o oczach, które Kassad miał na zawsze zapamiętać. Po wspólnie odniesionym zwycięstwie, zbryzgani krwią pokonanego, kochali się w tym lesie.

Sieć Taktyczno-Historyczna Szkoły Dowodzenia na Olympusie zapewniała użytkownikom doznania tak realistyczne, że cywile używający zwykłych symulatorów mogli o nich co najwyżej pomarzyć, ale widmowa kochanka Kassada imieniem Moneta nie była wytworem symstymu. Przychodziła do niego przez te wszystkie lata, kiedy pozostawał kadetem Szkoły Dowodzenia, a także później, we śnie gęstym od wywołanych zmęczeniem majaków, w jaki zapadał po każdej przynoszącej katharsis prawdziwej bitwie.

Fedmahn Kassad i cień imieniem Moneta kochali się w cichych zakamarkach pól bitewnych od Antietamu po Qom-Rijad. Nieznana nikomu, niewidzialna dla innych kadetów podłączonych do symstymu, odwiedzała go w tropikalnych lasach i na zmrożonych tchnieniem zimy rosyjskich stepach. W snach Kassada szeptali do siebie czule po prawdziwych triumfach na wyspach Maui-Przymierza i podczas bolesnej rekonwalescencji po tym, jak o włos uniknął śmierci na Bressii Południowej. Moneta była jego jedyną kochanką – obezwładniającą, namiętną, pachnącą krwią i prochem, smakującą napalmem, miękkimi wargami i zjonizowanym ciałem.

A potem był Hyperion.

Wracający z układu Bressii okręt szpitalny został zaatakowany przez eskortowce Wygnańców. Tylko Kassad przeżył: wykradł wahadłowiec i lądował awaryjnie na Hyperionie – na Equusie, na pustynnych, jałowych, odludnych wyżynach Gór Brzeżnych. W dolinie Grobowców Czasu. W królestwie Dzierzby.

Moneta już na niego czekała. Kochali się... A gdy Wygnańcy wylądowali w znacznej sile, by upomnieć się o jeńca, Kassad, Moneta i na wpół obecny wśród nich Dzierzba zniszczyli ich okręty, urządzili rzeź żołnierzy i zlikwidowali desant. Na krótki czas pułkownik Fedmahn Kassad – dziecko slumsów Tharsis, syn, wnuk i prawnuk uchodźców, pełnoprawny obywatel Marsa – poznał czystą ekstazę, jaką daje użycie czasu w charakterze broni; pozostawanie niewidzialnym dla wroga; wcielenie się w rolę boga zniszczenia, o jakiej śmiertelni wojownicy nie mogli nawet marzyć.

Tylko że kiedy tym razem kochali się po zwycięstwie, Moneta się zmieniła. Stała się potworem – albo Dzierzba zajął jej miejsce. Kassad nie pamiętał szczegółów; wolałby ich sobie nie przypominać, ale jeśli chciał przeżyć, nie miał wyboru.

Wrócił na Hyperiona, by znaleźć i zabić Dzierzbę. By znaleźć i zabić Monetę. Zabić ją? Tego nie był pewien. Pułkownik Fedmahn Kassad wiedział tylko, że życie pełne namiętności doprowadziło go do tego miejsca i do tej chwili, i jeśli tu i teraz miała go spotkać śmierć, to był na nią przygotowany. Jeśli zaś czekały go miłość, chwała i zwycięstwo, od których zadrżą mury Walhalli – niech i tak będzie.

* * *

Spuszcza osłonę hełmu, wstaje i wybiega z Nefrytowego Grobowca, wrzeszcząc ile sił w płucach. Jego broń pluje w stronę Monolitu racami i granatami dymnymi, ale marna to osłona, jeśli weźmie się pod uwagę dystans, jaki musi pokonać. Tym bardziej że siedzący na górze strzelec ma się dobrze i wznawia ostrzał. Zwykłe pociski i ładunki impulsowe znaczą ślad Kassada, gdy kluczy i przeskakuje zza jednej wydmy za drugą, zza jednej sterty gruzu za następną.

Kartacze sieką go po hełmie i nogach. Osłona twarzy pęka, zapalają się lampki alarmowe. Kassad odłącza wyświetlacz taktyczny, zostawiając sobie tylko noktowizor. Karabinowe kule trafiają w bark i kolano, obalając go na ziemię. Pancerz bojowy sztywnieje na ułamek sekundy, a potem mięknie i pułkownik może biec dalej; czuje, jak w miejscach trafienia tworzą się pierwsze krwiaki. Polimer maskujący rozpaczliwie stara się nadążyć za zmieniającym się krajobrazem tej ziemi niczyjej: noc, ogień, piasek, stopiony kryształ, płonący kamień.

Pięćdziesiąt metrów od Monolitu witają go świetliste wstęgi lancy laserowej: są z obu stron, po lewej i po prawej, muśnięciem przetapiają piasek w szkło i sięgają po niego z szybkością, jakiej nikt i nic nie jest w stanie sprostać. Snajper przestaje bawić się z nim w kotka i myszkę: laser tnie po hełmie, z góry na dół, przez pierś do pachwiny, rozpalony jak jądro gwiazdy. Pancerz Kassada upodabnia się do lustra, powłoka zmienia swoje właściwości w ułamkach mikrosekund, dostosowując się do zmiennych częstotliwości i kolorów lasera. Otacza go aureola przegrzanego powietrza. Przeładowane obwody wyją przenikliwie; wypromieniowują ciepło i podtrzymują mikronowej grubości ochronne pole siłowe, by nie dopuścić do oparzeń.

Z najwyższym trudem pokonuje ostatnie dwadzieścia metrów. Musi uruchomić mechanizm wspomagania, żeby przeskoczyć zapory ze stopionego kryształu. Pociski eksplodują ze wszystkich stron, ich impet to powala go na ziemię, to znów podrywa w powietrze. Pancerz jest całkowicie sztywny. Kassad staje się kukiełką przerzucaną z jednej ognistej dłoni do drugiej.

Ostrzał ustaje. Pułkownik najpierw klęka, potem wstaje z ziemi. Spogląda w górę na ścianę Kryształowego Monolitu, ale widzi tylko wyrwy i płomienie, nic więcej. Osłona hełmu jest pęknięta, wyświetlacze uszkodzone. Podnosi ją, wdycha dym i zjonizowane powietrze. Przekracza próg Grobowca.

Implanty informują, że pozostali pielgrzymi próbują go wywołać na wszystkich kanałach jednocześnie. Odłącza je. Zdejmuje hełm i zagłębia się w mrok.

W środku jest jedno pomieszczenie – duże, kwadratowe, ciemne. Pośrodku sklepienia zieje wylot szybu, w którym – sto metrów wyżej – widzi rozbity świetlik. Na dziesiątej kondygnacji, sześćdziesiąt metrów nad ziemią, na tle płomieni rysuje się czyjaś sylwetka. Czeka.

Kassad przewiesza sobie karabin przez ramię, bierze hełm pod pachę, podchodzi do wielkich spiralnych schodów pnących się w górę szybu i zaczyna po nich wchodzić.

rozdział 14

– Zdrzemnął się pan? – spytał Leigh Hunt, gdy wyszliśmy z transportalu w recepcji Wierzchołków drzew.

– Owszem – odparłem.

– Mam nadzieję, że miał pan miłe sny – dodał, nie kryjąc ani sarkazmu, ani opinii na temat tych, którzy śpią, gdy wielcy tego świata mozolą się w pocie czoła.

– Nieszczególnie.

Weszliśmy na szerokie schody prowadzące do jadalni. Powiodłem wokół wzrokiem.

W Sieci, w której każda mieścina w każdej prowincji każdego kraju na każdym kontynencie mogła się pochwalić czterogwiazdkową restauracją; w której liczba prawdziwych smakoszy szła w dziesiątki milionów, a ich podniebienia edukowały się na egzotycznych potrawach z dwustu różnych światów; której zarzucano zblazowanie od nadmiaru kulinarnych triumfów i restauracyjnych sukcesów – Wierzchołki drzew i tak były jedyne w swoim rodzaju.

Restauracja mieściła się w koronie jednego z kilkunastu najwyższych drzew na planecie słynącej z leśnych olbrzymów. Rozpościerała się na powierzchni kilkunastu akrów, pół mili nad ziemią. Schody, po których szliśmy z Huntem, miały cztery metry szerokości, a i tak wyglądały niepozornie przy konarach szerokich jak aleje, liściach wielkości żagli i pniu (który, oświetlony reflektorami, migał nam czasem w lukach w listowiu) gładszym i masywniejszym niż niejedna skalna ściana. W górnych partiach korony znajdowało się około dwudziestu platform jadalnianych – im wyżej zostały usytuowane, tym większe były prestiż, zamożność i władza zasiadających na nich gości. Zwłaszcza władza. W społeczeństwie, w którym miliarderów spotykało się prawie na każdym kroku, a wart tysiąc marek lunch w Wierzchołkach drzew był dostępny dla milionów, o pozycji i przywilejach rozstrzygała właśnie władza – waluta, która nigdy nie wychodzi z mody.

Bankiet miał się odbyć na najwyższej platformie – szerokiej, zakrzywionej, wykonanej z jazodrzewia (drewna Muira nie wolno deptać), skąd rozpościerał się piękny widok na blednące cytrynowe niebo, ciągnące się po horyzont korony mniejszych drzew i miękkie, pomarańczowe światła drzewodomów i świątyń templariuszy, połyskujące wśród zieleni, brązów i bursztynów poruszanego delikatnym wietrzykiem listowia. Na kolację przybyło około sześćdziesięciorga gości. Rozpoznałem senatora Kolczewa, którego siwe włosy lśniły w blasku japońskich lampionów, a także radcę Albedo, generała Morpurgo, admirała Singha, tymczasowego prezydenta Denzela-Hiat-Amina, marszałka Wszechrzeczy Gibbonsa oraz kilkunastu senatorów z tak znaczących planet Sieci jak Sol Draconi Septem, Deneb Drei, Nordholm, Fuji, oba Renesansy, Metaxas, Maui-Przymierze, Hebron, Nowa Ziemia i Ixion, w towarzystwie gromadki polityków niższej rangi. Dostrzegłem także Spensera Reynoldsa, artystę-dynamika, w przepysznej wieczorowej tunice z brązowego aksamitu, który był jedynym przedstawicielem świata sztuki. Po drugiej stronie platformy wypatrzyłem Tyrenę Wingreen-Feif: wydawca-filantropka wyróżniała się z tłumu suknią uszytą z tysiąca cieniutkich jak jedwab skórzanych płatków i kruczoczarną fryzurą z granatowym połyskiem, wznoszącą się wysokimi, troskliwie ułożonymi falami – ale suknia była oryginalną tedekai, makijaż, choć dramatyczny, nie był interaktywny, a cały styl Tyreny wydawał się znacznie bardziej stonowany niż zaledwie pięć czy sześć dekad wcześniej. Ruszyłem ku niej, lawirując wśród gości stłoczonych przy barach na niższej platformie i wyczekujących zaproszenia do stołu.

– Joseph, kochanie! – powitała mnie, gdy zbliżyłem się na odległość paru metrów. – Jakim cudem dałeś się zaprosić na taką koszmarną imprezę?

Z uśmiechem podałem jej kieliszek szampana. Cesarzowa wdowa świata mód literackich znała mnie wyłącznie dzięki tygodniowej wizycie na festiwalu sztuki na Nadziei, gdzie zawitała przed rokiem, oraz mojej przyjaźni z takimi sławami Sieci, jak Salmud Brevy III, Milton De Havre i Rithmet Corber. Była jak dinozaur, który uparcie odmawia wymarcia. Nadgarstki, dłonie i szyję miałaby całe sine od powtarzanych kuracji poulsenowskich, gdyby nie maskujący ich ślady makijaż. Spędzała dekady na krótkich rejsach międzygwiezdnych i przesypiała całe lata w śpiączce w niewiarygodnie kosztownych komorach kriogenicznych, w klinikach tak ekskluzywnych, że nie miały nawet nazw. Efekt był taki, że od ponad trzystu lat trzymała scenę artystyczną w żelaznym uścisku i nic nie wskazywało na to, by w najbliższym czasie miała rozluźnić chwyt. Każda dwudziestoletnia drzemka przysparzała jej sławy i pomnażała jej fortunę.

– Nadal mieszkasz na tej makabrycznej planetce, na której spotkaliśmy się w zeszłym roku?

– To była Esperance – powiedziałem, mając pełną świadomość, że doskonale wie, gdzie mieszkają wszyscy istotni artyści na tym nieistotnym świecie. – Ale nie, chwilowo przeprowadziłem się na CTC.

Skrzywiła się. Kątem oka widziałem obserwującą nas grupkę gapiów, którzy właśnie łamali sobie głowę nad tym, co to za bezczelny młodzian wzbudził zainteresowanie M. Wingreen-Feif.

– To musi być dla ciebie straszne: mieszkać na planecie biznesmenów i rządowych biurokratów. Oby szybko cię stamtąd wypuścili.

Uniosłem kieliszek w geście toastu.

– Chciałem panią o coś zapytać... Była pani wydawcą Martina Silenusa, prawda?

Cesarzowa wdowa opuściła kieliszek i spiorunowała mnie wzrokiem. Wyobraziłem sobie, że mogłaby stanąć do pojedynku na spojrzenia z Meiną Gladstone. Wzdrygnąłem się na tę myśl i czekałem, co powie.

– Mój drogi chłopcze... To prehistoria. Czemu zawracasz sobie tę śliczną główkę sprawami sprzed wieków?

– Interesują mnie Silenus i jego poezja. Byłem ciekaw, czy ma pani z nim jakiś kontakt.

– Josephie, Josephie... – M. Wingreen-Feif zacmokała z troską. – Biedny Martin od dziesięcioleci nie daje znaku życia. Ależ on musiałby dziś być stary...

Nie powiedziałem, że kiedy wydawała jego książki, był od niej znacznie młodszy.

– Ale to ciekawe, że o nim wspomniałeś – ciągnęła. – Moje dawne wydawnictwo, Transline, doszło niedawno do wniosku, że chętnie wznowiłoby jego dzieła. Nie wiem jednak, czy próbowali się skontaktować ze spadkobiercami.

– Chodzi o Umierającą Ziemię? – spytałem. Przed laty nostalgiczne wspominki o Starej Ziemi sprzedawały się doskonale.

– Nie, i to jest najdziwniejsze. Wydaje mi się, że przymierzają się raczej do Pieśni. – Tyrena parsknęła śmiechem i wyciągnęła w bok rękę, w której trzymała pałeczkę kannabisu, osadzoną w długiej hebanowej fifce. Jeden z jej fagasów pośpiesznie podał jej ogień. – Doprawdy, niezwykły wybór. Biorąc pod uwagę, że za życia biednego Martina nikt nie czytał Pieśni. No, ale zawsze powtarzam, że nic tak nie napędza kariery artysty jak śmierć i odrobina tajemniczości.

Roześmiała się w głos; brzmiało to jak zgrzyt metalu kruszącego kamień. Pół tuzina jej wiernych przybocznych również parsknęło śmiechem.

– Radziłbym to sprawdzić, bo może jednak Silenus żyje – powiedziałem. – Pieśni czytałoby się lepiej, gdyby zostały dokończone.

Tyrena Wingreen-Feif posłała mi dziwne spojrzenie. W tej samej chwili rozległ się dźwięk dzwoneczków wzywających na kolację. Spenser Reynolds podał grande dame ramię i tłum ruszył po schodach ku gwiazdom. Dopiłem szampana, odstawiłem kieliszek na poręcz balustrady i dołączyłem do stada.

* * *

Przewodnicząca i jej orszak zjawili się wkrótce po tym, jak zajęliśmy miejsca przy stole. Wygłosiła krótkie przemówienie, pewnie po raz dwudziesty w tym dniu, nie licząc porannego orędzia na forum Senatu. Dzisiejszy bankiet został wydany z okazji dobroczynnej zbiórki pieniędzy na Fundusz Pomocy Armaghastowi, ale Gladstone szybko zboczyła na tematy dotyczące wojny i konieczności jej sprawnego, skutecznego prowadzenia, któremu sprzyja jedność przywódców wszystkich światów Sieci.

Zapatrzyłem się w dal. Cytrynowy odcień nieba rozpłynął się, przeszedł w przygaszony szafran, a potem zbladł i pociemniał, gdy szybko zapadł tropikalny zmierzch – tak intensywny, że miało się wrażenie, że ktoś zarzucił na niebo grubą niebieską zasłonę. Boży Gaj miał sześć małych księżyców; na tej szerokości geograficznej można było obserwować pięć z nich, z czego cztery właśnie w tej chwili ścigały się po firmamencie wśród wschodzących gwiazd. Bogate w tlen powietrze działało oszałamiająco i niosło ciężki aromat wilgotnej roślinności, który przypominał mi poranną wizytę na Hyperionie. Na Bożym Gaju zabronione było używanie EM-ów, śmigów i wszelkich innych pojazdów latających; spaliny petrochemiczne i radioaktywne ślady baterii atomowych nigdy nie skalały tutejszego nieba. Nie było również miast, autostrad i oświetlenia elektrycznego, przez co gwiazdy mogły śmiało iść w zawody z japońskimi lampionami i żarkulami zawieszonymi na gałęziach i wspornikach.

Po zachodzie słońca znów zerwał się lekki wiatr i całe drzewo zaczęło się delikatnie odchylać od pionu. Platforma jadalna kołysała się jak pokład statku na łagodnym morzu. Drewniane wsporniki skrzypiały cicho. Patrzyłem na światełka płonące w koronach odległych drzew. Wiele z nich rozświetlało „pokoje do wynajęcia” – na całym Bożym Gaju było ich kilka tysięcy i najemcy mogli je dołączać do swoich połączonych transportalami rezydencji – pod warunkiem, że było ich stać na taką ekstrawagancję. Ceny najmu zaczynały się od miliona marek.

Templariusze nie zniżali się do bieżącego zarządzania restauracją czy kontaktów z agencjami wynajmu: ograniczali się do ustalenia ścisłych, nienaruszalnych warunków ekologicznych, jakie musiała spełnić każda taka inwestycja, i zapewniali sobie udział w płynących z nich milionowych zyskach. Przypomniałem sobie ich międzygwiezdny statek wycieczkowy, Yggdrasill – kilometrowej długości drzewo z najświętszego lasu Bożego Gaju, zaopatrzone w generatory osobliwości napędu Hawkinga i chronione najmocniejszymi polami siłowymi (własnymi i generowanymi przez ergi), jakie dało się na nim zainstalować. Z niewyjaśnionych powodów zgodzili się na wysłanie Yggdrasilla do układu Hyperiona – z misją ewakuacyjną, która była tylko przykrywką dla wojskowej inwazji.

I jak to często bywa, gdy rzeczy bezcenne naraża się na szwank, Yggdrasill został zniszczony na orbicie okołohyperiońskiej – chociaż nie stwierdzono jeszcze, czy padł ofiarą ataku Wygnańców, czy też innej, nieznanej siły. Jak zareagowali templariusze? Jaki niepojęty plan kazał im zaryzykować istnienie jednego z czterech drzewostatków? Dlaczego jego kapitan, Het Masteen, został wybrany na członka pielgrzymki do Dzierzby, a potem zniknął z wiatrowozu, zanim ten przemierzył Morze Traw i dotarł do podnóży Gór Brzeżnych?

Cholernie dużo było tych pytań – za dużo jak na wojnę, która trwała dopiero od paru dni.

Meina Gladstone skończyła przemówienie i życzyła wszystkim smacznego. Zaklaskałem uprzejmie i skinąłem na kelnera, by nalał mi wina. Pierwszym daniem była klasyczna sałatka empirowa. Rzuciłem się na nią z entuzjazmem tym większym, że od śniadania nic nie jadłem. Kiedy nabrałem na widelec łodyżkę rzeżuchy, przypomniał mi się gubernator generalny Theo Lane, zajadający jajka na bekonie i marynowane śledzie pod lazurowym, mżącym niebem Hyperiona. Czy to był sen?

– Co pan myśli o tej wojnie, M. Severn? – zagadnął Reynolds.

Siedział po drugiej stronie stołu, nieco w bok ode mnie, ale doskonale go słyszałem. Widziałem, że siedząca trzy miejsca w prawo ode mnie Tyrena uniosła z zaciekawieniem brwi.

– A co można myśleć o wojnie? – Skosztowałem wina. Było niezłe, ale żadne wino dostępne w Sieci nie mogło się równać z francuskim bordeaux z moich wspomnień. – Wojna nie wymaga oceny, tylko przetrwania.

– Przeciwnie – zaoponował Reynolds. – Po hidżrze ludzkość przedefiniowała wiele kwestii, w tym i wojnę, która dziś znajduje się dosłownie o włos od stania się dziedziną sztuki.

– Dziedzina sztuki... – westchnęła kobieta o krótko przyciętych kasztanowych włosach. Datasfera podpowiedziała mi, że mam przed sobą M. Sudette Chier, żonę senatora Gabriela Fiodora Kolczewa i nie byle jaką osobowość w świecie wielkiej polityki. M. Chier wystąpiła w błękitno-złotej sukni z lamy. Na jej twarzy malowało się ożywione zainteresowanie. – Wojna jako forma sztuki, M. Reynolds! Fascynujący pomysł!

Spenser Reynolds był nieco niższy od przeciętnego obywatela Sieci – i znacznie od niego przystojniejszy. Kręcone włosy ścinał krótko, jego skóra wyglądała na zbrązowiałą pod jakimś łaskawym słońcem i leciutko ozłoconą dyskretną farbką do ciała. Doskonała sylwetka i wyszukany strój zdradzały zamożność, ale nie przekraczały granic dobrego smaku. Emanował spokojną pewnością siebie, o której wszyscy mężczyźni marzą, lecz tylko nielicznym udaje się ją posiąść. Miał bystry umysł, szczery szacunek dla rozmówców i wprost legendarne poczucie humoru.

Od razu znielubiłem skurwiela.

– Wszystko jest formą sztuki, M. Chier, M. Severn. – Reynolds się uśmiechnął. – Albo musi się nią stać. Przekroczyliśmy już punkt, w którym wojna jest po prostu prostackim, prymitywnym sposobem narzucenia innym swojej woli.

– Dyplomacji – wtrącił siedzący na lewo od niego Morpurgo.

– Słucham, panie generale?

– Chodzi o prowadzenie dyplomacji, a nie narzucanie własnej woli.

Reynolds skłonił się i skinął lekko ręką. Sudette Chier i Tyrena Wingreen-Feif zaśmiały się cicho. Na lewo ode mnie hologram radcy Albedo pochylił się nad stołem i powiedział:

– To chyba von Clausewitz.

Spojrzałem w jego stronę. Przenośny projektor, niewiele większy niż furkoczące w gałęziach drzewa muślinki, unosił się w powietrzu dwa metry nad podłogą, za plecami radcy. Złudzenie nie było tak doskonałe jak w gmachu rządowym, ale obraz i tak wyglądał lepiej od wszystkich prywatnych hologramów, jakie zdarzyło mi się widzieć.

Generał Morpurgo skinął mu głową.

– Mniejsza z tym – stwierdziła Chier. – Sama idea wojny jako sztuki jest wprost genialna.

Skończyłem sałatkę. Kelner dyskretnie zabrał mi miseczkę i podał ciemnoszarą zupę, której nie znałem. Miała dymny aromat, pachniała delikatnie cynamonem i morzem i była przepyszna.

– Wojna jest dla artysty doskonałym środkiem wyrazu – zaczął Reynolds, gestykulując widelcem sałatkowym jak batutą. – Nie tylko dla tych... rzemieślników, którzy studiują tak zwaną naukę wojenną. – Z pobłażliwym uśmiechem spojrzał na Morpurgo i towarzyszącego mu oficera ARMII, wyłączając ich z dalszych rozważań. – Tylko ktoś gotowy wykroczyć poza biurokratyczne ograniczenia taktyki i strategii, a także odrzucić zanikającą w dzisiejszych czasach wolę zwycięstwa, może posłużyć się jak artysta tak skomplikowanym medium, jakim jest współczesna wojna.

– Zanikającą wolę zwycięstwa? – powtórzył oficer.

Z datasfery dowiedziałem się, że jest to komandor William Ajunta Lee, bohater konfliktu na Maui-Przymierzu. Wyglądał młodo, na pięćdziesiąt kilka lat; wysoka szarża sugerowała, że młodość tę zawdzięcza nie Poulsenowi, lecz raczej licznym podróżom międzygwiezdnym.

– Ależ naturalnie! – Reynolds się zaśmiał. – Myśli pan, że rzeźbiarz chce pokonać glinę? A czy malarz napada na swoje płótno? Albo z innej beczki: czy orzeł albo jastrząb atakują niebo?

– Orły wyginęły – zadudnił basem Morpurgo. – Może powinny były atakować niebo? To ono je zdradziło.

Reynolds znów spojrzał na mnie. Kelnerzy zabrali jego niedokończoną sałatkę i podsunęli mu taką samą zupę jak ta, którą powoli kończyłem.

– M. Severn, jest pan artystą... No, przynajmniej ilustratorem. Proszę mi pomóc i wyjaśnić tym ludziom, o co mi chodzi.

– Nie wiem o co panu chodzi.

Czekając na następne danie, postukałem dyskretnie w kieliszek. Natychmiast został napełniony. Dobiegł mnie śmiech Gladstone, Hunta i prezesów funduszu charytatywnego, zasiadających dziesięć metrów od nas, u szczytu stołu.

Moja niewiedza chyba nie zaskoczyła Reynoldsa.

– Jeżeli rodzaj ludzki ma osiągnąć prawdziwe satori, wspiąć się na kolejny stopień ewolucyjnej drabiny, wznieść na wyższy poziom świadomości, o którym mówi tylu naszych filozofów, to każdy aspekt naszego działania musi być świadomym aktem tworzenia.

Generał Morpurgo pociągnął długi łyk z kieliszka i odchrząknął.

– Nie wyłączając, jak rozumiem, takich podstawowych funkcji, jak jedzenie, rozmnażanie i wydalanie.

– Ależ one są właśnie najważniejsze! – wykrzyknął Reynolds. Rozłożył ręce, ogarniając tym gestem długi stół i przysmaki na nim. – Wszystko, co tu widzicie, to wyraz zwierzęcej konieczności przeobrażania martwych składników organicznych w energię, przejaw instynktu, który każe nam pożerać cudze życie, ale tu, w Wierzchołkach drzew, podniesiono ten instynkt do rangi sztuki! Reprodukcja u ludzi cywilizowanych dawno już odeszła od prymitywnych zwierzęcych korzeni i upodobniła się do tańca. Wydalanie nie ma innego wyjścia, jak stać się czystą poezją!

– Będę o tym pamiętał, kiedy następny raz pójdę do kibla – mruknął Morpurgo.

Tyrena roześmiała się i zwróciła do siedzącego na prawo od niej mężczyzny w czerni i czerwieni.

– Monsignore, w pańskim Kościele... Reprezentuje pan Kościół katolicki, jedną z wczesnych odmian chrześcijaństwa, prawda? To chyba w waszej doktrynie jest miejsce dla tej uroczej koncepcji człowieka, który może osiągnąć wyższe stadium rozwoju?

Wszyscy spojrzeliśmy na drobnego, milczącego człowieczka w czarnej szacie i śmiesznej małej czapeczce. Monsignore Edouard, przedstawiciel na wpół zapomnianej chrześcijańskiej sekty, obecnej już tylko na Pacem i nielicznych planetach kolonialnych, znalazł się na liście gości za sprawą zaangażowania w projekt pomocy dla Armaghastu i do tej pory spokojnie zajadał zupę. Teraz podniósł wzrok. Na jego twarzy, pobrużdżonej od trosk i słońca, odmalowało się lekkie zaskoczenie.

– Rzeczywiście – przytaknął. – Święty Teilhard w swoich pracach rozważał ewolucję zmierzającą do Punktu Omega.

– Czy koncepcja Punktu Omega nie przypomina czasem powszechnej wśród gnostyków zen idei praktycznego satori? – zainteresowała się Sudette Chier.

Monsignore Edouard spojrzał tęsknie w talerz, jakby zupa interesowała go znacznie bardziej od toczącej się przy stole rozmowy.

– Niezbyt – odparł. – Święty Teilhard uważał, że każdy aspekt życia, każdy poziom organicznej świadomości jest elementem zaplanowanego procesu ewolucji, zmierzającego ku ostatecznemu zjednoczeniu z Bóstwem. – Zmarszczył lekko brwi. – Na przestrzeni ośmiu wieków ten pogląd ulegał znaczącym modyfikacjom, ale pozostał łączący je wspólny wątek: uważamy Jezusa Chrystusa za ucieleśnienie najwyższej świadomości w ludzkim wymiarze egzystencji.

Odchrząknąłem.

– Jeśli dobrze pamiętam, jezuita Paul Duré sporo pisał o hipotezie Teilharda... – zauważyłem.

Monsignore Edouard wychylił się zza Tyreny Wingreen-Feif, żeby na mnie spojrzeć. Na jego twarzy malowało się zaskoczenie.

– W rzeczy samej... To nie do wiary, że zna pan prace ojca Duré.

Odwzajemniłem spojrzenie człowieka, któremu przyjaźń z Duré nie przeszkodziła ukarać go za herezję zesłaniem na Hyperiona. Pomyślałem o drugim uchodźcy z Nowego Watykanu, młodym Lenarze Hoycie, który leżał martwy w Grobowcu Czasu, podczas gdy krzyżokształtne pasożyty, zawierające przeobrażone DNA jego i ojca Duré, realizowały swój złowieszczy cel i przygotowywały go do zmartwychwstania. Jak pogodzić odrażającą naturę krzyżokształtów z przedstawianą przez Teilharda (i Duré) wizją dobroczynnego i nieuniknionego dążenia do boskości?

Spenser Reynolds uznał chyba, że już nazbyt długo nie udzielał się w dyskusji, bo postanowił zabrać głos; jego dudniący bas skutecznie zagłuszył inne rozmowy przy stole.

– Rzecz w tym, że wojna, tak jak religia i inne formy aktywności, które czerpią i kanalizują energię człowieka na podobnie wielką skalę, powinna odrzucić infantylną fascynację dosłownością, najczęściej wyrażającą się w niewolniczym uwielbieniu „celów”, i rozkoszować się własnym wymiarem artystycznym. Mój ostatni projekt...

– A jaki jest cel pańskiego kultu, monsignore? – spytała Tyrena. Z łatwością przejęła inicjatywę w rozmowie, nie podnosząc głosu i nie odrywając wzroku od księdza.

– Pomagamy ludziom poznać Boga i Mu służyć – odparł kapłan, pochłaniając z donośnym siorbnięciem ostatnią łyżkę zupy. Spojrzał na hologram Albedo. – Słyszałem plotki, panie radco, że plany TechnoJądra są zdumiewająco zbieżne z naszymi dążeniami. Czy to prawda, że próbujecie zbudować sobie własnego Boga?

Uśmiech Albedo był precyzyjnie wykalkulowany: przyjazny, bez cienia protekcjonalizmu.

– Jest tajemnicą poliszynela, że pewne elementy Jądra od wieków pracują nad stworzeniem przynajmniej teoretycznego modelu tak zwanej sztucznej inteligencji dalece przewyższającej nasze skromne intelekty. – Wykonał zdawkowy gest ręką. – W żadnym razie jednak nie nazwałbym tego próbą stworzenia Boga, monsignore. To raczej... projekt naukowy, kontynuujący dzieło zapoczątkowane przez waszego świętego Teilharda i ojca Duré.

– Ale uważacie, że możecie tak pokierować swoją ewolucją, by wznieść się na wyższy poziom świadomości? – spytał komandor Lee, bohater floty wojennej, z uwagą przysłuchujący się rozmowie. – Że potraficie zaprojektować najwyższy intelekt w taki sam sposób, jak przed wiekami człowiek zaprojektował waszych prymitywnych przodków na bazie krzemowych układów scalonych?

Albedo się roześmiał.

– Obawiam się, że nasz projekt nie jest ani tak prosty, ani tak ambitny. Poza tym proszę nie zapominać, że jestem tylko jedną z wielu sztucznych inteligencji, tworzących zbiorowisko równie zróżnicowane, jak ludzkie społeczeństwo zamieszkujące tę planetę... albo wręcz całą Sieć. TechnoJądro nie jest monolitem. Jak w każdej niejednolitej społeczności, są w nim zwolennicy wielu filozofii, wierzeń, hipotez... Religii, jeśli woli pan to określenie. – Z uśmiechem złożył dłonie, jakby rozbawił go jakiś zrozumiały tylko dla niego żart. – Chociaż ja osobiście wolę postrzegać dążenie do stworzenia najwyższego intelektu raczej jako hobby niż religię. Bardziej przypomina mi to budowanie statków w butelkach, komandorze. Albo spieranie się o to, ile aniołów zmieści się na łebku szpilki, monsignore.

Goście zaśmiali się uprzejmie – wszyscy oprócz Reynoldsa, który z marsem na czole zastanawiał się zapewne, jak odzyskać kontrolę nad przebiegiem rozmowy.

– Słyszy się również pogłoski, że jednym z elementów projektu stworzenia Najwyższego Intelektu było zbudowanie idealnej repliki Starej Ziemi. Czy to prawda? – odezwałem się, zdumiewając tym pytaniem samego siebie.

Uśmiech Albedo nawet nie drgnął, łaskawe spojrzenie nie zmieniło się ani na jotę, ale przez nanosekundę miałem wrażenie, że na twarzy hologramu uzewnętrzniło się jednak jakieś uczucie. Tylko jakie? Zaskoczenie? Wściekłość? Rozbawienie? Nie miałem pojęcia.

Przez trwającą wieczność sekundę mógł się ze mną swobodnie porozumieć, przesyłając mi dowolną liczbę informacji za pośrednictwem łączącej mnie z Jądrem pępowiny albo przez któryś z niewidzialnych kanałów informacyjnych, zastrzeżonych dla nas w obrębie przypominającej labirynt datasfery, której struktura wydawała się ludziom tak banalna. Mógł mnie również zabić, wykorzystując swoje wpływy wśród bogów Jądra, nadzorujących środowisko, w którym istniała moja świadomość; uczyniłby to z taką samą łatwością, z jaką dyrektor instytutu naukowego zleca laborantowi permanentne uśpienie niepokornej myszy.

Rozmowy ucichły, i to nie tylko przy naszym stole – zobaczyłem, że nawet Meina Gladstone i jej gromadka supervipów zerkają ciekawie w naszym kierunku.

Radca Albedo uśmiechnął się szeroko.

– Cóż za cudownie niesamowita plotka! Proszę mi powiedzieć, M. Severn, jak ktoś... zwłaszcza organizm, który wasi komentatorzy nazwali „bezcielesnym zlepkiem mózgów, gromadą zbiegłych programów, które uciekły z komputerów i większość czasu spędzają na wydłubywaniu intelektualnych paprochów ze swoich nieistniejących pępków”... Jak ktoś taki miałby zbudować „idealną replikę Starej Ziemi”?

Spojrzałem na postać radcy, przebiłem ją wzrokiem na wylot i nagle dotarło do mnie, że hologramami są również stojące przed nim dania: podczas całej naszej rozmowy Albedo spokojnie jadł.

– Swoją drogą... – ciągnął, teraz już wyraźnie rozbawiony – czy osobom rozsiewającym tę plotkę nie przyszło do głowy, że „idealna replika Starej Ziemi” byłaby pod każdym względem po prostu Starą Ziemią? Jakie korzyści miałaby przynieść taka „replika” projektowi badania teoretycznych możliwości matrycy sztucznych inteligencji wyższego rzędu?

Kiedy nie odpowiedziałem, przy stole zapanowała niezręczna cisza.

Monsignore Edouard zakaszlał.

– Wydaje mi się, że... hmm... społeczność zdolna stworzyć doskonałą kopię dowolnego świata, a zwłaszcza świata, który od czterech stuleci nie istnieje, nie musiałaby szukać Boga. Sama byłaby Bogiem.

– Właśnie! – Radca Albedo roześmiał się głośno. – To niedorzeczna bajeczka, ale urocza, przyznaję... Absolutnie urocza!

Śmiech, w którym brzmiała wyraźna ulga, wypełnił pustkę ciszy. Spenser Reynolds zaczął opowiadać o swoim następnym projekcie: zamierzał namówić samobójców, aby na oczach całej Wszechrzeczy zsynchronizowali swoje śmiertelne skoki z mostów na dwudziestu światach Sieci – ale i tak to Tyrena Wingreen-Feif przykuła powszechną uwagę, obejmując monsignore Edouarda i zapraszając go po bankiecie do swojej pływającej posiadłości, gdzie planowała imprezę połączoną z pływaniem nago w wodach Mare Infinitum.

Zobaczyłem utkwiony we mnie wzrok radcy Albedo, odwróciłem się w samą porę, by dostrzec pytające spojrzenia Leigh Hunta i przewodniczącej Gladstone – a potem kelnerzy wnieśli drugie danie na srebrnych półmiskach.

Kolacja była wyśmienita.

rozdział 15

Nie wybrałem się na rozbierane przyjęcie na Mare Infinitum. Spenser Reynolds również nie; kiedy ostatni raz go widziałem, prowadził ożywioną konwersację z Sudette Chier. Nie wiem, czy monsignore Edouard dał się skusić zachętom Tyreny.

Bankiet jeszcze trwał, prezesi funduszu charytatywnego wygłaszali krótkie przemówienia, a co ważniejsi senatorowie zaczynali się niecierpliwić, kiedy Hunt szepnął mi, że przewodnicząca z orszakiem zamierza się oddalić z Bożego Gaju i życzy sobie, abym jej towarzyszył.

Dochodziła jedenasta wieczorem standardowego czasu Sieci, spodziewałem się więc, że wrócimy do siedziby rządu. Kiedy jednak przeszedłem przez jednorazowy portal (byłem ostatni, jeśli nie liczyć zamykających nasz pochód ochroniarzy), z najwyższym zdumieniem stwierdziłem, że znajduję się w korytarzu o kamiennych ścianach, których monotonię przełamywały wysokie okna. Rozpościerał się z nich widok na marsjański wschód słońca.

Mars właściwie nie należy do Sieci; dostęp do najstarszej ludzkiej kolonii pozaziemskiej jest celowo utrudniony. Gnostycy zen pielgrzymujący do Skały Pana w Basenie Hellas muszą przejść przez transportal do węzła „Układ Macierzysty” i udać się na Marsa promem z Ganimedesa lub Europy. Jest to niewielka niedogodność, wydłużająca podróż zaledwie o kilka godzin, ale w społeczeństwie, gdzie dosłownie wszystko jest na wyciągnięcie ręki, niewygoda ta urasta do rangi przygody i poświęcenia. Poza historykami i specjalistami od uprawy kaktusów winnych niewielu ludzi udaje się na Marsa w celach zawodowych; wpływy gnostycyzmu zen w ostatnim stuleciu wyraźnie osłabły, przez co zamiera również powoli ruch pielgrzymkowy. Mars nikogo nie interesuje.

Nikogo poza ARMIĄ. Wprawdzie administracja ARMII ma swoją siedzibę na CTC, a bazy są rozsiane po całej Sieci i Protektoracie, ale to Mars pozostaje prawdziwą ojczyzną wojska i wojskowych. Szkoła Dowodzenia na Olympusie jest sercem tej ojczyzny.

Grupka wojskowych szych wyszła przywitać grupkę szych politycznych. Połączyły się i zawirowały jak zderzające się galaktyki, ja zaś podszedłem do okna i wyjrzałem przez nie.

Korytarz stanowił część kompleksu wyrzeźbionego przy górnej krawędzi krateru Olympus Mons. Miałem wrażenie, że z miejsca, w którym się znajduję – około dziesięciu mil nad powierzchnią gruntu – obejmuję wzrokiem pół planety. Cały świat wydawał się jednym wielkim prastarym wulkanem tarczowym. Pomniejszone odległością drogi dojazdowe, stare miasto nad urwiskiem, slumsy na płaskowyżu Tharsis i lasy były maleńkimi plamkami w czerwonym krajobrazie, który nie zmienił się od czasu, gdy pierwszy człowiek postawił stopę na tej planecie, objął ją w posiadanie w imieniu państwa zwanego Japonią i pstryknął pamiątkową fotkę.

Patrzyłem, jak wschodzi małe słońce (cały czas myśląc o tym, że mam przed sobą to Słońce), i podziwiałem niewiarygodną grę świateł i cieni na chmurach, wypełzających z mroku na niekończącym się stoku góry, kiedy podszedł do mnie Leigh Hunt.

– Po konferencji przewodnicząca spotka się z panem. – Wręczył mi dwa szkicowniki, zabrane z gmachu rządowego przez jednego z asystentów. – Zdaje pan sobie sprawę, że wszystko, co pan zobaczy i usłyszy na tej konferencji, jest ściśle tajne?

Uznałem jego pytanie za retoryczne.

W murze otworzyły się szerokie spiżowe drzwi, zapaliły się światła i naszym oczom ukazały się wyłożone dywanem schody i rampa, prowadzące do jasno oświetlonego stołu ustawionego pośrodku sali wojennej – rozległej pustej przestrzeni, która mogłaby być ogromnym audytorium, pogrążonym w absolutnej ciemności. Adiutanci pośpiesznie wskazali gościom drogę, odsunęli im krzesła i z powrotem wtopili się w mrok. Niechętnie odwróciłem się od okna i poszedłem w ślad za innymi.

* * *

Odprawę prowadził osobiście generał Morpurgo, wspomagany przez trzech innych wysokich rangą dowódców ARMII. Komputerowa grafika i animacje wyprzedzały o lata świetlne toporną holografię znaną mi z gmachu rządowego na CTC; olbrzymia sala, w razie potrzeby mieszcząca osiem tysięcy kadetów i personelu szkoły, była wypełniona najwyższej jakości hologramami i diagramami wielkimi jak boiska sportowe. Na swój sposób było to przerażające.

Podobnie jak treść odprawy.

– Przegrywamy batalię o Hyperiona – podsumował Morpurgo. – W najlepszym wypadku bitwa pozostanie nierozstrzygnięta, a rój Wygnańców powstrzymany w odległości około piętnastu j.a. od sfery osobliwości transportalu, przy czym ich mniejsze jednostki będą stanowiły stałe zagrożenie. Najgorszy scenariusz przewiduje wycofanie się na pozycje obronne, ewakuację floty i mieszkańców Hyperiona i oddanie planety w ręce nieprzyjaciela.

– A co się stało z piorunującym, niszczycielskim uderzeniem, które nam panowie obiecywaliście? – spytał senator Kolczew, zasiadający w pobliżu szczytu romboidalnego stołu. – Z rozstrzygającym natarciem na rój?

Morpurgo odkaszlnął, ale zamiast odpowiedzieć, spojrzał na Nashitę. Admirał wstał. Czarny mundur dowódcy ARMII:kosmos maskował w ogólnym mroku jego sylwetkę i miało się wrażenie, że nad stołem unosi się tylko jego bezcielesna twarz. Na myśl o tym porównaniu poczułem ukłucie déjà vu. Przeniosłem wzrok na Meinę Gladstone, widoczną w świetle wielobarwnych trójwymiarowych obrazów, zawieszonych nad naszymi głowami jak holograficzny miecz Damoklesa. Zacząłem rysować. Odłożyłem na bok papierowy szkicownik i rysowałem piórem świetlnym na elastycznym, składanym ekranie.

– Po pierwsze, nasze dane na temat floty Wygnańców były, siłą rzeczy, bardzo ograniczone – zaczął Nashita. Obraz nad naszymi głowami się zmienił. – Sondy i okręty zwiadowcze dalekiego zasięgu nie mogły nam dać pełnej informacji o wszystkich tworzących rój jednostkach, co spowodowało poważne niedoszacowanie jego wartości bojowej. Podjęte przez nas próby sforsowania obrony roju za pomocą eskortowców i myśliwców dalekiego zasięgu nie przyniosły spodziewanych rezultatów. Po drugie, konieczność utrzymania bardzo rozległych pozycji obronnych w układzie Hyperiona stanowiła poważne obciążenie dla naszych dwóch grup uderzeniowych i uniemożliwiła im zaangażowanie odpowiednio licznych sił w działania ofensywne.

– Panie admirale... – przerwał mu Kolczew – jeżeli dobrze rozumiem, brakuje wam okrętów, aby odeprzeć natarcie Wygnańców na układ Hyperiona, tak?

Nashita spojrzał na senatora, mnie zaś przypomniały się obrazy przedstawiające samurajów na sekundę przed tym, jak dobędą zabójczego miecza.

– Zgadza się, panie senatorze.

– Tymczasem na odprawie, która odbyła się standardowy tydzień temu, zapewnialiście nas panowie, że dwie grupy uderzeniowe w zupełności wystarczą, by obronić Hyperiona przed inwazją oraz unicestwić rój Wygnańców. Co się stało, panie admirale?

Nashita wyprężył pierś (był wyższy niż Morpurgo, ale i tak niższy niż przeciętny obywatel Sieci) i spojrzał na Gladstone.

– Pani przewodnicząca, przedstawiłem czynniki, które zmuszają nas do wprowadzenia zmian w planach operacji. Czy mam zacząć od początku?

Meina Gladstone siedziała z łokciem opartym na stole, dwoma palcami podpierając policzek, dwoma – podbródek, z kciukiem ułożonym wzdłuż linii szczęki, w pozie sygnalizującej znużenie i zarazem koncentrację.

– Panie admirale – zaczęła półgłosem. – Uważam pytanie pana senatora za całkowicie adekwatne, wydaje mi się jednak, że sytuacja, jaką przedstawiliście nam panowie na tej odprawie i innych, wcześniejszych, stanowi wyczerpującą odpowiedź. – Zwróciła się do Kolczewa: – Pomyliliśmy się, Gabrielu. Jeżeli nie zaangażujemy większych sił, możemy co najwyżej doprowadzić do sytuacji patowej. Wygnańcy są liczniejsi, twardsi i bardziej zajadli, niż się spodziewaliśmy. – Przeniosła wzrok z powrotem na Nashitę. – Ile okrętów potrzebujecie, admirale?

Nashita wziął głęboki wdech, ewidentnie zbity z pantałyku faktem, że to pytanie padło tak szybko. Zerknął na Morpurgo i pozostałych szefów sztabu. Splótł dłonie na wysokości lędźwi, jak kierownik domu pogrzebowego.

– Dwieście – powiedział. – Co najmniej dwieście.

Przez salę przeszedł szmer. Podniosłem wzrok znad rysunku: wszyscy poza Gladstone szeptali albo wiercili się niespokojnie. Dopiero po chwili dotarło do mnie znaczenie słów admirała.

Cała flota wojenna ARMII:kosmos liczyła niespełna sześćset okrętów. Każdy z nich był, co oczywiste, potwornie drogi – mało która planeta mogła sobie pozwolić na wystawienie więcej niż dwóch międzygwiezdnych okrętów liniowych; kilka eskortowców zaopatrzonych w napęd Hawkinga mogło zrujnować gospodarkę całego świata kolonialnego. Każdy był również potwornie niebezpieczny – lotniskowiec z kompletem myśliwców mógł w pojedynkę zniszczyć całą planetę, a eskadra krążowników i niszczycieli była w stanie unicestwić słońce. Flota Hegemonii stacjonująca w tej chwili w układzie Hyperiona mogłaby – gdyby przerzucić ją w żądane miejsce za pośrednictwem gigantycznej macierzy wojskowych transportali – spopielić prawie dowolny należący do Sieci układ gwiezdny. Mniej niż pięćdziesiąt jednostek tej samej klasy co te, których domagał się Nashita, wystarczyło przed stuleciem, aby zmiażdżyć wojska Glennona-Heighta i raz na zawsze stłumić bunt.

Prawdziwym problemem byłoby jednak – wynikające ze spełnienia żądania Nashity – zgromadzenie dwóch trzecich całej floty Hegemonii w układzie Hyperiona. Czułem strach znajdujących się w audytorium polityków i decydentów; przepłynął przez salę niczym prąd elektryczny.

– Admirale? – Senator Richeau z Renesansu odchrząknęła. – Chyba nigdy wcześniej nie doprowadziliśmy do takiej koncentracji naszych sił, prawda?

Głowa Nashity zwróciła się w jej stronę ruchem tak gładkim, jakby była osadzona na łożyskach. Pochmurny wyraz jego twarzy ani trochę się nie zmienił.

– Nigdy też nie planowaliśmy zaangażowania się w operację militarną, która miałaby porównywalne znaczenie dla całej Hegemonii, pani senator.

– Rozumiem. Zmierzałam jednak do tego, że zebranie floty w jednym miejscu osłabi nasze szyki obronne w innych rejonach. Czy nie za dużo ryzykujemy?

Nashita odchrząknął. Olbrzymi obraz za jego plecami zawirował, zamglił się i po chwili wyostrzył w oszałamiającą panoramę Mlecznej Drogi, oglądanej z punktu zawieszonego wysoko nad płaszczyzną ekliptyki. Kąt widzenia zmieniał się, gdy z przyprawiającą o zawrót głowy prędkością pędziliśmy ku jednemu ze spiralnych ramion galaktyki. W końcu pojawiła się niebieska kratownica spojonej transportalami Sieci; złociste jądro Hegemonii wypuszczało macki i odnóża w głąb zielonej aureoli Protektoratu. Sieć miała jakby całkowicie przypadkową strukturę, a przy tym wydawała się mikroskopijna w obliczu rozmiarów galaktyki – oba te wrażenia odpowiadały zresztą prawdzie.

Nagle obraz przeskoczył – Sieć i planety kolonialne stały się całym wszechświatem. Kilkaset gwiazd w tle pomagało zachować należytą perspektywę.

– Oto rozlokowanie naszych sił w chwili obecnej – powiedział Nashita.

Pośród złota i zieleni, a także poza ich obrysem pojawiło się kilkaset płonących pomarańczowo punkcików. Największe ich skupisko znajdowało się w pobliżu należącej do Protektoratu odległej gwiazdy, w której poniewczasie rozpoznałem słońce Hyperiona.

– A to ostatnie znane nam pozycje rojów – dodał admirał.

Tuzin czerwonych linii przeciął czerń kosmosu; strzałki i niebieskie smugi wskazywały kierunek ruchów Wygnańców. Nawet w tej skali tylko jeden rój wnikał w przestrzeń Hegemonii – był całkiem spory, a jego trajektoria zakrzywiała się wyraźnie w stronę Hyperiona. Zwróciłem uwagę, że rozlokowanie okrętów ARMII:kosmos w wielu wypadkach jest pochodną wektorów ruchu okrętów wroga. Nieco większe ich flotylle znajdowały się tylko w pobliżu baz oraz planet, które tradycyjnie mogły sprawiać kłopoty: Maui-Przymierze, Bressia, Qom-Rijad.

– Panie admirale... – Gladstone zabrała głos, zanim Nashita wdał się w dalsze wyjaśnienia – mam nadzieję, że wzięliście pod uwagę czas reakcji floty na ewentualne inne zagrożenie naszych granic.

Pochmurna mina Nashity zmieniła się w coś, co mogłoby uchodzić za uśmiech. W jego głosie zabrzmiała delikatnie protekcjonalna nuta:

– Naturalnie, pani przewodnicząca. Proszę zwrócić uwagę na inne roje, które poza tym hyperiońskim znajdują się w pobliżu naszego terytorium... – Obraz powiększył się i skupił na czerwonych wektorach wyświetlonych ponad złotym obłoczkiem, obejmującym, jak się domyślałem, Wrota Niebios, Boży Gaj i Mare Infinitum. W tej skali roje wydawały się bardzo, bardzo odległe, a zagrożenie z ich strony mało realne. – Ich trajektorie wykreślamy w oparciu o ślady powstające przy użyciu napędu Hawkinga, wychwycone przez stacje nasłuchowe zarówno wewnątrz Sieci, jak i poza jej obrębem. Nasze sondy dalekiego zasięgu regularnie weryfikują dane na temat liczebności i ruchów Wygnańców.

– Z jaką częstotliwością, panie admirale? – spytał senator Kolczew.

– Przynajmniej raz na kilka lat – odburknął admirał. – Musicie sobie państwo zdać sprawę, że te loty trwają całe miesiące, nawet przy prędkościach nadświetlnych. Z naszego punktu widzenia dług czasowy potrafi sięgać nawet dwunastu lat.

– Skoro obserwujecie je zaledwie co kilka lat, skąd wiadomo, gdzie się znajdują w danym momencie? – naciskał senator.

– Napęd Hawkinga nie kłamie, panie senatorze. – Tym razem głos Nashity był całkowicie wyprany z emocji. – Nie da się sfałszować śladu, jaki zostawia w przestrzeni kosmicznej. Widzimy tu aktualne położenie setek, a w przypadku dużych rojów tysięcy takich silników. Podobnie jak transmisje za pośrednictwem hiperłączy, ślad hawkingowski propaguje się bez długu czasowego.

– To prawda – przytaknął senator równie bezbarwnym tonem. – Co by się jednak stało, gdyby roje poruszały się wolniej?

Nashita się uśmiechnął.

– Chce pan powiedzieć... z prędkością podświetlną, panie senatorze?

– Tak.

Morpurgo i inni wojskowi kręcili głowami, z trudem powstrzymując się od uśmiechu. Tylko młody dowódca ARMII:morze, William Ajunta Lee, słuchał z uwagą tej wymiany zdań.

– Gdyby roje poruszały się z prędkością podświetlną, nasze praprawnuki musiałyby pewnie ostrzec swoje wnuki, że może im grozić inwazja – odparł śmiertelnie poważnie Nashita.

Ale Kolczew nie ustępował. Wstał i wskazał najbliższy z rojów, oddalający się po łuku od Wrót Niebios.

– Przypuśćmy, że ten konkretny rój postanowiłby ruszyć w stronę Sieci, nie używając silników Hawkinga. Co wtedy?

Admirał westchnął, wyraźnie zirytowany, że nieistotne drobiazgi zabierają czas przeznaczony na odprawę.

– Panie senatorze, zapewniam pana, że gdyby ten rój dziś wyłączył silniki hawkingowskie i zawrócił w naszą stronę, dotarcie do granic Hegemonii zajęłoby mu... – Zamrugał, czekając na wynik obliczeń komlogu. – Dwieście trzydzieści lat standardowych. W naszych obecnych rozważaniach jest to czynnik bez znaczenia.

Meina Gladstone pochyliła się nad stołem. Spojrzenia wszystkich spoczęły na niej. Zapisałem gotowy szkic i rozpocząłem nowy.

– Panie admirale, najbardziej niepokoją nas dwa aspekty obecnego stanu rzeczy: bezprecedensowa koncentracja okrętów w układzie Hyperiona oraz fakt, że wkładamy wszystkie jajka do jednego koszyka.

Przy stole rozległ się szmer rozbawienia. Gladstone słynęła z aforyzmów, anegdot i powiedzonek tak starych i tak zapomnianych, że brzmiały jak nowe. To mógł być jeden z jej słynnych bon motów.

– Mam rację z tymi jajkami? – spytała.

Nashita podszedł do stołu i oparł się wyprostowanymi palcami o blat. Wyrazistość tego gestu odpowiadała jego zdecydowanej naturze; należał do tych rzadko spotykanych ludzi, którzy bez wysiłku skupiają na sobie uwagę i wymuszają posłuszeństwo.

– Nie, pani przewodnicząca. – Nie odwracając się, wskazał hologramy za plecami i u góry. – Najbliższe roje potrzebowałyby co najmniej dwóch miesięcy lotu z napędem Hawkinga, żeby się zbliżyć do granic Hegemonii... To daje trzy lata czasu rzeczywistego. Naszym okrętom w okolicy Hyperiona, nawet rozproszonym po całym układzie i związanym walką, wystarczy niecałe pięć godzin, aby się wycofać i przenieść w dowolny inny rejon Sieci.

– Nie wspomniał pan o naszych jednostkach operujących poza Siecią – zauważyła senator Richeau. – Nie możemy zostawić kolonii bez ochrony.

Nashita powtórzył swój gest.

– Te dwieście okrętów, które przeważą szalę zwycięstwa w kampanii hyperiońskiej na naszą korzyść, albo już znajduje się w obrębie Sieci, albo może się tam przenieść za pomocą transportali. Żaden niezależny oddział floty przydzielony do ochrony kolonii nie zostanie odwołany z posterunku.

Gladstone pokiwała głową.

– A jeśli transportal w układzie Hyperiona zostanie uszkodzony lub przechwycony przez Wygnańców?

Sądząc po powszechnym wśród siedzących przy stole cywilów szuraniu nogami, kiwaniu głowami i głośnych westchnieniach ulgi, poruszyła ważną sprawę.

Nashita skinął głową i wrócił na podest dla mówcy, jakby od początku spodziewał się tego pytania i był zadowolony, że rozmowa wreszcie wkracza na właściwe tory.

– To dobre pytanie. Wspominaliśmy już o tej sprawie na poprzednich rozprawach, teraz jednak omówię ją bardziej szczegółowo. Przede wszystkim muszę podkreślić, że dysponujemy zapasowymi transportalami: w tej chwili w układzie Hyperiona są już dwa okręty z portalami na pokładzie, a wraz z posiłkami dla grupy uderzeniowej przybędą trzy kolejne. Prawdopodobieństwo, że wszystkie pięć okrętów ulegnie zniszczeniu, jest znikome... wręcz zaniedbywalnie małe, jeśli uwzględnić fakt, że po wzmocnieniu grupy uderzeniowej nasz potencjał defensywny znacząco wzrośnie. Poza tym szanse na to, że Wygnańcy przechwycą sprawny wojskowy transportal i użyją go do najazdu na Sieć, są równe zeru. Każdy okręt i każdy człowiek przechodzący przez portal należący do ARMII musi zostać zidentyfikowany przez odporny na uszkodzenia mikrotransponder z szyfrowaną transmisją danych. Kody dostępu są aktualizowane codziennie...

– A czy Wygnańcy nie mogliby złamać naszych kodów? – zapytał senator Kolczew. – I wstawić własnych?

– To wykluczone. – Nashita spacerował po podwyższeniu, splótłszy ręce za plecami. – Aktualizacja kodów jest dokonywana raz dziennie, jednorazowym kompakietem z dowództwa ARMII w głębi Sieci...

– Przepraszam... – odezwałem się, ze zdumieniem słysząc swój głos rozbrzmiewający na naradzie wojennej. – Byłem dziś rano z krótką wizytą na Hyperionie, ale nic mi nie wiadomo o żadnych kodach dostępu.

Wszyscy spojrzeli na mnie. Admirał Nashita znowu obrócił głowę w moją stronę, gładkim, sowim gestem.

– Zostaliście obaj oznakowani i rozpoznani, M. Severn: pan i M. Hunt. Dyskretnie, bezboleśnie, laserem podczerwonym, przy wejściu do transportalu i po wyjściu z niego.

Zaimponowało mi, że admirał zapamiętał moje nazwisko – ale tylko do chwili, gdy uświadomiłem sobie, że on również ma implanty komunikacyjne.

– Po trzecie – kontynuował Nashita, jakbym w ogóle się nie odezwał – gdyby jednak zdarzyło się to co niewyobrażalne – Wygnańcy przełamaliby nasze szyki obronne, przejęli transportale, złamali kody dostępu i uruchomili urządzenia, o których działaniu nie mają pojęcia, ponieważ od z górą czterystu lat blokujemy im dostęp do tej technologii... Ich wysiłki i tak spaliłyby na panewce, ponieważ cały ruch wojskowy na Hyperiona odbywa się za pośrednictwem stacji w układzie Madhyi.

– Gdzie? – rozległo się chóralne pytanie.

Słyszałem o Madhyi tylko w opowieści Brawne Lamii o śmierci jej klienta.

– Madhya – powtórzył uśmiechnięty Nashita. Był to szczery, szeroki, dziwnie chłopięcy uśmiech. – Proszę nie sprawdzać w komlogach, panie i panowie. Madhya to tak zwany „czarny układ”; nie istnieje w żadnych publicznych spisach, nie ma go na cywilnych mapach Sieci. Wykorzystujemy go do takich właśnie celów, jak przed chwilą wspomniałem. W układzie znajduje się tylko jedna zdatna do zamieszkania planeta, na której powstały kopalnie i bazy wojskowe. Madhya idealnie nadaje się na nasz ostatni bastion. Gdyby okręty Wygnańców dokonały rzeczy niemożliwej, przełamały obronę Hyperiona i przechwyciły portale, dostałyby się co najwyżej na Madhyę, gdzie wylot transportalu znalazłby się natychmiast pod ciężkim, zautomatyzowanym ostrzałem. Gdyby to „niemożliwe” stało się jeszcze bardziej niewykonalne i flota wroga przetrwałaby przeskok do układu Madhyi, transportal wychodzący uległby automatycznie samozniszczeniu, a okręty wroga ugrzęzłyby w miejscu odległym od Sieci o całe lata świetlne.

– Nasze również – zauważyła senator Richeau. – Dwie trzecie floty Hegemonii utknęłyby w układzie Hyperiona.

Nashita przyjął pozycję „spocznij”.

– To prawda. Szefowie sztabów i ja wielokrotnie rozważaliśmy konsekwencje tej mało prawdopodobnej... właściwie, statystycznie rzecz biorąc, niemożliwej... ewentualności. Uznaliśmy, że ryzyko jest dopuszczalne. Jeżeli wydarzyłoby się niemożliwe, w rezerwie pozostałoby nam ponad dwieście okrętów do obrony Sieci. W najgorszym razie stracilibyśmy układ Hyperiona, zadając przy tym miażdżący cios Wygnańcom... Cios, który raz na zawsze zlikwidowałby groźbę przyszłej inwazji. Jednakże przewidywany wynik tej konfrontacji jest zupełnie inny. Jeżeli te dwieście okrętów przeniesie się szybko, w ciągu najbliższych ośmiu godzin, w pobliże Hyperiona, nasze prognozy, jak również prognozy Rady Konsultacyjnej SI określają prawdopodobieństwo całkowitego unicestwienia wrogiego roju na ponad dziewięćdziesiąt dziewięć procent, przy minimalnych stratach własnych.

Meina Gladstone spojrzała na radcę Albedo; w przyćmionym świetle jego hologram wyglądał wprost perfekcyjnie.

– Nie wiedziałam, że ARMIA spytała o zdanie Radę Konsultacyjną, panie radco. Czy to oszacowanie prawdopodobieństwa jest wiarygodne?

Albedo się uśmiechnął.

– Całkowicie wiarygodne, pani przewodnicząca. Dokładnie wynosi 99,962794 procenta. – Uśmiech radcy stał się jeszcze szerszy. – To wynik dostatecznie zachęcający, by na krótki czas włożyć wszystkie jajka do jednego koszyka.

Gladstone się nie uśmiechała.

– Admirale? Jak długo, pańskim zdaniem, potrwają walki po sprowadzeniu posiłków?

– Jeden tydzień standardowy, pani przewodnicząca. Nie dłużej.

Przewodnicząca uniosła pytająco brew.

– Tylko tyle?

– Tak, pani przewodnicząca.

– Generale Morpurgo... Co na to ARMIA:ląd?

– Zgadzamy się ze zdaniem admirała. Należy natychmiast sprowadzić posiłki. Na pokładzie transportowców znajdzie się około stu tysięcy marines i żołnierzy piechoty, którzy rozprawią się z niedobitkami roju.

– W czasie krótszym niż siedem dni standardowych?

– Tak, pani przewodnicząca.

– Admirale Singh?

– To absolutnie niezbędne, pani przewodnicząca.

– Generale Van Zeidt?

Gladstone odpytała kolejno wszystkich szefów sztabów i wysokich rangą wojskowych; zwróciła się nawet do komendanta Szkoły Dowodzenia na Olympusie, który aż pokraśniał z dumy, że ktoś zapytał go o zdanie. Byli jednomyślni: posiłki są niezbędne.

– Komandorze Lee?

Spojrzenia wszystkich zwróciły się ku młodemu oficerowi floty. Widząc niechętne miny wojskowej starszyzny, zrozumiałem, że Lee przybył na odprawę na osobiste zaproszenie przewodniczącej, czym jego przełożeni nie byli zachwyceni. Przypomniałem sobie, jak Gladstone mówiła, że młodego Lee cechują inicjatywa i inteligencja, których często brakuje w ARMII. Przypuszczałem, że uczestnicząc w tym spotkaniu, właśnie pogrzebał swoją karierę wojskową.

Komandor William Ajunta Lee poruszył się niespokojnie, jakby wygodny fotel go uwierał.

– Z całym szacunkiem, pani przewodnicząca... Jestem zwykłym oficerem floty i nie mam należytych kwalifikacji, by się wypowiadać w kwestiach o znaczeniu strategicznym.

Gladstone nadal się nie uśmiechała. Niemal niedostrzegalnie skinęła głową.

– Doceniam pańską skromność, komandorze, i jestem przekonana, że doceniają ją także obecni tu pańscy przełożeni. Pomyślałam jednak, że w tym wypadku mógłby pan wyświadczyć mi tę uprzejmość i skomentować bieżące wydarzenia.

Lee wyprostował się w fotelu. Przez ułamek sekundy w jego oczach malowała się desperacja małego, złapanego w potrzask zwierzątka.

– W takim razie, pani przewodnicząca, czuję się w obowiązku przyznać, że instynkt... Mogę się opierać tylko na instynkcie, nie jestem bowiem specjalistą w dziedzinie taktyki wojen międzygwiezdnych... Instynkt zatem podpowiada mi, żeby nie sprowadzać posiłków. – Odetchnął głęboko. – Wypowiadam się z czysto wojskowego punktu widzenia, pani przewodnicząca. Nie odnoszę się w żaden sposób do politycznych korzyści płynących z obrony Hyperiona.

Gladstone pochyliła się nad stołem.

– Dlaczego, w takim razie, z czysto wojskowego punktu widzenia odradza pan wzmocnienie naszych sił w układzie?

Od wojskowej wierchuszki oddzielał mnie kawał stołu, ale nawet z tej odległości czułem ich natarczywe spojrzenia: przywodziły na myśl impulsy laserowe niosące energię rzędu milionów dżuli i powodujące zapłon kul z deuteru i trytu w starych reaktorach termojądrowych. Byłem pełen podziwu dla Lee, który się nie załamał, nie spłonął żywcem, nie implodował i nie stopił się na naszych oczach.

– Z czysto wojskowego punktu widzenia... – zaczął Lee; mimo że w jego oczach zgasła wszelka nadzieja, głos mu nie zadrżał – są dwa grzechy śmiertelne, których nigdy nie należy popełniać. Jeden to rozdzielenie sił, drugi... pozwoli pani, że zacytuję pani słowa, pani przewodnicząca: drugi to włożenie wszystkich jajek do jednego koszyka. W tym wypadku nie jest to nawet nasz koszyk.

Gladstone pokiwała głową, odchyliła się na oparcie fotela i podparła brodę czubkami palców złączonych dłoni.

– Komandorze? – odezwał się generał Morpurgo. Ze zdumieniem stwierdziłem, że naprawdę można wypluć słowo. – Skoro już podzielił się pan z nami swoją... cenną radą... pozwoli pan, że o coś zapytam. Brał pan kiedyś udział w bitwie kosmicznej?

– Nie, panie generale.

– Może przeszedł pan szkolenie, które by pana przygotowało do walki w kosmosie?

– Tylko w minimalnym zakresie wymaganym tu, w szkole. Czyli zaliczyłem kilka kursów historycznych. Tak że... nie, panie generale. Nie przeszedłem takiego szkolenia.

– Czy kiedykolwiek uczestniczył pan w strategicznym planowaniu operacji na poziomie wyższym niż... Iloma okrętami dowodził pan na Maui-Przymierzu, komandorze?

– Jednym, panie generale.

– Jednym... – powtórzył Morpurgo. – Dużym?

– Nie, panie generale.

– Jak to się stało, że powierzono panu dowodzenie tym okrętem? Zapracował pan na nie? Czy też przypadło panu w udziale wskutek wojennej zawieruchy?

– Nasz kapitan zginął, panie generale. Ja byłem następny w hierarchii dowodzenia. Kampania na Maui-Przymierzu dobiegała końca i...

– Wystarczy, komandorze. – Morpurgo stracił zainteresowanie bohaterem wojennym i zwrócił się do przewodniczącej Senatu: – Chce nas pani jeszcze raz zapytać o zdanie?

Gladstone pokręciła głową.

Senator Kolczew zakaszlał.

– Może powinniśmy zwołać zamknięte posiedzenie rządu? – zasugerował.

– Nie ma takiej potrzeby. Podjęłam decyzję. Admirale Singh, zezwalam na skierowanie do układu Hyperiona tylu okrętów, ile pan i szefowie sztabów uznacie za konieczne.

– Tak jest, pani przewodnicząca.

– Admirale Nashita, oczekuję zakończenia działań wojennych w okresie nie dłuższym niż jeden tydzień standardowy od momentu, gdy otrzymacie żądane posiłki. – Przewodnicząca powiodła wzrokiem po uczestnikach spotkania. – Panie i panowie, utrzymanie Hyperiona, odparcie ataku Wygnańców i zniszczenie ich, aby nigdy więcej nam nie zagrażali, jest dla Hegemonii sprawą najwyższej wagi. – Wstała i podeszła do stóp rampy wiodącej w mrok. – Dobranoc państwu.

* * *

Dochodziła godzina czwarta rano SCS, kiedy Leigh Hunt zapukał do drzwi mojego pokoju. Odkąd przed trzema godzinami wróciliśmy na Centralną Tau Ceti, walczyłem ze snem, w końcu jednak uznałem, że Gladstone zapomniała o mnie i planowanym spotkaniu, i zacząłem przysypiać, kiedy rozległo się pukanie.

– W ogrodzie – powiedział Hunt. – Tylko na miłość boską, niech pan włoży koszulę do spodni.

Kiedy szedłem po mrocznych alejkach, żwir cicho chrzęścił mi pod butami. Przygaszone latarnie i żarkule prawie nie świeciły, ale gwiazd na niebie nie było widać, przyćmiewała je bowiem iluminacja miast, ciągnących się bez końca na powierzchni planety. Tylko światła orbitalnych habitatów przecinały niebo jak pozostający w stałym ruchu pierścień świetlików.

Gladstone siedziała na żelaznej ławce nieopodal mostku.

– M. Severn... – zagaiła półgłosem. – Dziękuję, że pan przyszedł, i przepraszam, że tak późno pana wezwałam. Dopiero co wyszłam ze spotkania gabinetu.

Nic nie powiedziałem. Nie usiadłem.

– Chciałam pana zapytać o poranną wizytę na Hyperionie... – Zaśmiała się w ciemnościach. – Właściwie to już o wczorajszą wizytę. Jakie wrażenia?

Nie wiedziałem, co ma na myśli. Domyślałem się, że trawi ją wieczny głód informacji, nawet jeśli na pierwszy rzut oka nie miałyby nic wspólnego z bieżącą sytuacją.

– Spotkałem tam kogoś – powiedziałem.

– Tak?

– Doktora Melio Arundeza, który był... który nadal jest...

– Przyjacielem córki M. Weintrauba, wiem. Kobiety, która starzeje się wstecz. Ma pan jakieś nowe informacje na jej temat?

– Właściwie nie. Zdrzemnąłem się dziś chwilę, ale sny miałem poszarpane i niekompletne.

– Co przyniosło spotkanie z doktorem Arundezem?

Podrapałem się po brodzie. Własne palce nagle wydały mi się okropnie zimne.

– Jego ekipa od miesięcy tkwi uwięziona w stolicy, mimo że może być naszą jedyną nadzieją na rozwikłanie tajemnicy Grobowców Czasu. A Dzierzba...

– Nasi analitycy twierdzą stanowczo, że nie można ingerować w pielgrzymkę, dopóki pątnicy nie odegrają przeznaczonych im ról – przerwała mi przewodnicząca Senatu. Patrzyła chyba nie na mnie, lecz nieco w bok, jakby w stronę strumyka.

Poczułem nagły, nieubłagany przypływ gniewu.

– Ksiądz Hoyt już „odegrał” swoją rolę – zauważyłem ostrzejszym tonem, niżbym chciał. – Pielgrzymi mogli go uratować, gdyby pozwoliła im pani użyć statku. A ekipa Arundeza może jeszcze ocalić Rachel, nawet jeśli zostało jej zaledwie kilka dni życia.

– Niespełna trzy. Coś jeszcze? Czy coś na samej planecie albo na okręcie admirała Nashity zwróciło pańską uwagę? Wydało się panu... interesujące?

Zacisnąłem pięści i... po chwili rozluźniłem palce.

– Czyli nie zezwoli pani na lot Arundeza w rejon Grobowców?

– Teraz nie.

– A co z ewakuacją cywilów z Hyperiona? Można by pomyśleć przynajmniej o obywatelach Hegemonii.

– W tej chwili nie ma takiej możliwości.

Chciałem jeszcze coś powiedzieć, ale się powstrzymałem. Patrzyłem w mrok, z którego dobiegał szmer strumienia.

– Żadnych innych wrażeń, M. Severn?

– Nie.

– W takim razie życzę panu dobrej nocy i miłych snów. Jutro będę pewnie miała urwanie głowy, ale i tak chciałabym się z panem spotkać i porozmawiać o tym, co się panu przyśni.

– Dobranoc – odparłem, okręciłem się na pięcie i szybkim krokiem wróciłem do mieszkalnego skrzydła budynku rządowego.

Nie włączając światła, puściłem sonatę Mozarta i łyknąłem trzy trisecobarbitale. Spodziewałem się, że zasnę po nich ciężkim snem bez marzeń, w którym duch zabitego Johnny’ego Keatsa i makabryczni pielgrzymi mnie nie znajdą. Wiedziałem, że rozczaruję Meinę Gladstone – i w najmniejszym stopniu mnie to nie przerażało.

Przypomniał mi się żeglarz Swifta, Guliwer, i niesmak, jakim darzył ludzi po powrocie z krainy rozumnych koni, houyhnhnmów; niechęć do własnego gatunku, która nasiliła się z czasem do tego stopnia, że Guliwer musiał sypiać w stajni, wśród koni, czując się bezpiecznie w ich obecności i z ich zapachem.

Moje ostatnie świadome myśli brzmiały następująco: do diabła z Meiną Gladstone; do diabła z wojną; do diabła z Siecią.

I do diabła ze snami.

część druga

rozdział 16

Przed świtem Brawne Lamia spała niespokojnie, a w jej snach kotłowały się obrazy i dźwięki pochodzące z bardzo daleka: ledwie słyszalne, niezrozumiałe konwersacje z Meiną Gladstone; pokój, który jakby się unosił w pustce międzygwiezdnej otchłani; ludzie spacerujący po korytarzach, których ściany szeptały jak źle nastrojony odbiornik hiperłączowy; i wszechobecna, przyprawiająca o obłęd świadomość, że Johnny – jej Johnny – jest blisko, tak blisko... Płakała przez sen, ale trzask stygnących murów Sfinksa i chrobotanie piasku zagłuszały jej szloch.

Obudziła się gwałtownie, odzyskując w ułamku sekundy pełnię świadomości niczym włączone do prądu urządzenie. Sol Weintraub miał pełnić straż, ale spał w tej chwili przy niskim wejściu do pokoju, w którym schronili się całą grupą. Obok, na posadzce, otulona kocami spała jego mała córeczka – miała wypiętą pupę, buzię wtuloną w materiał, na ustach wykwitła jej banieczka śliny.

Lamia się rozejrzała. W bladej poświacie słabiutkiej żarkuli i przy resztkach dziennego światła docierającego do wnętrza czterometrowym korytarzem dostrzegła jeszcze tylko jednego pielgrzyma: ciemne zawiniątko na kamiennej podłodze. Martin Silenus spał i chrapał. Nagle poczuła lęk, jakby podczas snu wszyscy ją opuścili. Ale nie: Silenus, Sol, dziecko... Brakowało tylko konsula. Grupka pielgrzymów topniała w oczach: Het Masteen zniknął z wiatrowozu na Morzu Traw, Lenar Hoyt został zabity wczoraj wieczorem, a jeszcze tej samej nocy Kassad przepadł bez śladu. A teraz konsul... Gdzież on się podział?

Jeszcze raz powiodła wzrokiem dookoła, upewniła się, że w ciemnej sali są tylko bagaże, pledy, śpiący poeta, naukowiec i dziecko, a potem wstała, wygrzebała z kłębowiska koców odziedziczony po ojcu pistolet, wymacała w plecaku paralizator i wyśliznęła się na zewnątrz, wymijając Weintrauba i jego córeczkę.

Był ranek – tak jasny, że schodząc ze Sfinksa na wydeptaną ścieżkę w dolinie, musiała osłonić oczy dłonią. Burza się skończyła. Niebo przybrało głęboki, kryształowy, lazurowy odcień z delikatną zieloną nutą. Oślepiająco białe hyperiońskie słońce właśnie wznosiło się ponad wschodnie urwiska. Na dnie doliny cienie skał zlewały się z wydłużonymi cieniami Grobowców Czasu. Nefrytowy Grobowiec lśnił. Wszędzie było widać świeże wydmy naniesione przez wiatr, biały i czerwony piasek mieszał się, otulał kamienie zmysłowymi krzywymi i układał się w naprzemienne warstwy. Zasypał wszelkie ślady ich nocnego obozowiska.

Konsul siedział na kamieniu dziesięć metrów od wejścia do Grobowca i zapatrzony na dolinę palił fajkę. Dym snuł się spiralą w górę. Lamia schowała pistolet do kieszeni, do której wcześniej już włożyła paralizator, i podeszła bliżej.

– Pułkownik Kassad nie daje znaku życia – powiedział Konsul, nie odwracając się.

Lamia spojrzała w stronę Kryształowego Monolitu. Jego powierzchnia, niegdyś gładka i lśniąca, cała była podziurawiona i dziobata, brakowało mu dwudziestu, może nawet trzydziestu metrów górnej części ściany, a u jego stóp zalegała sterta dymiących jeszcze odłamków. Półkilometrowy pas ziemi dzielący Sfinksa od Monolitu był osmalony i upstrzony kraterami.

– Wygląda na to, że nie poddał się bez walki – stwierdziła.

Zapach fajkowego dymu sprawił, że poczuła głód. Konsul odchrząknął.

– Szukałem go – powiedział. – Poszedłem aż do Pałacu Dzierzby, dwa kilometry stąd. Wydaje mi się, że walka toczyła się głównie wokół Monolitu. Nadal nie widać wejścia do niego na poziomie gruntu, ale na większej wysokości jest teraz tyle dziur, że można rozeznać strukturę przypominającą plaster miodu, którą zawsze wykrywał radar.

– Ale Kassada tam nie było?

– Nie.

– Krew? Osmalone kości? Liścik, że wyskoczył zanieść ciuchy do pralni, ale wróci?

– Nic.

Lamia usiadła z westchnieniem na sąsiednim kamieniu. Słońce grzało jej skórę. Mrużąc oczy, spojrzała w stronę wylotu doliny.

– Kurczę... I co teraz?

Konsul wyjął fajkę z ust, zmarszczył brwi i pokręcił głową.

– Skontaktowałem się ze statkiem, ale nadal nie ma zezwolenia na start. – Wytrząsnął popiół z fajki. – Próbowałem za pośrednictwem jego nadajnika wywołać kogoś na częstotliwości awaryjnej, ale nie mogłem się przebić. Albo nadajnik nie działa, albo ludzie na nasłuchu mają rozkaz nie reagować.

– Naprawdę byś odleciał, gdybyś mógł?

Konsul wzruszył ramionami. Przebrał się – miejsce eleganckiego stroju dyplomaty z poprzedniego dnia zajęły szare sztruksy, wełniana bluza i buty za kostkę.

– Gdyby udało się sprowadzić statek, moglibyśmy wszyscy rozważyć taką możliwość. Chciałbym, żebyście wtedy przynajmniej wzięli ją pod uwagę. Masteen zniknął, Hoyt nie żyje, Kassad gdzieś przepadł... Nie wiem co robić.

– Moglibyśmy zacząć od śniadania – zabrzmiał basowy głos.

Lamia się odwróciła. Sol Weintraub szedł w ich kierunku, z Rachel siedzącą wygodnie w nosidełku na jego piersi. Łysina lśniła mu w promieniach słońca.

– Niezły pomysł – powiedziała Lamia. – Mamy tyle zapasów?

– Na śniadanie tak. Później będą nam musiały wystarczyć zimne posiłki z zapasowych racji żywnościowych zabranych przez pułkownika, a na koniec zaczniemy zjadać stonogi i siebie nawzajem.

Konsul uśmiechnął się słabo i schował fajkę do kieszeni.

– Proponuję wrócić do Wieży Chronosa, zanim osiągniemy to ostatnie stadium. Zjedliśmy wprawdzie całą liofilizowaną żywność z Benares, ale w Wieży jest spiżarnia.

– Z przyjemnością... – zaczęła Lamia. Przerwał jej krzyk dobiegający z wnętrza Sfinksa.

Pierwsza dopadła wejścia do Grobowca i z pistoletem w ręce skoczyła za próg. W korytarzu było ciemno, w pokoju, w którym spali, jeszcze ciemniej i dopiero po chwili dotarło do niej, że nikogo w nim nie ma. Przykucnęła, mierząc z pistoletu w głąb zakręcającego korytarza, gdy znów rozległo się wołanie Silenusa:

– Hej! Chodźcie tutaj!

Obejrzała się przez ramię. Konsul właśnie wszedł do środka.

– Nie ruszaj się stąd – rzuciła krótko.

Wbiegła w korytarz, przy samej ścianie, z odbezpieczonym pistoletem w ręce. Zatrzymała się przy wejściu do pokoju, w którym złożyli ciało Hoyta, kucnęła i wśliznęła się do środka, celując z broni we wszystkie strony.

Martin Silenus uniósł głowę. Klęczał przy zwłokach, zaciskając dłoń na zmiętej płachcie z plastowłókniny, którą były przykryte. Szeroko otwartymi oczami popatrzył na Lamię, omiótł obojętnym wzrokiem pistolet i znów spojrzał na martwego księdza.

– To się we łbie nie mieści... – wykrztusił.

Lamia opuściła broń i podeszła bliżej. Do pokoju zajrzał konsul, a w korytarzu było już słychać kroki Weintrauba i płacz Rachel.

– Boże...

Lamia uklękła przy zwłokach Lenara Hoyta. Wykrzywiona bólem twarz młodego księdza zmieniła się w oblicze człowieka dojrzałego, dobiegającego siedemdziesiątki: wysokie czoło, długi, szlachetnie zarysowany nos, wąskie usta o sympatycznie uniesionych ku górze kącikach, wydatne kości policzkowe, ostro zakończone uszy częściowo przysłonięte siwymi włosami, duże oczy, powieki blade i cienkie jak pergamin.

Konsul dołączył do nich.

– Widziałem hologramy. To ksiądz Paul Duré.

– Patrzcie – powiedział Silenus.

Zsunął płachtę niżej, zawahał się, a potem przetoczył zwłoki na bok. Dwa małe krzyżokształty na piersi ojca Duré pulsowały różową poświatą, tak jak wcześniej w ciele Hoyta, ale najwyraźniej jeden z nich przeniósł się z pleców na pierś.

Weintraub stanął w drzwiach, kołysząc córeczkę w ramionach i szepcząc do niej czule. Kiedy się uspokoiła, odezwał się:

– Wydawało mi się, że Bikurowie potrzebowali trzech dni na... regenerację.

Silenus westchnął.

– Krzyżokształty wskrzeszały Bikurów przez ponad dwieście lat standardowych. Może pierwsze zmartwychwstanie jest łatwiejsze.

– Czy on...? – spytała Lamia.

– Czy żyje? – Poeta wziął ją za rękę. – Sama zobacz.

Pierś księdza unosiła się i opadała – regularnie, choć ruch ten był ledwie dostrzegalny. Skóra była ciepła w dotyku, pulsujące pod nią krzyżokształty również. Brawne Lamia gwałtownie cofnęła dłoń.

Istota, która przed sześcioma godzinami była trupem ojca Lenara Hoyta, otworzyła oczy.

– Ksiądz Duré? – spytał Weintraub, podchodząc bliżej.

Mężczyzna odwrócił ku niemu głowę i zamrugał, jakby nawet słabe światło sprawiało mu ból. Wydał z siebie nieartykułowany dźwięk.

– Woda – domyślił się konsul.

Wyjął z kieszeni plastikową butelkę, którą zawsze miał przy sobie. Silenus podtrzymał głowę mężczyzny, a konsul pomógł mu się napić. Weintraub uklęknął przy nich i dotknął ręki obcego. Nawet w oczach Rachel dało się dostrzec coś w rodzaju zaciekawienia.

– Jeżeli nie możesz mówić, zamrugaj: dwa razy na „tak”, jeden raz na „nie” –– powiedział Sol. – Czy nazywasz się Duré?

Mężczyzna odwrócił się ku niemu.

– Tak – odparł cicho, głębokim melodyjnym głosem. – Jestem ksiądz Paul Duré.

* * *

Śniadanie składało się z resztek kawy, kawałków mięsa opiekanych nad podgrzewaczem, garści ziarna zmieszanego z mlekiem w proszku i końcówki ostatniego bochenka chleba, którą połamali na pięć kawałków. Zdaniem Lamii smakowało wybornie.

Siedzieli w cieniu skrzydła Sfinksa. Niski, płaski głaz służył im za stół. Był późny poranek, słońce pięło się coraz wyżej po bezchmurnym niebie. Ciszę mącił tylko szczęk sztućców i gwar ściszonej rozmowy.

– Pamiętasz... co było przedtem? – spytał Sol.

Ksiądz miał na sobie zapasowe ubranie konsula: zabrany ze statku szary kombinezon z emblematem Hegemonii na lewej piersi, trochę na niego za mały. Trzymając kubek z kawą w obu rękach, podniósł wzrok. Oczy miał bystre, lecz pełne smutku.

– Zanim umarłem? – Po jego patrycjuszowskich ustach przemknął uśmiech. – Naturalnie. Pamiętam moje zesłanie, Bikurów... – Opuścił głowę. – Nawet teslę.

– Hoyt nam o wszystkim opowiedział – powiedziała Brawne Lamia.

Ojciec Duré przybił się do aktywnej tesli w lesie ognistym, woląc cierpieć przez całe lata ból, śmierć i męki zmartwychwstania, niż pójść na łatwiznę i poddać się symbiozie z wrośniętym w pierś krzyżokształtem.

– Myślałem... w ostatniej chwili, tuż przed śmiercią... że go pokonałem.

– Bo tak było – odezwał się konsul. – Hoyt cię znalazł. Udało ci się wygnać krzyżokształt ze swojego ciała. Bikurowie wszczepili go Hoytowi.

Duré pokiwał głową.

– Nie ma tu jego ciała?

Silenus wskazał na jego pierś.

– Wygląda na to, że skurwysynek nie potrafi obejść prawa zachowania masy. Hoyt strasznie cierpiał; nie chciał wrócić tam, gdzie ciągnął go krzyżokształt. Był tak udręczony, że nijak nie mógł przytyć na tyle, żeby wystarczyło na... Jak to nazwać? Podwójne zmartwychwstanie?

– Nic nie szkodzi. – Duré uśmiechnął się smutno. – Pasożyt ma nieskończone zasoby cierpliwości. W skrajnej sytuacji odtworzenie drugiego nosiciela może mu zająć wiele pokoleń, ale prędzej czy później oba krzyżokształty znajdą sobie nowe ciała.

– Pamiętasz coś... po tesli? – spytał półgłosem Weintraub.

Duré dopił kawę.

– Czy pamiętam śmierć? Niebo? Albo piekło? – Uśmiechnął się szczerze. – Nie, pani i panowie. Żałuję, ale nic nie pamiętam. Tylko ból, ból trwający wieczność... a potem wyzwolenie. I ciemność. Ocknąłem się tutaj. Powiedzieliście, że ile lat minęło?

– Prawie dwanaście – odparł konsul. – Dla księdza Hoyta mniej więcej połowa. Był w podróży kosmicznej.

Duré wstał, przeciągnął się, przespacerował parę kroków. Był wysoki i szczupły, ale emanował siłą.

Lamii imponowała jego osobowość, ta niezwykła, niewytłumaczalna charyzma, która od niepamiętnych czasów bywa błogosławieństwem lub przekleństwem nielicznych wyjątkowych jednostek. Musiała upomnieć się w duchu, że, po pierwsze, Duré jest kapłanem kultu, który narzuca swoim duchownym celibat, a po drugie, że zaledwie przed godziną był trupem. Śledziła go wzrokiem, gdy poruszał się z kocią gracją, i choć oba powyższe zastrzeżenia pozostały w mocy, żadne nie było w stanie przytłumić naturalnego magnetyzmu księdza. Była ciekawa, czy mężczyźni reagują na niego podobnie.

W końcu usiadł na kamieniu, wyprostował nogi i zaczął rozcierać uda, jakby próbował rozmasować skurcze.

– Opowiedzieliście mi już trochę o was samych i o tym, co was tu sprowadza... Możecie powiedzieć coś więcej?

Pielgrzymi spojrzeli po sobie.

Duré pokiwał głową.

– Myślicie, że jestem potworem? Sługą Dzierzby? Nie mam do was pretensji...

– Wcale tak nie myślimy – zapewniła go Lamia. – Dzierzba nie potrzebuje sług. Poza tym znamy cię z opowieści księdza Hoyta i z twojego dziennika. – Zerknęła na pozostałych. – Opowiadaliśmy już sobie nawzajem, dlaczego przybyliśmy na Hyperiona, i przyszło nam to... z trudem. Nie wyobrażam sobie, żebyśmy mieli to powtórzyć.

– Robiłem notatki na komlogu – powiedział konsul.– Są bardzo skrótowe, ale pomogą ci zrozumieć nasze historie i zapoznać się z ostatnią dekadą dziejów Hegemonii: dlaczego wybuchła wojna z Wygnańcami i tak dalej... Jeżeli chcesz, możesz je sobie przejrzeć. Zajmie ci to najwyżej godzinę.

– Chętnie.

Duré i konsul wrócili do Sfinksa.

Lamia, Sol i Silenus podeszli do wylotu doliny. Z przełęczy między niskimi w tym miejscu urwiskami rozciągał się widok na piaszczyste pustkowie ciągnące się aż do podnóży Gór Brzeżnych, piętrzących się niecałe dziesięć kilometrów na południowy zachód od przełęczy. Od popękanych kopuł, zerodowanych wież i potrzaskanych galerii wymarłego Miasta Poetów dzieliły ich zaledwie dwa, może trzy kilometry: ruiny sterczały z piasków na prawo od przełęczy, rozrzucone na skalnym grzbiecie, który pustynia z wolna i bezgłośnie pochłaniała.

– Wrócę pieszo do Wieży Chronosa i poszukam jedzenia – zaofiarowała się Lamia.

– Wolałbym nie rozdzielać grupy – stwierdził Sol. – Moglibyśmy pójść wszyscy.

Martin Silenus skrzyżował ręce na piersi.

– Ktoś musi zostać, na wypadek gdyby pułkownik wrócił.

– Zanim ktokolwiek się stąd oddali, powinniśmy chyba przeszukać pozostałą część doliny – zauważył Weintraub. – Konsul rano dotarł tylko kawałek za Monolit.

– Zgadzam się z Solem – powiedziała Lamia. – Bierzmy się do roboty, nim będzie za późno. Chciałabym przed zmierzchem wrócić z Wieży z zapasami.

Zeszli do Sfinksa, z którego właśnie wychodzili Duré z konsulem. Ksiądz trzymał w ręce zapasowy komlog konsula. Kiedy Lamia przedstawiła im plan poszukiwań, chętnie się do nich przyłączyli.

Kolejny raz obeszli wszystkie pomieszczenia we wnętrzu Sfinksa, przyświecając sobie latarkami i ołówkowymi laserami, które wyławiały z ciemności wilgotny kamień i dziwaczne załamania murów. Wyszli na zalaną południowym słońcem pustynię i przemierzyli trzysta metrów dzielące ich od Nefrytowego Grobowca. Kiedy znaleźli się w sali, w której poprzedniej nocy objawił się im Dzierzba, Lamia stwierdziła, że drży. Na zielonej podłodze pozostała rdzawobrunatna plama krwi Hoyta. Nie dostrzegli nigdzie przezroczystej pokrywy wlotu szybu, który miałby prowadzić do podziemnego labiryntu, podobnie zresztą jak i samego Dzierzby.

W Obelisku nie było żadnych pomieszczeń – tylko centralnie umieszczony szyb o czarnych jak heban ścianach, a w nim pnąca się w górę spiralnie skręcona rampa, trochę za stroma, by człowiek mógł się po niej wygodnie poruszać. Nawet cichy szept niósł się tu zwielokrotnionym echem, ograniczyli więc rozmowy do minimum. Na szczycie pochylni – pięćdziesiąt metrów nad ziemią – nie było okien, toteż nie mogli podziwiać widoków, a snopy światła latarek padały tylko na czarny, wklęsły sufit nad ich głowami. Zamocowane przed dwoma stuleciami na użytek turystów liny i łańcuchy pozwoliły im bezpiecznie zejść, bez obaw, że ktoś się pośliźnie i zabije na kamiennej posadzce. Wychodząc, Silenus po raz ostatni wykrzyknął nazwisko Kassada. Echo wybiegło za nimi na dwór.

Ponad pół godziny zajęły im oględziny pobojowiska obok Kryształowego Monolitu. Kałuże zeszklonego piasku, mierzące nawet po dziesięć metrów średnicy, rozszczepiały światło słońca i odbijały żar prosto w ich twarze. Fasada Monolitu, podziurawiona i upstrzona zastygłymi pasmami przetopionego kryształu, wyglądała jak ofiara bezmyślnego aktu wandalizmu, ale pielgrzymi domyślali się, że Kassad walczył tu desperacko o życie. Nie było widać żadnych drzwi, żadnego wejścia do labiryntu sześciokątnych komórek. Przyrządy potwierdzały, że wnętrze Grobowca jest tak samo puste i niedostępne jak zawsze. Niechętnie porzucili go i zaczęli się oddalać, kierując się po ścieżce do stóp północnego urwiska, gdzie w niespełna stumetrowych odstępach znajdowały się Grobowce Jaskiniowe.

– Pierwsi archeolodzy uważali, że są najstarsze ze wszystkich – powiedział Sol, gdy weszli do pierwszego z nich. – Ze względu na prymitywną formę.

Promienie latarek pląsały po kamieniu rzeźbionym w tysiące niepojętych wzorów. Najgłębiej sięgające jaskinie miały po trzydzieści, czterdzieści metrów długości i każda kończyła się litą skalną ścianą, za którą ani radary, ani inne instrumenty nigdy nie wykryły kolejnych pomieszczeń ani korytarzy.

Wyszedłszy z trzeciego Grobowca, przysiedli w z trudem znalezionym skrawku cienia, napili się wody i schrupali proteinowe ciastka z zapasów Kassada. Wiatr się wzmógł – szeptał teraz i wzdychał w żłobkowanych skałach nad ich głowami.

– Nie znajdziemy go – powiedział Martin Silenus. – Dzierzba go zabrał, w dupę jebany.

Sol karmił dziecko mlekiem z jednego z ostatnich pakietów odżywczych. Czubek główki Rachel poczerwieniał od słońca mimo najszczerszych starań ojca, by ją osłonić.

– Może być w którymś z Grobowców, które już odwiedziliśmy – zauważył. – Wystarczy, że są tam jakieś pomieszczenia znajdujące się w innej fazie temporalnej niż nasz lokalny strumień czasu. Taką właśnie teorię ma Arundez: według niego Grobowce to budowle czterowymiarowe, pełne skomplikowanych załamań czasoprzestrzeni.

– No to super – mruknęła Lamia. – Kassad może sobie być w środku, a my go nawet nie zobaczymy.

– Trudno. – Konsul wstał i westchnął ciężko. – Przynajmniej dokończmy to, co zaczęliśmy. Został nam już tylko jeden Grobowiec.

Od Pałacu Dzierzby dzielił ich kilometr marszu. Budowla była niewysoka, ukryta za załamaniem ściany urwiska i wcale nie taka duża (z pewnością mniejsza od Nefrytowego Grobowca), ale jej ozdobna struktura – pinakle, iglice, wieżyczki i łuki przyporowe, łączące się i krzyżujące w precyzyjnie zaplanowanym chaosie – powiększała go optycznie.

W środku znajdowało się jedno wielkie, rezonujące echem pomieszczenie o nierównej podłodze, ułożonej z tysięcy nieregularnych, wybrzuszonych segmentów – Lamii przywodziły na myśl żebra i kręgosłup skamieniałego monstrum. Piętnaście metrów wyżej pod kopułą gmachu krzyżowały się dziesiątki chromowych „ostrzy”, które przebijały mur i od zewnątrz były widoczne jako wieńczące Pałac lśniące ciernie. Tworzywo kopuły było półprzezroczyste, przez co wnętrze Grobowca zalewała mleczna poświata.

Lamia, Silenus, konsul, Weintraub i Duré zaczęli nawoływać Kassada, ale mimo że echo zwielokrotniało ich głosy, nie doczekali się odpowiedzi.

– Kassada nigdzie nie ma – stwierdził konsul, kiedy wyszli na dwór. – Heta Masteena również. Może tak to ma właśnie wyglądać: będziemy znikać po kolei, aż zostanie tylko jedno...

– A czy ten szczęśliwiec doczeka się spełnienia życzenia, tak jak to obiecują legendy Kultu Dzierzby? – zainteresowała się Lamia. Siedziała na skraju kamiennego postumentu, na którym wybudowano Pałac, i machała nogami w powietrzu.

Paul Duré zadarł głowę i zapatrzył się w niebo.

– Nie mogę uwierzyć w to, że ksiądz Hoyt chciał umrzeć, abym ja mógł ożyć.

Silenus spojrzał na niego, mrużąc oczy.

– A czego ty byś sobie życzył, padre?

– Chciałbym... Modliłbym się o to, aby Bóg raz na zawsze uwolnił ludzkość od dwóch dręczących ją okropieństw: wojny i Dzierzby – odparł bez namysłu Duré.

Przez chwilę ciszę mąciło tylko odległe wzdychanie i zawodzenie wiatru.

– A tymczasem... – odezwała się w końcu Brawne Lamia. – Albo znajdziemy coś do jedzenia, albo będziemy się musieli nauczyć żywić powietrzem.

Ksiądz pokiwał głową.

– Dlaczego macie takie skromne zapasy?

Silenus zaśmiał się i wyrecytował:

Nie pijał wina, piwa nie tykał,

Nie lubił ryb, dziczyzny, ni drobiu,

Sosy wszelakie lekce sobie ważył.

Gardził świniopasem przy grzańca kielichu,

Z rubasznym bywalcem do kufla nie siadał,

Dziewek przebiegłych obmacywać nie chciał.

W duszy ów pielgrzym łaknął wody źródlanej,

Za chleb mu starczało czyste lasów tchnienie,

A często ucztą był mu pęk goździków.

Duré uśmiechnął się tylko, najwyraźniej dalej nic nie rozumiejąc.

– Spodziewaliśmy się, że wszystko rozstrzygnie się pierwszej nocy – wyjaśnił konsul. – Nikt nie przewidywał, że zostaniemy tu na dłużej.

Brawne Lamia wstała i otrzepała spodnie z piasku.

– Ja idę. Przyniosę zapasy na cztery, pięć dni. Powinnam dać sobie radę, jeśli to będą polowe racje żywnościowe albo takie pakiety, jakie widzieliśmy w Wieży.

– Idę z tobą – stwierdził Silenus.

Zapadła cisza. Podczas trwającej od tygodnia pielgrzymki tych dwoje już kilka razy prawie skakało sobie do gardeł; za którymś razem Lamia zagroziła poecie, że go zabije.

Długo mu się przyglądała.

– Dobrze – powiedziała w końcu. – Po drodze zabierzemy ze Sfinksa nasze plecaki i butelki na wodę.

Zeszli w dolinę. Cień zachodniego urwiska powoli zaczynał się wydłużać.

rozdział 17

Dwanaście godzin wcześniej pułkownik Fedmahn Kassad wszedł po spiralnych schodach na najwyższą ocalałą kondygnację Monolitu. Ze wszystkich stron otaczały go płomienie, za wybitymi w kryształowych ścianach otworami zalegał mrok. Niesiony wiatrem szkarłatny pył wciskał się przez dziury do wnętrza budowli i wypełniał powietrze niczym sproszkowana krew. Kassad włożył hełm.

Dziesięć kroków przed nim stała Moneta.

Była naga pod cieniuteńkim skafandrem energetycznym, w którym wyglądała jak oblana rtęcią – płomienie odbijały się w krzywiznach jej piersi i ud, światło załamywało się we wgłębieniu między obojczykami i w okolicach pępka. Miała długą szyję i idealnie gładką, jakby chromowaną twarz. W jej oczach odbijał się czarny cień: Fedmahn Kassad.

Podniósł karabin i ręcznie przełączył na ostrzał w pełnym spektrum. Pod pancerzem wszystkie mięśnie miał napięte do granic możliwości. W każdej chwili spodziewał się ataku.

Moneta poruszyła ręką i skafander zsunął się jej z głowy i szyi. Już nie była odporna na ciosy. Kassad miał wrażenie, że zna każdy załom na jej twarzy, każdy por i każdą fałdkę. Krótko obcięte kasztanowe włosy opadały miękką grzywką lekko na lewo. Oczy wyglądały tak samo jak zawsze: ogromne, zaciekawione, oszałamiające zieloną głębią. Drobne usta z pełną dolną wargą jakby się wahały, wciąż o włos od uśmiechu. Zwrócił uwagę na delikatny łuk brwi; na małe uszy, które tyle razy całował i do których tyle razy szeptał czułe słówka; na miękką szyję, do której przytykał policzek, aby wsłuchiwać się w jej puls.

Wycelował w nią z karabinu.

– Kim jesteś? – spytała.

Jej głos był cichy i zmysłowy – taki jak go zapamiętał, z ulotnym jak zawsze obcym akcentem.

Trzymał już palec na spuście, ale teraz się zawahał. Kochali się dziesiątki razy, znali się od lat w jego snach i onirycznych krajobrazach generowanych wojskowych symulacji. Jeśli jednak naprawdę żyła pod prąd czasu...

– Wiem – powiedziała spokojnie, najwidoczniej nieświadoma faktu, że Kassad zaczął już delikatnie naciskać spust. – Jesteś tym, którego przyjście zapowiedział Władca Bólu.

Kassadowi zaparło dech w piersi. Kiedy się odezwał, mówił chrapliwie i z wielkim wysiłkiem.

– Nie pamiętasz mnie?

– Nie. – Przekrzywiła głowę i przyjrzała mu się badawczo. – Ale Władca Bólu obiecał, że spotkam wojownika. To moje przeznaczenie. Twoje też.

– Spotkaliśmy się już dawno temu – wykrztusił Kassad.

Karabin automatycznie wycelowałby w twarz, omiatając ją falami o błyskawicznie zmieniającej się częstotliwości do momentu przełamania osłony, jaką stanowił skafander. A wtedy niemal jednocześnie ciąłby diabelski bicz, strzelił laser, poleciały kartacze i eksplodowały ładunki impulsowe.

– Nie pamiętam tego, co było dawno. Poruszamy się w przeciwnych kierunkach w czasie. Pod jakim imieniem znasz mnie w swojej przeszłości, która jest moją przyszłością?

– Moneta – wysapał Kassad, wytężając siły, by pociągnąć za spust.

– Moneta... – Z uśmiechem pokiwała głową. – Córka Pamięci. Cóż za okrutna ironia.

Przypomniał sobie, jak go zdradziła, jaką przemianę przeszła, kiedy kochali się ostatni raz na pustyni ponad Miastem Poetów: albo stała się Dzierzbą – albo pozwoliła, żeby zajął jej miejsce – obracając miłosny akt w jego odrażającą parodię.

Pułkownik Kassad nacisnął spust.

Moneta zamrugała, zdziwiona.

– Tutaj, w Kryształowym Monolicie, nie będzie działał. Dlaczego chcesz mnie zabić?

Kassad warknął, odrzucił bezużyteczną broń, skierował całą moc do rękawic bojowych i zaszarżował.

Nawet nie próbowała się uchylić. Patrzyła, jak biegiem pokonuje dzielące ich dziesięć metrów – spuścił głowę, wydał bojowy okrzyk, polimerowa skorupa pancerza zachrzęściła głośno. Moneta opuściła ręce, gotowa na przyjęcie ataku.

Impet zderzenia zbił ją z nóg i razem upadli na podłogę. Kassad sięgnął do szyi przeciwniczki, ona jednak chwyciła jego dłonie z siłą imadła, skutecznie je unieruchamiając. Przeturlali się na skraj podestu schodów. Kassad znalazł się na górze. Grawitacja była teraz jego sprzymierzeńcem – wyprostował ręce, usztywnił rękawice, zakrzywił palce do morderczego chwytu. Jego lewa noga zawisła nad sześćdziesięciometrową przepaścią.

– Dlaczego chcesz mnie zabić? – powtórzyła szeptem Moneta.

Przetoczyła się w bok i oboje spadli z podestu.

Kassad wrzasnął i gwałtownym ruchem głowy opuścił na twarz osłonę hełmu. Koziołkowali w powietrzu, oplatając się nawzajem nogami; uścisk Monety nie zelżał ani na jotę i Kassad nadal nie mógł dosięgnąć jej szyi. Czas zwolnił bieg. Spadali w zwolnionym tempie, powietrze prześlizgiwało się wokół Kassada jak koc, który ktoś powoli ściąga mu z głowy. A potem nagle czas przyśpieszył i już z normalną szybkością przelecieli ostatnie dziesięć metrów. Kassad krzyknął i błyskawicznie zwizualizował symbol sterujący odpowiedzialny za maksymalne usztywnienie pancerza. Z ogłuszającym łoskotem uderzyli o ziemię.

Wypływał na powierzchnię świadomości z daleka, z otchłani koloru krwi. Zdawał sobie sprawę, że od momentu zderzenia z podłogą upłynęła sekunda, może dwie, nie więcej. Chwiejnie wstał. Moneta też powoli dochodziła do siebie – ze wzrokiem wbitym w ziemię podniosła się na jedno kolano. Spadając, rozbili ceramiczną posadzkę.

Kassad skierował więcej mocy do serwomechanizmów w nogawkach pancerza i z całej siły kopnął ją w głowę.

Uchyliła się, złapała go za nogę i popchnęła. Uderzył plecami o trzymetrowy blok kryształu stanowiący część ściany, strzaskał go i wypadł na zewnątrz, w mrok nocy. Moneta dotknęła szyi i rtęciowy skafander podpełzł wyżej, oblewając jej twarz.

Wyszła za Kassadem z Monolitu.

Pułkownik podniósł pękniętą osłonę i zdjął hełm. Wiatr mierzwił mu krótkie czarne włosy, piasek szorował po policzkach. Dźwignął się najpierw na kolana, potem na nogi. Wbudowany w krezę pancerza wyświetlacz migał czerwonymi lampkami: kombinezon pracował na resztkach energii. Kassad postanowił zignorować ostrzeżenie, wiedząc, że zasilania powinno wystarczyć jeszcze na kilka sekund – a więcej nie potrzebował.

– Cokolwiek wydarzyło się w mojej przyszłości, a twojej przeszłości... – odezwała się Moneta. – To nie ja się zmieniłam. Nie jestem Władcą Bólu. On...

Kassad jednym skokiem pokonał dzielący ich trzymetrowy dystans, wylądował za plecami Monety i wyprowadził opancerzoną prawą ręką cios z taką prędkością, że przebił barierę dźwięku. Krawędź dłoni – utwardzona sterowanymi piezoelektrycznie włóknami węglowymi – była sztywna i ostra jak brzytwa.

Moneta nie zrobiła uniku, nie próbowała również w żaden sposób blokować uderzenia. Rękawica z impetem uderzyła w nasadę jej szyi; siła ciosu wystarczyłaby, żeby ściąć drzewo albo przebić się przez półmetrową warstwę kamienia. W Buckminster, stolicy Bressii, Kassad zabił pułkownika Wygnańców tak szybko – krawędź rękawicy płynnie przecięła pancerz bojowy, hełm, pole siłowe, mięśnie i kości – że ten jeszcze przez dobre dwadzieścia sekund spoglądał ze zdumieniem na swoje ciało, zanim upomniała się o niego śmierć.

Tym razem celny cios zatrzymał się na powierzchni rtęciowego skafandra. Moneta nie zareagowała, nie drgnęła nawet. Kassad poczuł, jak cała ręka mu drętwieje, ból przeszywa napięte mięśnie, a pancerz traci ostatki energii. Zatoczył się do tyłu. Prawe ramię zwisło mu bezwładnie. Resztki mocy wyciekały z pancerza jak krew z rany.

– Nie słuchasz mnie – stwierdziła Moneta.

Podeszła do niego, złapała go za przód zbroi i rzuciła nim w stronę Nefrytowego Grobowca. Przeleciał w powietrzu dwadzieścia metrów i spadł ciężko na ziemię; zasilany rezerwą mocy kombinezon tylko częściowo usztywnił się i zamortyzował uderzenie. Lewą dłonią pułkownik osłonił twarz i szyję, ale pancerz zablokował się w tej pozycji i unieruchomił mu przygniecioną ciałem rękę.

Moneta skoczyła za nim, przesadziła całe dwadzieścia metrów jednym susem. Przykucnęła przy nim, jedną ręką podniosła go w powietrze, drugą zacisnęła na pancerzu – i mocnym szarpnięciem rozdarła na strzępy dwieście warstw węglowych mikrowłókien i polimerów klasy omega. Spoliczkowała Kassada – lekko, jakby od niechcenia. Głowa poleciała mu w bok, niewiele brakowało, żeby stracił przytomność. Piasek siekł go po odsłoniętym brzuchu i piersi.

Zdarła z niego resztkę kombinezonu, razem z bioczujnikami i sondami, a potem podniosła nagiego za ramiona i potrząsnęła nim. Kassad poczuł w ustach smak krwi. Przed oczami latały mu czerwone plamy.

– Nie musimy być wrogami – powiedziała półgłosem.

– Przecież... do mnie... strzelałaś.

– Żeby cię sprawdzić, nie zabić.

Pod rtęciowym kapturem jej usta poruszały się całkiem normalnie. Wymierzyła mu kolejny policzek. Kassad przeleciał dwa metry w powietrzu, spadł na wydmę i stoczył się z niej niżej, na zimny piasek. Powietrze było aż gęste od najróżniejszych drobinek: pyłu, śniegu, punkcików kolorowego światła. Obrócił się na brzuch, z trudem dźwignął na kolana; odrętwiałe, zakrzywione jak szpony palce wbił bezradnie w ruchomy piasek wydmy.

– Kassad... – szepnęła Moneta.

Przetoczył się na plecy i czekał.

Zdezaktywowała skafander. Jej ciało wydawało się ciepłe i delikatne, skóra tak blada, że niemal przezroczysta. Górną powierzchnię idealnie ukształtowanych piersi znaczyły błękitne żyłki. Nogi miała silne, mięśnie precyzyjnie wyrzeźbione, oczy ciemnozielone.

– Ty kochasz wojnę, Kassad – wyszeptała, pochylając się nad nim.

Szarpnął się, próbował się obrócić, uderzyć ją. Jedną dłonią złapała go za nadgarstki i unieruchomiła mu ręce nad głową. Jej ciało promieniało ciepłem, kiedy zaczęła ocierać się piersiami o jego pierś i opuściła biodra. Poczuł na podbrzuszu dotknięcie jej brzucha.

Nagle dotarło do niego, że to będzie gwałt, że mógłby mu się oprzeć, nie reagując na jej zabiegi, odmawiając współpracy.

Nic z tego. Powietrze zgęstniało wokół nich jak ciecz, huraganowy wiatr stał się nagle odległym wspomnieniem, piasek zawisł w powietrzu jak poruszana zefirkiem muślinowa firanka.

Poruszała się w przód i w tył, ocierając się o niego. Czuł narastające podniecenie. Próbował walczyć z nim – i z nią samą; szarpał się, kopał, usiłował uwolnić ręce. Była znacznie silniejsza. Prawym kolanem zablokowała mu nogę. Jej sutki tarły o jego pierś jak gorące otoczaki. Na ciepło jej brzucha i łona jego ciało reagowało jak pnący się ku światłu kwiat.

– Nie! – krzyknął.

Uciszyła go, przyciskając usta do jego ust. Lewą ręką nadal przytrzymywała jego dłonie, prawą zaś sięgnęła pomiędzy uda, znalazła go i naprowadziła.

Poczuł obejmujące go ciepło. Ugryzł ją w wargę. Szarpanina tylko bardziej ich zbliżyła, pchnęła go głębiej w nią. Próbował się odprężyć, kiedy usiadła na nim całym ciężarem, wciskając mu biodra w piach. Przypominał sobie inne okazje, przy których się kochali, znajdując w swoich objęciach ocalenie od obłędu wojny szalejącej poza kręgiem ich namiętności.

Zamknął oczy, wygiął plecy w łuk, odwlekając rozkosz, wzbierającą nieuchronnie jak morska fala. Poczuł na wargach smak krwi; nie wiedział jednak, czy to jej krew, czy jego.

Chwilę później, gdy poruszali się już w zgodnym rytmie, zorientował się, że puściła jego nadgarstki. Bez namysłu objął ją i mocno przyciągnął bliżej. Delikatnym gestem położył dłoń na jej karku.

Powróciły dźwięki, unoszony wiatrem piasek wzniósł się w powietrze znad skraju wydmy. Kassad i Moneta zsunęli się niżej po łagodnym zboczu, dając się porwać ciepłej fali do miejsca, w którym musiała się roztrzaskać – obojętni na noc, burzę, zapomnianą wrogość i wszystko, co ich otaczało. Liczyła się tylko ta chwila i ich dwoje.

* * *

Później, kiedy ramię w ramię szli przez zdruzgotany, lecz wciąż piękny Kryształowy Monolit, dotknęła go – najpierw złotą pałką, a potem niebieskim torusem. Widział swoje odbicie w pękniętej płycie kryształu: stał się rtęciową kopią człowieka, doskonałą i szczegółową, włącznie z genitaliami i zarysem żeber pod skórą torsu.

– Co teraz? – spytał za pośrednictwem medium, które nie było ani głosem, ani telepatią.

– Władca Bólu czeka.

– Służysz mu?

– Nigdy. Jestem jego małżonką i jego wrogiem. Jego strażniczką.

– Przybyłaś z przyszłości razem z nim?

– Nie. Zostałam zabrana z mojego czasu, aby podążyć za Władcą Bólu w przeszłość.

– Kim zatem byłaś, zanim...

Kassad nie dokończył pytania, przerwało mu bowiem nagłe pojawienie się... Nie, pomyślał, nie pojawienie. Nagła obecność Dzierzby.

Wyglądał tak samo, jak pułkownik zapamiętał go ze spotkania przed laty. Uwagę Kassada zwróciła gładka chromowo-rtęciowa powłoka, do złudzenia przypominająca skafander Monety i jego własny. Instynktownie wyczuwał jednak, że pod tą metaliczną osłoną nie znalazłby zwyczajnego ciała i kości. Stwór miał co najmniej trzy metry wzrostu. Wyrastające z lśniącego korpusu cztery ramiona wyglądały całkiem naturalnie. Całe jego ciało przypominało precyzyjnie wyrzeźbioną masę cierni, szpikulców i przegubowych ostrzy, oplecioną kłębami drutu kolczastego. Oczy o tysiącu faset płonęły światłem, które mógłby rozniecić laser rubinowy. Wydłużona szczęka, z kilkoma rzędami zębów, pochodziła jakby wprost z najgorszych koszmarów sennych.

Kassad był przygotowany na najgorsze. Jeżeli skafander energetyczny zapewniał mu podobną siłę i ruchliwość jak Monecie, mógł przynajmniej zginąć w walce.

Ale nie było na to czasu. W jednej chwili od Władcy Bólu dzieliło go pięć metrów czarnej błyszczącej posadzki – a w następnej stwór stał tuż obok, ściskając mu ramię jak w stalowym imadle. Dwa ostrza gładko werżnęły się w skafander i przecięły biceps Kassada do krwi.

Pułkownik naprężył mięśnie, czekając na cios i szykując się do kontrataku, nawet jeśli miałby on oznaczać nadzianie się na ciernie, brzytwy i drut kolczasty.

Dzierzba wyciągnął przed siebie prawą rękę i w powietrzu pojawił się prostokątny portal czterometrowej wysokości. Przypominał zwyczajny transportal, od którego różnił się tylko gęstą fioletową poświatą wypełniającą wnętrze Monolitu.

Moneta skinęła Kassadowi głową i przeszła na drugą stronę. Dzierzba postąpił krok w przód; ostrza jego palców zagłębiły się na milimetr głębiej w ciało pułkownika.

Kassad pomyślał o tym, że mógłby mu się wyrwać, ale w końcu ciekawość zwyciężyła: zamiast umierać, poszedł za Dzierzbą.

rozdział 18

Przewodnicząca Meina Gladstone nie mogła zasnąć. Wstała, ubrała się szybko, po ciemku, w swoim apartamencie w głębi budynku rządowego, i zrobiła to, co robiła najczęściej, kiedy sen nie przychodził: poszła spacerować po światach.

W powietrzu pojawił się pulsujący prywatny transportal. Zostawiła wartowników w przedpokoju, zabierając ze sobą tylko jednego zautomatyzowanego mikrostrażnika. Zresztą i z nim najchętniej by się rozstała, gdyby nie obowiązujące ją prawa Hegemonii i reguły narzucone przez TechnoJądro.

Na CTC dawno minęła północ, ale spodziewała się, że na większości innych planet będzie panował dzień. Narzuciła więc długą pelerynę z wyprodukowanym na Renesansie kołnierzem prywatności. Spodnie i buty nie zdradzały ani jej płci, ani statusu społecznego; tylko najwyższa jakość wierzchniego okrycia mogła sugerować, że jej właściciel nie jest byle kim.

Przeszła przez jednorazowy portal. Bardziej wyczuwała obecność mikrostrażnika za plecami niż widziała go czy słyszała, gdy dyskretnie wzbił się wyżej, a ona znalazła się na placu Świętego Piotra w Nowym Watykanie, na Pacem. W pierwszej chwili nie umiałaby powiedzieć, dlaczego zaprogramowała implant na tę akurat planetę – może przez wspomnienie tego staruszka monsignore z bankietu na Bożym Gaju? – ale potem uświadomiła sobie, że czekając na sen, rozmyślała o pielgrzymach, o tej siódemce, która przed trzema laty wyruszyła na Hyperiona, by tam spotkać swoje przeznaczenie. Hoyt pochodził z Pacem... Ten drugi ksiądz, Duré, również.

Wzruszyła ramionami i przeszła na drugą stronę placu. Odwiedziny na ojczystych planetach pielgrzymów stanowiły świetny plan spaceru. W bezsenne noce często włóczyła się po dziesiątkach światów, aby tuż przed świtem i pierwszymi spotkaniami wrócić na Centralną Tau Ceti. Tym razem zwiedzi ich tylko siedem.

Na Pacem znalazła się o poranku. Niebo miało żółty kolor, chmury były zielonkawe, a rzadką atmosferę przesycała woń amoniaku, drażniąc jej zatoki i wyciskając łzy z oczu; zapach ten mieszał się ze słabym, chemicznym odorem charakterystycznym dla wszystkich planet, które jeszcze nie zostały do końca terraformowane, ale nadawały się już do zamieszkania. Gladstone przystanęła i rozejrzała się dookoła.

Usytuowany na szczycie niewielkiego wzniesienia plac był z jednej strony ograniczony tworzącą półokrąg kolumnadą, w środku której znajdowała się ogromna bazylika. Na prawo od przewodniczącej, od południa, półokrąg kolumn otwierał się na szerokie schody, ciągnące się co najmniej przez kilometr. W dole było widać niewielkie miasto: niskie, prymitywne domki przycupnęły wśród drzew o białych jak kości pniach i gałęziach, przywodzących na myśl zbielałe szkielety dawno zmarłych, zdeformowanych istot.

Ludzi widziała niewielu: pośpiesznie przemierzali plac albo wchodzili po schodach, jakby nie chcieli się spóźnić na nabożeństwo. Gdzieś pod olbrzymią kopułą kościoła zaczęły bić dzwony, ale rozrzedzone powietrze odzierało ich dźwięk z wszelkiego majestatu.

Przeszła wzdłuż kolumnady ze spuszczoną głową, ignorując zaciekawione spojrzenia kleryków i sprzątaczy, dosiadających bestii wyglądającej jak półtonowy jeż. W Sieci znajdowały się dziesiątki takich nic nieznaczących planetek jak Pacem (a w Protektoracie i na Rubieżach jeszcze więcej): zbyt biednych, aby przyciągnąć ludzi mających nieograniczone możliwości podróżowania, a przy tym zbyt podobnych do Ziemi, by można je było zignorować w mrocznych dniach hidżry. Nadawała się doskonale dla małej grupki katolików, szukających miejsca, w którym ich religia mogłaby się odrodzić. W tamtych czasach, jak wiedziała Gladstone, były ich miliony; teraz zostało najwyżej kilkadziesiąt tysięcy. Przymknęła oczy i przywołała w pamięci holograficzne zdjęcia z akt Paula Duré.

Kochała Sieć. Uwielbiała zamieszkujących ją ludzi – mimo swego egoizmu, pospolitości i oporu wobec zmian stanowili esencję rodzaju ludzkiego. O tak, Gladstone kochała Sieć. Kochała ją wystarczająco mocno, by rozumieć, że musi pomóc ją zniszczyć.

Wróciła do małego, liczącego zaledwie trzy portale terminalu, prostą komendą obeszła zabezpieczenia datasfery, otworzyła własny portal i przeszła na drugą stronę, gdzie powitało ją słońce i owionął zapach morza.

Maui-Przymierze. Wiedziała dokładnie, gdzie się znajduje: na wzgórzu nad Pierwogrodem. Grobowiec Siri wskazywał miejsce, w którym ponad pół wieku wcześniej wybuchła krótkotrwała rebelia. Pierwogród liczył podówczas zaledwie kilka tysięcy mieszkańców. Podczas każdego Tygodnia Zabaw fleciści witali procesję pływających wysp, zdążających na północ, na pastwiska w obrębie Archipelagu Równikowego. Obecnie miasto ciągnęło się nad brzegiem morza dookoła całej wyspy i rozpływało w oddali; jak okiem sięgnąć, wszędzie piętrzyły się wysokie na pół kilometra miastołuki i kopce mieszkalne, górując nad wzgórzem, z którego dawniej roztaczał się najlepszy widok na morski świat Maui-Przymierza.

Grobowiec przetrwał. Nie było w nim ciała babki konsula – tak naprawdę nigdy tam nie spoczęło – ale podobnie jak wiele symboli na tym świecie budził szacunek, niemal nabożną cześć.

Pomiędzy wieżowcami dało się dostrzec stary falochron i przybrzeżne wody – już nie błękitne, lecz brunatne, upstrzone platformami wiertniczymi i turystycznymi barkami, hen, daleko, do miejsca, w którym zaczynało się prawdziwe morze. Nie było już pływających wysp; nie przemierzały całymi stadami oceanów, południowa bryza nie wydymała ich żagli, a doglądające ich delfiny nie baraszkowały w białej pianie.

Oswojone wyspy zostały skolonizowane przez przybyszów z Sieci. Delfiny wyginęły – część poległa w wielkich bitwach z siłami ARMII, ale większość wolała rozstać się z życiem we wciąż niewyjaśnionym Masowym Samobójstwie na Morzu Południowym – ostatnim sekrecie rasy, którą zawsze spowijał nimb tajemnicy.

Gladstone usiadła na niskiej ławce nieopodal skraju urwiska. Zerwała źdźbło trawy i zaczęła je w zadumie żuć. Co się stało ze światem, który w ciągu pierwszej standardowej dekady przynależności do Hegemonii z ojczyzny stu tysięcy ludzi, żyjących w kruchej równowadze z delikatnym ekosystemem, stał się ulubionym kurortem czterystu milionów obywateli?

Odpowiedź brzmiała: świat umarł. A z pewnością stracił duszę, nawet jeśli sam ekosystem jakoś się jeszcze trzymał. Ekolodzy planetarni i specjaliści od terraformowania sztucznie utrzymywali jego truchło przy życiu, ratowali morza przed zadławieniem się nieuniknionym zalewem śmieci, ścieków i ropy, starali się minimalizować wpływ hałasu i tysięcy innych szkodliwych czynników, które przyniósł postęp – ale Maui-Przymierze sprzed niespełna stu lat, Maui-Przymierze, jakie widział w dzieciństwie konsul, kiedy wspinał się na to samo wzgórze, by wziąć udział w pogrzebie babki, zniknęło bezpowrotnie.

Nad jej głową przeleciała eskadra aeromat z roześmianymi, pokrzykującymi turystami. Sunący wysoko nad nimi ogromny wycieczkowy EM na chwilę przesłonił słońce. Znalazłszy się w jego cieniu, Gladstone wypluła trawkę i oparła ręce na kolanach. Myślała o zdradzie, jakiej dopuścił się konsul. Liczyła, że do niej dojdzie; postawiła wszystko na jedną kartę, w nadziei na to, że człowiek wychowany na Maui-Przymierzu, potomek Siri, w nieuniknionej bitwie o Hyperiona stanie po stronie Wygnańców. Nie zaplanowała tego w pojedynkę – Leigh Hunt odegrał w realizacji jej zamiarów kluczową rolę. To jego zabiegi, trwające dziesiątki lat, precyzyjne jak najdelikatniejsza operacja chirurgiczna, umożliwiły ich wybrańcowi kontakt z wrogiem; to dzięki nim konsul znalazł się w położeniu, w którym mógł zdradzić obie strony konfliktu jednocześnie, uruchamiając zainstalowane przez Wygnańców urządzenie, które doprowadziło do załamania fal prądów czasu na Hyperionie.

I zrobił to. Konsul – człowiek, który służbie Hegemonii oddał czterdzieści lat swojego życia, a także własną żonę i dziecko – eksplodował zemstą jak bomba z opóźnionym zapłonem, która pół wieku przeleżała w stanie uśpienia.

Jego zdrada nie sprawiła Gladstone przyjemności. Konsul zaprzedał duszę i miał zapłacić straszliwą cenę, w swoim umyśle i w annałach historii – lecz jego zdrada była niczym w porównaniu ze zdradą, za którą miała cierpieć ona. Jako przewodnicząca Hegemonii dzierżyła symboliczny rząd stu pięćdziesięciu miliardów ludzkich dusz. I była gotowa je zdradzić, aby ocalić ludzkość.

Wstała. Wiek i reumatyzm upomniały się o swoje prawa; obolała podeszła do platformy terminalu. Przystanęła jeszcze na chwilę przy buczącym cicho portalu i obejrzała się przez ramię. Wiał wiatr od morza, ale niósł tylko ciężki odór ropy i gazów z rafinerii. Odwróciła się i przeszła przez portal.

Grawitacja Lususa opadła jej na ramiona jak żelazne okowy. Na Promenadzie trwały godziny szczytu: tysiące pracowników, kupujących i turystów tworzyły barwny tłum na traktach i pomostach i na kilometrowej długości ruchomych schodach. Ciężkie od ich oddechów powietrze niosło typową dla zamkniętego obiegu atmosfery woń olejów i ozonu. Nie zwracając uwagi na rozległe poziomy handlowe, Gladstone znalazła sobie miejsce w kolejce pasażerskiej, aby pokonać dziesięć kilometrów dzielące ją od głównej świątyni Dzierzby.

Ustawione przez policję prewencyjno-unieruchamiające pole siłowe jarzyło się liliowo, odcinając szerokie schody od ulicy. Świątynia była wyciemniona, drzwi zamknięte na głucho, wysokie wąskie witraże od strony Promenady powybijane. Przewodnicząca przypomniała sobie doniesienia o rozruchach przed kilkoma miesiącami; wiedziała, że biskup i akolici uciekli.

Podeszła do pola siłowego. Za migotliwą fioletową osłoną majaczyły schody, po których Brawne Lamia niosła swojego umierającego klienta i kochanka, pierwszego cybryda Keatsa, ku czekającym na górze kapłanom Dzierzby. Gladstone dobrze znała jej ojca – w podobnym okresie zaczynali karierę w Senacie i często trzymali się razem. Senator Byron Lamia był człowiekiem nieprzeciętnym (dawno temu, zanim jeszcze matka Brawne przybyła z zapomnianego Freeholmu i zabłysła w towarzystwie, Gladstone całkiem poważnie rozmyślała o małżeństwie z nim) i kiedy umarł, wraz z nim odeszła cząstka jej młodości. Byron Lamia miał obsesję na punkcie TechnoJądra, bez reszty pochłaniała go misja wyzwolenia człowieka spod władzy SI, narzuconej mu przed pięcioma stuleciami i rozciągającej się dzisiaj na przestrzeni tysiąca lat świetlnych. To właśnie on uświadomił Gladstone niebezpieczeństwo; to on rozniecił w niej płomień zaangażowania, który wkrótce miał zaowocować najokropniejszą zdradą w dziejach ludzkości.

Jego „samobójstwo” sprawiło, że przez następne dziesięciolecia zachowywała najwyższą ostrożność. Nie miała pewności, czy za jego śmiercią stali wysłannicy Jądra (może odpowiadali za nią po prostu hierarchowie Hegemonii, broniący uświęconych tradycją przywilejów), ale była absolutnie pewna, że senator Byron Lamia nigdy nie odebrałby sobie życia; nie porzuciłby w taki sposób bezradnej żony i nie zostawił upartej córki. Ostatni wniesiony przez niego projekt ustawy dotyczył przyłączenia Hyperiona do Protektoratu, co o dwadzieścia lat przyśpieszyłoby wcielenie tego świata do Sieci. Po śmierci senatora Lamii współautorka projektu – coraz bardziej wpływowa Meina Gladstone – wycofała go z porządku obrad.

Znalazła szyb komunikacyjny i zaczęła spadać, mijając sklepy, fabryki, poziomy mieszkalne i serwisowe, reaktory i ośrodki przetwarzania odpadów. Komlog i wbudowane w szyb głośniki ostrzegały ją, że wkracza na znajdujące się głęboko pod kopcem obszary zastrzeżone i niebezpieczne; oprogramowanie szybu usiłowało powstrzymać jej dalszy lot, ale obeszła zabezpieczenia i wyciszyła sygnały ostrzegawcze. Spadała coraz niżej i niżej, przez poziomy całkowicie pozbawione oświetlenia, wśród poplątanych jak spaghetti światłowodów, przewodów chłodzących i grzewczych, aż wreszcie ze wszystkich stron otoczyła ją naga skała. Tam się zatrzymała.

Wyszła na korytarz rozjaśniany tylko odległym światłem żarkul i oleistą poświatą farby świetlikowej. Ze spękanego sufitu kapała jakaś ciecz, tworząc toksyczne kałuże na podłodze. Para buchała z otworów w ścianach, które mogły być wylotami innych korytarzy, pomieszczeniami mieszkalnymi albo zwykłymi, pustymi dziurami. Z daleka dobiegał piskliwy, rozbrzmiewający na progu słyszalności jazgot metalu przecinającego metal; nieco bliżej było słychać elektroniczny zgrzyt antymuzyki. Gdzieś wrzeszczał jakiś mężczyzna; kobiecy śmiech niósł się metalicznym echem wśród szybów i korytarzy. Rozległ się przypominający kaszlnięcie wystrzał z kartaczownicy.

Kopiec Mętów. Gladstone zatrzymała się na skrzyżowaniu korytarzy. Mikrostrażnik zniżył lot i zataczał mniejsze kręgi wokół niej, natrętny jak rozjuszony insekt. Dopominał się o posiłki i tylko dzięki stanowczym komendom przewodniczącej nie było słychać jego namolnego jazgotu.

Kopiec Mętów. Tu właśnie Brawne Lamia i jej cybrydowy kochanek ukrywali się przez kilka godzin, zanim podjęli próbę dotarcia do świątyni Dzierzby. Był to jeden z tysięcy mrocznych półświatków Sieci, gdzie na czarnym rynku można było dostać absolutnie wszystko, od czaru wspomnień, przez broń używaną w ARMII, nielegalne androidy, aż po kuracje poulsenowskie, które z równym prawdopodobieństwem mogły zabić kupca, jak i przedłużyć mu życie o dwadzieścia lat. Gladstone skręciła w prawo, w najciemniejszą odnogę tunelu.

Coś wielkości szczura, lecz obdarzone znacznie większą liczbą odnóży, czmychnęło w głąb pękniętego przewodu wentylacyjnego. Gladstone poczuła zapach ścieków, potu, ozonu z przeciążonych interfejsów płaszczyzny danych, słodkawą woń paliwa do pistoletów, smród wymiocin i odór tanich, toksycznych feromonów. Idąc, rozmyślała o najbliższych tygodniach i miesiącach i o straszliwiej cenie, jaką wszystkie światy zapłacą za jej decyzje i obsesje.

Drogę zastąpiło jej pięciu młodziaków, do tego stopnia przekształconych przez domorosłych ARNistów, że bardziej przypominali zwierzęta niż ludzi. Zatrzymała się.

Mikrostrażnik zniżył lot, zawisł przed Gladstone i wyłączył kamuflaż. Zagradzające jej drogę istoty parsknęły śmiechem, widząc w nim po prostu dziwną mechaniczną osę, miotającą się nerwowo w powietrzu; całkiem możliwe, że modyfikacja RNA zaszła u nich za daleko i w ogóle nie rozpoznali zabójczej zabawki. Dwóch intruzów wyciągnęło wibronoże, trzeci obnażył dziesięciocentymetrowe stalowe szpony, czwarty wyjął kartaczownicę z obrotowymi lufami.

Gladstone wolałaby z nimi nie walczyć. Doskonale wiedziała, nawet jeśli oni nie zdawali sobie z tego sprawy, że mikrostrażnik obroniłby ją przed setką takich ćwoków. Nie chciała jednak, żeby ktoś umierał tylko dlatego, że wybrała się na przechadzkę akurat do Kopca Mętów.

– Odejdźcie – powiedziała.

Obserwowali ją, każdy na swój sposób: żółtymi oczami, wyłupiastymi czarnymi ślepiami, szparkami, spod ciężkich, obwisłych powiek, światłoczułymi pasmami na brzuchu. Rozproszyli się w półokrąg i zgodnie postąpili dwa kroki w przód.

Meina Gladstone wyprostowała się, otuliła peleryną i opuściła kołnierz prywatności, odsłaniając oczy.

– Odejdźcie – powtórzyła.

Zawahali się. Pióra i łuski zafalowały, jakby poruszone niewyczuwalnym wiatrem, u dwóch z nich czułki zadygotały niepewnie, zadrżały setki włosków czuciowych.

Odeszli, równie szybko i cicho, jak przedtem się pojawili. Po sekundzie znów towarzyszyło jej tylko kapanie wody i odległy śmiech.

Pokręciła głową, przywołała portal i przeszła na drugą stronę.

* * *

Sol Weintraub i jego córka pochodzili ze Świata Barnarda. Gladstone wylądowała w małym terminalu w Crawford, ich rodzinnym mieście. Zapadał zmierzch. Białe domki na wypielęgnowanych trawnikach odzwierciedlały wrażliwość i zmysł praktyczny obywateli Odrodzonej Republiki Kanadyjskiej. Drzewa rosły tu wysokie, rozłożyste i zdumiewająco podobne do swoich przodków ze Starej Ziemi. Gladstone usunęła się z drogi ciągnącym tłumnie przechodniom (większość mieszkańców wracała właśnie do domu po pracowitym dniu w Sieci) i zeszła na wyłożoną cegłami ścieżkę wokół trawiastego owalu, poprowadzoną wśród ceglanych budynków. Po lewej stronie, w przerwach między stojącymi rzędem domami widziała pola uprawne: łagodnie rozkołysane łany wysokich, zielonych roślin (zapewne kukurydzy) ciągnęły się po horyzont, za którym zniknął właśnie ostatni rąbek słońca.

Przeszła przez kampus, zastanawiając się, czy to właśnie tutaj wykładał Sol – nie zaciekawiło jej to jednak na tyle, żeby chciała szukać odpowiedzi w datasferze. Wśród drzew zapalały się gazowe latarnie, a na niebie, które z lazurowego robiło się bursztynowe, a potem hebanowoczarne, pojawiały się pierwsze gwiazdy.

Czytała Problem Abrahama, książkę, w której Weintraub analizował relacje między Bogiem, który żąda od ojca ofiary z syna, i ludzkością, która się na to żądanie godzi. Dowodził, że Jahwe nie zamierzał po prostu wystawić Abrahama na próbę, tylko porozumieć się z nim w języku lojalności i posłuszeństwa, ofiar i przykazań – jedynym języku, jaki rodzaj ludzki mógł zrozumieć na tym etapie rozwoju. Weintraub potraktował starotestamentowy komunikat jako zapowiedź przeniesienia relacji człowieka z Bogiem na nowy, wyższy poziom, na którym człowiek nie będzie już musiał ofiarowywać swoich dzieci żadnym bogom, z żadnych powodów; poziom, na którym rodzice, całe rzesze rodziców, same złożą się w ofierze. Stąd właśnie wziął się dwudziestowieczny holokaust, Krótkotrwała Wymiana, wojny trójstronne, stulecia nierozwagi, może nawet Wielka Pomyłka z roku trzydziestego ósmego.

Na koniec Weintraub całkowicie odrzucał ideę ofiary i postulował zerwanie wszelkich związków z Bogiem, które nie opierałyby się na obopólnym szacunku i szczerych próbach wzajemnego zrozumienia. Pisał o wielokrotnej śmierci Boga i potrzebie boskiego zmartwychwstania, zwłaszcza teraz, gdy człowiek stworzył własnych bogów i dał im wolność.

Gladstone przeszła po smukłym kamiennym moście nad ginącym w półmroku strumieniem, którego obecność zdradzał tylko szmer wody. Miękkie żółte światło padało na ręcznie zdobione poręcze. Gdzieś za kampusem zaszczekał pies, ale zaraz ktoś go uciszył. W oknach na drugim piętrze starego budynku paliło się światło. Pochodzący sprzed hidżry dom miał mansardowy dach, kryty ułożoną niechlujnie dachówką.

Myślała o Solu Weintraubie, jego żonie Sarai – i o ich pięknej dwudziestosześcioletniej córce, która z trwających rok badań naukowych na Hyperionie przywiozła tylko klątwę Dzierzby: chorobę Merlina; o Solu i Sarai, patrzących, jak ich córka z kobiety staje się dziewczyną, a z dziewczyny dzieckiem; i o Solu, który został z Rachel sam, gdy Sarai zginęła w bezsensownym wypadku pojazdu EM podczas odwiedzin u siostry.

Do pierwszych i zarazem ostatnich urodzin Rachel Weintraub zostały niespełna trzy dni standardowe.

Gladstone uderzyła pięścią o kamień, przywołała portal i ruszyła w dalszą drogę.

* * *

Na Marsie było południe. Slumsy Tharsis niewiele się zmieniły na przestrzeni sześciuset lat. Niebo było różowe, powietrze zbyt rzadkie i za zimne dla Gladstone, nawet ciasno otulonej peleryną. Pył wciskał się dosłownie wszędzie. Spacerowała wąskimi zaułkami i poprowadzonymi nad urwiskiem uliczkami Miasta Przesiedleńców. Nigdzie nie sięgała wzrokiem dalej niż następne skupisko ruder i ociekających wodą wież filtracyjnych.

Roślinność była na Marsie wyjątkowo skąpa. Rozległe lasy z okresu Zazielenienia zostały wycięte na opał albo obumarły i pochłonęła je czerwona pustynia. Pomiędzy ścieżkami ubitymi na kamień przez dwadzieścia pokoleń bosych stóp uchowały się tylko nieliczne kaktusy winne i pasożytniczy porost pajęczy.

Przysiadła na niskim kamieniu, spuściła głowę i rozmasowała kolana. Natychmiast obległa ją gromada brudnych i obdartych dzieciaków. Próbowały wyżebrać jakieś pieniądze, a kiedy nie zareagowała, odbiegły z chichotem.

Słońce stało w zenicie. Z miejsca, w którym siedziała, nie widziała Olympus Mons i groźnego w swej urodzie kompleksu zabudowań akademii wojskowej, w której uczył się Kassad. Powiodła wzrokiem wokół. Więc to stąd pochodził ten dumny człowiek. To tutaj uganiał się z kolegami po pustyni, zanim został skazany na ład, rozsądek i honor wymagane od żołnierza ARMII.

Znalazła ustronne miejsce i przywołała portal.

* * *

Boży Gaj był taki sam jak zawsze: pachnący milionem drzew, rozbrzmiewający szelestem liści i westchnieniami wiatru, malowany w półodcienie i pastele. Słońce rozpalało tu ogień na prawdziwym dachu świata, gdy ocean drzew odbijał światło, a każdy liść, poruszany leciutką bryzą, mienił się blaskiem, lśnił od rosy i porannej mżawki. Nasilający się wiatr niósł woń deszczu i wilgotnej roślinności aż na platformę transportalu, wysoko, pół kilometra nad powierzchnią planety, która daleko w dole nadal smacznie spała, pogrążona w mroku.

Jakiś templariusz ruszył w stronę Gladstone, ale widząc na jej przegubie bransoletę gwarantującą swobodny wstęp na Boży Gaj wycofał się dyskretnie; wysoka postać w płaszczu z kapturem wtopiła się bez śladu w labirynt liści i pnączy.

Templariusze stanowili jedną z najbardziej zdradzieckich zmiennych w jej rozgrywce. Poświęcenie Yggdrasilla było wydarzeniem bezprecedensowym, niewytłumaczalnym i niepokojącym. Ze wszystkich potencjalnych sprzymierzeńców Gladstone w nadchodzącej wojnie templariusze byli najbardziej nieodzowni – i najbardziej tajemniczy. Ceniące naturę nade wszystko i oddające boską cześć Muirowi Bractwo Drzewa było może niezbyt liczne, ale miało w Sieci ogromne wpływy. Stanowiło ostoję świadomości ekologicznej w społeczeństwie tonącym w śmieciach i dążącym prostą drogą do samozagłady, lecz udającym przed samym sobą, że nic złego się nie dzieje.

Co się stało z Hetem Masteenem? I dlaczego zostawił pielgrzymom sześcian Möbiusa?

Patrzyła, jak wschodzi słońce. Na niebo wypłynęły osierocone montgolfiery, ocalone z rzezi na Wirze. Ich wielobarwne sylwetki unosiły się w powietrzu jak portugalskie żaglowce z dawnych wieków. Muślinki rozpościerały cienkie jak membrana skrzydła, łapiąc w nie promienie słońca. Stado kruków wzbiło się ponad korony drzew i spiralą wznosiło coraz wyżej; ich przenikliwe krzyki kontrastowały z podmuchami łagodnego zefirku i zbliżającym się od zachodu szmerem deszczu. Natarczywe bębnienie kropel o liście przypomniało jej dom rodzinny w delcie rzeki na Patawpha i Studniowy Monsun, podczas którego uganiała się z braćmi po mokradłach za żabolotkami, krzywijami i hiszpańskimi wężami bagiennymi, aby zanieść je później w słoikach do szkoły.

Po raz stutysięczny uświadomiła sobie, że nie jest jeszcze za późno, żeby się zatrzymać. Wojna totalna nie była nieunikniona. Hegemonia mogła jeszcze zignorować ataki Wygnańców. Dzierzba nie został uwolniony. Jeszcze nie.

Aby ocalić sto pięćdziesiąt miliardów ludzkich istnień, wystarczyłby jej powrót do siedziby Senatu, przyznanie się do trzech dziesięcioleci fałszu i oszustwa, podzielenie się z senatorami własnymi lękami i wątpliwościami...

Nie. Zrealizuje swój plan do końca. Nikt jej nie powstrzyma. Pociągnie Hegemonię w przyszłość, której nie da się przewidzieć, w samo serce chaosu, gdzie nawet wszechpotężni i wszystkowidzący analitycy z TechnoJądra będą ślepi.

Spacerowała po platformach, wieżach, rampach i kołyszących się mostach linowych w mieście templariuszy. Długorękie małpy z dziesiątków różnych planet i zmodyfikowane genetycznie szympansy naigrawały się z niej i uciekały, huśtając się z gracją na delikatnych lianach trzysta metrów nad ziemią. Z terenów zamkniętych nie tylko dla turystów, ale i dla uprzywilejowanych gości, dolatywał zapach kadzidła i podobne do gregoriańskich chorałów śpiewy: trwały poranne nabożeństwa. Niższe poziomy lasu budziły się do życia, ożywały światłem i ruchem. Przelotny deszcz ustał, wróciła więc na samą górę, by się rozkoszować widokami. Przemierzyła sześćdziesięciometrowy most wiszący, łączący jej drzewo z innym, jeszcze większym, do którego przycumowano pół tuzina olbrzymich balonów na gorące powietrze; był to jedyny dozwolony przez templariuszy środek transportu powietrznego na Bożym Gaju. Można było odnieść wrażenie, że się niecierpliwią, jakby nie mogły się doczekać, kiedy wreszcie zostaną uwolnione i pofruną. Gondole pasażerskie kołysały się pod nimi jak ciężkie brązowe jaja. Powłoki balonów pomalowano w taki sposób, aby do złudzenia przypominały żywe istoty: montgolfiery, motyle, jastrzębie, muślinki, wymarłe już zepleny, podniebne kałamarnice, ćmy księżycowe, orły (legendarne ptaki, otoczone taką czcią, że nigdy nie pozwolono ARNistom ich odtworzyć) i inne zwierzęta.

Jeżeli ona wytrwa w swoich zamiarach, to wszystko może ulec zniszczeniu. I ulegnie.

Przystanęła na skraju okrągłej platformy, zaciskając palce na poręczy z taką siłą, że starcze plamy zarysowały się wyraźnie na nagle zbielałej skórze. Myślała o starych, dawno przeczytanych książkach – sprzed hidżry, sprzed ery lotów kosmicznych – w których mieszkańcy niewykształconych jeszcze w pełni krajów na kontynencie zwanym Europą zniewalali innych ludzi – o ciemnej skórze (Afrykanów) – porywali ich z domów i przewozili do pracy w koloniach na dalekim Zachodzie. Czy ci niewolnicy, skuci łańcuchami, nadzy, skuleni w ładowni statku... czy wahaliby się wszcząć bunt i obalić swoich panów, gdyby wiedzieli, że razem z nimi zagładzie ulegnie piękny statek niewolniczy? Albo cała Europa?

Mieli jeszcze Afrykę. Mieli dokąd wrócić.

W dźwięku, który wydobył się z jej piersi, jęk połączył się ze szlochem. Odwróciła się plecami do cudownego wschodu słońca, do hymnów na cześć wstającego dnia, do balonów – żywych i sztucznych – kołyszących się na tle nowo narodzonego nieba, i zeszła niżej, w półmrok, aby tam otworzyć portal.

* * *

Nie mogła udać się na ojczystą planetę ostatniego z pielgrzymów, Martina Silenusa. Poeta liczył sobie zaledwie sto pięćdziesiąt lat, był na wpół siny od powtarzanych kuracji Poulsena, a komórki jego ciała pamiętały tuzin długich snów kriogenicznych i rejsów kosmicznych w lodowatych ładowniach, ale dzięki temu jego życie obejmowało okres ponad czterystu lat standardowych. Urodził się na dogorywającej Starej Ziemi. Jego matka wywodziła się z arystokracji, przez co jego młodość – piękna i przesycona nieodłącznym aromatem rozkładu – stała się pastiszem dekadencji i elegancji. Matka została w domu, jego zaś wysłała w kosmos, aby ktoś spłacił rodzinne długi – nawet gdyby miało to oznaczać (i oznaczało) długie lata niewolniczej pracy na jednym z najpaskudniejszych zadupi Sieci.

Nie mogąc obejrzeć Starej Ziemi, przeniosła się na Wrota Niebios.

W Błotnisku, stolicy Wrót Niebios, szła brukowanymi ulicami, podziwiając ogromne, stare domy, pochylone nad wąskimi, ocembrowanymi kanałami, które wspinały się zygzakiem na zbocze sztucznie usypanej góry, upodabniając ją do grafik Eschera. Ozdobne drzewa i wyższe od nich gigantyczne skrzypy porastały wzgórza, rosły wzdłuż szerokich, białych alei i ciągnęły się jak okiem sięgnąć po regularnych krzywiznach piaszczystych plaż. Leniwy przypływ uderzał o brzeg fioletowymi falami, które rozszczepiały się na dziesiątki barw, nim zamarły na bielusieńkim piasku.

Zatrzymała się w parku z widokiem na Promenadę, na którą wyległy tłumy mieszkańców miasta i eleganckich turystów, aby zażyć wieczornego spaceru w blasku gazowych latarń i w cieniu drzew. Próbowała sobie wyobrazić, jak wyglądały Wrota Niebios przed trzystu laty, jako surowa, nie w pełni terraformowana planeta należąca do Protektoratu, kiedy młody Martin Silenus – przeżywający szok kulturowy, rozpamiętujący utratę rodowej fortuny i cierpiący z powodu uszkodzenia mózgu, jakiego doznał podczas podróży w chłodni – wykonywał na niej niewolnicze prace.

Stacja Atmosferotwórcza zapewniała wówczas zdatne do oddychania powietrze na powierzchni zaledwie kilkuset kilometrów kwadratowych. Huragany z jednakową obojętnością porywały całe miasta, wydartą wodzie ziemię i pracujących na niej robotników. Niewolnicy, tacy jak Silenus, kopali kanały melioracyjne w kwaśnym gruncie, zeskrobywali drobnoustroje zarastające labirynt kładzionych w błocie przewodów wentylacyjnych, a po powodziach zbierali z błotnych równin zalewowych szlam i ludzkie zwłoki.

Poczyniliśmy jednak pewien postęp, pomyślała. Mimo bezwładu, w jaki wpycha nas TechnoJądro, mimo zacofania nauk ścisłych, mimo naszego fatalnego uzależnienia od zabawek danych nam przez tych, których sami stworzyliśmy.

Była niezadowolona. Zamierzała odwiedzić ojczyste planety wszystkich hyperiońskich pielgrzymów, nawet jeśli zdawała sobie sprawę z tego, jak bardzo próżny będzie to gest. Na Wrotach Niebios Silenus nauczył się tworzyć prawdziwą poezję, chociaż uszkodzenie mózgu uniemożliwiło mu posługiwanie się językiem. Nie był to jednak jego dom.

Zignorowała miłe dla ucha dźwięki koncertu odbywającego się na Promenadzie. Udała, że nie widzi setek EM-ów, które niczym stada wędrownych ptaków przecinały powietrze nad jej głową. Zapomniała o łagodnym powietrzu i miękkim świetle. Przywołała portal i kazała się przenieść na księżyc Starej Ziemi. Na Księżyc.

Zamiast aktywować portal, komlog wydał ostrzeżenie przed taką wycieczką. Odrzuciła je. Zabuczał mikrostrażnik i cieniutki głosik w jej implancie zasugerował, że przewodnicząca Senatu nie powinna raczej wybierać się w tak niebezpieczne miejsce. Uciszyła go. Sam transportal również próbował z nią dyskutować o sensowności tego pomysłu, dopóki nie wyzerowała go swoją kartą uniwersalną i nie przeprogramowała ręcznie.

Kiedy w powietrzu zamigotał portal transportalu, przeszła przez niego.

* * *

Jedynym nadającym się jeszcze do zamieszkania miejscem na Księżycu był samotny krater i część Mare, gdzie ARMIA po dziś dzień urządzała ceremonię Masady – i tam właśnie Gladstone wyszła z transportalu. Trybuny i plac defiladowy świeciły pustkami. Pole siłowe dziesiątej klasy przyćmiewało gwiazdy i odległe ściany krateru, ale nawet przez nie wyraźnie widziała, w których miejscach nagrzane od okrutnych fal grawitacyjnych skały i góry stopiły się i rozlały szeroko, tworząc nowe kamienne morza.

Szła po równinie pokrytej szarym pyłem. Słabe ciążenie niemal wprost zapraszało do fruwania. Wyobraziła sobie, że jest jednym z balonów templariuszy, lekko zacumowanym, ale gotowym w każdej chwili zerwać się z uwięzi. Powstrzymała się od poruszania się radosnymi skokami, ale szła lekkim, energicznym krokiem, a wzburzony księżycowy pył tworzył nieprawdopodobne wzory w powietrzu za jej plecami.

Pod kopułą pola siłowego powietrze było mocno rozrzedzone i Gladstone marzła mimo wbudowanych w pelerynę obwodów grzewczych. Przez długą chwilę stała nieruchomo pośrodku gładkiej jak stół równiny i próbowała sobie wyobrazić sam Księżyc, pierwszy przystanek ludzkości po wyjściu z kołyski, na długiej i niepewnej drodze w kosmos – ale trybuny i baraki ze sprzętem wojskowym rozpraszały ją i uniemożliwiały skupienie się na tej wizji. W końcu podniosła wzrok, aby ujrzeć to, co przybyła zobaczyć.

Na czarnym niebie wisiała Stara Ziemia. To znaczy, nie prawdziwa Stara Ziemia, tylko pulsujący dysk akrecyjny i kulista chmura odłamków, które z niej pozostały. Była bardzo jasna, jaśniejsza niż wszystkie gwiazdy widoczne z Patawpha nawet w którąś z niezwykle rzadkich pogodnych nocy, ale jej jasność zdawała się dziwnie złowroga.

Gladstone stała bez ruchu. Nigdy wcześniej tu nie była; zdecydowała, że nie będzie odwiedzać Księżyca, i wytrwała w swoim postanowieniu. Teraz zaś, kiedy już się na nim znalazła, desperacko chciała coś poczuć, coś usłyszeć, jakby właśnie w tym miejscu mogły ją dosięgnąć jakieś ostrzeżenia albo wyrazy współczucia.

Nic nie usłyszała.

Stała tak jeszcze kilka minut, nie myśląc o niczym szczególnym i czując, jak marzną jej nos i uszy. W końcu uznała, że czas wracać. Na CTC zbliżał się świt.

Aktywowała portal i ostatni raz rzuciła okiem za siebie, kiedy niespełna dziesięć metrów od niej zmaterializowało się inne przenośne wejście transportalu. Zdębiała. Mniej niż pięć osób w całej Sieci miało indywidualny dostęp do Księżyca.

Mikrostrażnik zabzyczał i obniżył lot, odgradzając ją od drugiego portalu.

Leigh Hunt wyszedł z transportalu, rozejrzał się, zadygotał z zimna i szybkim krokiem podszedł do Gladstone. W rozrzedzonym powietrzu jego głos miał zabawne, piskliwe, niemal dziecinne brzmienie.

– Pani przewodnicząca, musi pani natychmiast wracać. Wygnańcy przeprowadzili zaskakujący kontratak i przełamali nasze szyki obronne.

Gladstone westchnęła. Spodziewała się takiego rozwoju sytuacji.

– Dobrze. Czy już straciliśmy Hyperiona? Zdążymy ewakuować wojsko?

Hunt pokręcił głową. Wargi zsiniały mu z zimna.

– Źle mnie pani zrozumiała – odparł. – Nie chodzi o samego Hyperiona. Wygnańcy zaatakowali w kilkunastu miejscach jednocześnie. To inwazja na Sieć!

Lodowaty dreszcz (wywołany raczej wstrząsającą wiadomością niż księżycowym chłodem) przeszył Meinę Gladstone do szpiku kości. Pokiwała głową, otuliła się peleryną i przeszła przez portal do świata, który miał się na zawsze zmienić.

rozdział 19

Zebrali się u wylotu doliny Grobowców Czasu. Brawne Lamia i Martin Silenus obwiesili się wszystkimi plecakami i torbami, które byli w stanie unieść. Sol Weintraub, konsul i ksiądz Duré towarzyszyli im w milczeniu, jak złożony z patriarchów trybunał. Pierwsze popołudniowe cienie kładły się w poprzek doliny, sięgając ku emanującym łagodną poświatę Grobowcom jak palce utkane z ciemności.

– Nadal uważam, że rozdzielanie się to zły pomysł – stwierdził konsul, drapiąc się po brodzie. Było potwornie gorąco. Pot gromadził mu się pod krótkim zarostem i ściekał na szyję.

Lamia wzruszyła ramionami.

– Wiedzieliśmy, że każdy z nas będzie musiał sam stawić czoło Dzierzbie. Jakie wobec tego ma znaczenie to, że teraz na kilka godzin się rozdzielimy? Potrzebujemy jedzenia. Poza tym wy trzej przecież możecie iść z nami.

Weintraub i konsul spojrzeli na księdza Duré. Był wyczerpany. Poszukiwania Kassada kosztowały go tę resztkę sił, jaką jeszcze zachował po ciężkich przejściach ostatniej doby.

– Ktoś powinien zostać, na wypadek gdyby pułkownik wrócił – zauważył Sol. Dziecko, które trzymał na rękach, było chyba jeszcze mniejsze niż zwykle.

Lamia pokiwała głową. Poprawiła paski plecaków.

– W porządku. Za dwie godziny powinniśmy być w Wieży, powrót zajmie nieco więcej czasu. Do tego godzina na spakowanie zapasów... Tak czy inaczej, wrócimy przed nocą. W sam raz na kolację.

Konsul i Duré podali ręce Silenusowi. Sol objął Brawne.

– Wracajcie bezpiecznie – wyszeptał.

Dotknęła jego policzka, musnęła główkę dziecka, a potem okręciła się na pięcie i żwawym krokiem ruszyła w drogę.

– Ej no, kurna... Zaczekaj chwilę! – zawołał Martin Silenus, obwieszony podzwaniającymi manierkami i butelkami.

Razem zeszli z przełęczy. Kiedy Silenus obejrzał się przez ramię, pozostała trójka wyglądała z oddali jak kolorowe patyczki na tle otaczających Sfinksa skał i wydm.

– Nie tak to sobie zaplanowaliśmy, prawda? – zapytał.

– Nie wiem – odparła Lamia. Na tę wyprawę włożyła szorty. Mocne mięśnie nóg rysowały się wyraźnie pod pokrytą warstewką potu skórą. – A jaki właściwie był plan?

– Ja zamierzałem dokończyć najgenialniejszy poemat w dziejach ludzkości i wrócić do domu. – Silenus pociągnął łyk wody z ostatniej butelki z wodą. – Psiakrew, szkoda że nie zabraliśmy więcej wina.

– Ja nie miałam żadnego planu – mruknęła półgłosem Lamia. Mokre od potu krótkie kręcone włosy kleiły się jej do karku.

Silenus parsknął śmiechem.

– W ogóle by cię tu nie było, gdyby nie ten twój kochanek-cyborg...

– Klient!

– Wszystko jedno. Ale to zrekonstruowana persona Johna Keatsa uważała, że należy tu przybyć. Przywlokłaś ją aż tutaj... Bo przecież cały czas masz w głowie zwój Schröna, prawda?

Lamia odruchowo dotknęła gniazdka neuronowego za lewym uchem. Cieniuteńka błona polimeru osmotycznego zabezpieczała je przed piaskiem.

– Tak, mam.

Silenus znów się roześmiał.

– A na cholerę ci ona, skoro tu nie ma datasfery, z którą mogłaby się połączyć? Równie dobrze mogłaś ją zostawić na Lususie czy gdzie tam... – Poeta poprawił uciskające go rzemienie plecaków. – Posłuchaj... Możesz się z nią kontaktować bezpośrednio?

Lamia przypomniała sobie nocne sny. Wyczuwała w nich czyjąś obecność, tak jakby to był Johnny... ale obrazy, które widziała, pochodziły z Sieci. Czyżby wspomnienia?

– Nie – odparła. – Nie mam dostępu do zwoju Schröna. Jest na niej zapisane tyle danych, że nie ogarnęłabym ich nawet setką zwyczajnych implantów. Ale mam propozycję dla ciebie: zamknij jadaczkę i maszeruj.

Przyśpieszyła kroku i Silenus został z tyłu.

Bezchmurne, nieskalane niebo jarzyło się intensywnym błękitem. Usłana głazami równina ciągnęła się na południowy wschód, gdzie przechodziła w pola piaszczystych wydm. Przez pół godziny szli w milczeniu, dzieliło ich pięć metrów i przepaść myśli. Małe, oślepiające słońce Hyperiona przyświecało im z prawej strony.

– Wydmy są coraz bardziej strome – zauważyła w końcu Lamia, kiedy wdrapali się na kolejne piaszczyste zbocze i zsunęli po stoku z drugiej strony. Gorący, rozpalony piasek sypał się jej do butów.

Silenus skinął głową, zatrzymał się i jedwabną chusteczką otarł pot z twarzy. Włożony na bakier sflaczały fioletowy beret opadał mu na czoło i lewe ucho, nie dając mimo to ani krzty cienia.

– Chyba łatwiej byłoby iść wyżyną na północ stąd – powiedział. – Bliżej wymarłego miasta.

Brawne Lamia osłoniła dłonią oczy przed słońcem i spojrzała we wskazanym kierunku.

– Jeśli teraz skręcimy, stracimy co najmniej pół godziny.

– A jeśli dalej będziemy brnąć tędy, stracimy znacznie więcej.

Silenus usiadł na piasku i napił się wody z butelki. Zdjął płaszcz, złożył go i schował do największego pakunku.

– Co ty tam masz? – zainteresowała się Lamia. – Czemu ten plecak jest taki wypchany?

– Nie twój zasmarkany interes.

Lamia pokręciła głową. Potarłszy dłonią policzki, zorientowała się, że ma spaloną skórę. Nie była przyzwyczajona do długiego przebywania na słońcu, a hyperiońska atmosfera przepuszczała bez przeszkód większość promieni ultrafioletowych. Wyjęła z kieszeni tubkę kremu z filtrem i posmarowała twarz.

– Niech ci będzie – powiedziała. – Pójdziemy tamtędy. Wdrapiemy się na ten skalny grzbiet, obejdziemy najgorszą piaskownicę, a potem skręcimy prosto do Wieży.

Majaczące na horyzoncie góry wcale się nie przybliżały. Ośnieżone wierzchołki drażniły obietnicą chłodnego wiatru i orzeźwiającej wody. Za plecami Lamii i Silenusa wzburzone barchanami morze piasku przesłoniło już dolinę Grobowców Czasu.

Lamia poprawiła bagaż na plecach, skręciła w prawo i na wpół zeszła, na wpół zsunęła się po sypkim zboczu wydmy.

* * *

Odkąd zeszli z piasku na skalny grzbiet porośnięty karłowatym kolcolistem i ostnicą, Martin Silenus nie mógł oderwać oczu od ruin Miasta Poetów. Lamia próbowała obejść je z lewej strony, usiłując trzymać się na wpół zasypanej brukowanej obwodnicy. Inne drogi, prowadzące z centrum na pustkowia, szybko ginęły wśród wydm. Silenus zostawał coraz bardziej w tyle, aż w końcu przysiadł przy zwalonej kolumnie, dawniej stanowiącej element bramy, przez którą co wieczór wracały z pól obrabiające je androidy. Pola zniknęły bez śladu, a po akweduktach i ulicach zostały tylko porozrzucane kamienie, zagłębienia w gruncie i oszlifowane piaskiem kikuty drzew, które dawniej przyjemnie ocieniały aleje i kanały.

Beretem starł pot z twarzy, wodząc wzrokiem po ruinach. Miasto nadal było białe – białe jak kości odsłonięte przez ruchome piaski, białe jak zęby w zbrązowiałej czaszce. Z miejsca, w którym siedział, doskonale widział, że większość budowli nie zmieniła się ani na jotę odkąd półtora stulecia wcześniej widział je po raz ostatni. Amfiteatr Poetów – niedokończony, ale i tak prawdziwie królewski, jakby pochodzący z innego świata, wzorowany na rzymskim Koloseum, porośnięty pustynnym powojem i bluszczem triumfalnym. Wokół olbrzymiej odsłoniętej areny ciągnęła się zrujnowana widownia, zniszczona – jak dobrze wiedział – nie zębem czasu, lecz laserami i pociskami beznadziejnych ochroniarzy Smutnego Króla Billy’ego, wiele lat po ewakuacji miasta. Zamierzali zabić Dzierzbę. Chcieli za pomocą elektroniki i koherentnego światła unicestwić Grendela – po tym, jak ten zniszczył królewską salę biesiadną.

Zaśmiał się i oparł czoło na dłoniach. Z gorąca i zmęczenia kręciło mu się w głowie.

Spojrzał na olbrzymią kopułę Gmachu Wspólnoty, gdzie jadał posiłki – najpierw wśród setek innych artystów, potem w ciszy, w towarzystwie niedobitków, którzy pozostali w mieście po ewakuacji dworu królewskiego do Keats (musieli mieć ku temu jakieś własne niepojęte powody, które przepadły wraz z nimi) – a na koniec sam. Naprawdę sam. Kiedy strącił kielich na podłogę, opleciona dzikim winem kopuła przez dobre pół minuty rezonowała metalicznym echem.

Sam z Morlokami, pomyślał. A na koniec zabrakło nawet Morloków. Zostałem tylko ja i moja muza.

Rozległ się niespodziewany hałas i w powietrze wzbiło się stado białych gołębi, przycupniętych dotąd w niszy wśród potrzaskanych wież. Silenus patrzył, jak kołują pod wypalonym niebem. Że też zdołały przetrwać całe stulecia w takim miejscu, na skraju pustki.

Skoro ja mogłem... To czemu nie one?

W mieście nie brakowało ocienionych zakamarków. Ciekawe, czy woda w studniach – ogromnych podziemnych zbiornikach, wkopanych w grunt i napełnionych przed przybyciem statków kolonizacyjnych – nadal nadawała się do picia. I czy jego biurko, prawdziwy antyk ze Starej Ziemi, w dalszym ciągu stało w pokoiku, w którym napisał większą część Pieśni.

– Co się stało? – Brawne Lamia wróciła po swoich śladach i stanęła przed nim.

– Nic. – Spojrzał na nią, mrużąc oczy. Przywodziła na myśl krępe drzewo o grubych, splątanych korzeniach i ogorzałej korze, tętniące życiem i energią. Próbował sobie wyobrazić, jak Lamia wygląda, kiedy się zmęczy... ale tylko on sam się zmęczył. – Właśnie coś sobie uświadomiłem. Nie musimy iść aż do Wieży, to strata czasu. W mieście są studnie. Powinny też być jakieś zapasy żywności.

– To nie takie proste. Rozmawiałam o tym z konsulem. Miasto Poetów przez wiele pokoleń było zdane na łaskę złodziei. Pielgrzymi już sześćdziesiąt, może nawet osiemdziesiąt lat temu na pewno zabrali stąd wszystko, co nadawało się do jedzenia. A ze studniami nigdy nic nie wiadomo... Poziom wód gruntowych opadł, zbiorniki mogą być zanieczyszczone. Musimy iść do Wieży.

Nieznośna arogancja tej kobiety doprowadzała Silenusa do szału. Wydawało jej się, że w każdej sytuacji może rządzić i pomiatać innymi.

– Wolałbym sprawdzić tutaj – powiedział. – Zaoszczędziłoby nam to ładne kilka godzin łażenia.

Lamia stanęła nad nim, zasłaniając słońce. Jej podświetlone włosy przypominały teraz słoneczną koronę podczas zaćmienia.

– Nie. Jeżeli za długo tu zabawimy, nie wrócimy przed zmierzchem.

– No to idź sama – warknął poeta, sam zdumiony swoimi słowami. – Ja jestem zmęczony. Zajrzę do magazynu na tyłach Gmachu Wspólnoty. Mogę wiedzieć o schowkach, które uszły uwagi pielgrzymów.

Widział, że Lamia napięła odruchowo mięśnie, zastanawiając się, czy nie dźwignąć go siłą na nogi i nie wywlec na pustynię. Pokonali ledwie trzecią część drogi do podnóża wzgórz, gdzie zaczynały się długie schody, po których trzeba było się wspiąć do Wieży Chronosa. Po chwili jednak się odprężyła.

– Martinie... Tamci na nas liczą. Nie spieprz tego.

Roześmiał się głośno i oparł plecami o kolumnę.

– Mam to w dupie. Jestem zmęczony. Przecież i tak to ty będziesz musiała przenieść większość zapasów, jakieś dziewięćdziesiąt pięć procent. Jestem stary, kobieto. Starszy niż możesz sobie wyobrazić. Daj mi odpocząć. Może znajdę tu coś do jedzenia, a może coś napiszę...

Lamia przykucnęła przy nim i oparła rękę na wypchanym plecaku.

– Teraz już wiem, co tu masz. To ten twój poemat, Pieśni.

– Oczywiście.

– Nadal myślisz, że bliskość Dzierzby pomoże ci go skończyć?

Silenus wzruszył ramionami. Zakręciło mu się w głowie, od upału zamglił mu się wzrok.

– Wiem, że ten pierdolony Dzierzba to morderca, żelazny Grendel z piekła rodem – odparł. – Ale i tak jest moją muzą.

Lamia westchnęła i zerknęła na słońce, które już zaczynało opadać ku górom. Spojrzała wstecz, na drogę, którą przeszli.

– Wracaj – powiedziała spokojnie. – Wracaj do doliny... – Zawiesiła głos. – Odprowadzę cię, a potem sama pójdę do Wieży.

Silenus się uśmiechnął. Miał spierzchnięte, popękane wargi.

– Po co mam wracać? Żeby rżnąć w karty z trzema staruszkami i czekać, aż potwór po nas przyjdzie? Pięknie dziękuję. Wolę posiedzieć tutaj i popracować. Idź, kobieto. Udźwigniesz więcej niż trzej poeci razem wzięci.

Wyplątał się z pustych plecaków, toreb i manierek i oddał je Lamii. Zgarnęła rzemienie w pięść, twardą jak stalowy obuch młota.

– Jesteś pewien? Możemy iść powoli.

Silenus wstał z trudem; gniew na Lamię za jej litość i protekcjonalizm dodał mu sił.

– Chrzanię ciebie i twoje pomysły, Luzyjko. Nie wiem, może już o tym zapomniałaś, ale w całej tej pielgrzymce chodziło o to, żeby przyjść tutaj i przywitać się z Dzierzbą. Twój przyjaciel Hoyt dobrze o tym wiedział. Kassad też znał reguły i ten metalowy zasraniec pewnie ogryza teraz jego wojskowe kości. Nie zdziwiłbym się, gdyby się okazało, że tamta trójka, którą zostawiliśmy w dolinie, nie potrzebuje już ani jedzenia, ani picia. Idź. Wynoś się stąd. Mam dość twojego towarzystwa.

Brawne jeszcze chwilę siedziała przy nim w kucki, patrząc, jak się chwieje. W końcu wstała, musnęła jego ramię, zarzuciła na ramię wszystkie plecaki i butelki i ruszyła przed siebie – tak szybko, że nawet za swoich najlepszych młodych lat Silenus nie miałby szans za nią nadążyć.

– Wrócę za parę godzin! – krzyknęła na odchodnym, nie odwracając się. – Czekaj w pobliżu, po tej stronie miasta. Razem wrócimy do Grobowców.

Silenus nie odpowiedział. Patrzył, jak jej sylwetka maleje w oddali, aż w końcu zniknęła mu z oczu na spękanej równinie na południowy zachód od miasta. Góry mieniły się w słońcu i drżały z gorąca. Spuścił głowę i stwierdził, że Lamia zostawiła mu swoją butelkę. Splunął, dorzucił ją do plecaka i zagłębił się w cień wymarłego miasta.

rozdział 20

Duré zasłabł, kiedy jedli skromny lunch złożony z ostatnich dwóch pakietów odżywczych. Sol z konsulem musieli wnieść go po szerokich schodach do Sfinksa i ułożyć w cieniu. Twarz księdza była równie biała jak jego włosy.

Kiedy Sol przytknął mu do warg butelkę z wodą, próbował się uśmiechnąć.

– Łatwo zaakceptowaliście moje zmartwychwstanie – wyszeptał, ocierając palcem kąciki ust.

Konsul oparł się plecami o kamienną ścianę Grobowca.

– Widziałem krzyżokształty na ciele Hoyta – odparł. – Te same, które teraz ty nosisz.

– A ja uwierzyłem mu, kiedy opowiedział nam swoją historię... to znaczy... twoją historię – dodał Sol.

Podał butelkę konsulowi.

Duré potarł czoło.

– Przejrzałem zapis w komlogu. Wszystkie te historie, moja również, brzmią tak... niewiarygodnie.

– Wątpisz w ich autentyczność? – spytał konsul.

– Nie. Ale niełatwo je zrozumieć. Niełatwo znaleźć jakiś wspólny mianownik, coś, co by je łączyło...

– A czy coś musi je łączyć? – Sol przytulił Rachel do piersi, kołysząc ją delikatnie i podtrzymując jej główkę. – Poza Dzierzbą?

– Ależ tak. – Księdzu z wolna wracały rumieńce. – Ta pielgrzymka nie jest dziełem przypadku. Dobór pielgrzymów również nie.

– Różne gremia miały coś do powiedzenia przy wyborze uczestników – zauważył konsul. – Rada Konsultacyjna SI, Senat Hegemonii, nawet Kościół Dzierzby.

Duré pokręcił głową.

– Wszystko to prawda, przyjaciele, ale ich decyzjami kierował jeden nadrzędny intelekt.

Sol pochylił się nad nim.

– Bóg?

– Być może – odparł z uśmiechem ksiądz. – Myślałem jednak raczej o TechnoJądrze... O tych wszystkich sztucznych inteligencjach, których zachowanie podczas obecnego kryzysu pozostaje niezwykle tajemnicze.

Rachel pisnęła cicho. Sol znalazł jej smoczek i nastroił swój komlog na nadgarstku na rytm bicia serca. Mała zacisnęła piąstki i wtuliła się w ramiona ojca.

– Z historii opowiedzianej przez Brawne wynika, że niektóre elementy Jądra dążą do naruszenia status quo. Chciałyby dać ludzkości szansę przetrwania, nie rezygnując z projektu stworzenia Najwyższego Intelektu.

– Ostatnie wydarzenia... – Konsul wskazał bezchmurne niebo. – Ta wojna, nasza pielgrzymka... To wszystko skutek tarć wewnątrz TechnoJądra.

– Co my właściwie wiemy o Jądrze? – spytał półgłosem Duré.

– Nic – przyznał konsul. Cisnął otoczakiem w ozdobnie rzeźbiony kamień na lewo od schodów. – Prawdę mówiąc, nic.

Duré usiadł i przetarł twarz wilgotną szmatką.

– A jednak cele, do których zmierzamy, są zdumiewająco zbieżne.

– Jak to? – zainteresował się Sol.

– Wszyscy szukamy Boga. A jeśli nie uda nam się go znaleźć, jesteśmy gotowi go stworzyć. – Ksiądz spojrzał w głąb doliny. Zmrużył oczy. Cienie południowo-zachodnich urwisk sięgały coraz dalej, zaczynały już z wolna pochłaniać Grobowce Czasu. – Próbowałem promować tę ideę w łonie Kościoła...

– Czytałem twoje prace o świętym Teilhardzie – wtrącił Sol. – Po mistrzowsku wykazałeś w nich nieuchronność ewolucji zmierzającej do osiągnięcia Punktu Omega, czyli Bóstwa, bez popadania w herezję socyniańską.

– W co? – zdziwił się konsul.

Ojciec Duré uśmiechnął się lekko.

– Fausto Socyn był Włochem. Żył w szesnastym wieku po Chrystusie. Wyznawał pogląd, za który został zresztą ekskomunikowany, że Bóg jest istotą ograniczoną, zdolną do rozwoju i uczenia się, w miarę jak świat... jak cały wszechświat staje się coraz bardziej złożony. I nie masz racji, Solu, herezja socyniańska skusiła także i mnie. To był mój pierwszy grzech.

Sol nie spuścił wzroku.

– A jaki był ostatni? – zapytał spokojnie.

– Poza pychą? Największą z moich przewin było sfałszowanie wyników siedmioletnich wykopalisk na Armaghaście. Bardzo chciałem udowodnić, że tamtejsi Arcybudowniczowie mieli coś wspólnego z protochrześcijaństwem. Takiego związku nie było, więc sfabrykowałem dane. Na ironię zakrawa fakt, że moim najcięższym grzechem, przynajmniej w oczach Kościoła, było pogwałcenie metodyki badań naukowych. Dogorywający Kościół jest w stanie zaakceptować herezję teologiczną, ale surowo karze naruszenie procedury.

– Na Armaghaście było podobnie jak tutaj? – Sol ogarnął szerokim gestem dolinę, Grobowce i napierającą zewsząd pustynię.

Oczy księdza zabłysły, gdy powiódł wzrokiem dookoła.

– Trochę... Skały, pył, ta cmentarna atmosfera... Ale na Hyperionie wyczuwam niepokojący klimat zagrożenia. Jest tu coś, co dawno powinno było umrzeć, ale nie poddało się śmierci.

Konsul się roześmiał.

– Miejmy nadzieję, że i my zaliczamy się do tej kategorii. Przejdę się teraz z komlogiem na przełęcz i spróbuję nawiązać łączność ze statkiem.

– Pójdę z tobą – powiedział Sol.

– Ja też – dodał ksiądz Duré.

Wstał, zachwiał się, ale nie przyjął podanej mu przez Weintrauba ręki.

* * *

Statek nie odpowiadał, a bez kontaktu z nim nie mogło być mowy o nawiązaniu łączności z Wygnańcami, Siecią i całym wszechświatem poza Hyperionem. Standardowe kanały komunikacyjne milczały.

– Czy statek mógł zostać zniszczony? – zapytał Sol.

– Nie. Odbiera moją wiadomość, tyle że na nią nie reaguje. Gladstone kazała go aresztować.

Weintraub spojrzał ku górom, które drżały w rozpalonym powietrzu. Kilka kilometrów bliżej na tle nieba rysowały się poszczerbione ruiny Miasta Poetów.

– Nie szkodzi – powiedział. – I tak mamy już o jednego deus ex machina za dużo.

Ksiądz Duré roześmiał się w głos – szczerze, z całego serca, ale zaraz się rozkaszlał i musiał wypić trochę wody.

– Co masz na myśli? – zdziwił się konsul.

– Boga z maszyny. Rozmawialiśmy o tym wcześniej. Wydaje mi się, że właśnie dlatego się tu znaleźliśmy: biedny Lenar i jego bóg w maszynie krzyżokształtu; Brawne, ze wskrzeszonym poetą na zwoju Schröna, szuka maszyny, która wyzwoli jej osobistego boga; ty, Solu, czekasz, aż mroczny bóg uleczy okrutną przypadłość twojej córki; TechnoJądro, które samo jest potomkiem maszyny, próbuje stworzyć własnego boga.

Konsul poprawił okulary przeciwsłoneczne.

– A ty, ojcze?

Duré pokręcił głową.

– Ja czekam, aż swojego boga stworzy największa ze wszystkich maszyn: wszechświat. W jakiej mierze moje uwielbienie dla świętego Teilharda wynikało z prostej niemożności znalezienia widomych śladów Stwórcy? Jestem podobny do sztucznych inteligencji z TechnoJądra: próbuję zbudować to, czego nie mogę znaleźć.

Sol spojrzał w niebo.

– A jakiego boga poszukują Wygnańcy?

– Wygnańcy naprawdę mają obsesję na punkcie Hyperiona – odpowiedział konsul. – Ich zdaniem właśnie tutaj narodzi się nowa nadzieja dla całego rodzaju ludzkiego.

– Lepiej zejdźmy już na dół – zasugerował Sol, osłaniając Rachel przed słońcem. – Brawne i Martin powinni wrócić na kolację.

Ale nie wrócili. Słońce zaczęło zachodzić, a oni nadal nie dawali znaku życia. Konsul co godzina wychodził do wylotu doliny, wspinał się na duży głaz i wypatrywał ruchu wśród wydm i kamieni. Bez powodzenia. Żałował, że Kassad nie zostawił im swojej wojskowej lornetki.

Zanim jeszcze niebo na dobre pociemniało, eksplozja świateł w zenicie przypomniała pielgrzymom, że w kosmosie trwa bitwa. Siedzieli na najwyższym stopniu schodów Sfinksa i podziwiali spektakl: spowolnione eksplozje czystej bieli, rozkwitające matowoczerwone kwiaty, oślepiające smugi zieleni i pomarańczu wypalające powidoki na siatkówce.

– Jak myślicie, kto wygrywa? – spytał Sol.

Konsul nie podniósł wzroku.

– To bez znaczenia. Może powinniśmy dzisiaj spać w innym Grobowcu? Jak sądzicie?

– Ja muszę zostać w Sfinksie – odparł Sol. – Ale wam niczego nie będę narzucał.

Duré dotknął policzka Rachel. Ssała smoczek i pod palcem czuł ruch jej szczęki.

– Ile ma w tej chwili, Sol?

– Dwa dni, prawie dokładnie. Gdyby urodziła się na Hyperionie, przyszłaby na świat kwadrans po zachodzie słońca na tej długości geograficznej.

– Pójdę się jeszcze raz rozejrzeć – powiedział konsul. – Potem będziemy musieli rozpalić ognisko albo wymyślić coś innego. Inaczej nas nie znajdą.

Zdążył pokonać połowę długości schodów, kiedy Sol wstał i wyciągnął przed siebie rękę. Nie wskazywał jednak na skąpaną w dogasającym blasku słońca przełęcz, lecz w przeciwną stronę, w głąb doliny.

Konsul się zatrzymał. Zanim Duré i Sol do niego dołączyli, wyjął z kieszeni mały paralizator, który parę dni wcześniej dał mu Kassad. Odkąd zabrakło Lamii i Kassada i ich sprzętu, była to ich jedyna broń.

– Widzicie? – wyszeptał Sol.

W słabej poświacie Nefrytowego Grobowca dostrzegli jakąś postać. Jak na Dzierzbę była zbyt mała, poruszała się też bardzo wolno... i dziwnie: niepewnie, chwiejnie, zygzakiem.

Ojciec Duré obejrzał się przez ramię, po czym znów skupił się na tajemniczej sylwetce.

– Czy Martin Silenus mógłby z tej strony wejść do doliny?

– Musiałby skoczyć z urwiska – odparł szeptem konsul. – Albo nadłożyć osiem kilometrów, żeby obejść dolinę od północnego wschodu. Poza tym ten człowiek jest za wysoki. To nie Silenus.

Tajemnicza postać zatrzymała się, zachwiała i upadła. Widziana z odległości ponad stu metrów niczym się nie różniła od setek kamieni zalegających dno doliny.

– Chodźcie – powiedział konsul.

Nie biegli. Konsul pierwszy zszedł po schodach, uzbrojony w paralizator ustawiony na dwadzieścia metrów, chociaż wiedział, że przy takim zasięgu skutek działania broni będzie ledwie zauważalny. Ksiądz Duré trzymał się blisko niego, niosąc dziecko Weintrauba, który rozglądał się za odpowiednim kamieniem.

– Dawid i Goliat? – spytał Duré, kiedy Sol włożył pocisk wielkości pięści do procy z plastowłókna, którą po południu sporządził z opakowania jednej z paczek.

Ogorzała, brodata twarz naukowca pociemniała.

– Coś w tym guście. Daj, wezmę Rachel.

– Dobrze mi się ją niesie. A jeśli miałoby dojść do walki, to lepiej, żebyście wy dwaj mieli wolne ręce.

Sol skinął głową i zrównał się z konsulem. Ksiądz z dzieckiem zostali parę kroków w tyle.

Z odległości piętnastu metrów było już oczywiste, że leżąca na brzuchu postać jest człowiekiem, bardzo wysokim i odzianym w długą szatę z szorstkiego materiału.

– Zaczekajcie – powiedział konsul i podbiegł do leżącego.

Sol i ksiądz Duré patrzyli, jak odwraca ciało na wznak, chowa paralizator do kieszeni i odpina od pasa butelkę z wodą. Po chwili przytruchtał Sol; wyczerpanie dawało mu się we znaki jako coś w rodzaju przyjemnego zawrotu głowy.

Duré dołączył ostatni. Kiedy wszedł w krąg światła latarki konsula, zobaczył wyzierającą spod kaptura pociągłą twarz o lekko azjatyckich rysach. W poświacie Nefrytowego Grobowca wydawała się dziwnie zniekształcona.

– To templariusz – stwierdził zdumiony obecnością czciciela Muira w takim miejscu.

– Prawdziwy Głos Drzewa – dodał konsul. – Pierwszy zaginiony pielgrzym. Het Masteen.

rozdział 21

Martin Silenus całe popołudnie przesiedział nad swoim epickim poematem i dopiero zapadający zmierzch zmusił go do przerwania pracy.

Jego stara pracownia została splądrowana, zabytkowe biurko zniknęło. Pałac Smutnego Króla Billy’ego najgorzej zniósł nieubłagany upływ czasu: naniesiony przez wybite okna piasek potworzył miniaturowe wydmy na spłowiałych dywanach, kiedyś wartych fortunę; wśród gruzów zalęgły się szczury i małe węgorze skalne; wieże mieszkalne zmieniły się w gołębniki i gniazda dla zdziczałych sokołów, w przeszłości używanych do polowań. Skończyło się na tym, że Silenus wrócił do Gmachu Wspólnoty, znalazł sobie wygodny stolik w jadalni pod kopułą i zasiadł do pisania. Gruz i pył pokrywały ceramiczną posadzkę, szkarłatne pnącza i liście pustynnego powoju całkowicie zarosły potrzaskane okna, lecz on nie zwracał uwagi na takie drobiazgi. Tworzył Pieśni.

Poemat opisywał wygnanie tytanów i ich śmierć z ręki potomków, helleńskich bogów. Traktował o wojnie, która wybuchła, gdy tytani stawili opór olimpijskim bóstwom; o tym, jak zawrzały morza, gdy Okeanos starł się z Neptunem-uzurpatorem; o tym, jak gasły słońca, kiedy Hyperion z Apollinem zmagali się o władzę nad światłem; o tym, jak cały wszechświat się zatrząsł, gdy Saturn z Jowiszem walczyli o boski tron. W owej potyczce chodziło o coś więcej niż proste zastąpienie jednego panteonu drugim. Był to koniec złotego wieku i początek mrocznych czasów, które niosły zagładę wszystkiemu co śmiertelne.

Autor Pieśni Hyperiona nie próbował specjalnie maskować wielopiętrowych odniesień dzieła do rzeczywistości: w tytanach czytelnicy z łatwością rozpoznawali ludzkich bohaterów galaktycznych dziejów ludzkości, a w ich olimpijskich konkurentach – Sztuczne Inteligencje z TechnoJądra. Pole bitwy obejmowało znajome kontynenty, oceany i atmosferę wszystkich światów Sieci. W tym chaosie poruszał się potwór imieniem Dis, syn Saturna, pragnący podzielić się schedą po nim z Jowiszem. Bezlitośnie tropił swoje ofiary i zbierał śmiertelne żniwo zarówno wśród bogów, jak i pośród śmiertelników.

Poemat poruszał również kwestię związków łączących stwórcę i stworzenie, rodzica i dziecko, artystę i dzieło; dotyczył każdego twórcy i wszystkich wytworów ich rąk i umysłów. Wychwalał miłość i wierność, ale zatrącał też o nihilizm, przeniknięty wszechobecnym wątkiem upadku, którego źródłem miało być nadmierne umiłowanie władzy, ludzka ambicja i intelektualna pycha.

Martin Silenus pracował nad Pieśniami od ponad dwustu lat standardowych. Najlepsze fragmenty powstały właśnie tutaj – w opuszczonym mieście, przy wtórze pustynnego wiatru zawodzącego jak złowrogi grecki chór, w ciągłym lęku przed nagłym pojawieniem się Dzierzby. Uciekając z Hyperiona (i ratując w ten sposób życie), Silenus porzucił swoją muzę i skazał swe pióro na milczenie. Kiedy wrócił do pracy, kiedy znowu wstąpił na ten dobrze znany szlak i wciągnął się w mozół znany tylko doświadczonym pisarzom, poczuł się tak, jakby rozpoczynał nowe życie... Żyły mu się rozszerzały, płuca zwiększały pojemność, zmysły bez udziału świadomości chłonęły intensywne światło i czyste powietrze, każdy ruch zabytkowego pióra sprawiał przyjemność. Na okrągłym stoliku obok biurka rósł stos zapisanych stronic. Odłamki sztukaterii i cegieł służyły mu za przyciski do papieru. Fabuła spływała swobodnie na pergamin. Z każdej strofy, z każdego wersu uśmiechała się do niego nieśmiertelność.

Doszedł do najtrudniejszej, ale i najbardziej ekscytującej części poematu: wojna rozlała się na tysiące różnych krajobrazów, całe cywilizacje zostały unicestwione, a tytani ogłosili zawieszenie broni, by rozpocząć negocjacje z ponurymi olimpijskimi herosami. W zamaszyście nakreślonym w jego wyobraźni pejzażu przechadzali się Saturn, Hyperion, Japet, Kottos, Okeanos, Briareus, Mimus, Porfirion, Enkelados, Retus i inni; ich siostry-tytanidy: Tetyda, Fojbe, Thea i Klimene. Naprzeciw nich stanął żałobny orszak Jowisza i Apollina.

Nie wiedział, jak skończy się ten największy epos w dziejach świata, ale ukończenie go było jedynym celem jego życia... I to już od kilkudziesięciu lat. W niepamięć poszły młodzieńcze marzenia, w których zyskiwał sławę i majątek w służbie Słowa. Zdobył wielkie uznanie i stał się bogaty ponad wszelkie wyobrażenie – ale niewiele brakowało, żeby sława i fortuna go zabiły, a z pewnością zdołały zabić jego sztukę. I chociaż zdawał sobie sprawę, że Pieśni są najwspanialszym współczesnym dziełem literackim, chciał je po prostu zamknąć, poznać ich zakończenie, nadać każdej strofie, każdemu wersowi i każdemu słowu najdoskonalszą, najklarowniejszą i najpiękniejszą postać.

Pisał jak w malignie, na wpół obłąkany z żądzy dopełnienia tego, co przez dekady uważał za niemożliwe do skończenia. Frazy swobodnie sfruwały z wiekowego pióra na zabytkowy papier, zwrotki rodziły się bez wysiłku, pieśni odnajdywały własny głos, same się zaczynały i same kończyły, bez konieczności wracania do nich i poprawiania; tworzył w natchnieniu, bez zbędnych przerw. Poemat rozwijał się z niewiarygodnym dynamizmem, obfitował w zdumiewające objawienia, porażał zapierającym dech w piersi pięknem słów i wizji.

Pod flagą pokoju Saturn i Jowisz stanęli na wprost siebie po przeciwnych stronach negocjacyjnego stołu – litego bloku marmuru. Ich dialog był zarazem epicki i prosty, argumenty przemawiające za wojną i przeciwko niej składały się na najwspanialszą debatę od czasów Dialogu melijskiego Tukidydesa. Nagle w wierszu pojawił się zupełnie nowy wątek, zgoła nieplanowany przez Silenusa w czasie długich, wielogodzinnych rozważań bez muzy u boku. Obaj boscy królowie wyrażali lęk przed innym, trzecim uzurpatorem, jakąś straszliwą siłą zewnętrzną, zagrażającą stabilności obu ich królestw. Silenus patrzył ze szczerym zdumieniem, jak bohaterowie, których mozolnemu stworzeniu poświęcił tysiące godzin ciężkiej pracy, wypowiadają mu posłuszeństwo i podają sobie ręce nad marmurowym blokiem, zawierając sojusz przeciwko...

Przeciwko czemu?

Poeta się zawahał, pióro zawisło w powietrzu. Dotarło do niego, że ledwie widzi litery na stronie. Od dłuższego czasu pisał w półmroku, teraz zaś zapadła całkowita ciemność.

Otrząsnął się i wrócił do rzeczywistości, która ogarnęła go zewsząd wzburzoną falą; przypominało to trochę oprzytomnienie po orgazmie – z tą różnicą, że powrót poety do świata żywych był bardziej bolesny, gdyż otulający go nimb chwały rozwiewał się błyskawicznie pod naporem przyziemnych, nic nieznaczących doznań zmysłowych.

Rozejrzał się. Mroczną jadalnię rozświetlała tylko słabiutka poświata gwiazd i odległych eksplozji w kosmosie, przedzierająca się przez kurtyny bluszczu. Stoły stały się plamami cienia, ściany (od których z każdej strony dzieliło go trzydzieści metrów) obszarami mroku przetykanymi nabrzmiałą czernią powoju pustynnego. Na zewnątrz wieczorny wiatr przybrał na sile; popękane dźwigary i szczeliny w kopule śpiewały kontraltem i sopranem.

Poeta westchnął ciężko. Nie zabrał latarki – miał ze sobą tylko butelkę wody i Pieśni. Z głodu burczało mu w brzuchu. Gdzie się podziała ta cholerna Brawne Lamia? Ledwie o niej pomyślał, uświadomił sobie, że cieszy się, że po niego nie wróciła. Potrzebował samotności, by skończyć poemat. W tym tempie zajmie mu to nie więcej niż dzień, może nawet uwinąłby się do rana... Za kilka godzin skończy dzieło życia i wreszcie będzie mógł odpocząć, napawać się codziennością, drobiazgami, głupstwami, których jest pełno w życiu, a które od dziesięcioleci postrzegał wyłącznie jako przeszkody na drodze do ukończenia pracy.

Westchnął ponownie i zaczął pakować rękopis do plecaka. Znajdzie gdzieś jakieś źródło światła, może rozpali ognisko, zużywając gobeliny Smutnego Króla Billy’ego na rozpałkę... Jeśli będzie musiał, usiądzie na dworze i będzie pisał w blasku towarzyszącym bitwie kosmicznej.

Trzymając w dłoni pióro i ostatnie kilka stron manuskryptu, odwrócił się w poszukiwaniu wyjścia.

Nie był sam w ciemnej sali.

Lamia, pomyślał, czując jednocześnie ulgę i rozczarowanie.

Nie była to jednak Brawne Lamia. Widział plamę czerni, potężną masę wspartą na zbyt długich nogach, cienie czworga ramion – ale jego uwagę przykuła przede wszystkim rubinowa poświata płonących piekielnym blaskiem kryształów w miejscu oczu. Jęknął i usiadł ciężko.

– Nie teraz! – zawołał. – Odejdź! Zabieraj te swoje przeklęte ślepia!

Wysoki cień przysunął się bliżej; poruszał się bezszelestnie. Niebo zadrżało od krwistoczerwonej fali energii. Silenus dostrzegł ciernie, ostrza i otulające korpus zwoje drutu kolczastego.

– Nie! – krzyknął. – Odmawiam! Daj mi spokój!

Dzierzba postąpił kolejny krok naprzód. Dłoń poety drgnęła, ścisnęła mocniej pióro i na dolnym marginesie ostatniej stronicy napisała: JUŻ CZAS, MARTINIE.

Silenus nie wierzył własnym oczom, z trudem hamował obłąkańczy śmiech. Nie słyszał o tym, żeby Dzierzba kiedykolwiek przemówił... żeby w ogóle próbował się z kimś porozumieć. Chyba że za pomocą nierozłącznych w jego obecności bólu i śmierci.

– Nie! – wrzasnął ponownie. – Ja mam coś do zrobienia! Weź kogoś innego! Bądź przeklęty!

Dzierzba zbliżył się o następny krok. Niebo pulsowało bezgłośnymi eksplozjami plazmy. Żółte i czerwone światło spływało po chromowym korpusie i ramionach bestii jak rozlana farba. Dłoń Silenusa zadrżała i wypisała nowe słowa, przekreślając poprzednie: MARTINIE, CZAS NADSZEDŁ.

Silenus przytulił rękopis do piersi. Zgarnął ze stołu ostatnie strony, żeby nie móc na nich pisać. Obnażył zęby w makabrycznym grymasie, niemal sycząc na widok potwora.

BYŁEŚ GOTOWY ZAJĄĆ MIEJSCE SWOJEGO PATRONA, napisała jego dłoń na blacie.

– Nie teraz! – zawył. – Billy nie żyje! Daj mi tylko dokończyć poemat, proszę! – W całym swoim długim życiu nigdy nikogo o nic nie błagał. Teraz owszem. – Błagam, pozwól mi skończyć...

Dzierzba był już tak blisko, że zdeformowany tułów przesłonił światło gwiazd i jego cień padł na poetę.

NIE, napisała ręka Silenusa. Pióro wyśliznęło mu się z palców. Dzierzba wyciągnął nieskończenie długie ramiona i nieskończenie ostre palce przebiły ręce poety do kości.

Martin Silenus krzyczał wniebogłosy, gdy Dzierzba wywlókł go spod kopuły; wrzeszczał, gdy ujrzał piasek pod stopami – ale te krzyki nie były w stanie zagłuszyć zgrzytu osypującego się piasku. Oczom Martina ukazało się wyrastające w dolinie drzewo.

Wznosiło się ponad zbocza doliny, ponad góry, które przekroczyli pielgrzymi; górnymi gałęziami sięgało w kosmos. Całe było ze stali i chromu, a konary miało najeżone kolcami. Na tych kolcach wili się nabici na nie ludzie: tysiące, dziesiątki tysięcy ludzi. W czerwonym blasku umierającego nieba Silenus zapomniał o swoim bólu i uświadomił sobie, że rozpoznaje niektóre z ofiar. Widział najprawdziwsze, materialne ciała, nie dusze, nie jakieś abstrakcje – to były ciała, które cierpiały nieznośny ból.

TAK MUSI BYĆ, napisała dłoń Silenusa na twardym jak skała, lodowatym tułowiu Dzierzby. Krew pociekła na lśniącą jak rtęć powłokę i skapnęła na piasek.

– Nie! – wrzasnął poeta.

Tłukł pięściami o brzytwiaste ostrza i wikłał się w drut kolczasty. Szarpał się i wyrywał ze wszystkich sił, a Dzierzba przyciskał go coraz mocniej do piersi, nadziewając na kolejne ciernie jak bezcenny okaz motyla na szpilkę. Ale to nie niewyobrażalny ból przyprawiał Silenusa o utratę zmysłów, lecz świadomość niepowetowanej straty. Przecież prawie skończył. Prawie mu się udało!

– Nie! – krzyknął znowu.

Miotał się gwałtownie, bryzgi krwi mieszały się w powietrzu z ciskanymi przez niego przekleństwami. Dzierzba niósł go w stronę drzewa.

Wymarłe miasto jeszcze przez minutę rozbrzmiewało echem jego krzyków, ale dźwięk słabł z każdą chwilą, aż w końcu zapadła cisza, w której było słychać tylko stłumiony łopot skrzydeł: to gołębie wracały do gniazd w strzaskanych kopułach i na wpół zrujnowanych wieżach.

Wiatr się wzmógł. Zaklekotały porozbijane perspeksowe szyby, zgrzytnęły luźne elementy kamieniarki, zaszeleściły kruche liście w wyschniętych fontannach. Podmuch wdarł się pod kopułę i porwał leżące luźno kartki rękopisu. Niektóre wydostały się na zewnątrz i rozproszyły po cichych podwórkach, pustych ścieżkach i zawalonych akweduktach.

Po jakimś czasie wiatr ustał, a wraz z nim zamarł wszelki ruch w Mieście Poetów.

rozdział 22

Czterogodzinny – w zamierzeniu – spacer Brawne Lamii okazał się trwającym dziesięć godzin koszmarem. Zaczęło się od okrężnej drogi do wymarłego miasta. Później musiała podjąć trudną decyzję i zostawić Silenusa. Nie chciała go tak porzucać, ale nie zamierzała go zmuszać, żeby jej towarzyszył, i wolała nie tracić czasu na powrót z nim do Grobowców. Skończyło się na tym, że nadłożywszy drogi przez skalny grzbiet, straciła godzinę.

Przemierzenie ostatniego skrawka pustyni i skalistego pustkowia znużyło ją i wyczerpało. Kiedy stanęła u stóp wzgórz, było późne popołudnie. Cień ogarnął Wieżę Chronosa.

Czterdzieści godzin wcześniej zejście po sześciuset sześćdziesięciu jeden stopniach nie przysporzyło pielgrzymom większych kłopotów – ale teraz wspinaczka po nich okazała się poważnym sprawdzianem nawet dla luzyjskich mięśni Lamii. Wyżej powietrze stawało się coraz chłodniejsze, a panorama coraz bardziej spektakularna; czterysta metrów nad równiną przestała się pocić i w tym samym momencie znów zobaczyła Dolinę Grobowców Czasu. Z tego miejsca widziała tylko czubek Kryształowego Monolitu, i to tylko jako nieregularnie migoczący punkcik świetlny. Przystanęła na chwilę, by się upewnić, że pielgrzymi nie nadają stamtąd jakichś sygnałów, ale błyski były naprawdę całkiem przypadkowe: nadtopiony kawałek kryształu na powierzchni Grobowca mienił się w blasku słońca.

Zanim weszła na ostatnie sto stopni, włączyła komlog. Z kanałów komunikacyjnych jak zwykle dobiegał tylko szum zakłóceń, zapewne dodatkowo zniekształcony przez pływy temporalne, które zakłócały łączność elektromagnetyczną na większe odległości. Laser komunikacyjny lepiej by się sprawdził – ten wbudowany w zabytkowy komlog konsula działał bez zarzutu, ale po zniknięciu Kassada nie mieli więcej takich urządzeń.

Wzruszyła ramionami i weszła na ostatni odcinek schodów.

Wieżę Chronosa zbudowały androidy Smutnego Króla Billy’ego. Nigdy nie miała być prawdziwą twierdzą, lecz kurortem, przydrożną gospodą i letnią rezydencją artystów. Po ewakuacji Miasta Poetów przez ponad sto lat stała pusta, a odwiedzali ją tylko najodważniejsi śmiałkowie i poszukiwacze przygód.

Z czasem zagrożenie ze strony Dzierzby osłabło, turyści i pielgrzymi zaczęli regularnie bywać w Wieży, aż w końcu Kościół Dzierzby dokonał jej oficjalnego otwarcia jako niezbędnego przystanku na trasie dorocznej pielgrzymki. Mówiło się, że w salach wyrytych w najgłębszych czeluściach skał i położonych na szczytach niedostępnych wież odprawia się mroczne rytuały i składa ofiary istocie, którą wyznawcy nazywali Awatarem.

W obliczu nieuchronnego otwarcia się Grobowców Czasu, nieregularności prądów czasu i ewakuacji północnych rubieży kontynentu Wieża Chronosa ponownie wymarła – i w takim właśnie stanie zastała ją Brawne Lamia.

Pustynia i wymarłe miasto pławiły się jeszcze w słońcu, lecz samą Wieżę ogarnął już cień, gdy Lamia przystanęła na dolnym tarasie, żeby chwilę odpocząć. Z najmniejszego plecaka wyjęła latarkę, włączyła ją i zagłębiła się w labirynt pomieszczeń. W korytarzach panował mrok. Przed dwoma dniami Kassad, który zrobił rzetelny rekonesans, stwierdził, że źródła zasilania nie nadają się do użytku: konwertery słoneczne popękały, baterie jądrowe zostały zniszczone, nawet akumulatory awaryjne ktoś porozbijał, a ich szczątki rozwłóczył po podziemiach. Kiedy teraz pokonywała ponad sześćset stopni wiodących na górę, przyrdzewiałe do pionowych szyn windy bezustannie jej o tym przypominały.

Większe pomieszczenia – jadalnie i sale zgromadzeń – nie zmieniły się specjalnie od czasu ich wizyty: podłogi i stoły usłane wyschniętymi resztkami bankietów, wszechobecne ślady paniki. Nigdzie nie było widać zwłok, ale zbrązowiałe plamy na ścianach – nagich i obwieszonych draperiami – sugerowały, że nie tak dawno ktoś się tu krwawo rozprawił z gośćmi.

Nie bacząc na ogólny chaos, fruwające po największej jadalni złowieszcze (olbrzymie czarne ptaszyska z odrażająco ludzkimi twarzami) i własne zmęczenie, Lamia ruszyła na górę, do składziku, w którym nocowali po drodze do doliny. Im wyżej się wspinała, tym węższe (nie wiedzieć czemu) stawały się schody; przesączające się przez witraże blade światło przybierało chorobliwe, wstrętne barwy. Tam, gdzie szkło zostało rozbite, do środka zaglądały kamienne chimery, jakby chciały wejść do Wieży, ale zastygły w pół kroku. Zimny wiatr wiejący od strony śnieżnych zboczy Gór Brzeżnych przyprawiał Lamię o dreszcze.

Porzucony bagaż i dodatkowe pakunki znalazła tam, gdzie je zostawili: w składziku wysoko nad główną salą. Przejrzała zalegające pokój skrzynie i pudła i stwierdziła, że niektóre zawierają niepsującą się żywność. Wyszła na balkon, na którym Lenar Hoyt grał na bałałajce. Było to tak niedawno, a zarazem miała wrażenie, że upłynęła cała wieczność.

Kilometrowe cienie wysokich szczytów kładły się na piasku, sięgając prawie do wymarłego miasta. Dolina Grobowców Czasu i rozciągająca się za nią kamienista równina tonęły jeszcze w wieczornym świetle, tylko głazy i niezwykłe formacje skalne rzucały niekształtne cienie. Samych Grobowców nie było widać, chociaż Kryształowy Monolit nadal od czasu do czasu połyskiwał odbitym blaskiem słońca. Znów włączyła na próbę komlog, zaklęła, gdy odpowiedział jej szumem, i zajęła się wybieraniem i pakowaniem zapasów.

Zgromadziła cztery paczki podstawowych produktów żywnościowych, opakowane w profilowaną piankę i plastowłókninę. W Wieży nie brakowało wody: zbiorniki na wodę z topiącego się w górach śniegu były wytworem techniki tak prostej, że nie mogły się łatwo popsuć. Napełniła wszystkie przyniesione butelki i zaczęła szukać dalszych. Najbardziej potrzebowali właśnie wody. Przeklinała w duchu Silenusa, że z nią nie przyszedł: mógłby spokojnie nieść pięć, sześć butelek.

Była gotowa do drogi, kiedy usłyszała jakiś hałas: coś poruszało się w głównej sali, oddzielając ją od wyjścia. Założyła ostatni plecak, wyjęła zza pasa pistolet po ojcu i ostrożnie zaczęła schodzić po schodach.

Sala była pusta, spłoszone przez Lamię złowieszcze nie wróciły. Wydymane wiatrem ciężkie draperie trzepotały jak nadpleśniałe proporce nad naczyniami z gnijącymi resztkami jedzenia. Pod ścianą naprzeciw schodów olbrzymia rzeźba ze stali i chromu, przedstawiająca twarz Dzierzby i zawieszona swobodnie w powietrzu, obracała się wolno w podmuchach bryzy.

Lamia zaczęła ostrożnie przemierzać rozległą pustą przestrzeń, odwracając się co kilka sekund, by stale mieć na oku wszystkie ciemne zakamarki.

Nagle zamarła, słysząc przeraźliwy krzyk.

Nie był to krzyk człowieka. Wysokie zawodzenie przeszło w dalekie ultradźwięki, od których bolały zęby i bielały zaciśnięte na kolbie pistoletu palce. Ucichł nagle, jakby w odtwarzaczu zgasł promień lasera skierowany na dysk z nagraniem.

Widziała miejsce, z którego dobiegał. Za stołem bankietowym, za chromowaną rzeźbą, pod sześcioma olbrzymimi witrażami, które w dogasającym świetle dnia krwawiły przytłumionymi kolorami, znajdowały się niewielkie drzwi. Głos niósł się zza nich jakby pochodził z głębokich piwnic lub lochów.

To ją zaintrygowało. Zawsze była ciekawska, aż do przesady, co ostatecznie doprowadziło ją do wybrania przestarzałej, czasem wręcz zabawnej profesji prywatnego detektywa. Ciekawość często przysparzała jej wstydu, kłopotów albo jednego i drugiego jednocześnie; wielokrotnie owocowała wiedzą, którą mało kto posiadał.

Ale nie tym razem.

Przyszła do Wieży po niezbędne pielgrzymom zapasy wody i jedzenia. Nikt inny by tu nie przyszedł; żaden z trzech podstarzałych kompanów nie mógł jej uprzedzić, nawet po tym, jak nadłożyła drogi, zahaczając o wymarłe miasto... Nic innego nie powinno jej interesować.

Kassad?

Odrzuciła ten pomysł. Ów dźwięk nie mógł się wydobywać z gardła pułkownika.

Odsunęła się od drzwi z pistoletem gotowym do strzału, cofnęła się do schodów prowadzących na parter i ostrożnie zaczęła schodzić. Przemierzała kolejne sale najdyskretniej jak to możliwe, kiedy niesie się na grzbiecie siedemdziesiąt kilogramów ładunku i kilkanaście pojemników z wodą. Na najniższym poziomie mignęło jej własne odbicie w zmatowiałej tafli szkła: napięte mięśnie, krępe ciało gotowe do natychmiastowej reakcji, stos pakunków na plecach, dodatkowe paczki zawieszone przy pasie, kołyszące się i dźwięczące butelki i manierki.

Nie rozbawił jej ten widok, odetchnęła więc z ulgą, znalazłszy się na najniższym tarasie, w chłodnym, rozrzedzonym powietrzu, gotowa znów zejść po schodach. Nie potrzebowała jeszcze latarki: wieczorne niebo nieoczekiwanie zasnuło się niskimi chmurami, emanującymi różowo-bursztynową poświatą, która kładła się na całej równinie, wzgórzach i Wieży Chronosa.

Przeskakiwała po dwa stopnie; mięśnie ud były silne i wytrenowane, jednak rozbolały ją już w połowie drogi. Nie schowała pistoletu: wolała go trzymać w pogotowiu, na wypadek gdyby coś zaczęło zbiegać za nią albo wylazło z którejś szczeliny w skałach. U stóp schodów obejrzała się na wznoszące się pół kilometra wyżej wieże i tarasy.

W jej stronę leciały kamienie. Nie tylko kamienie, uświadomiła sobie – strącone z wiekowych grzęd kamienne chimery spadały razem z deszczem głazów. Poświata zmierzchu oświetlała ich demoniczne oblicza.

Lamia rzuciła się do ucieczki. Skrzypnęły rzemienie plecaków, zagrzechotały butelki, a ona zdała sobie sprawę, że nie zdąży oddalić się na bezpieczną odległość. Rzuciła się między dwa leżące nieopodal, oparte o siebie głazy.

Pakunki na plecach nie pozwoliły się jej wcisnąć zbyt głęboko. Szarpała się więc i rozpinała desperacko paski, słysząc niewiarygodny łoskot pierwszych spadających i rykoszetujących kamieni. Naparła z siłą, od której pękała skóra i darła się plastowłóknina, aż w końcu zdołała się wczołgać pod głazy i wciągnąć za sobą cały bagaż. Nie zamierzała wracać do Wieży.

Odłamki wielkości jej pięści i głowy spadały jak grad wszędzie wokół. Odłamana głowa kamiennego gargulca strzaskała nieduży głaz niecałe trzy metry od jej kryjówki. Na krótką chwilę powietrze dosłownie pociemniało od pocisków, jakiś większy kamulec rozłupał się na osłaniających ją głazach – a potem lawina się skończyła i było słychać tylko delikatny, stłumiony stukot mniejszych odłamków.

Kiedy się na chwilę wychyliła, żeby przyciągnąć plecak, kamień wielkości komlogu zrykoszetował na pobliskim głazie, śmignął poziomo wprost do jej kryjówki, dwa razy odbił się od ścian i trafił ją w skroń.

* * *

Ocknęła się z przeciągłym jękiem, jak staruszka. Bolała ją głowa. Zapadła noc. Daleko na niebie wciąż trwały walki i rozbłyski światła wciskały się przez szpary między kamieniami. Obmacała ranę i wyczuła pod palcami skrzepniętą krew na skroni, policzku i szyi.

Wyczołgała się ze szczeliny, lawirując wśród niedawno spadłych kamieni, usiadła i objęła głowę dłońmi. Zbierało się jej na wymioty.

Bagaże wyszły z tego bombardowania prawie nietknięte, pękła tylko jedna butelka. Pistolet znalazła tam, gdzie go odrzuciła – w zakamarku kryjówki między głazami, które nosiły teraz liczne ślady krótkotrwałej kamiennej lawiny.

Sprawdziła godzinę na komlogu: była nieprzytomna przez prawie godzinę, ale nic po nią przez ten czas nie przyszło, nic nie próbowało poderżnąć jej gardła. Ostatni raz spojrzała w górę, ku blankom i balkonom. Ciemność zatarła ich kształty. Wyciągnęła z kryjówki bagaże i w szybkim tempie ruszyła zdradziecką kamienną ścieżką.

* * *

Zatoczyła łuk, żeby zahaczyć o wymarłe miasto, ale nigdzie na jego obrzeżach nie znalazła Martina Silenusa. Na dobrą sprawę chyba nie spodziewała się go tam zastać, miała jednak nadzieję, że po prostu znudzony czekaniem postanowił na własną rękę wrócić do doliny.

Odczuwała przemożną pokusę, żeby zrzucić bagaże i chwilę odpocząć, ale zamiast tego krążyła po mieście z bronią w ręku. Eksplozje na niebie rzucały dość światła, żeby nie musiała sięgać po latarkę.

Poeta nie odpowiadał na jej zwielokrotniane echem wołanie; płoszyła nim tylko setki małych, nieznanych jej białoskrzydłych ptaszków. Przemierzała dolne piętra starego pałacu królewskiego, krzyczała w głąb klatek schodowych, raz nawet wystrzeliła z pistoletu, ale Silenus nie dawał znaku życia. Szła przez kolejne dziedzińce, wzdłuż murów grubo oplecionych bluszczem i powojem; wołała poetę po imieniu, wypatrywała wszelkich śladów jego obecności. W pewnym momencie jej uwagę zwróciła fontanna jakby żywcem wyjęta z opowieści Silenusa o tamtej nocy, kiedy Smutny Król Billy został porwany przez Dzierzbę – ale fontann było więcej i nie miała pewności, która jest właściwa.

Trafiła do ogromnej jadalni pod centralną kopułą, mrocznej i pełnej cieni. Usłyszała jakiś dźwięk i błyskawicznie okręciła się na pięcie, unosząc pistolet do strzału – ale to tylko niesione wiatrem liście albo zapomniane kartki papieru szorowały po wyłożonej kafelkami posadzce.

Z ciężkim westchnieniem wyszła z miasta. Szła lekkim, sprężystym krokiem mimo wynikającego z braku snu zmęczenia. Próby nawiązania łączności za pośrednictwem komlogu nadal nie przynosiły efektów, czuła jednak wpływ prądów czasu w postaci znajomego uczucia déjà vu, więc brak połączenia zbytnio jej nie dziwił. Wieczorny wiatr skutecznie zatarł ślady, jakie mógł ewentualnie zostawić wracający Martin.

Grobowce znów promieniały delikatnym światłem; dostrzegła tę poświatę zanim jeszcze wspięła się na szerokie siodło u wylotu doliny. Nie był to jasny blask, z pewnością nie mógł się równać z feerią barw rozświetlającą niebo, ale każdy wolno stojący Grobowiec lśnił blado, jakby wypromieniowywał nagromadzoną w ciągu długiego dnia energię.

Lamia przystanęła na przełęczy i krzyknęła głośno, by uprzedzić Sola i pozostałych o swojej obecności. Nie odmówiłaby, gdyby na ostatnich stu metrach któryś z jej towarzyszy zaproponował, że weźmie od niej część bagaży. Plecy ją bolały, a koszula nasiąkła krwią w miejscach, gdzie rzemienie werżnęły się w ciało.

Nikt nie odpowiedział na jej wołanie.

Wyczerpanie dopadło ją, kiedy z mozołem wspięła się po schodach Sfinksa, zrzuciła wszystkie paczki na szerokim kamiennym tarasie i wygrzebała z plecaka latarkę. Wnętrze Grobowca było pogrążone w ciemności. Pakunki i zbędne ubrania leżały porzucone w sali, w której spędzili noc. Zawołała jeszcze raz i czekała, aż echo jej krzyku umilknie. Poświeciła latarką. Wszystko wyglądało tak samo... Chociaż nie. Coś się jednak zmieniło.

Zamknęła oczy i przywołała z pamięci wygląd pomieszczenia, kiedy opuszczała je rankiem.

Brakowało sześcianu Möbiusa. Niezwykły pojemnik z energetycznym zamknięciem, pozostawiony przez Heta Masteena w wiatrowozie, zniknął. Lamia wzruszyła ramionami i wyszła z Grobowca.

Dzierzba już na nią czekał. Stał tuż za drzwiami. Był wyższy niż sobie wyobrażała, górował nad nią jak olbrzym.

Cofnęła się, z trudem powstrzymując okrzyk przerażenia. Pistolet wydał się jej nagle mały i niepotrzebny. Zapomniana latarka spadła na kamienny taras.

Stwór przyglądał się jej, przekrzywiwszy łeb. Czerwone światło pulsowało mu w głębi czaszki, gdzieś za oszlifowanymi jak klejnoty oczami. Kanciasta sylwetka i sterczące na wszystkie strony ostrza lśniły odbitym blaskiem padającym z nieba.

– Ty skurwielu – powiedziała spokojnie Lamia. – Gdzie oni są? Co zrobiłeś Solowi i małej? Gdzie są pozostali?

Potwór przechylił głowę w drugą stronę. Jego twarz była tak absolutnie nieludzka, że Lamia nie umiała z niej nic wyczytać. Język jego ciała niósł tylko jeden czytelny przekaz: groźbę. Szczęknęły rozcapierzane stalowe palce, wyrosły z nich szpony jak wysuwane skalpele.

Lamia strzeliła mu cztery razy w twarz. Ciężkie, szesnastomilimetrowe kule łoskotały tępo o chromową powierzchnię i z wizgiem rykoszetowały w noc.

– Ja nie przyszłam tu po to, żeby zginąć, ty stalowy kutafonie – dodała.

Przymierzyła starannie i oddała jeszcze kilkanaście strzałów. Wszystkie celne.

Sypnęło skrami. Dzierzba wyprostował łeb, jakby nasłuchiwał jakiegoś odległego dźwięku.

I zniknął.

Lamia z zapartym tchem przykucnęła i odwróciła się gwałtownie. Nic. Podniebna bitwa trochę się uspokoiła i światło gwiazd zalało dolinę. Cienie były czarne jak atrament, ale odległe. Nawet wiatr ustał.

Chwiejnym krokiem podeszła do sterty przyniesionych zapasów i usiadła na największym pakunku, czekając, aż serce znów zacznie jej normalnie bić. Zaintrygowało ją, że wcale się nie bała, nie tak naprawdę... Nie mogła jednak zaprzeczyć, że adrenalina buzuje jej w żyłach.

Trzymając w jednej ręce pistolet (w magazynku zostało jeszcze sześć nabojów), drugą sięgnęła po butelkę i pociągnęła solidny łyk wody.

Dzierzba pojawił się tuż obok niej. Błyskawicznie i bezgłośnie.

Upuściła butelkę, skręciła całe ciało w bok i próbowała wycelować pistolet.

Poruszała się jak w zwolnionym tempie. Dzierzba wyciągnął przed siebie prawą rękę. Chromowe szpony, diabelnie długie i ostre jak najostrzejsze igły, zalśniły w blasku gwiazd. Jeden dotknął głowy Lamii tuż za uchem i wśliznął się w głąb jej czaszki, gładko, bez tarcia i bez bólu. Czuła tylko lodowaty, przyprawiający o dreszcz dotyk.

rozdział 23

Przechodząc przez portal, pułkownik Fedmahn Kassad spodziewał się niezwykłych i obcych widoków, tymczasem po drugiej stronie zastał starannie wyreżyserowany obłęd wojny. Moneta zniknęła pierwsza, a Dzierzba towarzyszył mu do końca, wbijając szpony w jego ramię. Kiedy Kassad przeszedł przez wywołującą mrowienie energetyczną kurtynę portalu, Moneta na niego czekała, a Dzierzba zniknął.

Od razu się zorientował, gdzie się znajdują: patrzył na okolicę ze szczytu niewysokiej góry, w której zboczu Smutny Król Billy blisko dwa stulecia wcześniej kazał wyryć swoją podobiznę. Na płaskim wierzchołku pozostały tylko dymiące szczątki baterii obrony przeciwkosmicznej; sądząc po zeszklonym granicie w pobliżu i bulgoczącym jeszcze wrzącym metalu, musiała zostać trafiona lancą laserową z orbity.

Moneta podeszła na skraj urwiska, pięćdziesiąt metrów nad szerokim czołem Smutnego Króla Billy’ego. Kassad stanął obok niej. Widok doliny Hoolie, miasta i leżącego dziesięć kilometrów na zachód płaskowyżu z portem kosmicznym nie wymagał komentarza.

Stolica Hyperiona płonęła. W najstarszej części miasta, Jacktown, szalała regularna burza ogniowa. Mniejsze pożary wybuchły w setkach miejsc na przedmieściach, znaczyły również całą drogę do kosmoportu, niczym szpaler troskliwie pielęgnowanych świateł sygnałowych. Nawet sama Hoolie płonęła: od palącej się ropy, rozlanej na powierzchni wody, zajmowały się ogniem stareńkie przystanie i magazyny. Ponad morzem płomieni wznosiła się iglica wiekowego kościoła. Kassad szukał wzrokiem Cicero, ale dym w górze rzeki całkowicie przesłonił gospodę.

Na wzgórzach i w dolinie wrzało, jakby ktoś roztrącił kopniakiem gigantyczne mrowisko. Drogami płynęły rzeki ludzi; dziesiątki tysięcy uchodźców ze strefy walk poruszały się wolniej niż prawdziwa woda. Kanonada konwencjonalnej artylerii i ostrzał z broni energetycznej trwały na całym obszarze, aż po horyzont, rozświetlając nisko zawieszone chmury. Co kilka minut pojazd latający – wojskowy śmig albo lądownik – wynurzał się z kłębów dymu w okolicy kosmoportu albo zalesionych wzgórz na północ lub południe od miasta. Snopy koherentnego światła natychmiast przeszywały powietrze, maszyna eksplodowała ogniem i spadała, wlokąc za sobą smugę czarnego dymu.

Poduszkowce przemykały nad rzeką jak nartniki, lawirując między wrakami łodzi, barek i innych poduszkowców. Kassad zwrócił uwagę, że jedyny most na głównej drodze został zburzony; nawet jego kamienno-betonowe podpory stały w ogniu. Bojowe lasery i diabelskie bicze szatkowały dym; białe punkciki pocisków przeciwpiechotnych śmigały z prędkością nieuchwytną dla ludzkiego oka, pozostawiając po sobie smugi przegrzanego, rozedrganego powietrza. Kiedy wraz z Monetą obserwowali przebieg bitwy, w pobliżu kosmoportu wyrósł nagle ognisty grzyb eksplozji.

– To nie był ładunek jądrowy – pomyślał Kassad.

– Nie.

Warstwa skafandra energetycznego okrywająca oczy pułkownika działała jak udoskonalona osłona wojskowego hełmu. Kassad przybliżył obraz wzgórza leżącego pięć kilometrów dalej, po drugiej stronie rzeki, na północnym zachodzie. Marines posuwali się skokami w stronę wierzchołka. Niektórzy przypadali do ziemi i za pomocą profilowanych ładunków ryli jednoosobowe okopy. W pancerzach z aktywnym polimerem maskującym i kamuflażem włączonym na pełną moc zostawiali ledwie zauważalny ślad cieplny, ale Kassad widział ich doskonale. Gdyby chciał, mógłby rozpoznać ich twarze.

W uszach rozbrzmiewał mu szmer rozmów prowadzonych w eterze, w pasmach otwartych i wydzielonych. Słyszał podekscytowaną paplaninę i nieuniknione przekleństwa, od niepamiętnych czasów towarzyszące każdej ludzkiej wojnie. Tysiące żołnierzy otrzymały rozkaz opuszczenia koszar i kosmoportu i okopania się w okręgu o promieniu dwudziestu kilometrów wokół miasta. Ze starannie zaplanowanych pozycji obronnych mogli kłaść morderczy ogień zaporowy na całą okolicę.

– Spodziewają się inwazji – stwierdził, używając tego samego narzędzia komunikacji, co wcześniej Moneta.

Moneta wskazała rtęciowym ramieniem na niebo.

Wstrząśnięty Kassad patrzył w milczeniu, jak wysoką powłokę chmur (ich warstwa zalegała co najmniej dwa kilometry nad ziemią) przebija najpierw jedna tępa sylwetka okrętu, potem druga, trzecia, dziesiąta... Po kilku sekundach setka latających obiektów opadała na równinę wokół Keats. Większość miała kamuflażowe powłoki polimerowe i maskujące pola siłowe, ale nie przeszkadzało to pułkownikowi ich widzieć. Na przezierających spod polimeru stalowoszarych kadłubach rozpoznał delikatne znaki alfabetu Wygnańców. Większe okręty z pewnością musiały być lądownikami (ziejące plazmowym ogniem dysze nie pozostawiały co do tego wątpliwości), ale mniejsze jednostki zniżały lot powoli, unoszone na poduszce pól antygrawitacyjnych. Kassad rozpoznał również kanciaste zasobniki – niektóre z pewnością zawierały zapasy i amunicję, inne zapewne były puste, rzucone obronie przeciwkosmicznej na przynętę.

Chwilę później pokrywę chmur przebiły dziesiątki tysięcy punkcików, które niczym grad spadały na ziemię: to był desant piechoty Wygnańców, którzy do ostatniej chwili czekali z włączeniem pól siłowych i rozwinięciem spadochronów.

Ktokolwiek dowodził wojskiem na Hyperionie, miał stalowe nerwy i posłuch wśród podwładnych. Baterie naziemne i żołnierze na pozycjach wokół miasta zgodnie zignorowali łatwe do trafienia lądowniki i zasobniki, wyczekując momentu, w którym desant nieprzyjaciela będzie zmuszony uruchomić pola i rozwinąć spadochrony; niektórzy Wygnańcy zrobili to dopiero na wysokości wierzchołków drzew – i wtedy powietrze zapłonęło tysięcznymi błyskami laserów i wystrzałami z karabinów. Pociski eksplodowały, promienie energetyczne cięły dym na strzępy.

Na pierwszy rzut oka wydawało się, że wróg poniósł ciężkie straty, ale pułkownik ocenił wprawnym okiem, że co najmniej czterdzieści procent desantu Wygnańców bezpiecznie dotarło na ziemię. Była to liczba całkowicie wystarczająca w pierwszej fazie natarcia na planetę.

Grupa pięciu Wygnańców na spadochronach kierowała się w stronę pagórka, na którym stali Kassad z Monetą. Dwaj z nich, trafieni laserem przez żołnierzy okopanych u podnóża wzgórz, spłonęli żywcem. Trzeci wszedł w paniczny korkociąg, aby uniknąć trafienia. Dwaj ostatni, zepchnięci podmuchem wschodniego wiatru, wylądowali spiralnym lotem w lesie u stóp góry.

Kassad chłonął tę scenę wszystkimi zmysłami. Czuł zapach zjonizowanego powietrza, kordytu i paliwa pocisków rakietowych, nozdrza rozszerzały mu się od dymu i kwaśnej woni ładunków plazmowych. Gdzieś w mieście wyły syreny, wiatr niósł odgłosy kanonady z broni ręcznej i trzask płonących drzew. W uszach dźwięczały mu nakładające się transmisje radiowe. Pożar się szerzył, wiązki laserowe przebijały chmury jak szperacze. Pół kilometra niżej, gdzie las przechodził w trawiaste podnóża wzgórz, marines ścierali się z komandosami Wygnańców w walce wręcz. Ich krzyki były słyszalne aż na wierzchołku.

Fedmahn Kassad obserwował walkę z fascynacją podobną do tej, jaką czuł w symstymie na widok szarży francuskiej kawalerii pod Agincourt.

– To nie symulacja?

– Nie – odparła Moneta.

– To się dzieje w tej chwili?

Srebrzysta postać obok pułkownika przechyliła głowę.

– Co rozumiesz przez „tę chwilę”?

– Równocześnie z naszym... spotkaniem... w Dolinie Grobowców Czasu.

– Nie.

– W przyszłości?

– Tak.

– Ale to bliska przyszłość?

– Tak. Pięć dni po tym, jak ty i twoi przyjaciele zeszliście w dolinę.

Kassad pokręcił z niedowierzaniem głową. Jeśli wierzyć Monecie, właśnie przeniósł się w przyszłość.

Jej twarz, zwrócona teraz ku niemu, mieniła się odbiciem płomieni i kolorów bitwy.

– Chcesz wziąć udział w walce?

– Przeciw Wygnańcom?

Skrzyżował ręce na piersi i z zainteresowaniem śledził rozwój wydarzeń. Na własne oczy widział, co potrafi ten dziwny kombinezon energetyczny; niewykluczone, że w pojedynkę mógłby przeważyć szalę zwycięstwa... A prawie na pewno rozprawiłby się z tymi paroma tysiącami Wygnańców, które wylądowały w pierwszej fali desantu.

– Nie – nadał w odpowiedzi. – Nie teraz. Nie w tej chwili.

– Władca Bólu uważa cię za wojownika.

Kassad odwrócił się i spojrzał na Monetę. Nie rozumiał, dlaczego, mówiąc o Dzierzbie, używa tak pompatycznego tytułu.

– Pieprzę Władcę Bólu – odparł. – Chyba że sam zechce ze mną walczyć.

Moneta długo nie odpowiadała. Stała nieruchomo, podobna do posągu z zestalonej rtęci, na smaganym wiatrem szczycie.

– Naprawdę chciałbyś się z nim zmierzyć? – zapytała w końcu.

– Przybyłem na Hyperiona, żeby go zabić. Ciebie też. I jestem gotowy walczyć z wami obojgiem naraz lub osobno, gdy tylko się na to zgodzicie.

– Nadal uważasz mnie za wroga?

Kassad przypomniał sobie, jak zaatakowała go w dolinie, jak zmusiła go do uległości. Zdawał sobie sprawę, że to był nie tyle gwałt, ile raczej ziszczenie jego własnych marzeń, subwokalizowanego pragnienia, by móc się znów kochać z tą nieprawdopodobną kobietą.

– Nie wiem czym jesteś.

– Na początku byłam ofiarą, jak wielu. – Moneta znów omiotła spojrzeniem dolinę. – Lecz później, w naszej dalekiej przyszłości, zrozumiałam, dlaczego stworzono Władcę Bólu, dlaczego musiał powstać... Od tamtej pory jestem jego towarzyszką i strażniczką.

– Strażniczką?

– Śledziłam zmiany prądów czasu, konserwowałam maszynerię, pilnowałam, żeby nie obudził się przedwcześnie.

– Czy to znaczy, że możesz nim sterować? – Serce Kassada zabiło żywiej.

– Nie.

– W takim razie, kto lub co może go kontrolować?

– Tylko ten, kto pokona go w walce.

– A ktoś tego dokonał?

– Nie. Ani w twojej przeszłości, ani przyszłości.

– Wielu próbowało?

– Miliony.

– I wszyscy zginęli?

– Albo gorzej.

Kassad wziął głęboki wdech.

– Nie wiesz, czy zgodzi się walczyć ze mną?

– Zgodzi się.

Pułkownik wypuścił powietrze z płuc. Nikt nie pokonał Dzierzby. To, co dla niego, Kassada, miało się stać przyszłością, dla Monety było przeszłością. Żyła w niej. Podobnie jak on, widziała straszliwe cierniowe drzewo i rozpoznawała na nim znajome postaci – tak jak on zobaczył na nim nadzianego na kolec Martina Silenusa, całe lata przed tym, nim poznał go osobiście.

Odwrócił się plecami do toczącej się w dolinie bitwy.

– Możemy się z nim teraz spotkać? Wyzywam go na pojedynek.

Moneta przez moment przyglądała mu się bez słowa. Kassad widział odbicie swojej oblanej rtęcią twarzy w metalicznej powłoce jej ciała. Nadal nic nie mówiąc, odwróciła się, dotknęła powietrza i otworzyła portal.

Kassad pierwszy przeszedł na drugą stronę.

rozdział 24

Gladstone przeniosła się wprost do budynku rządowego i w towarzystwie Leigh Hunta i pół tuzina asystentów wparowała do centrum dowodzenia. W sali było tłoczno. Morpurgo, Singh, Van Zeidt i kilkunastu innych oficerów reprezentowali ARMIĘ; przewodnicząca zauważyła, że brakuje młodego bohatera floty, komandora Lee. Zjawiła się większość ministrów, w tym Allan Imoto z Ministerstwa Obrony, Garion Persov z Ministerstwa Dyplomacji i Barbre Dan-Gyddis z Ministerstwa Gospodarki. Senatorów przybywało z każdą chwilą, niektórzy wyglądali, jakby dosłownie przed momentem zwleczono ich z łóżek. Przy owalnym stole konferencyjnym zasiedli najważniejsi z ważnych: senatorowie Kolczew z Lususa, Richeau z Renesansu, Roanquist z Nordholmu, Kakinuma z Fuji, Sabenstorafem z Sol Draconi Septem i Peters z Deneba Drei. Prezydent Denzel-Hiat-Amin był wyraźnie skonfundowany; jego łysina lśniła w blasku punktowych reflektorów. Młodszy od niego Gibbons, marszałek Wszechrzeczy, przysiadł na skraju fotela z dłońmi na kolanach, w postawie zdradzającej rozpierającą go energię. Radca Albedo zasiadł naprzeciw pustego do tej pory fotela Gladstone.

Wszyscy wstali, gdy przewodnicząca szybko podeszła do stołu i zajęła swoje miejsce. Gestem pozwoliła im usiąść.

– Czekam na wyjaśnienia – oznajmiła.

Generał Morpurgo wstał i skinął na podwładnego. Światła przygasły. W powietrzu zmaterializowały się hologramy.

– Darujmy sobie widoczki – ucięła Meina Gladstone. – Proszę mówić.

Hologramy zbladły, sala pojaśniała. Morpurgo sprawiał wrażenie oszołomionego, jakby nie rozumiał, co się dzieje. Spojrzał na trzymany w dłoni wskaźnik świetlny, zmarszczył brwi i schował go do kieszeni.

– Pani przewodnicząca, panie i panowie senatorowie i ministrowie, panie prezydencie, panie marszałku, dostojni goście... – Odchrząknął. – Wygnańcy przeprowadzili błyskawiczny atak, którym kompletnie nas zaskoczyli. Ich roje bojowe zbliżają się do kilkunastu światów Sieci.

Nagły zgiełk w sali wojennej zagłuszył dalsze słowa.

– Światów Sieci! – powtarzano ze zgrozą. Politycy, ministrowie i pomniejsi funkcjonariusze władzy podniesionymi głosami wyrażali swoje niedowierzanie.

– Proszę o ciszę – powiedziała Gladstone. Cisza rzeczywiście zapadła. – Panie generale, zapewniał nas pan, że siły wroga znajdują się w odległości co najmniej pięciu lat lotu od Sieci. Dlaczego to się zmieniło? Jak do tego doszło?

Morpurgo spojrzał jej w oczy.

– Pani przewodnicząca, z naszych nowych informacji wynika, że wszystkie jednostki zaopatrzone w napędy Hawkinga były tylko przynętą. Prawdziwe roje wyłączyły silniki hawkingowskie całe dziesięciolecia temu i kontynuowały lot z prędkością podświetlną...

Przerwały mu podekscytowane pomruki.

– Proszę mówić dalej, generale – powiedziała Gladstone. Zgiełk natychmiast przycichł.

– Z prędkością podświetlną, jak powiedziałem... Niektóre roje musiały poruszać się w ten sposób przez pięćdziesiąt i więcej lat standardowych, my zaś nijak nie mogliśmy ich wykryć. To nie nasza...

– Które planety są zagrożone, generale? – spytała Gladstone spokojnym, wypranym z emocji głosem.

Generał spojrzał w dal, jakby szukał zawieszonych w przestrzeni hologramów, lecz nie znalazł nic i wbił wzrok w stół. Zacisnął pięści.

– Kiedy dostrzegliśmy ślady działania silników podświetlnych, roje natychmiast przeszły na napęd Hawkinga. Z naszych najnowszych obserwacji wynika, że pierwsza fala natarcia dotrze do Wrót Niebios, Bożego Gaju, Mare Infinitum, Asquitha, Ixiona, Akteona, Tsingtao-Hsishuang-Panna, Świata Barnarda i Tempe w czasie od piętnastu do siedemdziesięciu dwóch godzin od chwili obecnej.

Tym razem Gladstone nie próbowała od razu uspokajać zamieszania. Pokrzykiwania i głośne dyskusje trwały dobre kilka minut, zanim gestem uciszyła zebranych.

Senator Kolczew zerwał się na równe nogi.

– Jak to się mogło stać, do stu tysięcy diabłów?! Generale? Zapewnialiście nas z całą stanowczością, że Sieć nie jest zagrożona!

W głosie Morpurgo nie było słychać złości, gdy odpowiadał:

– To prawda, panie senatorze, ale nasze zapewnienia opierały się na fałszywych przesłankach. Pomyliliśmy się. Przyjęliśmy niewłaściwe założenia. W ciągu godziny złożę rezygnację na ręce przewodniczącej Senatu; wraz ze mną podadzą się do dymisji wszyscy szefowie sztabów.

– Na cholerę nam wasza dymisja?! Zanim to wszystko się skończy, możemy zawisnąć na wrotach transportali! Pytanie brzmi: co robicie w sprawie tej inwazji?!

– Gabrielu... – wtrąciła pojednawczo Gladstone – usiądź, proszę. Ale sama miałam zadać takie właśnie pytanie. Panie generale, panie admirale... Zakładam, że wydaliście już stosowne rozkazy odnośnie do obrony tych planet?

Admirał Singh wstał i podszedł do generała.

– Pani przewodnicząca, robimy co w naszej mocy. Niestety, tak się składa, że ze wszystkich planet zagrożonych pierwszą fazą natarcia tylko na Asquicie stacjonuje kontyngent ARMII. Pozostałe są, oczywiście, zaopatrzone w transportale i można wysłać do nich nasze okręty, ale flota nie może aż tak się rozproszyć, by chronić je wszystkie. Na naszą niekorzyść... – Singh przerwał na chwilę. Musiał podnieść głos, żeby go było słychać w narastającej wrzawie. – Na naszą niekorzyść przemawia również fakt, że rozpoczął się już manewr przerzucania strategicznych rezerw floty w rejon Hyperiona. W przybliżeniu sześćdziesiąt procent z dwustu jednostek biorących udział w tej operacji albo już zostało przerzuconych do układu Hyperiona, albo zgromadziło się w rejonach koncentracji, porzuciwszy pozycje obronne na obrzeżach Sieci.

Meina Gladstone potarła w zadumie policzek. Nadal miała na sobie pelerynę, odwinęła tylko kołnierz prywatności. Rozpięła ją i odrzuciła na oparcie fotela.

– Chce nam pan powiedzieć, admirale, że pozostałe planety są bezbronne, a my nie zdążymy już zawrócić naszych okrętów i przyjść im z pomocą. Zgadza się?

Singh stał na baczność, wypinając pierś, jak skazaniec przed plutonem egzekucyjnym.

– Tak jest, pani przewodnicząca.

– Co możemy zrobić? – spytała Gladstone, również podnosząc głos.

Morpurgo wyręczył admirała:

– Wykorzystujemy sieć cywilnych transportali do przerzucenia na zagrożone planety możliwie największej liczby żołnierzy piechoty ARMII:ląd i marines, razem z lekką artylerią i bateriami obrony przeciwlotniczej i przeciwkosmicznej.

Imoto, minister obrony, odkaszlnął i zabrał głos:

– Bez wsparcia floty ich obecność na niewiele się zda.

Gladstone spojrzała pytająco na Morpurgo.

– To prawda – przyznał generał. – W najlepszym wypadku nasze jednostki będą mogły osłaniać próbę ewakuacji ludności cywilnej...

Senator Richeau nie wytrzymała.

– Próbę ewakuacji?! – Zerwała się na nogi. – Panie generale, wczoraj powiedział nam pan, że ewakuacja dwóch, trzech milionów cywili z Hyperiona byłaby niewykonalna ze względów praktycznych. Teraz twierdzi pan, że moglibyśmy ewakuować... – sprawdziła dane we wszczepionym komlogu – ...siedem miliardów ludzi, zanim przeszkodzą nam w tym roje Wygnańców?

– Nie. Moglibyśmy poświęcić naszych żołnierzy, by ocalić... nieliczną grupę wybranych urzędników, członków Pierwszych Rodów, przywódców i przemysłowców, niezbędnych dla kontynuacji wysiłku wojennego.

– Panie generale, w dniu wczorajszym wydaliśmy zgodę na natychmiastowe zaokrętowanie dodatkowych żołnierzy na jednostki floty przenoszone do układu Hyperiona. Czy to właśnie ich brak jest w tej chwili przeszkodą na drodze do wzmocnienia obrony Sieci?

– Tak, pani przewodnicząca – przytaknął generał Van Zeidt, dowódca marines. – Wczoraj, w ciągu godziny po podjęciu decyzji żołnierze zostali zaokrętowani na transportowce. Dwie trzecie tych wojsk znalazło się w układzie Hyperiona dzisiaj... – zerknął na swój zabytkowy chronometr – ...przed godziną piątą trzydzieści czasu standardowego. To znaczy, mniej więcej dwadzieścia minut temu. Potrzebujemy od ośmiu do piętnastu godzin, aby znów zebrać ich w transportowcach i przerzucić w zagrożone rejony.

Gladstone musnęła palcem dolną wargę.

– Ilu żołnierzy mamy w tej chwili do dyspozycji w Sieci?

Morpurgo wziął głębszy wdech.

– Około trzydziestu tysięcy, pani przewodnicząca.

Senator Kolczew uderzył otwartą dłonią w blat stołu.

– Czyli pozbawiliśmy Sieć nie tylko ochrony floty, ale także większości ARMII.

To nie było pytanie. Morpurgo nie odpowiedział.

Wstała senator Feldstein ze Świata Barnarda.

– Pani przewodnicząca, musimy bezzwłocznie ostrzec moją planetę... Musimy ostrzec wszystkie wymienione tu światy. Jeżeli pani nie jest do tego przygotowana, wezmę to na siebie.

Gladstone pokiwała głową.

– Zaraz po zakończeniu tej narady podam do wiadomości informację o inwazji, Dorothy. Ułatwimy wam wszystkim kontakt z wyborcami za pośrednictwem mass mediów.

– Do diabła z mass mediami – odparła niska, ciemnowłosa Feldstein. – Gdy tylko skończymy, natychmiast wracam do domu. Nie wiem, jaki los czeka Świat Barnarda, ale będzie on także moim losem. Panie i panowie... Wszyscy powinniśmy zawisnąć na transportalach, jeśli te wiadomości okażą się prawdziwe.

Usiadła wśród szeptów i stłumionych rozmów. Marszałek Gibbons wstał, odczekał, aż szmer ucichnie, a kiedy przemówił, głos miał napięty jak struna.

– Mówił pan, generale, o „pierwszej fali” natarcia... Czy to taki wojskowy żargon, czy też wiadomo wam coś o dalszych falach? A jeśli to drugie, to które światy Sieci i Protektoratu mogą być zagrożone?

Morpurgo zacisnął i rozluźnił pięści, znów spojrzał w pustkę i zwrócił się do Gladstone:

– Pani przewodnicząca, czy mógłbym się posłużyć jedną ilustracją?

Gladstone skinęła głową.

To był ten sam hologram, którego wojskowi użyli podczas narady na marsjańskim Olympusie: złota Hegemonia, zielone gwiazdy Protektoratu, czerwone wektory trajektorii Wygnańców opatrzone niebieskimi, ruchomymi ogonami, zaznaczone na pomarańczowo pozycje wojsk Hegemonii. Czerwone wektory odbiegły daleko od swoich pierwotnych kierunków i cięły przestrzeń Hegemonii jak krwawe włócznie. Największe skupisko żarzących się pomarańczowo węgielków znajdowało się w układzie Hyperiona; inne biegły wzdłuż łączy transportalowych jak nanizane na nitkę paciorki.

Ci spośród senatorów, którzy byli jako tako obyci z wojskowością, zaniemówili na ten widok.

– Wiemy o istnieniu dwunastu rojów – mówił tymczasem Morpurgo, półgłosem, spokojnie. – Wszystkie zaangażowały się w ten atak na Sieć. Kilka rozdzieliło się na mniejsze grupy uderzeniowe. Oto trajektorie jednostek biorących udział w drugiej fazie natarcia. Osiągną wyznaczone cele w czasie od stu do dwustu pięćdziesięciu godzin od chwili obecnej.

W sali wojennej zapanowała cisza. Gladstone zastanawiała się, czy inni również, tak jak ona, wstrzymują oddech.

– A oto lista ich celów: Hebron, sto godzin; Renesans, sto dziesięć godzin; Renesans Mniejszy, sto dwanaście godzin; Nordholm, sto dwadzieścia siedem godzin; Maui-Przymierze, sto trzydzieści godzin; Thalia, sto czterdzieści trzy godziny; Deneb Drei i Deneb Vier, sto pięćdziesiąt godzin; Sol Draconi Septem, sto sześćdziesiąt dziewięć godzin; Freeholm, sto siedemdziesiąt godzin; Nowa Ziemia, sto dziewięćdziesiąt trzy godziny; Fuji, dwieście cztery godziny; Nowa Mekka, dwieście pięć godzin; Pacem, Armaghast i Svoboda, dwieście dwadzieścia jeden godzin; Lusus, dwieście trzydzieści godzin; Centralna Tau Ceti, dwieście pięćdziesiąt godzin.

Hologram zgasł. Cisza się przeciągała.

Morpurgo dodał:

– Zakładamy, że roje biorące udział w pierwszej fazie ataku mają wyznaczone dalsze cele, ale podróż do nowych układów z napędem Hawkinga będzie okupiona standardowym długiem czasowym, który wyniesie od dziewięciu tygodni do trzech lat.

Cofnął się o krok i stanął w pozycji „spocznij”.

– Chryste Panie... – wyszeptał ktoś za plecami Gladstone.

Przewodnicząca Senatu potarła dolną wargę. Dla ocalenia ludzkości przed czymś, co mogło się skończyć wieczną niewolą – albo jeszcze gorzej: zagładą – była gotowa wpuścić wilka za próg domu, wiedząc, że większość mieszkańców będzie bezpiecznie ukryta na piętrze, za zamkniętymi drzwiami. A teraz ten dzień nastał i wilki pchały się do środka drzwiami i oknami. Niewiele brakowało, by się uśmiechnęła przy tej refleksji nad sprawiedliwością losu i własną głupotą. Jak mogła sądzić, że uda się jej uwolnić chaos, a potem nad nim zapanować?

– Po pierwsze, nie chcę słyszeć o żadnych dymisjach ani samokrytyce, dopóki nie wyrażę na nie zgody – powiedziała. – Nie możemy wykluczyć, że ten gabinet upadnie, a jego członkowie, wśród nich ja, zawisną, jak to celnie ujął Gabriel, na wrotach transportali. Na razie jednak pozostajemy rządem Hegemonii i musimy działać tak, jak się tego od nas oczekuje. Po drugie, za godzinę spotkamy się w tym samym gronie poszerzonym o członków komisji senackich, aby omówić orędzie, które wygłoszę o godzinie ósmej zero zero SCS. Chętnie wysłucham wówczas waszych sugestii. Po trzecie, niniejszym rozkazuję dowództwu ARMII, zarówno w osobach obecnych tu szefów sztabów, jak i innych dowódców rozproszonych po całej Hegemonii, bezzwłoczne podjęcie działań niezbędnych do ochrony obywateli i mienia Sieci i Protektoratu. Upoważniam panów do zastosowania wszelkich nadzwyczajnych środków, jakie uznacie za konieczne w tej sytuacji. Panie generale, panie admirale... Żądam przerzucenia żołnierzy z Hyperiona z powrotem w zagrożone rejony Sieci w ciągu dziesięciu godzin. Nie interesuje mnie, jak to zrobicie. To rozkaz. Po czwarte, po wygłoszeniu orędzia zwołam wspólne posiedzenie Senatu i Wszechrzeczy, na którym ogłoszę, że Hegemonia Człowieka znalazła się w stanie wojny z Wygnańcami. Gabrielu, Dorothy, Tomie, Eiko... W ciągu najbliższych godzin czeka was wiele pracy. Przygotujcie sobie przemówienia do swoich rodaków, ale nie zawiedźcie mnie w głosowaniu; będzie mi potrzebne jednogłośne poparcie całej izby. Panie Marszałku, pana mogę prosić tylko o pomoc w prowadzeniu debaty na forum Wszechrzeczy. Jest sprawą niezwykłej wagi, aby przed godziną dwunastą przeprowadzić głosowanie. Nie możemy sobie pozwolić na żadne niespodzianki. Po piąte, przeprowadzimy ewakuację ludności z planet zagrożonych pierwszą falą natarcia Wygnańców. – Uniosła rękę, uciszając gestem protesty i wyjaśnienia ekspertów. – Ewakuujemy tylu ludzi, ilu zdołamy, w czasie, który nam pozostał. Ministrowie Persov, Imoto, Dan-Gyddis i Crunnens z Ministerstwa Transportu Sieci utworzą Radę Koordynacyjną Ewakuacji i poprowadzą jej prace. O trzynastej chcę dostać wasz szczegółowy raport. ARMIA i Biuro Bezpieczeństwa Sieci dopilnują, by nie doszło do zamieszek, i zajmą się ochroną transportali. Na koniec proszę radcę Albedo, senatora Kolczewa i marszałka Gibbonsa o spotkanie w moim gabinecie, za trzy minuty. Są pytania?

Odpowiedziały jej zalęknione spojrzenia. Gladstone wstała.

– Powodzenia. Działajcie szybko i starajcie się nie szerzyć paniki. Boże, chroń Hegemonię.

Odwróciła się na pięcie i wyszła.

* * *

Gladstone siedziała za biurkiem, Kolczew, Gibbons i Albedo usiedli naprzeciw niej, po drugiej stronie. Wyczuwalne w powietrzu napięcie, potęgowane dobiegającymi zza drzwi odgłosami krzątaniny, stało się wręcz nieznośne, gdy długo zwlekała z zabraniem głosu. Nie odrywała wzroku od radcy Albedo.

– Zdradziliście nas – powiedziała w końcu.

Cywilizowany uśmiech hologramu nawet nie drgnął.

– W żadnym razie, pani przewodnicząca.

– W takim razie daję panu minutę na wyjaśnienie, dlaczego TechnoJądro, a w szczególności Rada Konsultacyjna SI nie przewidziały tej inwazji.

– Wystarczy jedno słowo, pani przewodnicząca. Hyperion.

– Akurat! – Przewodnicząca wyrżnęła z impetem otwartą dłonią w blat biurka, dając się ponieść zgoła nie-gladstone’owemu wybuchowi gniewu. – Mam dość wysłuchiwania bzdur o zmiennych, których nikt nie umie oszacować, i o Hyperionie jako probabilistycznej czarnej dziurze, Albedo. Albo Jądro pomaga nam przewidywać przyszłość, albo od pięciuset lat regularnie nas okłamuje. Jak jest naprawdę?

– Rada przewidziała wybuch wojny – odparł siwowłosy hologram. – A nasi konsultanci tłumaczyli przecież, że od momentu, gdy zaczęliśmy uwzględniać w rachubach Hyperiona, przyszły rozwój wydarzeń przestał być oczywisty.

– Pieprzenie! – warknął Kolczew. – Nie chodzi o szczegóły, ale wasze prognozy powinny bezbłędnie przewidywać ogólne tendencje. A ten atak zaplanowano dziesiątki, jeśli nie setki lat temu!

Albedo wzruszył ramionami.

– To prawda, panie senatorze, nie możemy jednak wykluczyć, że dopiero determinacja obecnych władz Hegemonii, które uparły się, by wywołać wojnę o Hyperiona, zmusiła Wygnańców do wcielenia zamiarów w czyn.

Marszałek Gibbons pochylił się nad biurkiem.

– To wy podsunęliście nam nazwiska ludzi, których udział w tak zwanej pielgrzymce do Dzierzby uznaliście za kluczowy dla dalszego rozwoju wydarzeń.

Tym razem Albedo nie wzruszył ramionami, ale wprost emanował spokojem i pewnością siebie.

– Sami prosiliście nas o wskazanie obywateli Sieci, których prośby, zaniesione Dzierzbie, zmieniłyby wynik przewidzianego przez nas konfliktu.

Gladstone zetknęła dłonie czubkami palców i oparła na nich brodę.

– Czy wiadomo już, w jaki sposób miałyby go zmienić?

– Nie.

– Panie radco, proszę przyjąć do wiadomości, że rząd Hegemonii Człowieka rozważa obecnie wypowiedzenie wojny bytowi znanemu pod nazwą TechnoJądra, a jego ostateczna decyzja będzie uzależniona od rozwoju sytuacji w najbliższych dniach. Powierzam panu, jako faktycznemu ambasadorowi owego bytu, przekazanie naszego stanowiska waszym władzom.

Albedo uśmiechnął się i rozłożył ręce.

– Pani przewodnicząca, to kiepski żart... Składam go na karb wstrząsu, jakim z pewnością była dla pani wiadomość o ataku Wygnańców. Wypowiedzenie wojny TechnoJądru można by porównać z... wypowiedzeniem wojny wodzie przez rybę; albo pojazdowi przez kierowcę, na wieść o tragicznym wypadku, do którego doszło zupełnie gdzie indziej.

Gladstone bynajmniej się nie uśmiechnęła, a kiedy się odezwała, mówiła powoli, z wyraźnym akcentem:

– Dawno temu, na Patawpha, mój dziadek wpakował sześć nabojów z karabinu impulsowego w nasz rodzinny EM, kiedy pewnego ranka okazało się, że silnik nie daje się uruchomić. To wszystko, panie radco. Jest pan wolny.

Albedo zamigotał i rozpłynął się w powietrzu. Nagłe zniknięcie mogło być celowym naruszeniem protokołu (do tej pory hologram zawsze wychodził z pokoju albo czekał, aż pomieszczenie opustoszeje, i dopiero wtedy znikał) lub oznaką wzburzenia sterującej hologramem SI.

Gladstone skinęła na Kolczewa i Gibbonsa.

– Nie zatrzymuję panów. Proszę tylko pamiętać, że oczekuję pełnego poparcia, gdy za pięć godzin przedłożę Senatowi i Wszechrzeczy rezolucję z wypowiedzeniem wojny.

– Może pani na nas liczyć – odparł Gibbons i obaj wyszli.

Zza drzwi i przepierzeń wynurzyli się asystenci, by zarzucić Gladstone pytaniami i usłyszeć nowe wytyczne. Uciszyła ich, unosząc dłoń z wyprostowanym palcem wskazującym.

– Gdzie Severn? – spytała. Widząc, że nie mają pojęcia, o czym mówi, dodała: – Ten poeta... To znaczy, artysta. Miał rysować mój portret.

Asystenci spojrzeli po sobie takim wzrokiem, jakby doszli do wniosku, że przełożonej poprzestawiały się klepki w głowie.

– Jeszcze śpi – odparł Leigh Hunt. – Wziął jakiś środek nasenny. Nikomu nie przyszło do głowy, żeby go budzić na odprawę.

– Za dwadzieścia minut chcę go tu widzieć. Naświetl mu sytuację. A gdzie jest komandor Lee?

– Morpurgo i dowódca sektora podlegającego ARMII:morze skierowali go do patrolowania planet na obrzeżach Sieci – odparła Niki Cardon, młoda kobieta pełniąca rolę łącznika z personelem wojskowym. – Przez najbliższe dwadzieścia lat standardowych będzie odwiedzał kolejne morskie światy. W tej chwili zaś... Właśnie przeniósł się na Bressię, do siedziby dowództwa ARMII:morze. Czeka na dalszy transport.

– Ściągnijcie go z powrotem i awansujcie do stopnia kontradmirała czy jaka tam jest wymagana szarża, żeby mógł zasiadać w sztabie. Sprowadźcie go na CTC i przydzielcie bezpośrednio mnie. Nie rządowi, tylko mnie osobiście. W dowolnym charakterze.

Gladstone zapatrzyła się na pustą ścianę, rozmyślając o światach, które przemierzała w nocy. Świat Barnarda – przenikające przez liście światło lamp i stare ceglane zabudowania uczelni; Boży Gaj – witające świt balony na uwięzi i swobodnie szybujące zepleny; Promenada na Wrotach Niebios... Wszystko to miało się znaleźć na linii ognia w pierwszej fali natarcia.

Pokręciła głową.

– Leigh? Weź Tarrę i Brindenatha i przygotujcie z grubsza oba przemówienia: orędzie generalne i wypowiedzenie wojny. Daję wam czterdzieści pięć minut. Ma być krótko i jednoznacznie; poczytajcie o Churchillu i Strudenskym. Realizm i duma, optymizm, ale stonowany ponurą stanowczością. Niki? Będziesz na bieżąco monitorować wszystkie posunięcia szefów sztabu. Załatw też przesyłanie map i planów taktycznych bezpośrednio na mój implant, wyłącznie do mojej wiadomości. Barbre, ty zajmiesz się w moim imieniu prowadzeniem niestandardowej dyplomacji w Senacie: idź, pociągaj za sznurki, podlizuj się komu trzeba, szantażuj, rób co chcesz... Masz pozostawić wrażenie, że lepiej zrobią, walcząc wręcz z Wygnańcami niż sprzeciwiając mi się podczas najbliższych trzech lub czterech głosowań. Są pytania? – Gladstone odczekała trzy sekundy i klasnęła. – No to do roboty!

W krótkiej chwili przerwy, nim zalała ją kolejna fala senatorów, ministrów i asystentów, Gladstone odwróciła się w stronę pustej, ciemnej ściany, pogroziła jej palcem i pokręciła głową.

Kiedy tłum nowych VIP-ów pojawił się w gabinecie, siedziała już za biurkiem.

rozdział 25

Sol, konsul, ksiądz Duré i nieprzytomny Het Masteen znajdowali się w pierwszym Grobowcu Jaskiniowym, kiedy usłyszeli strzały. Konsul sam wyszedł na zewnątrz – powoli, ostrożnie, wyczulony na sztormowe fale czasu, które kazały im się schronić w dolinie.

– Wszystko w porządku! – zawołał. Słabe światło latarni Sola padało w głąb jaskini, wyławiając z ciemności trzy blade twarze i owinięte w płaszcz ciało nieprzytomnego templariusza. – Prądy temporalne osłabły.

Sol wstał. Buzia jego córeczki malowała się jasnym owalem tuż poniżej jego twarzy.

– Jesteś pewny, że to Brawne strzelała?

– Tylko ona miała starą broń palną. – Konsul machnął ręką w mrok. – Rozejrzę się.

– Zaczekaj, pójdę z tobą.

Duré klęczał przy Masteenie.

– Idźcie, ja z nim zostanę.

– Za parę minut któryś z nas wróci i da znać, co się dzieje – zapewnił go konsul.

Cała dolina jarzyła się słabą poświatą emitowaną przez Grobowce. Południowy wiatr zawodził wściekle, ale tego wieczoru wiał, ponad urwiskami, nie tykając wydm w dolinie. Sol podążał za konsulem, który ostrożnie zszedł nierówną ścieżką na dno doliny i skręcił w stronę jej wylotu. Delikatne wrażenie déjà vu przypominało Weintraubowi o potężnych prądach temporalnych, jakie targały okolicą zaledwie przed godziną, teraz jednak ostatnie pozostałości nieziemskiej burzy szybko zanikały.

Kiedy trakt się rozszerzył, Sol zrównał się z konsulem i razem minęli pobojowisko pod Kryształowym Monolitem. Wysoka budowla pałała mlecznym blaskiem, który odbijał się w niezliczonych odłamkach zalegających ziemię. Teren wznosił się łagodnie. Przeszli obok fosforyzującego zielono Nefrytowego Grobowca, skręcili i łagodnymi zakosami zaczęli podchodzić pod Sfinksa.

– Mój Boże... – szepnął Sol i przyśpieszył kroku, starając się nie obudzić śpiącej w nosidełku Rachel. Uklęknął obok leżącej na najwyższym stopniu ciemnej postaci.

– To Brawne? – spytał konsul. Zatrzymał się dwa stopnie niżej, zdyszany po wspinaczce.

– Tak.

Sol próbował unieść głowę Brawne, gdy nagle gwałtownie cofnął dłoń, natrafiwszy na coś lepkiego i chłodnego.

– Żyje?

Tuląc córeczkę do piersi, Weintraub sprawdził puls na szyi kobiety.

– Tak. – Odetchnął z ulgą. – Ale jest nieprzytomna. Daj latarkę.

Sol oświetlił leżącą na kamieniu Brawne i podążył snopem światła za srebrnym przewodem (chociaż lepsze byłoby chyba określenie „macka”, bo twór wydawał się dziwnie mięsisty, przez co nasuwało się nieuniknione skojarzenie z żywym organizmem) wychodzącym z gniazda zwoju Schröna za uchem Lamii i prowadzącym w głąb Sfinksa. Sam Sfinks jarzył się najjaśniej ze wszystkich Grobowców Czasu, lecz jego wnętrze skrywał nieprzenikniony mrok.

Konsul podszedł bliżej.

– Co to? – Dotknął srebrzystego przewodu i cofnął rękę równie szybko jak przed chwilą Sol. – Boże, to jest ciepłe!

– Zupełnie jakby było żywe. – Sol, który do tej pory rozcierał dłonie Brawne, klepnął ją teraz lekko w policzek, próbując ocucić. Nie zareagowała. Odwrócił się i poświecił wzdłuż przewodu, który znikał im z oczu za progiem. – Wątpię, żeby podłączyła się do tego z własnej woli.

– Dzierzba – stwierdził konsul. Schylił się i włączył biomonitor wbudowany w komlog Brawne. – Wszystko wygląda normalnie... Oprócz fal mózgowych.

– A co z nimi jest nie tak?

– Wyglądają jak u trupa. Śmierć mózgowa. Żadnych wyższych funkcji.

Sol przysiadł na piętach. Westchnął.

– Musimy sprawdzić, dokąd biegnie ten przewód.

– A nie moglibyśmy po prostu wyjąć go z gniazdka?

– Sam zobacz.

Sol oświetlił tył głowy Brawne, drugą ręką odgarniając jej ciemne włosy. Wykonany z plasticiała zwój Schröna, mający kilka milimetrów średnicy i zaopatrzony w gniazdko o średnicy dziesięciu mikronów, całkowicie wtopił się w skórę głowy. Złącze obrosło czerwoną, nabrzmiałą tkanką.

– Byłaby potrzebna operacja – wyszeptał konsul. Dotknął opuchlizny. Brawne ani drgnęła. – Zostań z nią. Ja wejdę do środka.

– Bądźmy w kontakcie – powiedział Sol, chociaż doskonale wiedział, jak bezużyteczna jest łączność radiowa przy gwałtownych zmianach prądów temporalnych.

Konsul skinął głową i szybko przekroczył próg Grobowca, zanim strach zmusił go do zmiany zdania.

Srebrzysty przewód wił się głównym korytarzem i znikał mu z oczu przy wyjściu z sali, w której spędzili poprzednią noc. Konsul rozejrzał się po pokoju. Porzucone w pośpiechu koce i plecaki leżały tam, gdzie je zostawili. Podążając za przewodem, skręcił i przez sklepione przejście wszedł do małego pomieszczenia, rozdzielającego się dalej na trzy sale; wąskim przejściem, które na własny użytek nazwali „Drogą Tutanchamona”, do góry i w prawo; w dół po pochylni; niskim tunelem, który przebrnął na czworakach, starając się nie dotykać ciepłej, metalowej macki; do góry, tak stromo, że musiał się zapierać o przeciwległą ścianę, jakby się wspinał kominem; w dół szerokim korytarzem, którego sobie nie przypominał, gdzie ociekające wodą kamienne ściany nachylały się ku sobie; i po stromiźnie w dół, gdzie przed ześliźnięciem się ratowały go tylko poobcierane dłonie i kolana; na koniec pokonał – znów na czworakach – odcinek korytarza, który był chyba dłuższy niż cały Sfinks. Zabłądził. Pozostało mu tylko wierzyć, że kiedy postanowi wrócić, przewód zaprowadzi go z powrotem do wyjścia.

– Sol! – zawołał w końcu, chociaż nie bardzo wierzył, że nadajnik pokona tony kamienia i zawirowania prądów czasu.

– Jestem – dobiegł w odpowiedzi ledwie słyszalny głos Weintrauba.

– Zabrnąłem cholernie daleko – wyszeptał do komlogu konsul. – Przeszedłem jakimś korytarzem, którego zupełnie nie pamiętam. Mam wrażenie, że jestem głęboko pod ziemią.

– I co, znalazłeś koniec przewodu?

– Tak...

Konsul usiadł i otarł chusteczką pot z twarzy.

– Jesteś przy węźle? – spytał Sol, mając na myśli jeden z niezliczonych węzłów komunikacyjnych, w których obywatele Sieci mogli podłączyć się do datasfery.

– Nie. Macka po prostu znika w podłodze. Zresztą korytarz też się tu kończy. Próbowałem ją wyciągnąć, ale połączenie wygląda trochę podobnie do tego, co widzieliśmy na głowie Lamii. Jakby zespoliło się z kamieniem.

– Wracaj. – Głos Sola dobiegł przez szum i trzaski zakłóceń. – Spróbujemy ją od tego odciąć.

W ciemnym, wilgotnym tunelu konsul pierwszy raz w życiu doświadczył klaustrofobii. Miał trudności z oddychaniem, był święcie przekonany, że coś czai się w mroku za jego plecami, odcinając mu dopływ powietrza i jedyną drogę ucieczki. Niewiele brakowało, żeby łomotanie jego serca niosło się echem po kamiennym tunelu.

Wziął głęboki wdech, otarł pot i zwalczył atak paniki.

– To ją może zabić – wykrztusił.

Sol nie odpowiedział. Konsul próbował go jeszcze raz wywołać, ale wątła łączność została przerwana.

– Wychodzę – powiedział do milczącego komlogu.

Odwrócił się i oświetlił tunel latarką. Czyżby srebrna macka drgnęła, czy tylko wzrok spłatał mu figla?

Opadł na czworaki i ruszył w drogę powrotną.

* * *

Heta Masteena znaleźli o zachodzie słońca, dosłownie kilka minut przed tym, jak rozpętał się temporalny sztorm. Potykał się i powłóczył nogami, gdy konsul, Sol i Duré ujrzeli go po raz pierwszy. Zanim do niego dotarli, stracił przytomność.

– Przenieśmy go do Sfinksa – zaproponował Sol.

W tej samej chwili zalały ich pływy temporalne, jakby wyzwolone zachodem słońca. Ogarnęły ich mdłości i silne wrażenie déjà vu. Osunęli się na kolana, a Rachel obudziła się i zaczęła płakać z zapałem przerażonego noworodka.

– Chodźmy – wybełkotał konsul. Przerzucił przez ramię ciało Heta Masteena i wstał. – Musimy się... stąd... wydostać.

Ruszyli w stronę wylotu doliny. Minęli pierwszy Grobowiec, Sfinksa, kiedy prądy temporalne wzmogły się, napierając na nich ze zdwojoną siłą i przyprawiając o zawroty głowy. Przebyli jeszcze trzydzieści metrów, zanim osunęli się na kolana. Nieprzytomny Het Masteen przetoczył się po ścieżce. Rachel przestała płakać i tylko wierciła się niespokojnie.

– Wracajmy – wykrztusił Paul Duré. – W głąb... doliny. Tam było lepiej...

Wycofali się, zataczając się jak trójka pijaczków, każdy zgięty pod brzemieniem nazbyt cennym, by wypuścić je z rąk. Przy Sfinksie zatrzymali się na odpoczynek, oparci plecami o głaz. Otaczająca ich czasoprzestrzeń ulegała okrutnym deformacjom, przesuwała się i wybrzuszała, jakby cały świat był jedną wielką flagą, którą ktoś rozwinął teraz gniewnym, gwałtownym gestem. Materia rzeczywistości fałdowała się i odkształcała, piętrzyła się i zapadała, niczym wznosząca się nad ich głowami fala, gotowa w każdej chwili się załamać. Spanikowany konsul położył templariusza przy głazie i opadł na czworaki. Dyszał ciężko, wbijając palce w piach.

Masteen drgnął.

– Sześcian Möbiusa – wyszeptał, nie otwierając oczu. – Musimy go zabrać.

– Szlag by to... – mruknął konsul. Mocno potrząsnął Masteenem. – Po co? Masteen, po co jest nam potrzebny?!

Głowa templariusza opadła bezwładnie. Znowu stracił przytomność.

– Przyniosę go – zaofiarował się Duré. Wyglądał staro, wydawał się osłabiony, twarz i wargi miał blade jak płótno.

Konsul skinął głową, zarzucił sobie templariusza na ramię, pomógł wstać Solowi i zaczął brnąć przez piasek w głąb doliny. W miarę jak oddalali się od Sfinksa, zawirowania prądów temporalnych i pole antyentropijne wyraźnie słabły.

Duré ruszył w górę ścieżki, wspiął się po długich schodach i na chwiejnych nogach stanął w progu Sfinksa, trzymając się kamiennej framugi, kurczowo, jak marynarz czepiający się sztormliny na wzburzonym morzu. Miał wrażenie, że Sfinks kołysze się nad nim, przechyla na boki – najpierw o trzydzieści stopni w jedną stronę, zaraz potem o pięćdziesiąt w drugą. Wiedział, że jest to tylko złudzenie wywołane atakującymi jego zmysły prądami czasu, ale i tak uklęknął i zwymiotował na kamienny podest przy wejściu.

Sztorm temporalny na chwilę zelżał, jakby ksiądz znalazł się w dolinie między dwiema zabójczymi falami na morzu. Wstał, otarł usta wierzchem dłoni i, zataczając się, wszedł do Grobowca.

Nie miał latarki. Potykając się, szedł po omacku korytarzem i zmagał z makabrycznymi wizjami. Najpierw poczuł, że dotyka czegoś gładkiego i zimnego, zaraz potem wydało mu się, że trafił do pokoju, w którym zmartwychwstał, i znalazł w nim własne rozkładające się zwłoki. Wrzasnął przeraźliwie, ale pływy temporalne wróciły ze zdwojoną siłą i przypominające huk tornada łomotanie krwi w uszach zagłuszyło krzyk.

Pokój, w którym zatrzymali się na noc, był ciemny – tą straszliwą ciemnością, która oznacza całkowity brak światła. Jednakże, o dziwo, wzrok księdza przyzwyczaił się do tego mroku – i wtedy Duré zdał sobie sprawę, że ciemność rozpraszają mrugające lampki kontrolne na sześcianie Möbiusa.

Niepewnym krokiem przemierzył salę i objął ciężki sześcian obiema rękami. Adrenalina musiała mu dodać sił, bo udało mu się go dźwignąć z podłogi. Przesłuchując nagrania konsula, dowiedział się o istnieniu sześcianu, tajemniczego bagażu, który Het Masteen zabrał na pielgrzymkę, a także o podejrzeniach, że jest w nim zamknięty erg, jedna z tych obcych istot, które generują własne pole siłowe używane do zasilania drzewostatków templariuszy. Duré nie miał pojęcia, do czego erg mógłby się im przydać w tej chwili, ale ze wszystkich sił przycisnął sześcian do piersi, z trudem pokonał korytarz prowadzący do wyjścia, zszedł po schodach i ruszył ścieżką przed siebie.

– Tutaj! – zawołał konsul z pierwszego Grobowca Jaskiniowego, usytuowanego u stóp urwiska. – Tu jest lepiej.

Ksiądz brnął z mozołem pod górę, omal nie wypuszczając sześcianu z rąk. Był coraz bardziej zdezorientowany, czuł, jak siły opuszczają go z każdą chwilą. Konsul musiał mu wyjść naprzeciw i pomóc pokonać ostatnie trzydzieści metrów.

W środku rzeczywiście było znośnie. Duré wyraźnie czuł kłębiące się za progiem pływy temporalne, ale w głębi jaskini, wśród ozdobnych płaskorzeźb widocznych w zimnym blasku żarkul, prawie nie odczuwało się ich wpływu. Osunął się na ziemię obok Weintrauba. Położył sześcian Möbiusa przy templariuszu, który wpatrywał się w niego bez słowa.

– Ocknął się, kiedy tu szedłeś – szepnął Weintraub. W półmroku oczy Rachel wydawały się bardzo duże i bardzo ciemne.

Konsul usiadł ciężko obok Heta Masteena.

– Po co nam ten sześcian? Masteen? Do czego jest potrzebny?

Het Masteen nie wahał się ani chwili.

– Sprzymierzeniec – wyszeptał bez mrugnięcia okiem. – Jedyny sprzymierzeniec w walce z Władcą Bólu.

Mówił z wyraźnym akcentem, charakterystycznym dla Bożego Gaju.

– W jaki sposób może nam pomóc? – zapytał Sol, łapiąc go obiema dłońmi za przód płaszcza. – Jak mamy go użyć? I kiedy?

Templariusz zapatrzył się w dal.

– To była kwestia honoru – wychrypiał. – Prawdziwy Głos Sequoia Sempervirens pierwszy skontaktował się z cybrydem zaopatrzonym w zrekonstruowaną personę Keatsa, ale to na mnie spłynęła światłość Muira. To Yggdrasill, mój Yggdrasill został złożony w ofierze jako zadośćuczynienie za nasze grzechy przeciw Muirowi.

Zamknął oczy. Błąkający mu się po wargach uśmiech wydawał się nie na miejscu na tej surowej twarzy.

Konsul spojrzał na Duré i Weintrauba.

– Mnie to przypomina raczej terminologię Kultu Dzierzby niż dogmatykę templariuszy – zauważył.

– Może się przemieszały – odparł ksiądz. – Historia teologii zna dziwniejsze sojusze.

Sol położył dłoń na czole Masteena – templariusz miał wysoką gorączkę. Weintraub zaczął grzebać w jedynym ocalałym medpaku w poszukiwaniu plastra przeciwgorączkowego, ale kiedy go znalazł, zawahał się.

– Nie wiem, czy templariusze mieszczą się w standardowych normach medycznych. Reakcja alergiczna mogłaby go zabić.

Konsul wziął od niego plaster i przykleił do chudego ramienia Masteena.

– Mieszczą się, mieszczą. – Pochylił się nad chorym. – Masteen? Co się wydarzyło w wiatrowozie?

Templariusz otworzył oczy, ale nie mógł zogniskować wzroku.

– W wiatrowozie?

– Nie rozumiem – szepnął ksiądz Duré.

Sol odciągnął go na bok.

– Masteen nie zdążył nam opowiedzieć swojej historii – wyjaśnił. – Zniknął z wiatrowozu na Morzu Traw. Znaleźliśmy tylko mnóstwo krwi, rzeczy osobiste i sześcian Möbiusa. Ale samego Masteena nigdzie nie było.

– Co się wydarzyło w wiatrowozie? – powtórzył konsul. Potrząsnął lekko templariuszem, żeby zwrócić na siebie jego uwagę. – Skup się, Prawdziwy Głosie Drzewa!

Wyraz twarzy Masteena nagle się zmienił, oczy spojrzały przytomniej, lekko orientalne rysy przybrały znajomy, surowy układ.

– Uwolniłem żywioł...

– Ma na myśli erga – wyjaśnił Sol zdumionemu księdzu.

– ...a potem go spętałem. Narzuciłem mu dyscyplinę umysłu, którą opanowałem w Koronach Drzew. A później bez ostrzeżenia nawiedził nas Władca Bólu.

– Dzierzba – wyszeptał Sol, tym razem bardziej do siebie niż do kapłana.

– Czy to twoja krew została przelana w kabinie? – spytał konsul.

– Krew? – Masteen naciągnął kaptur na twarz, by ukryć zaskoczenie. – Nie, to nie była moja krew. Władca Bólu przybył wraz ze swoim... czcicielem. Trzymał go w uścisku. Ten człowiek z nim walczył. Chciał uniknąć nadziania na pokutne ciernie...

– A co z ergiem? Co z żywiołem? Czego od niego oczekiwałeś? Miał cię ochronić przed Dzierzbą?

Templariusz zmarszczył brwi i uniósł drżącą dłoń do czoła.

– On nie... nie był gotowy. Ja nie byłem gotowy. Zamknąłem go z powrotem w sześcianie. Władca Bólu dotknął mojej ręki. Ucieszyłem się, że moja pokuta dokona się w tej samej chwili, co ofiara z mojego drzewostatku.

Sol nachylił się nad księdzem Duré.

– Tej samej nocy krążący wokół Hyperiona drzewostatek Yggdrasill został zniszczony – wyjaśnił.

Het Masteen zamknął oczy.

– Zmęczony... – wyszeptał łamiącym się głosem.

Konsul znów nim potrząsnął.

– Jak się tu znalazłeś? Masteen? Jak przebyłeś drogę z Morza Traw do doliny?

– Obudziłem się wśród Grobowców Czasu – odparł templariusz szeptem, nie otwierając oczu. – Obudziłem się wśród Grobowców... Jestem zmęczony. Spać...

– Dajmy mu odpocząć – zasugerował Duré.

Konsul skinął głową i ułożył Masteena w pozycji leżącej.

– To wszystko nie ma sensu – stwierdził Sol.

Siedzieli we czworo – z Rachel – w słabym świetle, czując przewalające się za progiem fale prądów czasu.

– Jednego pielgrzyma tracimy, drugiego zyskujemy – mruknął konsul. – Zupełnie jakbyśmy uczestniczyli w jakiejś niepojętej grze.

Godzinę później usłyszeli dobiegające z doliny strzały.

* * *

Sol i konsul przykucnęli przy leżącej nieruchomo Brawne Lamii.

– Potrzebny byłby laser, żeby to odciąć – stwierdził Weintraub. – A wraz z Kassadem straciliśmy całą naszą broń.

Konsul położył dłoń na nadgarstku Brawne.

– To by ją mogło zabić.

– Biomonitor twierdzi, że już jest martwa.

– Nie. – Konsul pokręcił głową. – Coś się z nią dzieje. Podejrzewam, że ta macka bada personę Keatsa, którą Lamia przechowuje na wszczepionym zwoju Schröna. Może kiedy z nią skończy, zwróci nam Brawne.

Sol ułożył córeczkę w zgięciu łokcia i powiódł wzrokiem po lśniącej łagodnie dolinie.

– Co za obłęd... Nic nie układa się tak, jak to sobie wyobrażaliśmy. Gdybyśmy chociaż mogli tu ściągnąć ten twój cholerny statek... Znalazłyby się w nim jakieś narzędzia, żeby uwolnić Brawne od tego... tego czegoś. A poza tym i ona, i Masteen mieliby większą szansę przeżycia, gdyby był dostęp do ambulatorium.

Konsul nadal klęczał, wpatrzony w przestrzeń.

– Zostań przy niej, dobrze? – powiedział po chwili, po czym wstał i zniknął w czeluściach Sfinksa.

Pięć minut później wrócił, niosąc swój obszerny worek podróżny. Wyjął z niego coś leżącego na dnie i rozwinął na podeście schodów. Był to stary dywanik, wielkości mniej więcej dwa metry na metr. Ozdobny wzór z czasem wyblakł, ale monowłókna sterujące lotem lśniły w przyćmionym świetle jak najczystsze złoto. Cienkie przewody łączyły je z akumulatorem, który konsul właśnie od niej odczepiał.

– Na Boga – szepnął Sol.

Przypomniał sobie opowieść konsula, tragiczną historię miłosną jego babki Siri, zakochanej w Merinie Aspicu, oficerze floty Hegemonii. Ich romans doprowadził do buntu przeciwko Hegemonii i wplątał Maui-Przymierze w wieloletnią wojnę. Merin Aspic przyleciał do Pierwogrodu na aeromacie należącej do jego przyjaciela.

Konsul skinął głową.

– Była własnością Mike’a Osho, przyjaciela mojego dziadka. Siri zostawiła ją w swoim grobowcu, a Merin znalazł ją tam i dał mnie, kiedy jeszcze byłem dzieckiem, tuż przed Bitwą o Archipelag, gdzie wraz z nim poległo nasze marzenie o wolności.

Sol powiódł dłonią po wiekowym splocie.

– Szkoda, że tu nie zadziała.

Konsul spojrzał na niego podejrzliwie.

– Dlaczego miałaby nie zadziałać?

– Pole magnetyczne Hyperiona jest zbyt słabe, poniżej poziomu zapewniającego funkcjonowanie pojazdów elektromagnetycznych. Właśnie dlatego używa się tu sterowców i śmigów, a nie EM-ów. Z tego samego powodu Benares nie funkcjonowała już jako barka lewitacyjna. – Weintraub zawiesił głos. Poczuł się głupio, tłumacząc rzeczy oczywiste człowiekowi, który przez jedenaście lat czasu miejscowego był przedstawicielem Hegemonii na Hyperionie. – A może się mylę?

Konsul się uśmiechnął.

– Nie, masz rację. Zwykłe pojazdy EM nie działają tu najlepiej, mają niekorzystny stosunek masy do udźwigu. Za to aeromata to czysty udźwig, prawie nic nie waży. Wypróbowałem ją, kiedy jeszcze mieszkałem w stolicy. Lot nie będzie może szczególnie komfortowy, ale... Jedną osobę uniesie.

Sol spojrzał w głąb doliny, na jarzące się słabo Nefrytowy Grobowiec, Obelisk i Kryształowy Monolit. Cień urwiska skrywał wejście do Grobowców Jaskiniowych. Zastanawiał się, czy ksiądz Duré i Het Masteen nadal są sami... I czy w ogóle jeszcze żyją.

– Chcesz lecieć po pomoc?

– Któryś z nas powinien sprowadzić statek. Albo przynajmniej uwolnić go i przysłać tutaj na autopilocie. Możemy ciągnąć losy, zobaczymy, na kogo wypadnie.

Tym razem to Sol się uśmiechnął.

– Zastanów się, przyjacielu. Duré nie byłby w stanie nigdzie polecieć; zresztą i tak nie zna drogi. Ja... – Przytulił Rachel, przyciskając jej główkę do swojego policzka. – Podróż może potrwać kilka dni, a ja... to znaczy my nie mamy kilku dni. Jeżeli w ogóle ma być dla niej jakaś nadzieja, musimy zostać i zaryzykować. Tylko ty możesz polecieć.

Konsul westchnął, ale nie zaoponował.

– Poza tym to twój statek. Jeżeli ktoś może doprowadzić do uwolnienia go z nałożonego przez Gladstone aresztu, to tylko ty. W dodatku dobrze znasz gubernatora.

Konsul spojrzał ku zachodowi.

– Ciekawe, czy Theo nadal jest u władzy.

– Chodź, przedstawimy nasz plan księdzu Duré. Zresztą zostawiłem w jaskini pakiety odżywcze, a Rachel jest głodna, więc tak czy inaczej muszę wracać.

Konsul zwinął matę, schował ją do plecaka i spojrzał na Brawne Lamię i ohydny przewód biegnący w mrok.

– Nic jej się nie stanie?

– Przyślemy tu Paula z kocem, posiedzi przy niej, a my przez ten czas przyniesiemy naszego drugiego inwalidę. Chcesz lecieć w nocy czy poczekasz do rana?

Konsul potarł ze znużeniem policzki.

– Nie podoba mi się pomysł latania nad górami po zmroku, ale czas nagli. Polecę, jak tylko się przygotuję.

Sol spojrzał na wylot doliny.

– Szkoda, że Brawne nie może nam powiedzieć, co się stało z Silenusem.

– Poszukam go, lecąc. – Konsul zadarł głowę. – Lot do Keats zajmie mi jakieś trzydzieści sześć do czterdziestu godzin. Potem dwie, trzy godziny na uwolnienie statku... Najdalej za dwa dni standardowe powinienem być z powrotem.

Sol pokiwał głową, kołysząc zapłakaną córeczkę. Na jego miłej, choć zmęczonej twarzy wyraźnie malowały się wątpliwości. Położył konsulowi dłoń na ramieniu.

– Musimy spróbować, przyjacielu. Tak trzeba. A teraz porozmawiamy z księdzem Duré, zobaczymy, czy nasz czwarty towarzysz się ocknął, i zjemy posiłek. Brawne przyniosła tyle zapasów, że wystarczy na pożegnalną ucztę.

rozdział 26

Kiedy Brawne Lamia była dzieckiem, a jej ojciec senatorem, przeprowadzili się – choć na krótko – z Lususa na Centralną Tau Ceti, do cudownego, zielonego rządowego kompleksu mieszkalnego. Wtedy też obejrzała stary dwuwymiarowy film Walta Disneya, Piotruś Pan. Potem przeczytała książkę, na podstawie której go nakręcono. I film, i książka podbiły jej serce.

Pięcioletnia dziewczynka całymi miesiącami wyczekiwała, aż pewnej nocy przyjdzie Piotruś Pan i ją zabierze. Na mansardowym oknie zostawiała wskazówki, jak trafić do jej pokoju. Nocami, kiedy rodzice spali, wychodziła z domu i kładła się na miękkich trawnikach Jeleniego Parku, by obserwować mleczno-szare niebo nad CTC i śnić o chłopcu z Nibylandii, który przybędzie po nią i razem polecą w stronę tamtej gwiazdy, drugiej od prawej, i będą tak lecieć do samego rana. Zostanie jego towarzyszką, matką zaginionych chłopców, razem stawią czoło okrutnemu Hakowi, a przede wszystkim będzie dla niego nową Wendy – nową przyjaciółką chłopca, który nie chciał dorosnąć.

A teraz, dwadzieścia lat później, Piotruś Pan nareszcie się zjawił.

* * *

Nie poczuła bólu, tylko gwałtowny, lodowaty zawrót głowy, kiedy stalowy szpon Dzierzby wkłuł się w gniazdo neuronowe za jej uchem.

A potem znalazła się już daleko, w zupełnie innym miejscu. Frunęła.

Zdarzało jej się już ślizgać ponad płaszczyzną danych i zagłębiać w datasferę. Zaledwie kilka tygodni wcześniej (wedle jej rachuby czasu) zrobiła wjazd do TechnoJądra w towarzystwie swojego ulubionego cyberśmiecia, niemądrego Orzeszka Surbringera, żeby pomóc Johnny’emu odzyskać jego zrekonstruowaną osobowość. Przedarli się na peryferia Jądra i wykradli personę cybryda, ale włączył się alarm i Orzeszek umarł. Lamia nie zamierzała nigdy więcej wchodzić w datasferę.

Ale teraz właśnie się w niej znalazła. Łącząc się przez komlogi czy węzły, nigdy nie doświadczyła czegoś podobnego. Czuła się jak w regularnym symstymie, jakby naprawdę znalazła się w holodramie z podkręconymi kolorami i dźwiękiem surround.

Piotruś wreszcie po nią przyszedł.

Wzleciała tak wysoko, że dostrzegała zakrzywienie powierzchni planety, i z tej wysokości dostrzegała prymitywne kanały łączności mikrofalowej i skoncentrowane wiązki radiowe, które na Hyperionie pełniły rolę datasfery – ale datasfery w powijakach. Nie traciła czasu na podłączanie się do niej; wolała podążyć za pomarańczową pępowiną pod niebo, w stronę prawdziwych alei i autostrad informacyjnych.

Przestrzeń wokół Hyperiona padła ofiarą najazdu ARMII i Wygnańców. Jedni i drudzy przywieźli ze sobą własne skomplikowane struktury, kratownice i fałdy datasfer. Obdarzona nowym zmysłem wzroku Lamia śledziła przepływ wojskowych danych na tysiącach poziomów jednocześnie; widziała wzburzony zielony ocean, prześwietlony na wylot pulsującymi czerwienią żyłami szyfrowanych kanałów komunikacyjnych, w którym wirowały podobne do fagów fioletowe kule z czarnymi mackami, reprezentujące wojskowe SI. Ta wypustka wielkiej, obejmującej całą Sieć megadatasfery wypływała w normalną przestrzeń fizyczną przez czarne leje okrętowych transportali; rozrastała się wzdłuż rozdymających się coraz szerzej frontów falowych, puchła w nakładających się zmarszczkach czasoprzestrzeni, będących skutkiem pulsowania dwudziestu hiperłączy naraz.

Lamia zatrzymała się na chwilę, nie bardzo wiedząc, dokąd powinna się udać, którą drogę wybrać. Miała wrażenie, że ten moment zawahania stanowi zagrożenie dla magii lotu, że z jego powodu może lada chwila runąć w dół, na odległą o wiele mil powierzchnię planety.

Ale wtedy Piotruś złapał ją za rękę i pomógł jej wznieść się wyżej.

– Johnny!

– Cześć, Brawne.

Obraz jej ciała zmaterializował się w przestrzeni w tym samym ułamku sekundy, w którym dostrzegła Johnny’ego – takiego, jakim widziała go po raz ostatni, jako klienta i kochanka: wyraziste kości policzkowe, orzechowe oczy, drobny nos, mocno zarysowana szczęka. Rudawe włosy tradycyjnie opadały mu na kołnierzyk, a wyraz jego twarzy jak zwykle znamionował z trudem tłumioną energię. Kiedy się uśmiechał, czuła, że cała rozpływa się w środku.

– Johnny!

Objęła go, przytuliła i sama też poczuła jego uścisk i dotyk silnych dłoni na plecach, kiedy szybowali w górze. Czuła, jak jej piersi rozpłaszczają się na jego ciele, gdy przycisnął ją do siebie z siłą, która zawsze wydawała się jej zaskakująca u człowieka tak skromnej postury. A kiedy się pocałowali, było to wrażenie najprawdziwsze z prawdziwych.

Oddalili się na wyciągnięcie ręki, oparła mu dłonie na ramionach. Zielono-fioletowa poświata oceanu datasfery padała im na twarze.

– Czy to jest prawdziwe?

Wyraźnie słyszała swój głos i luzyjski akcent, chociaż zdawała sobie sprawę, że tylko pomyślała te słowa.

– Tak. Tak prawdziwe, jak tylko może być cząstka matrycy płaszczyzny danych. Jesteśmy na skraju megasfery, w układzie Hyperiona.

W głosie Johnny’ego słyszała z kolei tę samą nutę, której nigdy nie umiała nazwać, akcent, który jednocześnie urzekał ją i doprowadzał do szewskiej pasji.

– Co się stało?

Wraz ze słowami przekazała mu obrazy: pojawienie się Dzierzby, nagłe przerażające ukłucie szponu.

– Tak – pomyślał w odpowiedzi Johnny i przytulił ją. – Nie wiem, jak to zrobił, ale uwolnił mnie ze zwoju Schröna i podpiął nas oboje bezpośrednio do datasfery.

– Czy ja umarłam, Johnny?

Na twarz Johnny’ego Keatsa wypłynął uśmiech. Potrząsnął lekko Brawne, pocałował ją delikatnie i odwrócił ją w taki sposób, by razem mogli podziwiać spektakl rozgrywający się w dole i ponad ich głowami.

– Nie, Brawne, nie umarłaś. Chociaż nie jest wykluczone, że twoje ciało jest podłączone do jakiegoś dziwacznego systemu podtrzymywania życia, kiedy twój datasferowy analog błąka się tutaj w moim towarzystwie.

– A ty? Ty żyjesz?

– Ależ tak, chociaż życie na zwoju Schröna jest trochę przereklamowane. Czułem się tak, jakbym śnił cudze sny.

– Ja śniłam o tobie.

Johnny skinął głową.

– Raczej nie o mnie. Śniło mi się to samo... Rozmowy z Meiną Gladstone, urywki spotkań rządowych...

– Tak!

Ścisnął jej dłoń.

– Przypuszczam, że aktywowali drugiego cybryda Keatsa, z którym w jakiś sposób, nie wiem jak, nawiązałem kontakt ponad dzielącą nas przepaścią lat świetlnych.

– Drugiego cybryda? Jak to możliwe? Zniszczyłeś przecież archetyp w Jądrze, uwolniłeś personę...

Kochanek Brawne wzruszył ramionami. Miał na sobie marszczoną koszulę i jedwabną kamizelkę, w których nigdy przedtem go nie widziała. Pulsujące nad ich głowami potoki danych kładły się na ich postaciach neonowym światłem.

– Spodziewałem się, że mogą mieć więcej kopii zapasowych, niż uda nam się znaleźć z Orzeszkiem podczas takiego krótkiego wypadu na obrzeża Jądra. Ale to nieważne, Brawne. Jeżeli nawet istnieje druga kopia, jest przecież mną. Nie wyobrażam sobie, żeby mogła być moim wrogiem. Chodź, rozejrzymy się.

Lamia nie od razu dała mu się pociągnąć do góry.

– Gdzie się chcesz rozglądać?

– Mamy szansę zorientować się, co jest grane. Zgłębić wiele tajemnic.

– Nie jestem pewna, czy tego chcę, Johnny. – Usłyszała w swoim głosie niezwykłe u niej wahanie.

Johnny odwrócił się w jej stronę.

– Czy to ta sama pani detektyw, którą kiedyś poznałem? Co się stało z kobietą, która nie znosiła sekretów?

– Ta kobieta sporo przeszła, Johnny. Kiedy dziś spoglądam wstecz, rozumiem, że decyzja o zostaniu detektywem była w znacznym stopniu reakcją na samobójstwo ojca. Cały czas usiłuję rozwikłać zagadkę jego śmierci. A tymczasem w prawdziwym życiu wielu ludziom stała się krzywda. Tobie również, kochanie.

– I co, rozwikłałaś ją?

– Co?

– Tajemnicę śmierci ojca.

– Nie wiem. – Brawne zmarszczyła brwi. – Chyba nie.

Johnny wskazał falującą nad nimi półpłynną masę datasfery.

– Tam możemy znaleźć wiele odpowiedzi, Brawne. O ile wystarczy nam odwagi, by ich poszukać.

Wzięła go za rękę.

– Możemy zginąć.

– To prawda.

Spojrzała w dół, na Hyperiona. Był ciemną plamą z kilkoma odosobnionymi centrami przepływu danych, płonącymi jak ogniska w nocnym krajobrazie. W górze olbrzymi ocean pienił się i tętnił światłem i szumem informacji – a ona zdawała sobie sprawę, że ma przed sobą zaledwie skromniutką odnogę megasfery. Instynktownie wyczuwała, że w swojej nowej postaci – jako analog datasferowy – może dotrzeć o wiele dalej niż najśmielszy z cyberśmieciów, do miejsc, o których cyberkowbojom nawet się nie śniło. Mając Johnny’ego za przewodnika, mogła zgłębić megasferę i TechnoJądro w stopniu niedostępnym dla zwykłego człowieka. Ta perspektywa ją przerażała.

Ale przynajmniej nareszcie towarzyszył jej Piotruś Pan. Nibylandia wabiła ją i przyciągała.

– Dobrze, Johnny. Na co czekamy?

Razem wzlecieli w megasferę.

rozdział 27

Pułkownik Fedmahn Kassad przeszedł za Monetą przez portal i znalazł się na rozległej księżycowej równinie, na której makabryczne cierniowe drzewo, wysokie na pięć kilometrów, sięgało aż pod krwistoczerwone niebo. Na wielu kolcach i gałęziach wili się nabici na nie ludzie. Z bliska było widać, że cierpią katusze; z daleka coraz bardziej upodabniali się do kiści jasnych winogron.

Kassad zamrugał i sapnął głośno pod srebrzystym skafandrem energetycznym. Rozejrzał się, prześliznął wzrokiem po milczącej sylwetce Monety, spojrzał w dal – byle tylko nie patrzeć na potworne drzewo.

To, co w pierwszej chwili wziął za powierzchnię księżyca, było w rzeczywistości hyperiońską pustynią u wylotu Doliny Grobowców Czasu – ale był to Hyperion okrutnie odmieniony. Zdeformowane wydmy znieruchomiały, jakby zeszklone potężną eksplozją. Olbrzymie głazy i ściany urwisk również nadtopiły się, pociekły i stężały jak lodowce z jasnego kamienia. Powietrze wyparowało, niebo było czarne i bezlitośnie przejrzyste, jak na wszystkich planetach pozbawionych atmosfery. Słońce też się zmieniło, ludzkie zmysły nie znały takiego światła. Kiedy Kassad uniósł głowę, wbudowane w skafander filtry spolaryzowały się natychmiast, chroniąc go przed potężną energią zalewającą nieboskłon smugami czerwieni i kwiatami wściekłej bieli.

Można było odnieść wrażenie, że znajdująca się poniżej dolina wibruje, jakby podrygiwała na skutek niewyczuwalnych dla pułkownika wstrząsów. Grobowce Czasu pałały własną wewnętrzną energią; rozbłyski lodowatego światła z ich wejść i otworów w ścianach sięgały na dziesiątki metrów w głąb doliny. Same budowle wręcz lśniły nowością.

Kassad uświadomił sobie, że tylko skafander pozwala mu oddychać i chroni jego ciało przed księżycowym zimnem, które zastąpiło żar pustyni. Spojrzał na Monetę, usiłując wymyślić jakieś sensowne pytanie, a kiedy mu się nie udało, przeniósł wzrok z powrotem na niewiarygodne cierniowe drzewo.

Wyglądało na wykonane z takiej samej stali, chromu i metalicznych ścięgien jak Dzierzba; było tworem sztucznym i zarazem upiornie organicznym. Średnica pnia u podstawy musiała wynosić dwieście, może nawet trzysta metrów, najniższe konary niewiele ustępowały mu grubością, natomiast mniejsze gałęzie i kolce szybko zwężały się i przechodziły w cienkie jak sztylety ostrza, wyciągnięte ku niebu i obciążone potwornymi „ludzkimi gronami”.

Wydawało się nieprawdopodobne, by nadziani na ciernie ludzie mogli długo przeżyć; nieprawdopodobieństwo stawało się niemożliwością, jeśli wziąć pod uwagę próżnię i ziąb tego miejsca poza czasem i przestrzenią. A jednak nie umierali i cierpieli. Kassad widział, jak się wiją z bólu. Wszyscy żyli. I wszyscy skręcali się w mękach.

Odbierał ich ból jako monumentalny dźwięk rozbrzmiewający tuż poza progiem słyszalności, jako potężne, nieustające wycie syreny boleści, jakby tysiące niewprawnych palców uderzały w tysiące klawiszy gigantycznych organów udręki. Uczucie było tak przemożne, tak natarczywe, że wodził wzrokiem po niebie, wypatrując emanujących z drzewa – jak z płonącego stosu – fal bólu.

Widział tylko ostre światło i księżycowy bezruch.

Podkręcił powiększenie wizjera i zaczął przepatrywać kolejne gałęzie i kolce. Nabici na nie mężczyźni i kobiety byli w różnym wieku, w poszarpanych strojach i rozmazanym makijażu, które były modne w okresach odległych o całe dekady, jeśli nie stulecia. Wielu stylów ubierania się i malowania w ogóle nie rozpoznawał, domyślał się więc, że ogląda także ofiary ze swojej przyszłości. Na drzewie tkwiły tysiące, dziesiątki tysięcy ludzi. Wszyscy żywi. Wszyscy cierpiący.

Zatrzymał wzrok na gałęzi wyrastającej z pnia czterysta metrów nad ziemią, na skupisku cierni i ciał z dala od pnia. Wyostrzył obraz. Na jednym z kolców, trzymetrowym, powiewał znajomy fioletowy płaszcz. Owinięty nim człowiek wił się, wierzgał, aż w końcu obrócił się przodem do Kassada.

Był to Martin Silenus.

Pułkownik zaklął i zacisnął pięści z taką siłą, że zabolały go kości. Rozejrzał się w poszukiwaniu broni. Wzmocnił powiększenie i zajrzał w głąb Kryształowego Monolitu. Niczego nie znalazł.

Pokręcił głową, gdy dotarło do niego, że skafander energetyczny jest bronią o wiele doskonalszą od wszystkiego, co przywiózł ze sobą na Hyperiona. Ruszył w stronę drzewa. Nie wiedział jeszcze, jak się na nie wdrapie, ale był pewien, że znajdzie jakiś sposób. Nie miał pojęcia, jak ściągnie na dół żywego Silenusa – i wszystkie pozostałe ofiary – ale zamierzał to zrobić. Albo umrzeć, próbując.

Po dziesięciu krokach przystanął na szczycie zeszklonej wydmy. Między nim i drzewem stał Dzierzba.

Uśmiechnął się drapieżnie pod chromową powłoką kombinezonu. Długo czekał na tę chwilę. Przed dwudziestu laty na ceremonii Masady przysięgał na swój honor i życie, że stoczy taki właśnie szlachetny pojedynek. Jeden na jednego. Wojownik przeciw wojownikowi. W obronie niewinnych.

Uśmiechnął się jeszcze szerzej, utwardził krawędź dłoni, czyniąc z niej srebrzyste ostrze, i ruszył do ataku.

– Kassad!

Odwrócił się, słysząc głos Monety. Wyciągniętą ręką wskazywała dolinę. Światło spływało po rtęciowej powierzchni jej nagiego ciała.

Ze Sfinksa wynurzył się drugi Dzierzba. Nieco dalej, z Nefrytowego Grobowca, wyszedł trzeci. Ostre światło zalśniło na kolcach i ostrzach, gdy następny stanął w wejściu Obelisku, pół kilometra dalej.

Kassad odwrócił się do nich plecami, by spojrzeć na cierniowe drzewo i jego obrońcę.

Od drzewa oddzielało go stu Dzierzbów. Zamrugał. Na lewej flance zmaterializowała się kolejna setka. Obejrzał się. Za jego plecami stał ich cały legion, niewzruszonych jak gromada posągów wśród lodowatych wydm i stopionych głazów.

Uderzył się pięścią w kolano. Niech to szlag!

Moneta podeszła bliżej. Poczuł ciepło jej ciała. Otarła się udem o jego udo.

– Kocham cię, Kassad.

Wpatrywał się w idealne rysy jej twarzy, starając się nie widzieć feerii barw i odbić, i próbował sobie przypomnieć ich pierwsze spotkanie, w lesie pod Agincourt. Pamiętał jej niewiarygodne zielone oczy i krótkie brązowe włosy; jej pełne wargi i smak łez, kiedy niechcący ją ugryzł.

Dotknął jej policzka, poczuł bijące spod skafandra ciepło skóry.

– Jeśli mnie kochasz, zostań tutaj – nadał w odpowiedzi.

Po tych słowach pułkownik Fedmahn Kassad odwrócił się i wydał z siebie wrzask, którego w księżycowej ciszy nikt poza nim nie mógł usłyszeć – wściekły ryk człowieka pierwotnego zmieszany z okrzykiem radości kadeta ARMII, bojowym zawołaniem karateki i nieartykułowanym wyrazem buntu. Rzucił się biegiem na wskroś wydm w stronę cierniowego drzewa i stojącego przed nim Dzierzby.

Na wzgórzach i w dolinach roiło się od Dzierzbów; były ich tysiące. Wysuwane szpony zachrzęściły unisono, światło zalśniło na dziesiątkach tysięcy ostrych jak skalpele kolców i kling.

Nie zwracając uwagi na pozostałych Dzierzbów, Kassad biegł prosto na tego, którego – jak mu się wydawało – zobaczył na samym początku. Nad głową potwora niezliczone ludzkie sylwetki zwijały się w męczarniach.

Wybrany przez niego Dzierzba rozłożył ręce, jakby zamierzał przytulić go do piersi. Zakrzywione ostrza na przegubach, w stawach i na piersi wysunęły się ze szczękiem z ukrytych pochew.

Kassad wrzasnął ile sił w płucach i przyśpieszył kroku.

rozdział 28

– Nie powinienem lecieć – powiedział konsul.

Wraz z Solem przenieśli wciąż nieprzytomnego Heta Masteena z Grobowca Jaskiniowego do Sfinksa, gdzie ksiądz Duré czuwał nad Brawne Lamią. Dochodziła północ i dolinę rozświetlała tylko słaba poświata budowli. Skrzydła Sfinksa wycinały łukowate segmenty w kawałku nieba widocznym między ścianami klifów. Brawne leżała nieruchomo, ohydny przewód wił się i znikał w mroku.

Sol dotknął ramienia konsula.

– Powinieneś. Rozmawialiśmy już o tym.

Konsul pokręcił głową i machinalnie pogłaskał aeromatę.

– Mogłaby zabrać dwie osoby. Polecielibyście z księdzem Duré do miejsca, gdzie jest zacumowana Benares.

Weintraub kołysał dziecko, podtrzymując jego główkę dłonią.

– Rachel zostały dwa dni życia. Poza tym nie możemy się wycofać.

Konsul powiódł wzrokiem dookoła. W jego oczach malował się ból.

– I ja nie powinienem się wycofywać. Dzierzba...

Duré pochylił się nad Lamią. Poświata Grobowca kładła się na jego wydatnych kościach jarzmowych i wysokim czole.

– Jeżeli zostaniesz, mój synu, to tak jakbyś popełniał samobójstwo. Jeśli zaś spróbujesz sprowadzić statek dla M. Lamii i templariusza, pomożesz innym.

Konsul podrapał się po policzku. Był bardzo zmęczony.

– Zmieścimy się we dwóch ma macie, ojcze.

Duré się uśmiechnął.

– Nie wiem, jaki los jest mi pisany, ale mam przeczucie, że spotka mnie tutaj, nie gdzie indziej. Będę wyczekiwał twojego powrotu.

Konsul znowu pokręcił głową, ale w końcu usiadł po turecku na macie i przyciągnął swój worek podróżny. Policzył racje żywnościowe i zapasy wody, które przygotował mu Sol.

– Za dużo – stwierdził. – Zabraknie wam jedzenia.

Ksiądz parsknął śmiechem.

– Dzięki M. Lamii mamy zapasy na cztery dni. Jeśli potem będziemy musieli pościć... Dla mnie to nie pierwszyzna.

– A jeśli Kassad i Silenus wrócą?

– Podzielimy się z nimi wodą – odparł Sol. – A w razie konieczności znowu ktoś wyprawi się do Wieży po jedzenie.

– No dobrze – westchnął konsul.

Dotknął splotów sterujących. Dwumetrowy dywanik zesztywniał i wzniósł się dziesięć centymetrów nad ziemię. Jeżeli nawet pole magnetyczne Hyperiona było chimeryczne i niepewne, zaburzenia były niewyczuwalne.

– Lecąc nad górami, będziesz potrzebował tlenu – zauważył Sol.

Konsul pokazał mu spakowaną do worka maskę osmotyczną. Weintraub podał mu pistolet Lamii.

– Nie mogę...

– Przeciw Dzierzbie nam nie pomoże. A w twoim wypadku może zadecydować o tym, że bezpiecznie dotrzesz do Keats.

Konsul skinął głową i schował broń. Uścisnął dłoń księdza, pożegnał się z naukowcem. Malutkie paluszki Rachel musnęły jego rękę.

– Powodzenia – powiedział Duré. – Niech Bóg cię prowadzi.

Konsul przesunął dłonią po splotach maty i pochylił się, gdy wzleciała na wysokość pięciu metrów, leciuteńko zadygotała, a potem ruszyła naprzód, jakby ślizgając się po niewidzialnych napowietrznych szynach.

Skręcił ostro w prawo, w stronę wylotu doliny, wyleciał z niej dziesięć metrów nad czubkami wydm i skręcił w lewo, na pustkowie. Obejrzał się tylko raz. Cztery figurki na podeście przy wejściu do Sfinksa: dwóch stojących mężczyzn i dwie leżące postaci – wszystkie już naprawdę malutkie. Nie był w stanie rozróżnić dziecka w ramionach Sola.

* * *

Tak jak postanowili, skierował matę na zachód, żeby przelecieć nad Miastem Poetów i poszukać Martina Silenusa. Intuicja podpowiadała im bowiem, że choleryczny pisarz mógł tam właśnie zabłądzić po drodze do Wieży. Na ciemnym niebie brakowało tym razem wojennych fajerwerków i konsul, lecąc dwadzieścia metrów nad połamanymi iglicami i potrzaskanymi kopułami miasta, musiał zaglądać w cień, gdzie nie sięgało światło gwiazd. Nie natknął się na żaden ślad poety. Jeżeli Silenus i Lamia rzeczywiście tędy przechodzili, nocny wiatr – ten sam, który rozwiewał mu przerzedzone włosy i targał połami ubrania – zasypał nawet ślady ich stóp.

Na tej wysokości panował przenikliwy chłód. Aeromata dygotała i wibrowała lekko w niestabilnym polu magnetycznym. Konsul, świadomy zarówno kapryśności magnetyzmu Hyperiona, jak i wieku samej maty i jej włókien nośnych, zdawał sobie sprawę, że może spaść na ziemię na długo przed dotarciem do Keats.

Kilkanaście razy wołał Martina Silenusa, ale jedyną odpowiedzią było gwałtowne pojawienie się stada gołębi, które wyprysnęły z gniazd w jednej z rozpękniętych kopuł. Pokręcił głową i skręcił na południe, w stronę Gór Brzeżnych.

Od Merina, swojego dziadka, słyszał historię maty, na której leciał. Była to jedna z pierwszych zabawek tego rodzaju, wykonana ręcznie przez Władimira Szołochowa, słynnego w całej Sieci lepidopterologa i inżyniera systemów elektromagnetycznych – kto wie, czy nie dokładnie ta sama mata, którą sprezentował swojej nastoletniej siostrzenicy. Jego miłość do młodej dziewczyny przeszła do legendy, podobnie jak fakt, że siostrzenica wzgardziła ofiarowanym jej latającym dywanem.

Większość ludzi zachwyciła się jednak pomysłem Szołochowa i choć aeromaty szybko zostały zakazane wszędzie tam, gdzie istniał jakikolwiek rozsądny system nadzoru ruchu powietrznego, na planetach kolonialnych cieszyły się niesłabnącą popularnością. Dzięki tej konkretnej macie Merin spotkał się na Maui-Przymierzu z Siri, przyszłą babką konsula.

Konsul podniósł wzrok. Góry majaczyły coraz bliżej. W dziesięć minut przeleciał nad pustkowiem, którego przemierzenie pieszo zajęłoby mu dwie godziny. Sol i Duré namawiali go, żeby nie zatrzymywał się na dalsze poszukiwania w Wieży Chronosa; cokolwiek przytrafiło się Silenusowi, mogło przydarzyć się i jemu, i to zanim jego podróż na dobre się rozpocznie. Zadowolił się okrążeniem Wieży na wysokości okien (dwieście metrów nad powierzchnią ziemi), zawiśnięciem na wyciągnięcie ręki od tarasu, z którego trzy dni wcześniej spoglądali w dolinę, i kilkakrotnym zawołaniem poety po imieniu.

Z ciemnych korytarzy i sal bankietowych odpowiedziało mu echo. Kurczowo zaciskał dłonie na skraju maty; bliskość kamiennych ścian boleśnie podkreślała wysokość, na jakiej się znajdował. Z ulgą odbił w końcu w bok, wzleciał ponad Wieżę i ruszył ku górskim przełęczom, na których śnieg skrzył się w blasku gwiazd.

Leciał wzdłuż trasy kolei linowej, która pięła się coraz wyżej, łącząc dwa dziewięciotysięczne szczyty. Zimno stawało się coraz dokuczliwsze i cieszył się, że zabrał ze sobą ocieplaną pelerynę Kassada. Skulił się pod nią, chroniąc przed mrozem zwłaszcza policzki i dłonie. Żelowa maska osmotyczna przywarła mu do twarzy niczym żarłoczny symbiont, łapczywie chłonąc z powietrza każdą dostępną drobinkę tlenu.

Tlenu wystarczyło. Oddychał powoli i głęboko, lecąc dziesięć metrów nad oblodzonymi linami. Hermetyczne wagoniki nie kursowały. Poczucie całkowitego osamotnienia wśród lodowców, skalnych ścian i otulonych cieniem dolin zapierało mu dech w piersi. Zaczynał się cieszyć, że wyruszył w tę podróż – chociażby po to, żeby po raz ostatni móc podziwiać piękno Hyperiona nieskalanego obecnością Dzierzby i zagrożeniem ze strony Wygnańców.

Podróż kolejką z południa na północ zajęła im dwanaście godzin; mata poruszała się wprawdzie niezbyt szybko, bo z prędkością zaledwie dwudziestu kilometrów na godzinę, ale konsul i tak pokonał tę odległość w czasie dwukrotnie krótszym. Mimo to wschód słońca zastał go jeszcze nad górami. Kiedy się ocknął z drzemki, z przerażeniem stwierdził, że mata leci prosto w stronę wierzchołka wyrastającego pięć metrów powyżej jej obecnego pułapu. Pięćdziesiąt metrów przed sobą wyraźnie widział głazy i płaty śniegu na zboczach. Czarny ptak, ze skrzydłami o rozpiętości trzech metrów – jeden z tych, które miejscowi nazywali złowieszczami – poderwał się ze swojego gniazda wśród lodów i wzbił w rzadkim powietrzu w górę, łypiąc na konsula czarnymi ślepiami. On skręcił tymczasem ostro w lewo, poczuł, jak któryś z elementów nośnych maty nie wytrzymuje obciążenia, i opadł blisko trzydzieści metrów, zanim włókna sterujące znalazły oparcie w niepewnym polu magnetycznym i wyrównały lot.

Z całej siły ścisnął skraj maty, aż zbielały mu palce. Gdyby nie przywiązał sobie wcześniej worka do pasa, straciłby go teraz bezpowrotnie: bagaż poleciałby w przepaść i spadł na lodowiec.

Nigdzie nie widział lin kolejki. Wyglądało na to, że spał wystarczająco długo, by mata poważnie zboczyła z kursu. W pierwszej chwili spanikował, zaczął szarpać matę to w jedną, to w drugą stronę, rozpaczliwie wypatrując przejścia wśród skalnych szczytów, które otaczały go niczym zębiska groźnej bestii. Nagle ujrzał złocisty odblask promieni wschodzącego słońca na stokach gór z przodu i po prawej stronie – i cienie skaczące po lodowcach i tundrze za jego plecami i z lewej. Zorientował się, że wciąż podąża właściwym kursem. Miał przed sobą ostatnią skalną grań, oddzielającą go od południowych podnóży gór, za którymi...

Mata opornie zareagowała na polecenie podwyższenia lotu, ale jednak wzniosła się wyżej i w kilku skokach przemknęli nad ostatnim dziewięciotysięcznikiem. Oczom konsula ukazały się coraz niższe góry, płynnie przechodzące w pogórze wznoszące się marne trzy tysiące metrów nad poziom morza. Z ulgą zaczął obniżać lot.

Liny kolejki lśniły w słońcu osiem kilometrów na południe od miejsca, w którym przeleciał nad górami. Wagoniki wisiały nieruchomo przy zachodniej stacji. Nieliczne zabudowania Wytchnienia Pielgrzyma wydawały się równie smętne i zapomniane jak przed kilkoma dniami. Wiatrowóz, którym przybili do niskiego pomostu wybiegającego w głąb Morza Traw, zniknął bez śladu.

Wylądował przy pomoście. Wyłączył napęd maty, zszedł z niej i rozprostował nogi, aż chrupnęło mu w kościach. Na wszelki wypadek zrolował matę, po czym udał się do toalety w jednym z opuszczonych budynków portowych. Kiedy znów wyszedł na zewnątrz, słoneczne światło spływało po stokach wzgórz, zmazując ostatnie nocne cienie. Bezkresne Morze Traw ciągnęło się na południe i wschód od Wytchnienia Pielgrzyma. Gładką jak stół zieloną powierzchnię od czasu do czasu trącał lekki wiaterek, marszcząc ją w drobne fałdki i na sekundę odsłaniając rdzawe i granatowe łodygi traw. Ich ruch do tego stopnia przypominał falowanie wody, że człowiek podświadomie spodziewał się ujrzeć pianę na grzbietach fal i skaczące ryby.

Ryb w Morzu Traw nie było, zamieszkiwały je za to długie na dwadzieścia metrów węże stepowe. Gdyby aeromata zawiodła w tym rejonie, nawet bezpieczne lądowanie nie dawało nadziei na długie życie.

Konsul rozwinął matę, usiadł na niej, położył za sobą worek i włączył napęd. Leciał dwadzieścia pięć metrów nad powierzchnią – nie za wysoko, ale wystarczająco, by żaden wąż nie wziął go za nisko przelatujący smaczny kąsek. Pokonanie Morza Traw na pokładzie wiatrowozu zajęło im prawie całą hyperiońską dobę, ale przy niesprzyjających wiatrach z północnego wschodu musieli sporo halsować. Konsul zakładał, że na macie przecięcie morza w jego najwęższym miejscu nie powinno trwać dłużej niż piętnaście godzin. Dotknął splotów sterujących i mata przyśpieszyła.

Po dwudziestu minutach góry zostały daleko w tyle, a ich podnóża rozmyły się w delikatnej mgle. Po godzinie nawet ich wierzchołki zaczęły się kurczyć, przesłaniane krzywizną powierzchni planety. Znalazłszy się dwie godziny lotu od Wytchnienia Pielgrzyma, dostrzegał już tylko najwyższe szczyty, widoczne jako wyrastający z mgły piłokształtny cień.

A potem Morze Traw otoczyło go ze wszystkich stron, jednolite i niezmienne, gdyby nie liczyć zmysłowego falowania w rzadkich powiewach wiatru. Zrobiło się znacznie cieplej niż na wysokim płaskowyżu po północnej stronie Gór Brzeżnych. Zrzucił pelerynę, potem płaszcz, na koniec także sweter. Słońce prażyło z niezwykłą na tej szerokości geograficznej intensywnością. Wyjął z worka wymięty i sfatygowany trójgraniasty kapelusz, który zaledwie dwa dni wcześniej nosił z taką dumą, i zatknął go sobie na czubku głowy; czoło i poszerzającą się łysinę miał już boleśnie przypalone słońcem.

Mniej więcej cztery godziny po wyruszeniu w drogę zjadł posiłek. Żuł pozbawione smaku paski proteiny z pakietu odżywczego z takim zapałem, jakby podano mu najprawdziwszy filet mignon. Woda okazała się najsmaczniejszym daniem. Z trudem zwalczył pokusę opróżnienia wszystkich butelek naraz, w wielkiej orgii picia.

Morze Traw rozpościerało się pod aeromatą, przed nią i za nią. Konsul przysypiał – i za każdym razem budził się zlany zimnym potem, ściskając krawędź maty; miał wrażenie, że spada. Pomyślał, że powinien przywiązać się do maty kawałkiem liny, który zabrał ze sobą w worku, ale wolał nie lądować – trawa była ostra i sięgała mu ponad głowę. Nie widział wprawdzie złowrogich v-kształtnych śladów węży stepowych, ale nie miał pewności, czy bestie nie czają się gdzieś w dole.

Zastanawiał się, co się stało z wiatrowozem. Pojazd był całkowicie zautomatyzowany i najprawdopodobniej programowany przez sponsorujący pielgrzymkę Kościół Dzierzby. Jakie inne obowiązki mu wyznaczono?

Pokręcił głową, usiadł prosto i uszczypnął się w oba policzki. Nawet rozmyślając o wiatrowozie, balansował na granicy snu i jawy. Kiedy rozmawiał z Solem w dolinie, wydawało mu się, że piętnaście godzin szybko minie. Spojrzał na komlog: upłynęło dopiero pięć.

Poderwał matę wyżej, na dwieście metrów, rozejrzał się w poszukiwaniu oznak bytowania węży, po czym zniżył lot i zawisł pięć metrów nad wierzchołkami traw. Ostrożnie wyjął linę, przemieścił się na przód maty, owinął ją kilkakrotnie, wśliznął się w sploty i zacisnął węzeł.

Gdyby mata spadła na ziemię, byłoby po nim, ale w locie ciasno oplatające go zwoje liny dawały mu poczucie bezpieczeństwa. Wyciągnął rękę, dotknął splotów sterujących, wzbił się na czterdzieści metrów i przyłożył policzek do ciepłego materiału. Patrzył, jak słońce przesącza mu się przez palce, i nagle zdał sobie sprawę, że ma poparzone przedramiona.

Był zbyt zmęczony, żeby usiąść i opuścić podwinięte rękawy.

Wiatr się wzmógł. Konsul słyszał dobiegający z dołu szelest, którego źródłem były albo rozkołysane trawy, albo jakieś olbrzymie prześlizgujące się wśród nich zwierzęta.

Był wykończony i nic go to nie obchodziło. Zamknął oczy. Zasnął w niespełna trzydzieści sekund.

* * *

Śnił o domu – o swoim prawdziwym domu – na Maui-Przymierzu, a był to sen pełen barw: niezgłębione błękitne niebo, rozległa połać Morza Południowego, ultramaryna przechodząca w zieleń na Szelfie Równikowym, oszałamiające zielenie, żółcie i czerwienie pływających wysp poganianych na północ przez delfiny... Delfiny wyginęły po inwazji Hegemonii, kiedy był dzieckiem, ale w jego snach żyły w najlepsze: wyskakiwały ponad fale, a woda skrzyła się tysięcznymi kropelkami we wszystkich kolorach tęczy.

We śnie znowu był dzieckiem. Stał na najwyższej kondygnacji nadrzewnego domu na Wyspie Pierwszego Rodu. Była przy nim babcia Siri – nie wielka dama, którą znał w dzieciństwie, ale piękna młoda kobieta, którą poznał i pokochał jego dziadek. Żagle zatrzepotały, gdy zerwał się południowy wiatr, popychając stado płynących w ciasnym szyku wysp przez głębokie kanały w Szelfie. Na północnym horyzoncie rysowały się pierwsze wyspy Archipelagu Równikowego, zielone i ciemne na tle wieczornego nieba.

Siri dotknęła jego ręki i wskazała na zachód.

Pływające wyspy paliły się i tonęły jedna za drugą, ich korzenie kilowe wiły się w męczarniach. Opiekujące się nimi delfiny zniknęły. Z nieba padał ogień: konsul rozpoznał promienie lanc laserowych, niosące energię rzędu milionów dżuli – spiekały powietrze i wypalały szarosine powidoki na siatkówkach oczu. Podwodne eksplozje rozświetlały oceany, wyrzucając na powierzchnię tysiące ryb i delikatnych morskich istot wstrząsanych przedśmiertnymi drgawkami.

– Dlaczego? – spytała szeptem babcia Siri. Miała głos nastolatki.

Chciał jej odpowiedzieć, ale nie mógł. Łzy go oślepiały. Wyciągnął do niej rękę, lecz jej już przy nim nie było. Świadomość, że zniknęła, myśl o tym, że nigdy nie zadośćuczyni jej za swoje grzechy, była nie do zniesienia. Dławiła go, nadmiar emocji ściskał za gardło... Aż nagle zdał sobie sprawę, że to dym wyciska mu łzy z oczu i pali go w płuca. Jego wyspa stała w ogniu.

Dziecko, które było konsulem, zatoczyło się w granatowoczarnej ciemności, szukając na oślep czyjejś ręki, przynoszącego mu pociechę dotyku.

I jakaś dłoń rzeczywiście zacisnęła się na jego dłoni. Nie należała jednak do Siri. Była niewiarygodnie silna. A zamiast palców miała noże.

* * *

Obudził się z krzykiem.

Było ciemno. Spał co najmniej siedem godzin. Szarpiąc się w zwojach liny, usiadł i spojrzał na wyświetlacz komlogu.

Dwanaście godzin. Przespał całe dwanaście godzin.

Walcząc z bólem wszystkich mięśni, wychylił się za krawędź aeromaty i spojrzał w dół. Mata utrzymała wysokość czterdziestu metrów, ale nie miał zielonego pojęcia, gdzie się znalazł. Leciał nad niskimi, łagodnie pofalowanymi wzgórzami; nad najwyższymi z nich musiał przemknąć z dwu-, może trzymetrowym zapasem. Pomarańczowa trawa i porosty tworzyły gąbczaste kępy na ziemi.

W którymś momencie przeleciał nad południowym brzegiem Morza Traw i przegapił maleńki Kraniec i przystań nad Hoolie, gdzie cumowała ich barka lewitacyjna, Benares.

Nie miał kompasu – kompas na Hyperionie byłby bezużyteczny – a jego komlog nie miał zaprogramowanej funkcji wskazywania kierunku. Zamierzał trafić do Keats wzdłuż rzeki, lecąc nad nią na południe, a potem na zachód; chciał wrócić niemal tą samą mozolną drogą, którą przebyli w przeciwną stronę, skróconą tylko o zakola i meandry rzeki.

Ale zabłądził.

Wylądował na niskim pagórku, zszedł na ziemię (co przyprawiło go o jęk bólu) i zrolował matę. Domyślał się, że wyczerpał co najmniej trzecią część zasobów energetycznych zmagazynowanych w splotach nośnych i sterujących, ale nie wiedział dokładnie, ile ze swojej pierwotnej wydajności straciła mata na przestrzeni lat.

Wzgórza przypominały dziki kraj rozciągający się na południowy zachód od Morza Traw, nigdzie jednak nie widział rzeki. Komlog podpowiadał, że ściemniło się nie dalej niż przed godziną, może dwiema, ale z zachodniego widnokręgu zniknęły już wszelkie resztki dziennego światła. Niebo zasnuło się chmurami; nie było widać ani gwiazd, ani żadnych oznak trwającej w kosmosie bitwy.

– Niech to szlag... – zaklął.

Pospacerował chwilę, żeby przywrócić krążenie w odrętwiałych członkach. Wysikał się na skraju niewysokiego urwiska i wrócił do maty. Napił się wody.

Myśl!

Ustawił matę na kursie południowo-zachodnim, który powinien był zaprowadzić go na obrzeża Morza Traw w okolicy Krańca. Jeżeli podczas snu po prostu znalazł się nad lądem i przeleciał nad rzeką, Hoolie powinna płynąć gdzieś na południe od niego, nieco w lewo. Jeżeli jednak źle wycelował, wylatując z Wytchnienia Pielgrzyma, jeśli zboczył chociaż o kilka stopni w lewo, wiła się teraz na północnym wschodzie, z prawej strony. Ale nawet jeśli poleci w niewłaściwym kierunku, natknie się w końcu na jakiś punkt charakterystyczny – chociażby północne wybrzeże Grzywy. Tyle że w ten sposób może stracić cały dzień.

Kopnął leżący kamyk i skrzyżował ręce na piersi. Po upalnym dniu nocne powietrze wydawało się niezwykle chłodne. Gwałtowny dreszcz uświadomił mu, że nabawił się poważnych poparzeń słonecznych. Dotknął czubka głowy i zaklął pod nosem.

Dokąd teraz?

Wiatr zawodził w zaroślach szałwii i gąbczastych porostach. Konsul zdawał sobie sprawę, że od Grobowców Czasu i grozy Dzierzby dzieli go ogromna odległość, ale istnienie Sola, Duré, Heta Masteena i Brawne – nawet zaginionych Silenusa i Kassada – odczuwał jako dokuczliwe brzemię złożone na jego barkach. Dołączenie do pielgrzymki było dla niego ostatecznym aktem nihilizmu, próbą bezsensownego samobójstwa, które miało położyć kres cierpieniu i zabić ból po stracie nie tylko żony i dziecka, którzy zginęli wskutek knowań Hegemonii na Bressii, ale nawet wspomnień o nich. Pozbyłby się także bólu potwornej zdrady, jakiej się dopuścił: sprzeniewierzył się rządowi, któremu służył przez blisko czterdzieści lat, i wbił nóż w plecy Wygnańcom, którzy mu zaufali.

Siedząc na kamieniu, czuł, jak bezcelowa złość na samego siebie słabnie, gdy tylko pomyśli o Solu i jego córeczce, czekających w Dolinie Grobowców Czasu; o Brawne Lamii, dzielnej kobiecie, ucieleśnieniu energii, która leżała teraz nieprzytomna i bezradna, z przyrośniętą do czaszki dzierzbową pijawką.

Usiadł na macie, uruchomił sploty nośne i wzbił się na osiemset metrów w górę, pod same chmury; gdyby wyciągnął rękę, mógłby ich dotknąć.

Daleko po lewej stronie dostrzegł słaby odblask światła: Hoolie płynęła pięć kilometrów dalej na południe. Położył matę w ostry skręt. Umęczone pole siłowe robiło co mogło, żeby przycisnąć go do tkaniny, ale i tak czuł się bezpieczniej dzięki oplatającej go linie. Dziesięć minut później unosił się już wysoko nad wodami rzeki. Zanurkował, by obejrzeć ją z bliska i upewnić się, że naprawdę ma przed sobą Hoolie, a nie któryś z jej dopływów.

To była Hoolie. Muślinki szybowały nad ciągnącymi się wzdłuż jej brzegów bagnami. Wysokie, blankowane wieże mrówek-architektów wycinały widmowe cienie z nieba zaledwie o ton ciemniejszego od lądu.

Wzbił się na dwadzieścia metrów, pociągnął łyk wody z butelki i z maksymalną prędkością ruszył w dół rzeki.

* * *

Świt zastał go nad wioską pod Gajem Doukhobor, nieopodal śluzy w Karli, skąd Królewski Kanał Transportowy biegł prosto na zachód, w stronę położonych na dalekiej północy osiedli i Grzywy. Od stolicy dzieliło go niespełna sto pięćdziesiąt kilometrów – czyli kolejne siedem godzin lotu na rozpaczliwie powolnej aeromacie. W tej okolicy miał już nadzieję natknąć się na wojskowy śmig patrolowy, sterowiec pasażerski z Zagajnika Najady albo szybką motorówkę, którą mógłby zarekwirować. Brzegi Hoolie były jednak całkowicie wymarłe, a jedyne ślady ludzkiej obecności stanowiły – z rzadka – płonące budynki i widoczne w oknach domów lampki zasilane klarowanym masłem. Z przystani zniknęły wszystkie łodzie. Znajdujące się powyżej śluzy zagrody dla płaszczek rzecznych ziały pustką, olbrzymie wrota były otwarte na oścież, a przy pomoście, w miejscu gdzie rzeka dwukrotnie powiększała swą szerokość, nie cumowała ani jedna barka towarowa.

Klął i leciał dalej.

Poranek był przecudny. Padające poziomo promienie słońca rozpalały chmury i podświetlały wszystkie krzewy i drzewa. Konsul miał wrażenie, że od miesięcy nie widział prawdziwych roślin. Na odległych urwiskach jazodrzewie i półdęby strzelały majestatycznie pod niebo, a na równinie zalewowej ciepłe światło prześwietlało miliony zielonych pędów kiełkującej na tubylczych poletkach fasoli peryskopowej. Nad rzeką pleniły się zarośla mangrowe i ogniste paprocie; każda gałązka i każdy liść rysowały się wyraźnie w ostrym blasku słońca.

Dopóki słońca nie połknęły chmury i nie zaczęło padać. Konsul naciągnął zdezelowany kapelusz na czoło, skulił się pod peleryną Kassada i mknął na południowy zachód sto metrów nad powierzchnią gruntu.

* * *

Próbował sobie przypomnieć, ile życia zostało jeszcze małej Rachel.

Mimo długiego snu umysł miał ociężały od toksyn nagromadzonych w zmęczonym organizmie.

Miała cztery dni, kiedy zeszli w dolinę, a to było... cztery dni temu.

Podrapał się po policzku, sięgnął po butelkę i stwierdził, że woda mu się skończyła. Mógłby z łatwością uzupełnić jej zapas w rzece, ale nie chciał tracić czasu. Poparzona skóra szczypała go boleśnie, a skapujące z kapelusza krople deszczu przyprawiały o dreszcze.

Sol mówił, że wystarczy jeśli wrócę przed zmierzchem; Rachel urodziła się po dwudziestej miejscowego czasu. Jeżeli się nie mylił, mam czas do ósmej wieczór dzisiejszego dnia.

Otarł wodę ściekającą mu z brwi i policzków.

Powiedzmy... siedem godzin do Keats. Godzina albo dwie na wydostanie statku z aresztu. Theo pomoże, jest przecież gubernatorem generalnym, na pewno uda mi się go przekonać, że w interesie Hegemonii leży zlekceważenie rozkazu Gladstone o objęciu statku kwarantanną. A w razie potrzeby mogę mu powiedzieć, że to właśnie ona kazała mi spiskować z Wygnańcami i zdradzić Sieć.

Łącznie, w zaokrągleniu dziesięć godzin, plus piętnastominutowy lot statkiem. Do zachodu słońca będzie jeszcze co najmniej godzina. Rachel zostaną dosłownie minuty, ale... Ale co? Możemy spróbować tylko z sarkofagiem kriogenicznym, nie mamy innego wyjścia. To była ostatnia szansa Sola, mimo ostrzeżeń lekarzy, że Rachel może umrzeć.

A co z Brawne?

Chciało mu się pić. Odrzucił pelerynę, ale deszcz przeszedł tymczasem w kapuśniaczek – w sam raz, żeby zwilżyć mu wargi i język i wzmóc pragnienie. Zaklął pod nosem i zaczął powoli obniżać lot. Może jednak zawiśnie nad rzeką... Tylko na moment, żeby napełnić butelkę.

Trzydzieści metrów nad ziemią aeromata straciła wszelką siłę nośną: w jednej chwili łagodnie zniżała się nad Hoolie, gładko jak dywan zsuwający się po zboczu szklanej góry, a w następnej przekoziołkowała i zaczęła spadać jak kamień, jakby ktoś przywiązał do niej człowieka i wyrzucił oboje przez okno z dziesiątego piętra.

Konsul wrzasnął. Próbował się uwolnić, ale pętająca go lina i przywiązany do paska worek z rzeczami unieruchomiły go i zaplątały w bezwładną matę – i spadł razem z nią. Kręcąc w powietrzu salta i śruby, pokonał ostatnie dwadzieścia metrów dzielące go od czekającej nań twardej powierzchni Hoolie.

rozdział 29

Tego wieczoru, kiedy konsul odleciał, Sol poczuł przypływ nadziei. Nareszcie coś robili! A przynajmniej próbowali. Nie był przekonany, czy sarkofag kriogieniczny na statku konsula pozwoli mu uratować Rachel – eksperci medyczni z Renesansu dawno już zwracali mu uwagę, że byłaby to niezwykle ryzykowna procedura – ale miło było mieć alternatywę. Jakąkolwiek. Poza tym miał dość bezczynności, tego biernego oczekiwania na Dzierzbę, jak skazańcy w celi śmierci czekają na gilotynę.

Wnętrze Sfinksa wydawało mu się wyjątkowo mało godne zaufania, wyniósł więc wszystkie rzeczy na granitowy portyk. Razem z księdzem Duré postarali się zapewnić odrobinę komfortu Lamii i Masteenowi, okrywając ich kocami i płaszczami i podkładając plecaki pod głowy. Biomonitory Brawne nadal nie wykazywały żadnej aktywności mózgu, ale przynajmniej ciało odpoczywało wygodnie. Het Masteen rzucał się i majaczył w malignie.

– Jak myślisz, co mu jest? – zapytał Duré. – To jakaś choroba?

– Może po prostu udar słoneczny. Po tym, jak został uprowadzony z wiatrowozu, błąkał się po pustyni, aż trafił tutaj, w dolinę. Nie jadł nic normalnego, tylko śnieg, który musiał mu zastąpić wodę.

Duré skinął głową i spojrzał na wojskowy medpak na ramieniu templariusza. Wskaźniki sygnalizowały stały dopływ podawanego dożylnie roztworu soli fizjologicznej.

– Ale to wygląda znacznie poważniej. Jakby popadł w obłęd.

– Templariuszy łączy z drzewostatkami niemal telepatyczna więź. Nie dziwię się, że po tym, jak Yggdrasill uległ zagładzie, Masteenowi pomieszało się w głowie. Zwłaszcza jeśli miał świadomość, że ofiara z drzewostatku była w pewnym sensie koniecznością.

Ksiądz otarł wilgotną gąbką blade spocone czoło templariusza. Minęła północ. Zerwał się wiatr, leniwymi spiralami podrywając z ziemi czerwony piasek i zawodząc na skrzydłach i ostrych krawędziach Sfinksa. Grobowce Czasu na przemian to rozświetlały się, to znów przygasały, lecz trudno było się w tym dopatrzyć jakiegoś ładu czy powtarzalności. Od czasu do czasu gwałtowniejszy przypływ prądów temporalnych uderzał w Weintrauba i Duré, zapierał im dech w piersi i przyciskał ich do kamienia, ale déjà vu i zawroty głowy szybko ustępowały. I tak nie mogli nigdzie pójść, dopóki Brawne Lamię łączył ze Sfinksem przyspawany do czaszki przewód.

Krótko przed świtem chmury się rozstąpiły. Światło gęsto rozsianych po niebie gwiazd boleśnie zakłuło nienawykłe do ich blasku oczy. Przez chwilę jedynym śladem ścierających się w kosmosie flot wojennych były ziejące ogniem dysze silników jądrowych – cienkie, kreślone diamentem rysy na czarnym szkle nocy; potem jednak znów rozkwitły kwiaty odległych eksplozji. Nie minęła godzina, a feeria świateł i kolorów na niebie przyćmiła poświatę Grobowców.

– Jak myślisz, kto wygra? – spytał Duré.

Siedzieli oparci plecami o ścianę Sfinksa i z zadartymi głowami śledzili wydarzenia na skrawku nieba widocznym między jego zakrzywionymi do przodu skrzydłami.

Sol gładził po plecach i wypiętej pupie śpiącą na brzuszku Rachel.

– Sądząc z tego, co mówili pozostali, Sieć czeka wielka zawierucha wojenna.

– Wierzysz w prognozy Rady Konsultacyjnej SI?

Sol wzruszył ramionami.

– Nie znam się na polityce... Tak samo jak nie mam pojęcia, czy prognozy TechnoJądra są celne, czy nie. Jestem podrzędnym wykładowcą z małego uniwersytetu na prowincjonalnej planetce. Ale dręczy mnie przeczucie, że czeka nas coś okropnego... Bestia pełznie w stronę Betlejem, by tam się narodzić.

Duré się uśmiechnął.

– To z Yeatsa – stwierdził i spoważniał. – Domyślam się, że nowe Betlejem jest właśnie tutaj. – Spojrzał w głąb doliny, w stronę rozjarzonych Grobowców. – Przez całe życie wykładałem teorię świętego Teilharda o ewolucji do Punktu Omega, a zamiast niej co dostaliśmy? Ludzkie szaleństwo pod niebem i potwora-antychrysta, który odziedziczy to, co zostanie.

– Sądzisz, że Dzierzba jest antychrystem?

Ksiądz Duré oparł łokcie na kolanach i splótł palce.

– Jeśli nie, to mamy kłopot. – Zaśmiał się z goryczą. – Jeszcze niedawno byłbym zachwycony perspektywą odkrycia antychrysta... Nawet istnienie jakiejś antyboskiej mocy wzmocniłoby moją wiarę w bóstwo, w dowolnej formie.

– A teraz? – spytał półgłosem Sol.

Duré rozłożył ręce.

– Ja też zostałem ukrzyżowany.

Sol przypomniał sobie sceny z opowieści Lenara Hoyta o losach księdza Duré: stary jezuita przybijający się do tesli, by latami cierpieć ból zmartwychwstania, zamiast poddać się bez walki krzyżokształtnemu pasożytowi żerującemu na jego DNA. Pasożytowi, którego wciąż nosił pod skórą na piersi.

Duré spuścił głowę.

– Nie powitał mnie Ojciec Niebieski. Nie uzyskałem zapewnienia, że cierpienie i ofiara nie poszły na marne. Był tylko ból. Ból i ciemność, i znowu ból.

Dłoń Sola na plecach dziecka znieruchomiała.

– To przez to straciłeś wiarę?

Ksiądz spojrzał na niego.

– Przeciwnie. To doświadczenie utwierdziło mnie w przekonaniu o wielkim znaczeniu wiary. Ból i ciemność stały się naszym udziałem już dawno, z chwilą upadku Adama i Ewy. Nie wolno nam jednak tracić nadziei, że możemy wznieść się na jakiś wyższy poziom; że nasza świadomość może wyewoluować do lepszego stadium, bardziej bezinteresownego niż ten zaprogramowany na obojętność wszechświat.

Sol pokiwał w zadumie głową.

– Kiedy Rachel zmagała się z syndromem Merlina, miałem sen... Mojej żonie, Sarai, również się przyśnił. Zostałem wezwany, by złożyć w ofierze moją jedyną córkę.

– Wiem o tym. Odsłuchałem relację konsula.

– W takim razie wiesz również, co odpowiedziałem. Po pierwsze, nie możemy dłużej podążać wytyczoną przez Abrahama ścieżką posłuszeństwa, nawet jeśli istnieje Bóg, który takiego posłuszeństwa od nas wymaga. Po drugie, już od zbyt wielu pokoleń składamy temu Bogu ofiary... Nie można w nieskończoność płacić daniny bólu.

– Mimo to przybyłeś tutaj. – Duré wskazał dolinę, Grobowce i noc.

– Przybyłem, nie po to jednak, by się płaszczyć. Jestem po prostu ciekaw, jaką uzyskam odpowiedź. – Znów przesunął dłonią po plecach córki. – Rachel ma półtora dnia i z każdą sekundą młodnieje. Jeżeli to Dzierzba jest odpowiedzialny za to okrucieństwo, chcę stawić mu czoło, nawet jeśli miałby się okazać twoim antychrystem. Jeżeli zaś Bóg istnieje i jest sprawcą tragedii mojej córki, tak samo nim wzgardzę.

– Może wszyscy okazaliśmy już zbyt wiele pogardy... – Duré się zamyślił.

Sol spojrzał w niebo. Daleko w kosmosie kilkanaście oślepiających punkcików świetlnych zadygotało i rozkwitło w fale uderzeniowe eksplozji plazmowych.

– Szkoda, że nie dysponujemy techniką, która pozwoliłaby nam walczyć z Bogiem jak równy z równym – powiedział. Jego ściszony głos zdradzał napięcie. – Osaczyć go w jego legowisku. Odgryźć się za wszystkie niesprawiedliwości, jakimi doświadczał ludzkość. Zaproponować mu, że albo odrzuci tę swoją zarozumiałą arogancję, albo zostanie strącony do piekła.

Ksiądz uniósł brew i uśmiechnął się niepewnie.

– Wiem, co czujesz. Rozumiem twój gniew. – Delikatnie pogładził Rachel po główce. – Ale mam propozycję: co ty na to, żebyśmy się trochę przespali, zanim wstanie słońce?

Sol skinął głową, położył się obok córeczki i naciągnął koc pod brodę. Słyszał jeszcze, jak ksiądz Duré coś szepcze – ale nie wiedział, czy było to stłumione „dobranoc”, czy krótka modlitwa.

Dotknął Rachel, zamknął powieki i zasnął.

* * *

Dzierzba nie przyszedł ani w nocy, ani nawet następnego ranka, kiedy słońce zaczęło malować złotem południowo-zachodnie urwiska i muskać wierzchołek Kryształowego Monolitu. Sol obudził się, gdy blask wlał się w dolinę. Ksiądz Duré spał tuż obok, Masteen i Lamia nadal byli nieprzytomni. Rachel wierciła się niespokojnie, popłakując, jak na głodnego noworodka przystało. Nakarmił ją resztką mleka z pakietu odżywczego, wyciągnąwszy uprzednio zawleczkę podgrzewacza i odczekawszy, aż mleko uzyska temperaturę ciała. Noc w dolinie była zimna; schody Sfinksa skrzyły się od szronu.

Rachel jadła łapczywie, cmokając i pomrukując cicho; Sol pamiętał te same dźwięki sprzed ponad pięćdziesięciu lat, kiedy Sarai karmiła ją piersią. Poczekał, aż jej się odbije, wziął ją na ręce i zaczął kołysać w ramionach.

Zostało jej półtorej doby.

Był wyczerpany. Czuł się staro mimo przebytej przed dziesięciu laty kuracji poulsenowskiej. W czasie gdy on i Sarai powinni już być zwolnieni z rodzicielskich obowiązków (ich jedyne dziecko skończyło przecież studia i wyjechało na wykopaliska na Rubieżach), Rachel padła ofiarą choroby Merlina i rodzicielstwo niespodziewanie znów zwaliło im się na głowy. W dodatku starzeli się, a obowiązków przybywało. A potem, po nieszczęśliwym wypadku na Świecie Barnarda, Sol został sam – i dziś był bardzo, bardzo zmęczony. A jednak, mimo wszystko, z satysfakcją musiał stwierdzić, że nie żałuje ani jednego dnia z tych, które poświęcił opiece nad córką.

Półtorej doby.

Chwilę później obudził się ksiądz Duré i razem przygotowali śniadanie z przyniesionego przez Brawne puszkowanego jedzenia. Het Masteen nie odzyskał przytomności. Duré podłączył mu przedostatni medpak i templariusz dostał nowy zastrzyk płynów odżywczych.

– Jak myślisz, ostatni medpak powinniśmy zużyć na M. Lamię?

Sol westchnął i spojrzał na wskazania biomonitora Brawne.

– Nie wydaje mi się, Paul. Wysoki poziom cukru we krwi, substancje odżywcze w normie... Zupełnie jakby niedawno zjadła przyzwoity posiłek.

– Jak to możliwe?

Sol pokręcił głową i wskazał srebrny przewód wrośnięty w czaszkę Brawne.

– Może to cholerstwo pełni rolę pępowiny.

– No dobrze. Co dziś robimy?

Weintraub spojrzał w niebo, które przybierało znajomy już lazurowo-zielonkawy odcień.

– Czekamy.

* * *

Kiedy Het Masteen się ocknął, żar lał się z nieba. Dochodziło południe. Usiadł prosto i wykrzyknął:

– Drzewo!

Duré, który znajdował się akurat przed Grobowcem, wbiegł na schody. Siedzący w cieniu Sol wziął Rachel na ręce i podszedł do templariusza. Masteen wpatrywał się w jakiś punkt nad urwiskiem. Sol podążył za jego wzrokiem, ale zobaczył tylko rozpalone niebo.

– Drzewo! – powtórzył templariusz, unosząc poobcieraną dłoń.

Duré go powstrzymał.

– Ma halucynacje. Wydaje mu się, że widzi Yggdrasilla, swój drzewostatek.

Het Masteen szarpnął się w jego uścisku.

– Nie, to nie Yggdrasill – wyszeptał spierzchniętymi wargami. – To drzewo. Drzewo Ostateczne. Drzewo Bólu!

Sol i Duré jak na komendę unieśli głowy: niebo było czyste i puste, tylko z południowego zachodu wiatr pchał pojedyncze pasemka chmur. Nagły przypływ fal czasu przyprawił ich o nudności i zmusił do spuszczenia głów, ale szybko minął.

Het Masteen – nadal wpatrujący się w dal – usiłował wstać. Był tak rozpalony, że jego skóra niemal parzyła dłonie Sola.

– Weź ostatni medpak! – polecił Weintraub księdzu Duré. – Zaprogramuj ultramorfinę i coś na zbicie gorączki.

– Drzewo Bólu! – wykrztusił Masteen. – Mam być jego Głosem! Erg poprowadzi je przez czas i przestrzeń! Biskup i Głos Wielkiego Drzewa wybrali właśnie mnie, nie mogę ich zawieść! – Jeszcze przez chwilę szamotał się w ramionach Sola, a potem osunął się na posadzkę portyku. – Jestem Prawdziwym Wybrańcem – dodał szeptem. Energia wyciekała z niego jak powietrze z przekłutego balonu. – Muszę przeprowadzić Drzewo Bólu przez Czas Pokuty.

Zamknął oczy.

Duré podłączył go do ostatniego medpaka, upewnił się, że biomonitor uwzględnia specyfikę metabolizmu templariusza, i włączył podawanie adrenaliny i środków przeciwbólowych. Sol stanął nad nimi oboma.

– Nie mówi jak templariusz – zauważył ksiądz. – Używa terminologii Kultu Dzierzby, odwołuje się do ich teologii. – Spojrzał na Sola. – To by wyjaśniało niektóre niejasności, zwłaszcza w historii Brawne. Z niewiadomych powodów templariusze są w zmowie z Kościołem Ostatecznej Pokuty... Kultem Dzierzby.

Sol pokiwał głową, przełożył swój komlog na przegub dłoni Masteena i poprawił ustawienia biomonitora.

– Drzewo Bólu to z pewnością słynne cierniowe drzewo Dzierzby – rozmyślał na głos Duré. Spojrzał na niebo, w to samo miejsce, w które wcześniej wpatrywał się Masteen. – Ale co ma na myśli, mówiąc, że on i jego erg zostali wybrani, by pilotować je w czasie i przestrzeni? Naprawdę myśli, że mógłby poprowadzić drzewo Dzierzby w taki sam sposób, jak templariusze pilotują drzewostatki? Jakim cudem?

– Zapytasz go w następnym życiu – odparł znużonym głosem Sol. – Właśnie zmarł.

Duré odczytał wskazania przyrządów, dla pewności podłączył jeszcze komlog Hoyta. Wstrzyknęli templariuszowi stymulanty, zrobili masaż serca i sztuczne oddychanie... Wskazania medpaka nie zmieniły się ani na jotę. Het Masteen, templariusz, Prawdziwy Głos Drzewa, uczestnik pielgrzymki do Dzierzby naprawdę umarł.

* * *

Odczekali godzinę, podejrzliwi wobec wszystkiego, co się działo w rządzonej przez Dzierzbę dolinie, ale kiedy biomonitory zaczęły wykazywać szybko postępujący rozkład zwłok, pogrzebali Masteena w płytkim grobie przy ścieżce, pięćdziesiąt metrów od Sfinksa, bliżej wylotu doliny. Kassad zostawił im składaną saperkę („narzędzie okopowe” w żargonie wojskowym). Zmieniali się przy pracy: kiedy jeden kopał, drugi pilnował Rachel i Brawne.

A potem stanęli w cieniu dużego głazu (Sol trzymał Rachel na rękach) i Duré powiedział kilka słów, zanim na prowizoryczny całun z plastowłókniny spadły pierwsze grudy ziemi.

– Właściwie nie znałem M. Masteena. Dzieliło nas wyznanie, a łączyła profesja. Głos Drzewa Masteen większość życia poświęcił wykonywaniu Dzieła Bożego, tak jak je pojmował, spełnianiu woli Bożej zapisanej w pismach Muira i przejawiającej się w pięknych tworach natury. Posiadł łaskę prawdziwej wiary: zahartowanej w obliczu przeciwności losu, złagodzonej posłuszeństwem, a na koniec przypieczętowanej ofiarą życia. – Zmrużył oczy i spojrzał w wyprażone słońcem niebo, które przybrało stalowoszary odcień. – Przyjmij, prosimy Cię, Panie, Twego sługę. Przygarnij go w ramiona, tak jak pewnego dnia przygarniesz i nas, którzyśmy zbłądzili w swych poszukiwaniach. W imię Ojca, i Syna, i Ducha Świętego. Amen.

Rachel się rozpłakała. Sol ją kołysał, a Duré zaczął zasypywać zawinięte w plastowłókninę zwłoki.

Wrócili na portyk Sfinksa i ostrożnie przenieśli Brawne w skromny kawałek cienia. Zrobiło się późne popołudnie i gdyby chcieli całkowicie uchronić ją przed słońcem, musieliby wnieść ją do Grobowca, a tego woleli nie robić.

Duré pociągnął długi łyk wody.

– Konsul przebył już ponad połowę drogi – stwierdził.

– Pewnie tak.

– Jutro o tej porze powinien wrócić. Laserowym skalpelem odetniemy Brawne od tej macki i przeniesiemy ją do ambulatorium. A Rachel złożymy w sarkofagu kriogenicznym. Może, wbrew krakaniu lekarzy, powstrzyma to rozwój choroby.

– Może tak.

Ksiądz odjął butelkę od ust i spojrzał z ukosa na Sola.

– Naprawdę wierzysz, że tak się stanie?

– Nie.

* * *

Cienie południowo-zachodnich urwisk rozlewały się coraz szerzej. Żar najpierw stężał, jakby się materializował, a potem lekko odpuścił. Z południa napłynęły chmury.

Sol zostawił Rachel śpiącą w cieniu przy wejściu i podszedł do księdza Duré, który ze szczytu schodów oglądał dolinę. Położył mu dłoń na ramieniu.

– O czym myślisz, przyjacielu?

Duré nie odwrócił się do niego.

– O tym, że gdybym naprawdę nie wierzył, że samobójstwo to grzech śmiertelny, skończyłbym ze sobą, żeby dać młodemu Hoytowi szansę na drugie życie. – Dopiero teraz spojrzał na Sola i uśmiechnął się lekko. – Ale czy można mówić o samobójstwie, jeśli ten pasożyt w mojej piersi... wtedy to już będzie jego pierś... wywlecze mnie za uszy z zaświatów i wskrzesi wbrew mojej woli?

– Uważasz, że to byłby dar dla Hoyta? Wciągnąć go w to z powrotem?

Duré milczał długą chwilę, a potem chwycił Sola za rękę.

– Chyba się przejdę.

– Dokąd?

Sol zmrużył oczy. Popołudniowy upał zwalał z nóg. Mimo coraz grubszej powłoki chmur dolina wciąż przypominała nagrzany piec.

W odpowiedzi kapłan wykonał nieokreślony gest.

– Po dolinie. To nie potrwa długo.

– Uważaj na siebie. I pamiętaj: jeśli konsul napatoczy się nad Hoolie na jakiś patrol, może wrócić już dziś wieczorem.

Duré pokiwał głową, wziął butelkę wody, pogłaskał Rachel po główce i zszedł po długich schodach, ostrożnie stawiając nogi, jak człowiek w bardzo podeszłym wieku.

Sol odprowadził go wzrokiem; patrzył, jak kurczy się w oddali, a rozedrgane z gorąca powietrze deformuje jego sylwetkę. W końcu westchnął i wrócił do córeczki.

* * *

Paul Duré starał się trzymać cienia, ale nawet tam żar był trudny do zniesienia, wgniatał go w ziemię jak narzucone na ramiona ciężkie jarzmo. Przeszedł obok Nefrytowego Grobowca, podążając w stronę północnych urwisk i Obelisku. Wąski cień Grobowca kładł się ciemną plamą na różowych kamieniach i piasku na dnie doliny. Ścieżka zaczęła się obniżać. W tym miejscu musiał już kluczyć wśród odłamków zaściełających okolice Kryształowego Monolitu. Leniwy wiatr świszczał w dziurach i pęknięciach fasady. Duré dostrzegł swoje odbicie w powierzchni Monolitu i przypomniał sobie organowy śpiew wiatru dmącego z głębi Rozpadliny, kiedy na Płaskowyżu Skrzydła znalazł Bikurów. Miał wrażenie, że przydarzyło mu się to w poprzednim życiu.

Bo też tak właśnie było.

Instynktownie wyczuwał spustoszenia, jakich w jego umyśle i pamięci dokonało wielokrotne wskrzeszanie przez krzyżokształt; to było paskudne doświadczenie, tak jakby przeżył wylew i stracił wszelką nadzieję na odzyskanie pełnej sprawności. Rozumowanie, które dawniej byłoby dla niego dziecinną igraszką, teraz wymagało wzmożonej koncentracji, a czasem wręcz przekraczało jego możliwości. Słowa mu się wymykały. Emocje targały nim z gwałtownością nie mniejszą od prądów czasu. Kilkakrotnie porzucał towarzystwo innych pielgrzymów i odchodził na stronę, by z niepojętych powodów wypłakać się w samotności.

Inni pielgrzymi... Zostali już tylko on i Sol z dzieckiem. Z radością oddałby życie, gdyby w ten sposób mógł ocalić tamtych dwoje. Czy to grzech, zastanawiał się, myśleć o dobiciu targu z antychrystem?

Zaszedł daleko w głąb doliny, niemal do miejsca, w którym skręcała na wschód, rozszerzała się i kończyła placem, na którym Pałac Dzierzby rzucał na skały labirynt cieni. Ścieżka tuliła się tutaj do północno-zachodniego zbocza, przebiegając tuż obok Grobowców Jaskiniowych. Owionęło go chłodne powietrze z pierwszego z nich; kusiło go, żeby wejść do środka, odpocząć od upału, zdrzemnąć się...

Szedł dalej. Wejście do drugiego Grobowca było bogato zdobione. Przypominało mu prastarą bazylikę, którą odkrył w głębi Rozpadliny, z olbrzymim krzyżem i ołtarzem, przy których przytępiali Bikurowie odprawiali swoje „modły”. Czcili odrażającą nieśmiertelność krzyżokształtu, a nie obiecaną przez Krzyż szansę prawdziwego zmartwychwstania – ale jaka to różnica?

Potrząsnął głową, by oczyścić ją z zatruwających każdą myśl oparów cynizmu. Ścieżka wiła się w górę, przechodząc obok trzeciego Grobowca Jaskiniowego, najpłytszego i najmniej efektownego z całej trójki.

W środku paliło się światło.

Duré przystanął, odetchnął głęboko i spojrzał w dolinę. Dobrze widział odległego o kilometr Sfinksa, nieco gorzej – siedzącego w jego cieniu Sola. Pomyślał, że może poprzedniego dnia schronili się właśnie w trzecim Grobowcu Jaskiniowym i ktoś przez nieuwagę zostawił latarnię.

Ale nie. Nie licząc okresu poszukiwań Kassada, od trzech dni nikt nie zaglądał do trzeciego Grobowca.

Zdawał sobie sprawę, że powinien zignorować światło, wrócić do Sola i czuwać razem z nim przy jego córce.

Ale przecież Dzierzba nawiedza każdego z nas z osobna. Dlaczego nie miałbym odpowiedzieć na wezwanie?

Poczuł wilgoć na policzku. Uświadomił sobie, że płacze, bezwiednie i bezgłośnie. Wierzchem dłoni wytarł łzy. Zacisnął pięści.

Mój intelekt zawsze był największym przejawem mojej próżności. Byłem jezuitą-intelektualistą, bezpiecznie zakotwiczonym w tradycji Teilharda i Prassarda. Nawet teologia, którą usiłowałem narzucić Kościołowi, seminarzystom i tym nielicznym wiernym, którzy jeszcze chcieli mnie słuchać, podkreślała znaczenie umysłu i świadomości, kładła nacisk na dążenie do cudownego Punktu Omega. Bóg sprowadzony do cwanego algorytmu.

Cóż, Paul... Niektórych spraw nie da się ogarnąć rozumem.

Duré przekroczył próg trzeciego Grobowca Jaskiniowego.

* * *

Sol przebudził się gwałtownie, dręczony przeświadczeniem, że coś skrada się do niego.

Zerwał się na równe nogi i rozejrzał. Rachel, która zbudziła się w tym samym momencie, pomrukiwała cichutko. Brawne Lamia leżała nieruchomo tam, gdzie ją zostawił. Lampki medpaka nadal świeciły na zielono – poza tymi wskazującymi aktywność mózgu, które płonęły bezlitosną czerwienią.

Przespał co najmniej godzinę. Cienie się wydłużyły i słońce, które w końcu przedarło się przez chmury, padało tylko na sam czubek Sfinksa. Poziome promienie wpadały przez wylot doliny i oświetlały przeciwległe urwiska. Wiatr się wzmagał.

W dolinie nie było widać żadnego ruchu.

Wziął na ręce Rachel, która nagle się rozpłakała, i zbiegł po schodach. Zajrzał za Sfinksa, popatrzył w stronę następnych Grobowców.

– Paul!

Odbity od skał głos wracał echem do jego uszu. Przy Nefrytowym Grobowcu wiatr unosił tumany pyłu, poza tym jednak nic się nie poruszało. Nie mógł się pozbyć wrażenia, że jest obserwowany. Coś na niego czyhało.

Rachel wrzasnęła przeraźliwie, wijąc się w jego objęciach. Zawodziła piskliwie, jak każdy noworodek. Sol zerknął na komlog – za godzinę zostanie jej już tylko dzień życia. Spojrzał w górę, w nadziei że na niebie zobaczy statek konsula, sklął się w duchu za naiwność i wrócił pod Sfinksa, żeby zmienić pieluszkę małej, sprawdzić, co z Brawne, wziąć z plecaka pakiet odżywczy i zabrać płaszcz. Po zachodzie słońca upał błyskawicznie się rozpraszał.

Wykorzystując zmierzch i ostatnie pół godziny dziennego światła, wszedł szybkim krokiem w dolinę, nawołując księdza po imieniu i zaglądając do mijanych Grobowców. Do żadnego jednak nie wszedł. Minął Nefrytowy Grobowiec, gdzie zginął Hoyt; ściany budowli zaczynały promieniować mleczną zielenią. Minął ciemny Obelisk, którego cień piął się teraz wysoko po ścianie południowo-wschodniego urwiska. Zostawił za sobą Kryształowy Monolit – jego wierzchołek jeszcze przez chwilę lśnił, a potem przygasł, gdy słońce zapadło się pod ziemię za Miastem Poetów. Wieczór nastał chłodny i cichy. Kiedy Sol zaglądał do kolejnych Jaskiniowych Grobowców i wołał księdza Duré, ziejące z nich wilgotne powietrze przywodziło mu na myśl zimne tchnienie z otwartej paszczy.

Nikt mu nie odpowiedział.

Wszedł za zakręt doliny, gdzie majaczył zjeżony wieżyczkami i ostrzami Pałac Dzierzby, ciemny i złowrogi w zapadającym zmierzchu. Sol stanął w progu, próbując się rozeznać w atramentowoczarnych cieniach, iglicach, dźwigarach i przyporach. Zawołał, ale odpowiedziało mu tylko echo. Rachel znów się rozpłakała.

Drżał z zimna. Co chwila odwracał się gwałtownie, przekonany o obecności niewidzialnego obserwatora, która przyprawiała go o lodowaty dreszcz na karku, ale wszędzie widział tylko gęstniejące cienie i wyzierające spoza chmur pierwsze gwiazdy. Zawrócił do Sfinksa. Najpierw po prostu szedł żwawym krokiem, potem – na wysokości Nefrytowego Grobowca – zaczął biec. Wieczorny wiatr zawodził jak gromada zapłakanych dzieci.

– Niech to wszyscy diabli! – wysapał, znalazłszy się na podeście u szczytu schodów Sfinksa.

Brawne Lamia zniknęła. Nigdzie nie było widać ani jej, ani metalicznej pępowiny.

Przytulił mocniej Rachel do piersi i, klnąc jak szewc, wygrzebał z plecaka latarkę.

W korytarzu, dziesięć metrów od wejścia, natknął się na koc, którym była przykryta Brawne. Dalej nie znalazł już nic. Korytarze wiły się i rozwidlały, rozszerzały i zwężały; czasem strop obniżał się tak bardzo, że Sol musiał się czołgać, jedną ręką tuląc dziecko do piersi. Nie cierpiał tego Grobowca. Serce waliło mu jak opętane; właściwie nie zdziwiłby się specjalnie, gdyby nagle dostał zawału.

Ostatni wąski korytarz kończył się ślepo, w pustym pomieszczeniu. W miejscu, gdzie wcześniej metaliczny przewód wnikał w kamień, została tylko naga posadzka.

Trzymając latarkę w zębach, okładał kamień pięściami i próbował przepychać wielkie jak domy bloki skalne, jakby w ten sposób mógł otworzyć tajemne przejście, odkryć jakiś tunel.

Na próżno.

Przytulił mocniej Rachel i zaczął się wycofywać. W kilku miejscach źle skręcił i serce mało nie wyskoczyło mu z piersi, gdy zaczął się obawiać, że zabłądził. W końcu jednak rozpoznał jeden z korytarzy, dotarł nim do głównego i wyszedł na zewnątrz.

Zaniósł córeczkę do stóp schodów i ruszył przed siebie, byle dalej od Sfinksa. Zatrzymał się dopiero u wylotu doliny. Przysiadł na kamieniu, dysząc ciężko. Rachel leżała z buzią wtuloną w jego szyję, nie wydając żadnych dźwięków. Czuł tylko, jak plącze paluszkami jego brodę.

Wiatr wiał od strony pustkowia. Chmury rozproszyły się na chwilę i znów zgęstniały, zasłaniając gwiazdy. Grobowce w dolinie były jedynym źródłem światła. Sol obawiał się trochę, że przyśpieszone bicie serca przestraszy Rachel, ale ona spokojnie tuliła się do niego. Ciepło jej ciałka stanowiło wyraźną, namacalną pociechę.

– Niech to szlag! – szepnął.

Opiekował się Brawne Lamią. Opiekował się wszystkimi pielgrzymami – a teraz ich zabrakło. Natura naukowca kazała mu doszukiwać się we wszystkim prawidłowości, ziarenka morału obrosłego perłą doświadczeń, ale wydarzenia na Hyperionie były pozbawione wszelkiego ładu i sensu. Znalazł tu tylko chaos i śmierć.

Kołysząc dziecko, wodził wzrokiem po pustyni. Przyszło mu do głowy, że mógłby odejść, teraz, w tej chwili... pójść do wymarłego miasta albo do Wieży Chronosa... podążyć na północny zachód do Litoralu, albo na południowy wschód, do miejsca, w którym Góry Brzeżne schodzą do morza.

Drżącą dłonią potarł policzek. Nie, na pustkowiu nie znajdzie zbawienia. Opuszczenie doliny nie ocaliło Martina Silenusa. Dzierzbę widywano daleko na południe od Gór Brzeżnych, nawet w Endymionie i innych południowych miastach. Zresztą, nawet gdyby potwór ich oszczędził, umarliby z głodu i pragnienia. On sam wyżywiłby się korzonkami i mięsem drobnych gryzoni, zapijanymi wodą ze stopionego śniegu, ale zapas mleka dla Rachel był na wyczerpaniu, nawet po tym, jak Brawne przyniosła nową partię z Wieży Chronosa. Nagle uderzyło go, że zapas mleka i tak nie ma przecież żadnego znaczenia...

Za niespełna dzień zostanę całkiem sam.

Stłumił jęk. Determinacja, z jaką poświęcił się ratowaniu dziecka, kosztowała go dwie i pół dekady życia; przemierzył stokroć więcej lat świetlnych. Pragnienie uzdrowienia Rachel stało się na wpół namacalną siłą, niewyczerpanym źródłem energii, które dzielił z Sarai i pielęgnował po jej śmierci jak kapłan opiekujący się świętym ogniem w świątyni.

Nie, na Boga! Musiała w tym być jakaś prawidłowość. Cały ten ciąg pozornie przypadkowych wydarzeń na pewno miał jakieś drugie dno, jakiś moralny sens. Sol Weintraub gorąco w to wierzył i w oparciu o tę wiarę był gotowy zaryzykować życie własne i swojego dziecka.

Wstał, nieśpiesznie wrócił pod Sfinksa i wszedł po schodach. Z ocieplanego płaszcza i kilku koców uwił sobie i Rachel gniazdko na podeście. Hyperioński wiatr zawodził coraz głośniej. Grobowce Czasu świeciły coraz jaśniej.

Rachel leżała na jego brzuchu i piersi, z buzią przyciśniętą do jego ramienia. Drobniutkie rączki zaciskały się i rozluźniały, kiedy porzucała jawę na rzecz krainy dziecięcych snów. Sol słuchał jej równego oddechu, gdy zapadała coraz głębiej w sen, a na jej usteczkach wykwitały banieczki śliny. Chwilę później on również rozluźnił się i zasnął.

rozdział 30

Przyśnił mu się sen, który dręczył go regularnie, odkąd Rachel zapadła na chorobę Merlina.

Znajdował się we wnętrzu olbrzymiej budowli. Szczyty ogromnych jak sekwoje kolumn ginęły w mroku, a z góry padały lite snopy szkarłatnego światła. Towarzyszył im huk wielkiego pożaru trawiącego całe światy. Z przodu majaczyły dwa rubinowe owale.

Znał to miejsce. Wiedział, że za chwilę stanie przed ołtarzem, na którym będzie leżała Rachel – dwudziestokilkuletnia i nieprzytomna – i usłyszy nieznoszący sprzeciwu głos.

Przystanął na niewysokim tarasie i obrzucił wzrokiem znajomy widok. Jego córka – kobieta, którą razem z Sarai pożegnali, gdy wybierała się na dalekiego Hyperiona, aby tam prowadzić prace naukowe do doktoratu – leżała naga na ogromnym kamiennym bloku. Nad całą sceną czuwały dwa krwistoczerwone ślepia Dzierzby. Na ołtarzu leżał też długi kościany nóż o zakrzywionym ostrzu.

– Solu! – rozległ się głos. – Weź twą córkę jedyną, którą miłujesz, Rachel, udaj się do świata Hyperion i tam złóż ją w ofierze w jednym z miejsc, jakie ci wskażę.

Zatrząsł się z żalu i gniewu. Rwał włosy z głowy i krzyczał w mrok, powtarzając swoją pierwszą odpowiedź:

– Nie będzie więcej ofiar ani z dzieci, ani z rodziców. Nie będzie więcej ofiar. Czas posłuszeństwa i pokuty minął. Albo pomóż nam jako przyjaciel, albo odejdź na zawsze!

Poprzednio po tych słowach zrywał się huraganowy wiatr, narastało poczucie osamotnienia, a w ciemności było słychać oddalające się kroki. Tym razem jednak sen trwał. Powietrze nad ołtarzem zadrżało i nagle Rachel zniknęła. Został tylko nóż. Dwa rubinowe owale unosiły się w dalszym ciągu w powietrzu, wielkie jak płonące wewnętrznym żarem planety.

– Posłuchaj, Solu – zabrzmiał głos. Nie dobiegał jednak z góry, nie dudnił ogłuszająco, lecz szeptał mu prosto do ucha. – Od twojej decyzji zależy przyszłość rodzaju ludzkiego. Czy potrafisz złożyć Rachel w ofierze, kierując się miłością zamiast posłuszeństwem?

Od razu usłyszał odpowiedź w głowie i desperacko szukał odpowiednich słów. Nie będzie więcej ofiar, ani dziś, ani w przyszłości. Ludzkość dość się już wycierpiała przez swoje umiłowanie bogów i długie poszukiwania Boga.

Wspomniał stulecia, podczas których jego naród, Żydzi, paktował z Bogiem, żalił się, wyrzekał, skarżył na niesprawiedliwe traktowanie, ale zawsze – zawsze! – na koniec okazywał Mu posłuszeństwo, bez względu na cenę. Całe pokolenia zginęły w piecach pogardy, a tych, którzy przyszli po nich, okaleczały zimny ogień radiacji i na nowo rozniecona nienawiść.

Tym razem tak się nie stanie. Ani teraz, ani nigdy.

– Zgódź się, tatusiu.

Spuścił wzrok, czując, jak coś dotyka jego dłoni.

Rachel stała obok niego. Nie była ani noworodkiem, ani dorosłą kobietą, lecz ośmioletnią dziewczynką, którą zapamiętał dwukrotnie: kiedy dorastała i kiedy, cierpiąc na chorobę Merlina, starzała się wstecz. Jasnobrązowe włosy miała zaplecione w warkoczyk, nosiła wytartą dżinsową sukieneczkę i dziecięce trampki.

Wziął ją za rękę, najdelikatniej jak potrafił, żeby nie zrobić jej krzywdy. Ścisnęła jego dłoń. Nie mogło być mowy o złudzeniu, o ostatnim okrutnym żarcie Dzierzby. To była jego córka.

– Zgódź się, tatusiu.

Sol rozstrzygnął dylemat Abrahama, od którego okrutny Bóg wymagał posłuszeństwa. W relacji łączącej ludzkość z bóstwem nie było już miejsca na uległość. Co jednak należało począć, gdy dziecko wybrane na ofiarę samo dopominało się o spełnienie bożej zachcianki?

Sol uklęknął obok córki i rozłożył ręce.

– Rachel...

Objęła go z zapałem, jaki pamiętał z mnóstwa takich uścisków. Oparła mu brodę o ramię, żarliwie ścisnęła go rączkami i wyszeptała mu do ucha:

– Proszę cię, tatku, musimy się zgodzić.

Nie wypuścił jej z objęć. Czuł uścisk jej chudych ramion, dotyk policzka na policzku, i płakał bezgłośnie. Łzy wsiąkały mu w brodę, ale nie chciał odsuwać się od córki nawet na tę krótką chwilę, jakiej wymagałoby ich otarcie.

– Kocham cię, tato – wyszeptała Rachel.

Wstał, wierzchem dłoni otarł łzy i trzymając córkę za rączkę ruszył w stronę ołtarza.

* * *

Wydawało mu się, że spada. Obudził się, wyciągając odruchowo ręce po dziecko. Rachel spała na jego piersi, ssąc kciuk zaciśniętej piąstki, ale kiedy usiadł gwałtownie, obudziła się z płaczem, jak każde wyrwane ze snu niemowlę. Wstał gwałtowanie, rozrzucając koce i płaszcz i tuląc córeczkę do piersi.

Był dzień, najprawdopodobniej późny poranek. Przespali pół nocy, porę brzasku i czas, kiedy słońce zakradało się do doliny. Sfinks górował nad nimi niczym olbrzymi drapieżca, którego potężne przednie łapy obejmowały po bokach schody.

Rachel zawodziła przeraźliwie. Na jej twarzyczce malował się wstrząs wywołany przebudzeniem. Była głodna i wyczuwała trapiący ojca lęk. Sol stał w pełnym słońcu, nie bacząc na zalewający go żar, i huśtał małą na rękach. Zmienił jej pieluszkę, podgrzał odrobinę mleka i zaczął ją karmić, aż donośny płacz przeszedł w błogie gulgotanie. Poczekał, aż się jej odbije, i, spacerując, ukołysał ją do snu.

Do jej „urodzin” zostało niecałe dziesięć godzin. Wtedy zajdzie słońce i Rachel zostanie dosłownie kilka minut życia. Nie pierwszy raz Sol żałował, że Grobowiec Czasu nie jest szklanym gmaszyskiem symbolizującym wszechświat i rządzące nim bóstwo. Mógłby wtedy tak długo rzucać weń kamieniami, aż nie zostałaby ani jedna cała szyba.

Próbował sobie przypomnieć szczegóły snu, ale bezlitosny blask hyperiońskiego słońca bezpowrotnie unicestwił ciepłe, kojące wspomnienia. Pamiętał tylko szeptane prośby Rachel. Na myśl o tym, że miałby ją złożyć Dzierzbie w ofierze, żołądek zaciskał mu się w supeł.

– Już dobrze – szeptał, kiedy wiercąc się i wzdychając, zmierzała ku bezpiecznej przystani snu. – Już dobrze, maleńka. Statek konsula zaraz tu będzie. Lada chwila.

* * *

Do południa statek nie przyleciał. Sol przechadzał się po dolinie, nawołując zaginionych i śpiewając Rachel na wpół zapomniane piosenki i kołysanki. Była taka mała i drobna: po narodzinach ważyła sześć funtów i trzy uncje, a mierzyła dziewiętnaście cali. Uśmiechnął się na wspomnienie starych jednostek miar i wag, używanych w świecie, z którego pochodził.

Późnym popołudniem obudził się z drzemki w cieniu wyciągniętej łapy Sfinksa, wstał, podnosząc budzącą się Rachel, i patrzył, jak statek kosmiczny przecina lazurową kopułę nieba.

– Jest! – zawołał.

Rachel poruszyła się żwawo, jakby w odpowiedzi na jego okrzyk.

Słup błękitnego ognia z dysz pałał oślepiającą jasnością, typową dla silników jądrowych pracujących w atmosferze. Sol podskakiwał jak dziecko, przepełniony ulgą i radością, jakich nie zaznał od dawna; biegał tam i siam, darł się jak opętany, aż zaniepokojona Rachel zaczęła pochlipywać. Zatrzymał się i podniósł ją wysoko. Wiedział, że mała nie umie jeszcze zogniskować wzroku, ale chciał, żeby doceniła piękno lądującego statku, który znad wysokich gór przemieszczał się właśnie nad pustynię.

– Udało mu się! – wołał. – Przyleciał! Statek nas...

Potrójny głuchy łoskot poniósł się nad doliną. Najpierw rozległ się podwójny grom dźwiękowy, kiedy statek gwałtownie wytracał prędkość i schodził poniżej bariery dźwięku. Trzeci huk zwiastował jego zniszczenie.

Sol patrzył z niedowierzaniem, jak lśniący punkt u nasady długiego jęzora płomieni urósł gwałtownie, zapłonął jasno jak słońce, spuchł w kulę ognia i wrzących gazów, która wchłonęła statek, i eksplodował dziesiątkami tysięcy płonących odłamków.

Rachel głośno płakała. Sol zaciskał mocno powieki, próbując się pozbyć zalegających pod nimi powidoków.

– Mój Boże... – wyszeptał. – Mój Boże.

Statek uległ całkowitemu zniszczeniu. Wtórne eksplozje rozdzierały powietrze, niektóre odległe nawet o trzydzieści kilometrów. Deszcz odłamków, wlokących za sobą ogony dymu i ognia, spadał na pustynię, na góry i na ciągnące się za górami Morze Traw.

– Mój Boże...

Usiadł na ciepłym piasku. Był zbyt wyczerpany, żeby płakać, zbyt wypalony, by robić cokolwiek poza kołysaniem dziecka, dopóki nie przestało płakać.

Dziesięć minut później zobaczył na niebie dwie kolejne ogniste smugi. Kierowały się na południe. Jedna wybuchła – ale tak daleko, że dźwięk eksplozji w ogóle do niego nie dotarł. Druga zniknęła mu z oczu za Górami Brzeżnymi.

– Może to nie był konsul – wyszeptał. – Może to statek Wygnańców. Może konsul jednak po nas przyleci.

Ale statek nie pojawił się nawet w porze, gdy światło maleńkiego słońca Hyperiona padło na urwisko, a cienie wyciągnęły macki po siedzącego przed Sfinksem Sola. Nie zjawił się również, gdy dolinę pochłonął zmierzch.

Rachel zostało niecałe pół godziny życia. Sol sprawdził pieluszkę, stwierdził, że jest sucha, i podał córeczce mleko z ostatniego pakietu odżywczego. Jedząc, wpatrywała się w niego wielkimi ciemnymi oczami, jakby próbowała wyczytać coś z jego twarzy. Przypomniał sobie te pierwsze chwile, w których trzymał ją na rękach, gdy Sarai odpoczywała pod ciepłym kocem. Dziecięce oczy patrzyły wtedy tak samo, zadając te same pytania i wyrażając to samo zadziwienie światem.

Wieczorny wiatr pędził chmury nad doliną. Niewyraźne dudnienie na południowym zachodzie przeszło najpierw w odległe grzmoty, a potem zaczęło rozbrzmiewać z ohydną regularnością artylerii: najprawdopodobniej słyszał eksplozje plazmowe lub jądrowe, pięćset lub więcej kilometrów od doliny. Przez dziury w chmurach oglądał ognisty deszcz meteorów kreślących na niebie zakrzywione trajektorie: albo pociski balistyczne, albo lądowniki. Tak czy inaczej – śmierć dla Hyperiona.

Udał, że ich nie widzi, i śpiewał cicho kończącej posiłek Rachel. Wcześniej wyszedł z nią do wylotu doliny, teraz jednak wrócił powoli pod Sfinksa. Poświata Grobowców była niezwykle intensywna; nigdy przedtem tak nie wyglądały. Mieniły się ostrym światłem, jak zjonizowany gaz w neonowych rurach. Ostatnie promienie zachodzącego słońca upodabniały niskie chmury do pastelowych płomieni.

Do narodzin Rachel zostały niespełna trzy minuty. Nawet gdyby zjawił się teraz statek konsula, Sol nie zdążyłby wejść na pokład i złożyć córki w sarkofagu kriogenicznym.

Zresztą nie chciał tego robić.

Powoli wspiął się po schodach. Myślał o tym, że dwadzieścia sześć lat wcześniej Rachel pokonała tę samą drogę, nie domyślając się, co ją czeka w mrocznym lochu.

Przystanął na szczycie schodów i odetchnął głęboko. Gęste jak melasa światło słońca wypełniało całe niebo; skrzydła i górna część korpusu Sfinksa płonęły. Sam Grobowiec jakby uwalniał nagromadzone za dnia światło – tak jak skały na hebrońskiej pustyni, po której Sol błąkał się przed laty, szukając oświecenia i znajdując tylko smutek. Powietrze drżało od nadmiaru blasku. Wiatr się nasilał: na przemian to podrywał piasek z dna doliny, to osadzał go na ziemi.

Sol przyklęknął na jedno kolano i odwinął okrywający Rachel kocyk. Została tylko w bawełnianym ubranku noworodka. Jak w beciku.

Wierciła się. Buzię miała wilgotną, czerwoną z fioletowym odcieniem, rączki drobne i czerwone z wysiłku, jakiego wymagało ciągłe ich zaciskanie i rozluźnianie. Tak samo wyglądała, kiedy lekarz podał ją Solowi po porodzie – i on tak samo się jej przyglądał jak w tej chwili. Dopiero potem położył ją na brzuchu Sarai, żeby i ona mogła obejrzeć córkę.

– Boże... – Sapnął i uklęknął na oba kolana.

Teraz naprawdę klęczał.

Cała dolina zadrżała jak przy trzęsieniu ziemi. Daleko z południa dobiegały stłumione grzmoty eksplozji, ale głównym zmartwieniem Sola był w tej chwili emanujący przerażającą poświatą Sfinks. Cień Weintrauba sięgał pięćdziesiąt metrów za jego plecy, miotając się po całych schodach i dnie doliny, gdy Grobowiec wibrował i pulsował światłem. Kątem oka Sol widział, że pozostałe Grobowce również jarzą się oślepiająco – niczym olbrzymie, barokowe reaktory jądrowe na sekundę przed stopieniem rdzenia.

Wejście do Sfinksa rozbłysło błękitem, fioletem, wreszcie straszliwą bielą. Za Grobowcem, na płaskowyżu wznoszącym się nad Doliną Grobowców Czasu, materializowało się niewiarygodne drzewo. Gigantyczny pień i ostre gałęzie sięgały chmur i przebijały je na wylot. Sol zerknął na nie przelotnie, zobaczył trzymetrowe kolce z ponadziewanymi makabrycznymi owocami i wrócił spojrzeniem do Sfinksa.

Zawył wiatr. Zagrzmiało. Z ziemi podniósł się tuman karmazynowego pyłu; w nieziemskim świetle Grobowców przywodził na myśl kurtynę z drobinek skrzepłej krwi. Pojedyncze głosy coś krzyczały, odpowiadał im chóralny, przenikliwy wrzask.

Sol nie zwracał na to wszystko uwagi. Widział tylko twarz córki i majaczący w progu Sfinksa cień.

Dzierzba wynurzył się z Grobowca. Musiał się schylić, by wieńczące jego trzymetrową sylwetkę ostrza zmieściły się pod nadprożem. Wyszedł na portyk Sfinksa i szedł dalej – na wpół żywa istota, na wpół rzeźba, krocząca z ponurą determinacją bestii z sennego koszmaru.

Dogorywające światło dnia zalśniło mu na korpusie, spłynęło kaskadą po wypukłej piersi na sterczące z niej kolce, zamigotało na brzytwiastych palcach i skalpelach wyrastających z każdego stawu. Tuląc Rachel do piersi, Sol patrzył prosto w dwa rozpalone do czerwoności wielościenne piece, które u Dzierzby pełniły rolę oczu. Blask zachodzącego słońca przeszedł w krwawą poświatę z powtarzającego się snu Weintrauba.

Dzierzba obrócił głowę idealnie płynnym gestem – dziewięćdziesiąt stopni w prawo, dziewięćdziesiąt w lewo, jakby taksował wzrokiem swoje włości. Postąpił trzy kroki naprzód i zatrzymał się niespełna dwa metry od Sola. Uniósł wszystkie cztery ręce. Rozprostował sztyletowate palce.

Sol nie wypuszczał Rachel z rąk. Miała wilgotną skórę i plamy na buzi, wynikłe z wysiłku narodzin. Pozostały tylko sekundy. Wydawało się, że jej gałki oczne poruszają niezależnie, ale spojrzenie obojga oczu zogniskowało się na Solu.

Przypomniał sobie sen.

Zgódź się, tatusiu.

Dzierzba pochylił głowę tak nisko, że dwoje rubinowych oczu wpatrywało się tylko w Sola i jego dziecko. Lśniące jak rtęć szczęki rozwarły się lekko, odsłaniając liczne szeregi i warstwy stalowych zębów. Czworo ramion wyciągnęło się w przód, zwrócone dłońmi do góry, zatrzymując się pół metra od twarzy Sola.

Zgódź się, tatusiu.

Sol przypomniał sobie sen, przypomniał sobie uścisk Rachel i zrozumiał, że na końcu, gdy wszystko inne obraca się w pył, lojalność wobec tych, których kochamy, jest jedyną rzeczą, którą możemy zabrać ze sobą do grobu. A wiara – prawdziwa wiara – polega na ufności w tę miłość.

Podniósł nowo narodzone umierające dziecko, z którego płuc wydobywał się właśnie pierwszy i ostatni w życiu krzyk, i podał je Dzierzbie.

Ledwie pozbył się tego niewielkiego brzemienia, natychmiast zakręciło mu się w głowie. Dzierzba wziął od niego Rachel i cofnął się o krok. Otulił go nimb światła.

Za Sfinksem cierniowe drzewo zmaterializowało się do końca, przestało migotać, znalazło się w jednej fazie z teraźniejszością i stało się niebywale wyraziste.

Sol zrobił krok w przód, wyciągając ręce w błagalnym geście, lecz Dzierzba w tej chwili rozpłynął się w powodzi światła i zniknął. Wybuch rozdarł chmury. Fala uderzeniowa powaliła Sola na kolana.

Wokół otwierały się Grobowce Czasu.

część trzecia

rozdział 31

Obudzono mnie. Nie byłem tym zachwycony.

Przeturlałem się na bok, przeklinając niespodziewany potop światła. Na skraju łóżka siedział Leigh Hunt ze wstrzykiwaczem w dłoni.

– Wziął pan tyle pigułek nasennych, że mógłby przespać cały dzień – powiedział. – A tu pora wstać.

Usiadłem, podrapałem się po zarośniętym podbródku i spojrzałem na niego spode łba.

– Kto panu pozwolił włamywać się do mojego pokoju, do diabła?!

Wymówienie tych słów kosztowało mnie tyle wysiłku, że dostałem ataku kaszlu. Hunt przyniósł mi z łazienki szklankę wody.

– Proszę.

Wypiłem, daremnie starając się okazać mu swój gniew między jednym i drugim napadem kaszlu. Resztki snu rozproszyły się jak poranna mgła. Ogarnęło mnie przemożne poczucie straty.

– Proszę się ubrać – powiedział Hunt, wstając. – Za dwadzieścia minut ma się pan stawić u przewodniczącej w gabinecie. Kiedy pan sobie smacznie spał, wiele się wydarzyło.

Przetarłem oczy i podrapałem się po głowie.

– Na przykład?

Hunt uśmiechnął się kostycznie.

– Radzę skorzystać z datasfery. A potem pędzić do Gladstone. Dwadzieścia minut, M. Severn.

I wyszedł.

Posłuchałem jego rady.

Można powiedzieć, że pod pewnymi względami datasfera przypomina ocean ze Starej Ziemi, oglądany w różnych stopniach wzburzenia. W zwykły dzień wygląda jak spokojne morze, po którym przebiegają czasem intrygujące zmarszczki. Podczas kryzysów burzy się i pieni. Ale tego dnia w datasferze szalał prawdziwy sztorm. Wszystkie normalne drogi dostępu zostały zablokowane, grzywacze stale aktualizowanych informacji potęgowały ogólne zamieszanie, system był przeciążony żądaniami alokacji pamięci i transferów środków finansowych, a Wszechrzecz, zazwyczaj postrzegana jako wielopoziomowy tygiel informacji i politycznych dysput, przypominała orkan chaosu; zapomniane wyniki głosowań i nikomu niepotrzebne plany obrad przelatywały mi nad głową jak postrzępione chmury.

– Mój Boże... – wyszeptałem.

Mimo że rozłączyłem się prawie od razu, nadal czułem napór informacji na implanty i mózg. Wojna. Niespodziewane natarcie. Groźba zniszczenia Sieci. Żądania dymisji Gladstone. Zamieszki na dziesiątkach planet. Sterowana przez Kult Dzierzby rebelia na Lususie. Flota kosmiczna ARMII opuszczająca układ Hyperiona w rozpaczliwej próbie wzmocnienia frontu – ale wszystko to za późno, za późno. Hyperion zaatakowany. Groźba inwazji za pośrednictwem transportali.

Wstałem, pobiegłem nago do łazienki, wziąłem prysznic i w rekordowym tempie spłukałem ciało ultradźwiękami. Hunt albo ktoś z jego ludzi zostawił mi oficjalny szary garnitur i pelerynę. Ubrałem się pośpiesznie, zaczesując mokre włosy do góry.

Nie wypadało kazać na siebie czekać przewodniczącej Senatu Hegemonii Człowieka. Byłoby to niedopuszczalne.

* * *

– Najwyższy czas – powiedziała Meina Gladstone, gdy stanąłem w progu jej prywatnego apartamentu.

– No, do kurwy nędzy, co pani najlepszego zrobiła?! – bluznąłem.

Zamurowało ją na chwilę. Najwyraźniej nie przywykła do tego, by zwracano się do niej w taki sposób.

No to ma pecha, pomyślałem.

– Nie zapominaj, kim jesteś, Severn – odparła oschle. – I kim ja jestem.

– Sam już nie wiem, kim jestem. A co do pani... Całkiem prawdopodobne, że mam przed sobą największego masowego mordercę od czasów Horace’a Glennona-Heighta. Dlaczego, do diabła ciężkiego, dopuściła pani do wybuchu wojny?!

Znów zaniemówiła i rozejrzała się po pokoju. Byliśmy sami. Pokój gościnny w apartamentach przewodniczącej był wydłużony, pogrążony w miłym półmroku i ozdobiony dziełami sztuki ze Starej Ziemi – ale w tej chwili nawet ściany obwieszone oryginalnymi van Goghami nie zrobiłyby na mnie wrażenia. Nie odrywałem wzroku od Gladstone. Zamiast lincolnowskiego oblicza miałem przed sobą po prostu twarz starej kobiety, słabo widoczną w sączącym się przez żaluzje dziennym świetle. Spojrzała mi w oczy, ale zaraz znów odwróciła wzrok.

– Przepraszam – burknąłem, bynajmniej nie pojednawczym tonem. – Pani wcale do niej nie dopuściła, tylko doprowadziła! Mam rację?

– Nie, Severn, nie doprowadziłam do wojny – odparła cicho, prawie szeptem.

– Głośniej, proszę. – Zacząłem się przechadzać pod oknami. Światło przenikające przez żaluzje kładło się na moim ciele jak malowane prążki. – Poza tym nie jestem Josephem Severnem.

Gladstone uniosła brwi.

– Mam do pana mówić „M. Keats”?

– Może mnie pani nazywać Nieczłowiekiem. Kiedy przyjdą inni cyklopi, powie im pani, że Nieczłowiek panią oślepił. Odejdą, sądząc, że taka była wola bogów.

– Zamierza pan mnie oślepić?

– W tej chwili mógłbym pani skręcić kark i nie odczułbym najmniejszych wyrzutów sumienia. Zanim ten tydzień się skończy, zginą miliony ludzi. Jak mogła pani do tego dopuścić?

Przytknęła palce do dolnej wargi.

– W przyszłość wiodą tylko dwie drogi – powiedziała. – Wojna i całkowita niepewność jutra, albo pokój i stuprocentowo pewne unicestwienie. Wybrałam wojnę.

– Kto tak powiedział? – W moim głosie ciekawość wzięła górę nad złością.

– Takie są fakty. – Gladstone zerknęła na wyświetlacz komlogu. – Za dziesięć minut mam wystąpić na forum Senatu i ogłosić stan wojny. Niech mi pan powie, co słychać u pielgrzymów na Hyperionie.

Założyłem ręce na piersi i spojrzałem na nią spode łba.

– Powiem, jeśli mi pani coś obieca.

– Obiecam, jeśli będę mogła.

Zawahałem się. Zrozumiałem nagle, że nie ma we wszechświecie takiej siły, która zmusiłaby tę kobietę do wystawienia czeku in blanco.

– Niech będzie. Chcę, by skontaktowała się pani przez hiperłącze z Hyperionem, uwolniła z aresztu należący do konsula statek i posłała kogoś w górę Hoolie, aby odszukał samego konsula. Jest około stu trzydziestu kilometrów od stolicy, niedaleko śluzy w Karli. Może być ranny.

Gladstone zamyśliła się i pokiwała głową.

– Dobrze, poślę kogoś do Karli. Ale uwolnienie statku uzależniam od tego, co od pana usłyszę. Czy pozostali pielgrzymi żyją?

Podwinąłem pelerynę i usiadłem na sofie.

– Niektórzy tak.

– Co z córką Byrona Lamii, Brawne?

– Dzierzba ją zabrał. Przez jakiś czas była nieprzytomna i podpięta do datasfery za pośrednictwem jakiegoś złącza neuronowego. Śniło mi się... szybowała swobodnie, zjednoczona z pierwszą zrekonstruowaną personą Keatsa. Zamierzali wejść w datasferę... Nie, w megasferę, w głąb wymiarów i kanałów informacyjnych we wnętrzu Jądra, o których nigdy nie myślałem jak o ogólnodostępnej „sferze”.

– Żyje? – spytała w napięciu Gladstone.

– Nie wiem. Jej ciało zniknęło, a Hunt mnie obudził zanim zdołałem ustalić, w którym miejscu jej persona wniknęła w megasferę.

Gladstone pokiwała głową.

– Co z pułkownikiem?

– Moneta gdzieś go zabrała. To ta kobieta, która chyba mieszka w poruszających się wskroś czasu Grobowcach. Kiedy go ostatnio widziałem, zamierzał rzucić się z gołymi rękami na Dzierzbę. A właściwie na całe tysiące Dzierzbów.

– Przeżył to?

Rozłożyłem ręce.

– Nie wiem. To tylko sny. Urywki. Strzępki wrażeń.

– Poeta?

– Dzierzba uprowadził Silenusa i nadział go na jeden z kolców cierniowego drzewa. Później mignął mi jeszcze, kiedy śniłem o Kassadzie. Żył wtedy. Nie wiem, jak to możliwe, ale żył.

– Chce pan powiedzieć, że drzewo cierniowe istnieje naprawdę? Że nie jest wymysłem propagandystów Kultu Dzierzby?

– Zdecydowanie tak. Jest jak najbardziej rzeczywiste.

– A konsul, jak rozumiem, opuścił dolinę. Chciał wrócić do stolicy?

– Miał ze sobą odziedziczoną po babce aeromatę. Działała bez zarzutu, aż do okolic śluzy w Karli, jak już mówiłem... Tam konsul spadł z matą do rzeki. Nie, nie wiem, czy przeżył – dodałem, uprzedzając następne pytanie.

– A co z księdzem? Co z ojcem Hoytem?

– Krzyżokształt wskrzesił go jako Paula Duré.

– Prawdziwego Paula Duré? Czy bezmyślną kopię?

– Nie, to prawdziwy Duré. Chociaż... ułomny, w pewnym sensie. Zniechęcony.

– Nadal jest w dolinie?

– Nie. Wszedł do jednego z Grobowców Jaskiniowych. Nie wiem, co się z nim później stało.

Gladstone znów spojrzała na komlog. Próbowałem sobie wyobrazić chaos królujący w murach gmachu rządowego... na całej planecie... w całej Sieci. Przewodnicząca schroniła się na kwadrans w swoich apartamentach, aby odpocząć przed przemówieniem w Senacie. Całkiem możliwe, że drugiej takiej szansy nie będzie miała przez kilka następnych tygodni. A może już nigdy.

– Kapitan Masteen?

– Nie żyje. Został pochowany w dolinie.

Wzięła głęboki wdech.

– Weintraub i dziecko?

Pokręciłem głową.

– Śniły mi się sceny w przypadkowej kolejności, przemieszane... jakby poza czasem. Wydaje mi się, że to wszystko już się wydarzyło, ale mogę się mylić. – Podniosłem wzrok. Gladstone czekała cierpliwie. – Rachel zostały dosłownie sekundy życia, kiedy zjawił się Dzierzba. Sol mu ją oddał, a Dzierzba, jeśli dobrze widziałem, zabrał ją ze sobą do Sfinksa. Grobowce płonęły jasnym światłem. Wychodzili z nich... następni Dzierzbowie.

– Czyli Grobowce się otworzyły?

– Tak.

Gladstone dotknęła komlogu.

– Hunt? Niech oficer dyżurny z centrum łączności skontaktuje się z Theo Lane’em i odpowiednimi funkcjonariuszami ARMII na Hyperionie. Proszę uwolnić statek, który kazałam aresztować. Powiedz też gubernatorowi, że za chwilę będę miała dla niego poufną wiadomość. – Komlog zaświergotał coś w odpowiedzi. Gladstone spojrzała na mnie. – Było w pańskich snach coś jeszcze?

– Obrazy. Słowa. Nie do końca rozumiem, co się dzieje. Zrelacjonowałem pani najważniejsze fakty.

Przewodnicząca uśmiechnęła się słabo.

– Zdaje pan sobie sprawę z tego, że śni pan o wydarzeniach, które wykraczają poza możliwości percepcyjne tamtej persony Keatsa?

Milczałem, wstrząśnięty znaczeniem jej słów. Kiedy wcześniej śniłem o pielgrzymach, wykorzystywałem jakiś nieznany mi mechanizm łączący mnie – za pośrednictwem Jądra i prymitywnej hyperiońskiej datasfery – z personą Keatsa zapisaną na wszczepionym Brawne Lamii zwoju Schröna. Teraz jednak persona została uwolniona, a datasfera uległa zniszczeniu. Nawet odbiornik hiperłączowy nie może odebrać komunikatu, jeśli nie istnieje nadajnik, który by go wysłał.

Gladstone spoważniała.

– Potrafi pan to wytłumaczyć?

– Nie. Może to jednak były zwykłe sny, nic więcej.

Wstała.

– Może coś się wyjaśni, kiedy znajdziemy konsula. Jeżeli go znajdziemy. Albo kiedy statek wyląduje w dolinie. Za dwie minuty muszę być w Senacie. Ma pan dla mnie coś jeszcze?

– Jedno pytanie. Kim jestem? Co tu robię?

Znowu ten dyskretny uśmiech.

– Wszyscy zadajemy sobie to samo pytanie, M. Sev... M. Keats.

– Ja nie żartuję. Mam wrażenie, że pani zna odpowiedź lepiej ode mnie.

– TechnoJądro przysłało pana, by był pan moim łącznikiem z pielgrzymami i wszystko obserwował. Jest pan przecież artystą. Poetą.

Odchrząknąłem i również wstałem. Podeszliśmy do prywatnego transportalu, który miał ją przenieść wprost do sali obrad Senatu.

– Po co komu obserwator, skoro czeka nas koniec świata?

– Niech się pan sam przekona. Proszę obejrzeć ten koniec świata na własne oczy.

Podała mi mikrokartę do komlogu. Podłączyłem ją i spojrzałem na ekran. Był to uniwersalny chip autoryzacyjny, otwierający przede mną wszystkie transportale w Sieci – publiczne, prywatne i wojskowe. Bilet na koniec świata.

– A jeśli zginę?

– Wtedy nie poznamy odpowiedzi na pańskie pytania.

Gladstone musnęła mój nadgarstek, odwróciła się do mnie plecami i przeszła przez portal.

Długo jeszcze stałem bez ruchu w jej apartamencie, ciesząc się światłem, ciszą i sztuką. Na jednej ze ścian naprawdę wisiał autentyczny van Gogh, wart fortunę, jaką mało która planeta byłaby w stanie wyłożyć. Obraz przedstawiał pokój artysty w Arles. Obłęd wcale nie jest nowym wynalazkiem.

W końcu wyszedłem i dałem się prowadzić komlogowi przez labirynt korytarzy gmachu rządowego, dopóki nie trafiłem do głównego węzła transportalowego. Tam przeszedłem przez portal i udałem się na poszukiwanie końca świata.

* * *

Przez Sieć przebiegały dwie ogólnodostępne arterie spięte transportalami: Promenada i rzeka Tetyda. Przeniosłem się na Promenadę, na półkilometrowy skrawek Tsingtao-Hsishuang-Panna łączący się z jednej strony z Nową Ziemią, a z drugiej z krótkim nadmorskim paskiem Nevermore. Tsingtao-Hsishuang-Panna należała do planet zagrożonych pierwszą fazą inwazji – od najazdu Wygnańców dzieliły ją trzydzieści cztery godziny. Nowa Ziemia znalazła się na drodze drugiej fali, której cele właśnie podawano do publicznej wiadomości. Tutaj pierwszy wróg miał się pojawić za nieco więcej niż standardowy tydzień. Szturm na położoną daleko w głębi Sieci Nevermore zająłby Wygnańcom ładne kilka lat.

Nie było żadnych widocznych oznak paniki. Zamiast wylegać na ulice, ludzie masowo łączyli się z datasferą i Wszechrzeczą. Przemierzając wąskie uliczki Tsingtao, słyszałem dobiegający z tysięcy odbiorników i komlogów głos Gladstone. Stanowił niecodzienne tło dla przekrzykujących się straganiarzy i syku opon na mokrym asfalcie, gdy elektryczne riksze przemykały z cichym buczeniem po napowietrznych pasażach transportowych.

– ...jak to przed prawie ośmiuset laty powiedział pewien przywódca, zwracając się do swojego narodu w przededniu wybuchu wojny: „Mam dla was krew, znój, łzy i pot”. Pytacie, jaka jest nasza polityka? Odpowiadam: wojna. Będziemy toczyć wojnę w kosmosie, na lądzie, w powietrzu i na morzu, wszystkimi siłami i z całym zapałem, jakiego dodaje nam poczucie słuszności sprawiedliwości. Oto nasza polityka...

W strefie przygranicznej Tsingtao i Nevermore kręciło się sporo żołnierzy, ale przepływ pieszych cywilów nie był chyba większy niż zwykle. Zastanawiałem się, kiedy ARMIA zarekwiruje Promenadę jako drogę dla swoich pojazdów i czy będą wtedy jechały na front, czy wręcz odwrotnie.

Przeszedłem na Nevermore. Ulice były suche, poza tymi miejscami, w których burzący się trzydzieści metrów niżej ocean roztrzaskiwał się o kamienne szańce Promenady i bryzgał wodą na bruk. Niebo miało tradycyjny w tym świecie posępny kolor zszarzałej ochry, jakby w środku dnia zapanował złowieszczy półmrok. Kamienne sklepiki lśniły światłem i pyszniły się wyłożonymi towarami. Na ulicach ruch był mniejszy niż zazwyczaj. Ludzie zbierali się w sklepach, z pochylonymi głowami przysiadali na murkach i ławkach i słuchali, wodząc wokół wzrokiem.

– ...zapytacie, jaki przyświeca nam cel? Odpowiem jednym słowem: zwycięstwo. Zwycięstwo za wszelką cenę, zwycięstwo wbrew wszystkiemu, zwycięstwo bez względu na to, jak długa i trudna wiedzie do niego droga. Albowiem bez zwycięstwa nie można mówić o przetrwaniu...

Odstałem chwilę w niedługiej kolejce przy głównym terminalu transportalowym w Edgartown, wprowadziłem kod Mare Infinitum i przeszedłem przez portal.

Powitało mnie – jak zawsze na Mare – zielone, bezchmurne niebo. Ocean pod pływającym miastem miał jeszcze głębszy zielony odcień. Pływające farmy wodorostów ciągnęły się po horyzont. Znalazłem się z dala od Promenady i tłum szybko się przerzedził: deptaki świeciły pustkami, niektóre sklepy były zamknięte. Grupa mężczyzn zebrała się na przystani, słuchając wiadomości ze stareńkiego odbiornika hiperłączowego. Głos Gladstone brzmiał sucho i metalicznie w przesyconym morską solą powietrzu:

– ...żołnierze ARMII zajmują stanowiska bojowe, zdeterminowani i doskonale przygotowani do tego, by ocalić nie tylko zagrożone światy, ale całą Hegemonię Człowieka przed najohydniejszą i najbardziej bezwzględną ze wszystkich tyranii, jakie kiedykolwiek splamiły karty historycznych kronik...

Do inwazji na Mare Infinitum zostało osiemnaście godzin. Spojrzałem w niebo, podświadomie spodziewając się ujrzeć pierwsze jednostki roju Wygnańców, jakieś oznaki gotowości orbitalnych systemów obronnych albo chociaż ruchy wojsk w przestrzeni okołoplanetarnej. Niebo było jednak puste, dzień ciepły, a miasto kołysało się łagodnie na powierzchni oceanu.

Wrota Niebios znalazły się na czele listy światów zagrożonych inwazją. Wyszedłem z portalu dla VIP-ów w Błotnisku i z wysokości Wzgórz Rifkina spojrzałem na piękne miasto o zgoła nieadekwatnej nazwie. Był środek nocy i na ulice wyjechały mechaczyściciele; ich szczoty i myjki ultradźwiękowe buczały cicho na bruku. Nie był to jednak jedyny ruch w okolicy: do publicznego terminalu na Wzgórzach Rifkina ustawił się długi sznureczek milczących ludzi; na dole, przed portalami na deptaku, kolejki były jeszcze dłuższe. Wszędzie kręcili się odziani w brązowe pancerne kombinezony funkcjonariusze miejscowej policji, nigdzie natomiast nie widziałem żołnierzy, którzy mieliby wzmocnić szyki obronne Wrót Niebios.

Ludzie stojący w kolejkach nie wyglądali na miejscowych (właściciele posiadłości na Wzgórzach Rifkina i przy deptaku z pewnością mieli do dyspozycji prywatne transportale), a raczej na robotników zatrudnionych przy terraformowaniu odległych terenów, położonych daleko za parkami i lasami paproci. Niewiele rozmawiali, ale też nie sprawiali wrażenia specjalnie wystraszonych. Przesuwali się do przodu z taką samą cierpliwością i stoicyzmem jak rodzina w kolejce do lunaparku. Niewielu miało większy bagaż; większości wystarczył plecak lub torba podróżna.

Czyżbyśmy byli do tego stopnia powściągliwi, zastanawiałem się, że umiemy zachować godność i zimną krew nawet w obliczu inwazji wroga?

Na Wrotach Niebios do godziny zero zostało trzynaście godzin. Przełączyłem komlog na odbiór Wszechrzeczy.

– ...jeżeli zdołamy odeprzeć to zagrożenie, światy, które kochamy, pozostaną wolne, a Sieć wkroczy bez przeszkód w świetlaną przyszłość. Jeżeli jednak przegramy, wówczas Sieć, Hegemonia i wszystko, co znamy i na czym nam zależy, zatonie w otchłannych mrokach nowego średniowiecza, okrutniejszego i o wiele dłuższego niż poprzednie, we wszechświecie, w którym zdobycze nauki zostaną splugawione, a ludzka wolność podeptana. Przyjmijmy zatem na swoje barki dziejowy obowiązek. Stańmy dumnie, by w przyszłości, nawet za dziesięć tysięcy lat, jeśli Hegemonia Człowieka i Protektorat przetrwają aż tak długo, potomni mogli o nas powiedzieć: „W godzinie próby spisali się na medal”.

W cichym, pachnącym świeżą zielenią mieście wybuchła strzelanina. Najpierw dobiegł mnie terkot kartaczownic, potem basowe dudnienie policyjnych ogłuszaczy, wreszcie jazgot i skwierczenie laserów bojowych. Tłum na deptaku ruszył wzburzoną falą w stronę terminalu, gdy z parku wyłonili się policjanci w pełnym rynsztunku. Potężne halogenowe reflektory zalały ludzi powodzią światła, a policja zaczęła nawoływać ich przez megafony do rozejścia się. Tłum się zawahał. Zafalował w przód i w tył, jak meduza pochwycona w zdradzieckie morskie prądy, po czym – ponaglany coraz bliższą strzelaniną – naparł na portale.

Policja wystrzeliła ładunki z gazem łzawiącym i granaty ogłuszające. Przed terminalem wyrosła wibrująca ściana fioletowego pola siłowego. Rój policyjnych EM-ów i śmigów ochrony nadleciał na niskiej wysokości, dźgając tłum promieniami szperaczy. Jeden ze snopów światła padł na mnie, zatrzymał się do chwili uzyskania sygnału identyfikacyjnego z mojego komlogu i prześliznął dalej. Zaczęło padać.

Tyle, jeśli chodzi o naszą powściągliwość.

Policjanci otoczyli publiczny terminal na Wzgórzach Rifkina. Sami korzystali z prywatnego transportalu Protektoratu Atmosferycznego, przez który i ja wcześniej przeszedłem. Postanowiłem zmienić miejsce pobytu.

* * *

Komandosi ARMII pilnowali budynku rządowego i sprawdzali wszystkich przybyszów, mimo że tutejszy transportal należał do najtrudniej dostępnych w całej Sieci. Przeszedłem przez trzy posterunki, zanim znalazłem się w mieszkalnym skrzydle gmachu, gdzie znajdował się także i mój apartament. W pewnym momencie strażnicy opróżnili westybul z ludzi i zablokowali wszystkie odchodzące od niego korytarze. Pojawiła się Gladstone, otoczona skłębioną rzeszą doradców, asystentów i wojskowych. O dziwo, zauważyła mnie. Zatrzymała swój orszak, który niezdarnie wyhamował, i przemówiła do mnie spoza szeregu uzbrojonych po zęby marines:

– M. Nieczłowiek... Jak się panu podobało przemówienie?

– Niezłe. Poruszające. I jeśli mnie pamięć nie myli, podkradzione Winstonowi Churchillowi.

Uśmiechnęła się, wzruszając lekko ramionami.

– Jeśli już kraść, to od zapomnianych mistrzów. – Przestała się uśmiechać. – Jakie nowiny z pogranicza?

– Fakty zaczynają docierać do powszechnej świadomości. Proszę spodziewać się wybuchu paniki.

– Nieustannie się go spodziewam. Ma pan wieści od pielgrzymów?

– Od pielgrzymów? – zdziwiłem się. – Ostatnio nie... nie śniłem o nich.

Nurt niecierpiących zwłoki wydarzeń i napór tłumu powoli unosiły Gladstone w głąb westybulu.

– Może nie musi pan już spać, aby śnić! – zawołała do mnie. – Proszę spróbować.

Odprowadziłem ją wzrokiem. Kiedy znów można było się swobodnie poruszać, wróciłem do swojego pokoju, ale, stanąwszy przed drzwiami, zawahałem się, zdegustowany własnym zachowaniem. Byłem wstrząśnięty, przerażony i miałem ochotę uciec gdzie pieprz rośnie. Najchętniej zaszyłbym się w łóżku, walcząc ze snem, podciągnął koc pod brodę i użalał się nad Siecią, Rachel i sobą samym.

Wyszedłem do ogrodu i zacząłem się błąkać po wysypanych żwirem dróżkach. Unoszący się w powietrzu mikrostrażnicy buczeli jak pszczoły; jeden z nich cały czas mnie pilnował, kiedy szedłem przez ogród różany do miejsca, w którym zagłębiona w ziemi ścieżka wiła się wśród dyszących wilgocią tropikalnych roślin, i dalej, do mostku, gdzie rosły drzewa ze Starej Ziemi. Usiadłem na kamiennej ławce, na której rozmawialiśmy z Gladstone.

Może nie musi pan już spać, aby śnić. Proszę spróbować.

Podciągnąłem nogi na ławkę, oparłem brodę na kolanach, przyłożyłem dłonie do skroni i zamknąłem oczy.

rozdział 32

Martin Silenus wije się i miota w czystej poezji bólu. Dwumetrowy stalowy cierń wbija mu się w plecy między łopatkami i wychodzi z przodu, zwężając się i kończąc okrutnym szpikulcem metr od jego piersi. Silenus młóci rękoma, ale nie dosięga czubka. Powierzchnia ciernia nie daje żadnego oparcia, spocone dłonie i zakrzywione palce ześlizgują się po niej jak po szkle. A jednak, mimo że kolec jest w dotyku idealnie gładki, ciało Silenusa nie zsuwa się z niego. Tkwi nabite na cierń jak motyl na szpilkę entomologa.

Nie widać krwi.

Od wielu godzin – odkąd wynurzył się z otępiającej mgły bólu i odzyskał zdolność racjonalnego myślenia – cały czas się nad tym zastanawia. Nie ma krwi. Za to jest ból. O tak, bólu doświadcza w nadmiarze. Katusze wykraczają poza jego najśmielsze wyobrażenia o tym, jakich mąk można zaznać. Ten ból przewyższa ludzką miarę i przełamuje wszelkie granice cierpienia.

Ale Silenus go znosi. Silenus cierpi.

Po raz tysięczny krzyczy ile sił w płucach. Jest to chrapliwy dźwięk, pozbawiony sensu, nieartykułowany, niezawierający nawet przekleństw. Słowa nie są w stanie wyrazić tego, co czuje. Po chwili obwisa luźno, a cierń sprężynuje lekko w reakcji na jego ruchy. Inni ludzie wiszą nad jego głową, pod stopami i za plecami, również ponadziewani na kolce, ale Silenus nie traci czasu na przyglądanie się im. Każdego otula prywatny kokon bólu.

Oto piekło, myśli Silenus, cytując Marlowe’a. I ja w nim tkwię.

Ale dobrze wie, że to wcale nie jest piekło. Ani życie pozagrobowe. Wie również, że to nie jest świat rzeczywisty. Stalowy kolec przebija go na wylot, metr żelastwa sterczy mu z piersi, a on nie umiera! Nawet nie krwawi! Gdziekolwiek trafił, na pewno nie jest to piekło, a jego stanu nie można nazwać życiem.

Czas dziwnie tam płynął. Silenusowi zdarzało się już doświadczać jego spowolnienia: ból odsłoniętego nerwu w zębie albo zablokowanych kamieniami nerek potrafił trwać w nieskończoność. Czas rozciągał się jak guma, a chwilami wręcz zastygał w miejscu, jakby wskazówki wytrąconego z równowagi zegara biologicznego zamierały, niezdolne choćby drgnąć. W końcu jednak zawsze ruszał z miejsca: leczenie kanałowe dobiegało końca, ultramorfina zaczynała działać. Ale w takim miejscu jak to, gdzie czasu nie było w ogóle, nawet powietrze tężało. Ból stawał się grzbietem i pianą fali, która nie załamuje się i nie opada.

Silenus wyje z bólu i złości. I wije się, nadziany na cierń.

– Do diabła! – udaje mu się wreszcie wykrztusić. – Ty pieprzony, w dupę jebany skurwielu!

Słowa są reliktami innego życia, pozostałościami snu, w którym żył, zanim się przebudził i poznał rzeczywistość drzewa. Słabo pamięta tamto życie, podobnie zresztą jak Dzierzbę, który przyniósł go tutaj, nabił na cierń i zostawił.

– Boże! – krzyczy.

Zaciska dłonie na metalu i próbuje się podciągnąć, aby zmniejszyć napór ciężkiego ciała na kolec, który dodatkowo powiększa i tak już nieznośny ból.

W dole rozpościera się jakiś krajobraz. Wzrok Silenusa sięga daleko, na wiele mil w głąb zamarzniętej, jakby wykonanej z papier mâché dioramy Doliny Grobowców Czasu i okolicznej pustyni. Widzi nawet niby-plastikowe, sterylne miniaturki wymarłego miasta i odległych gór – ale nic go to nie obchodzi. Dla Martina Silenusa istnieją tylko drzewo i ból, tworzące nierozłączną parę. Obnaża zęby w paskudnym grymasie.

Kiedy był dzieckiem, jeszcze na Starej Ziemi, razem z przyjacielem, Amalfim Schwartzem, odwiedzili kiedyś komunę chrześcijan w Rezerwacie Północnoamerykańskim i zapoznali się ze stosowanymi przez nich wytworami prymitywnej techniki. Żartom z ukrzyżowania nie było końca. Młody Martin rozpościerał ręce, krzyżował nogi w kostkach, unosił głowę i mówił:

– Ale czad... Widzę stąd całe miasto.

Amalfi pokładał się ze śmiechu.

Silenus krzyczy rozdzierająco.

Czas właściwie nie płynie, ale nadchodzi moment, w którym jego umysł osiąga stan zbliżony do linearnej percepcji otoczenia, stanowczo odmienny od postrzegania ognisk czystego bólu rozsianych na pustyni bezrefleksyjnych męczarni... I właśnie dzięki temu liniowemu odczuwaniu bólu udaje mu się wreszcie skuć czasem tę bezczasową przestrzeń.

Przekleństwa nadają cierpieniu czystszą formę. Krzyki sprawiają ból, ale wściekłość krystalizuje go i klaruje.

A potem, w chwilach, gdy wyczerpanie bierze górę nad potrzebą krzyku i spazmami bólu, Silenus odważa się myśleć. Z początku próbuje prostych wyliczanek, recytuje rozkłady jazdy... Dobre jest wszystko, co pomaga oddzielić ból sprzed dziesięciu sekund od tego, który uderzy za następne dziesięć. Silenus odkrywa, że kiedy podejmuje wysiłek koncentracji, ból nieco słabnie – nadal jest nie do zniesienia, nadal rozprasza wszystkie głębsze myśli jak wiatr mgłę, ale staje się o pewną nieuchwytną, niemierzalną odrobinę słabszy.

Dlatego Silenus się koncentruje. Krzyczy, wyje i rzęzi, ale się koncentruje. A ponieważ nie bardzo ma się na czym koncentrować, koncentruje się na bólu.

I odkrywa, że ból ma wewnętrzną strukturę. Jego konstrukcja jest skomplikowana bardziej niż muszla łodzika, zarysy są bardziej złożone niż plany najeżonej iglicami gotyckiej katedry. Nawet krzycząc, kontempluje naturę bólu – i zdaje sobie sprawę, że ma przed sobą wiersz.

Po raz dziesięciotysięczny wypręża ciało w łuk, szukając ulgi tam, gdzie żadna ulga nie jest możliwa. Tym razem jednak dostrzega – pięć metrów wyżej, zawieszoną na podobnym cierniu – znajomą postać, wijącą się z bólu.

– Billy! – stęka Martin Silenus.

Jest to jego pierwsza myśl z prawdziwego zdarzenia.

Jego dawny suzeren i mecenas wpatruje się w przestrzeń szklistymi oczami, oślepiony bólem, który wcześniej oślepiał Silenusa. Porusza jednak lekko głową, jakby reagował na swoje imię, wykrzyczane w tym miejscu, gdzie nie ma imion.

– Billy!

Ból odbiera mu wzrok i przyćmiewa myśli. Silenus koncentruje się na jego strukturze, analizuje ją, tak jakby śledził przebieg pnia, konarów, gałązek i kolców cierniowego drzewa.

– Mój panie!

Słyszy jakiś głos, który zagłusza jego wrzaski. Ze zdumieniem stwierdza, że ten głos również należy do niego:

Jesteś czymś, co śni,

Jesteś swym własnym drżeniem. A o ziemi pomyśl:

Jakiego szczęścia możesz na niej się spodziewać?

Jakiego schronu? Każde stworzenie ma dom;

Każdy człowiek, czy wzniosłą, czy pokorną pracę

Wypełnia, ma dni bólu i radowania.

Ból osobno i radość osobno. A tylko

Ten, który śni, tak wszystkie swoje dni zatruwa,

Że cierpi bardziej, niźli grzechami zasłużył[2].

Zna ten wiersz – choć to nie on go napisał, lecz John Keats – i czuje, jak słowa porządkują otaczający go chaos bólu. Uświadamia sobie, że cierpienie towarzyszy mu od chwili narodzin, jako dar wszechświata dla poety. Jest fizycznym odbiciem bólu, który na próżno starał się przelać w poezję lub przyszpilić prozą przez wszystkie lata swojego bezużytecznego żywota. To coś gorszego od bólu. Silenus jest nieszczęśliwy, ponieważ wszechświat wszystkich doświadcza bólem.

A tylko

Ten, który śni, tak wszystkie swoje dni zatruwa,

Że cierpi bardziej, niźli grzechami zasłużył!

Silenus wykrzykuje słowa. To już nie jest nieartykułowany wrzask. Dochodzący z drzewa ryk bólu, bardziej dokuczliwy jako dolegliwość psychiczna niż na czysto fizycznym poziomie, słabnie na ułamek sekundy. Na oceanie wytężonego skupienia pojawia się wysepka zakłócająca koncentrację.

– Martin!

Silenus wypręża się, zadziera głowę i próbuje zogniskować wzrok, przytępiony mgiełką bólu. Smutny Król Billy patrzy na niego.

Naprawdę patrzy.

Smutny Król Billy wykrztusza z wysiłkiem dwie sylaby, które Silenus rozpoznaje po trwającej całą wieczność chwili:

– Jeszcze!

Silenus wyje z bólu, rzuca się na boki w bezmyślnej, odruchowej reakcji, aż w końcu się uspokaja, wyczerpany. Ból wprawdzie nie ustępuje, ale wyprodukowane w zmęczonym ciele toksyny, wydzielające się w obszarach mózgu odpowiedzialnych za ruch, spychają go na bok. Martin uwalnia drzemiący w nim głos, aby wykrzyczał i wyszeptał swą pieśń:

Duchu, co gorzejesz!

Duchu, co królujesz!

Duchu, który palisz!

Duchu, który opłakujesz!

Duchu! Nisko kłonię

Czoło

W skrzydeł twoich cieniu!

Duchu! Królestwo twe

Widzę

W gniewie i cierpieniu!

Krąg ciszy poszerza się, obejmuje kilkanaście najbliższych gałęzi i cierni dźwigających brzemię umierających istot ludzkich.

Silenus spogląda na Smutnego Króla Billy’ego. Zmęczony władca z wysiłkiem dźwiga powieki. Pierwszy raz od ponad dwustu lat poeta i jego mecenas patrzą sobie w oczy. Silenus wypowiadał słowa, które przywiodły go w to miejsce i sprawiły, że trafił na cierń:

– Mój panie... Przepraszam.

Zanim Billy zdąży odpowiedzieć – albo zanim chór innych głosów zagłuszy jego odpowiedź – coś się zmienia w powietrzu, zamrożony czas porusza się, drzewo drży, jakby nagle opadło metr w dół. Silenus krzyczy wraz ze wszystkimi, gdy podczas wstrząsu cierń szarpie mu ciało.

Otwiera oczy. Niebo jest prawdziwe, pustynia również, Grobowce lśnią, wiatr dmie – czas znowu zaczął płynąć. Udręka trwa, ale Silenusowi wraca trzeźwość umysłu.

Śmieje się przez łzy.

– Hej, mamo! – woła i chichocze, niepomny faktu, że ze zdruzgotanej piersi sterczy mu metrowej długości stalowa włócznia. – Widzę stąd całe miasto!

* * *

– M. Severn? Dobrze się pan czuje?

Dysząc ciężko, na czworakach, odwróciłem głowę w stronę, z której dobiegał głos. Zabolały mnie otwierane oczy, ale żaden ból nie mógł się równać z tym, którego przed chwilą doświadczyłem.

– Nic panu nie jest?

Byłem sam w ogrodzie. Źródłem głosu był mikrostrażnik, unoszący się w powietrzu pół metra od mojej twarzy. Domyślałem się, że za jego pośrednictwem kontaktuje się ze mną ktoś z ochrony budynku rządowego.

– Nie, nic – wykrztusiłem. Wstałem i otrzepałem żwir z kolan. – Wszystko w porządku, to tylko nagły... atak bólu.

– Możemy sprowadzić pomoc. Lekarz będzie tu za dwie minuty. Pańskie biomonitory nie wykazują wprawdzie żadnych kłopotów, ale moglibyśmy...

– Nie ma potrzeby. Czuję się dobrze. I chcę zostać sam.

Mikrostrażnik zafurkotał jak podenerwowany koliber.

– Jak pan sobie życzy. Proszę zawołać, gdyby pan czegoś potrzebował. Monitory na terenie ogrodu natychmiast zareagują.

– Spadaj.

Wyszedłem z ogrodu, przemierzyłem główny korytarz gmachu (najeżony w tej chwili posterunkami) i znalazłem się w pięknie utrzymanym rozległym Jelenim Parku.

Na przystani panowała cisza, Tetyda płynęła spokojnie jak nigdy przedtem.

– Co się dzieje? – zapytałem jednego ze strażników stojących na pomoście.

Połączył się z moim komlogiem, sprawdził w infoteku, że mam prawo kręcić się po parku i zadawać pytania, ale i tak nie śpieszył się z odpowiedzą.

– Portale prowadzące na CTC zostały odłączone – odparł, przeciągając zgłoski. – Zrobili obejście.

– Jak to obejście? To znaczy, że Tetyda nie płynie już przez Centralną Tau Ceti?

– Ano nie.

Na widok zbliżającej się łódki strażnik opuścił na oczy osłonę hełmu. Podniósł ją natychmiast, gdy tylko zidentyfikował dwóch płynących ku przystani ludzi.

– Mogę się tamtędy wydostać? – zapytałem, wskazując wysokie transportale w górze rzeki. Przesłaniała je jednolita szara zasłona.

Strażnik wzruszył ramionami.

– Może pan. Ale już pan tą drogą nie wróci.

– To mi nie przeszkadza. Mogę wziąć łódź?

Szepnął coś do mikrofonu przy hełmie i skinął głową.

– Śmiało.

Ostrożnie wszedłem do łódki, usiadłem na tylnej ławce i trzymając się nadburcia, odczekałem, aż przestanie się kołysać. Dopiero wtedy dotknąłem ekranu zasilacza.

– Start – powiedziałem.

Zabuczały elektryczne silniki, łódeczka odbiła od brzegu i wypłynęła na środek rzeki. Skierowałem ją w górę nurtu.

Nigdy nie słyszałem o tym, żeby jakaś część Tetydy została wydzielona z jej biegu, ale portal bez wątpienia działał teraz tylko w jedną stronę. Łódź prześliznęła się przez niego. Otrząsnąłem się z mrowienia i rozejrzałem.

Znalazłem się na Renesansie, w jednym z wielkich miast pociętych kanałami – najprawdopodobniej w Ardmen albo Pamolo. Tetyda pełniła tu rolę głównej arterii miejskiej, od której odchodziły wodne przecznice. W normalnej sytuacji pływałyby po niej tylko gondole turystyczne (bliżej brzegów) oraz należące do najbogatszych obywateli jachty terenowe, dla których zarezerwowano środek nurtu. Ale w tej chwili panował na niej chaos.

Statki wszelkich możliwych kształtów i rozmiarów, płynące w dodatku we wszystkich kierunkach, zakorkowały główne kanały. Na łodziach mieszkalnych piętrzył się dobytek właścicieli; mniejsze były tak wyładowane, że najmniejsza fala, chociażby w kilwaterze większej jednostki, mogła je przewrócić do góry dnem. Setki ozdobnych dżonek z Tsingtao-Hsishuang-Panna i wartych miliony marek barek mieszkalnych z Fuji walczyły o każdy wolny skrawek rzecznej powierzchni. Podejrzewałem, że większość z nich pierwszy raz wyszła z portu. W powodzi drewna, plastali i perspeksu poruszały się swobodnie jachty terenowe; w nastawionych na maksymalne odbicie polach siłowych wyglądały jak wielkie srebrne jaja.

Zerknąłem w datasferę: Renesans leżał na szlaku drugiej fali uderzenia Wygnańców, którzy mieli tu dotrzeć po stu siedmiu godzinach od rozpoczęcia inwazji. Wydało mi się dziwne, że uchodźcy z Fuji przybyli tłumnie właśnie tutaj, skoro ich macierzystą planetę zagrożenie miało dosięgnąć dopiero za ponad dwieście godzin – dopóki nie uświadomiłem sobie, że pomijając odłączenie CTC, Tetyda nadal płynęła swoim zwykłym korytem, przez te same światy co zawsze. Uciekinierzy z Fuji wyruszyli z Tsingtao (trzydzieści trzy godziny do inwazji), przepłynęli przez Deneba Drei (sto czterdzieści siedem godzin), znaleźli się na Renesansie i kierowali się dalej, na chwilowo niezagrożone Skąpca lub Trawę. Pokręciłem głową, znalazłem sobie w miarę dyskretny boczny kanał, z którego mogłem spokojnie obserwować to szaleństwo, i zacząłem się zastanawiać, kiedy władze przeprogramują portale na Tetydzie w taki sposób, żeby ze wszystkich zagrożonych planet można było bezpośrednio dopłynąć na te bezpieczne.

Czy to w ogóle możliwe?

TechnoJądro sprezentowało Tetydę Hegemonii z okazji pięćsetnej rocznicy jej powstania. Gladstone – albo któryś z jej ludzi – z pewnością zwróciła się już do Jądra z prośbą o pomoc w ewakuacji.

Czy aby na pewno? I czy SI zgodzą się pomóc?

Gladstone była święcie przekonana, że niektóre SI są zdecydowane unicestwić rodzaj ludzki; zdecydowała się pójść na wojnę, ponieważ nie miała innego wyjścia. W ten sposób dała antyludzkim SI do ręki wygodny środek do osiągnięcia zamierzonego celu: wystarczyło, że sprzeciwią się ewakuacji miliardów ludzi zagrożonych najazdem Wygnańców!

Uśmiechałem się pod nosem, choć nie było mi do śmiechu, ale ów grymas zbladł, gdy uświadomiłem sobie, że to właśnie TechnoJądro kontroluje całą sieć transportali, od której i ja byłem uzależniony, chcąc się wydostać z zagrożonych rejonów.

Zacumowałem łódeczkę u stóp kamiennych schodów nurzających się w słonej wodzie. Ich najniższą część porastał zielony mech. Wszystkie stopnie – najprawdopodobniej sprowadzone ze Starej Ziemi, w okresie krótko po Wielkiej Pomyłce, kiedy to za pośrednictwem transportali udało się przenieść na inne planety całkiem sporo starych, klasycznych miast ziemskich – były wyślizgane ze starości i spękane siecią żyłek, które przywodziły mi na myśl plan Sieci.

Żar lał się z nieba, powietrze wydawało się ciężkie i potwornie gęste. Słońce Renesansu wisiało nisko nad mansardowymi dachami kamienic. Mimo że od Tetydy dzieliło mnie sto metrów kanału, panujący na niej zgiełk nadal wydawał mi się ogłuszający. Rozdrażnione gołębie furkotały wśród ciemnych ścian i wykuszy.

Co ja mam zrobić?

Wszyscy zachowywali się w taki sposób, jakby świat zmierzał ku zagładzie, a ja mogłem co najwyżej błąkać się po nim bez celu.

O to właśnie chodzi. Jesteś obserwatorem.

Przetarłem oczy. Kto powiedział, że poeci muszą być obserwatorami? Przypomnieli mi się Li Po i George Wu, którzy dowodzili chińską armią, a wieczorami, kiedy żołnierze spali, tworzyli jedne z najpiękniejszych wierszy w historii ludzkości. A Martin Silenus? Przynajmniej prowadził długie i ciekawe życie – nawet jeśli jedną połowę tego życia poświęcił na świństwa, a drugą całkiem zmarnował.

Na wspomnienie Silenusa jęknąłem głośno.

Czy mała Rachel także wisi na cierniowym drzewie?

Przez chwilę zastanawiałem się, czy taki los byłby dla niej lepszy niż choroba Merlina.

Nie.

Zamknąłem oczy i oczyściłem umysł, mając nadzieję, że uda mi się nawiązać kontakt z Solem i dowiedzieć czegoś o dziecku. Moja łódź kołysała się delikatnie. Gołębie siedzące na gzymsie nad moją głową gruchały cicho.

* * *

– Nie interesuje mnie, jak trudna będzie ta operacja! – krzyczy Meina Gladstone. – Żądam przeniesienia całej floty do układu Wegi i skierowania jej do obrony Wrót Niebios. Później niezbędną jej część należy przerzucić na Boży Gaj i kolejne planety zagrożone atakiem. W tej chwili jedyną naszą przewagą jest ruchliwość naszych jednostek!

Twarz admirała Singha czerwienieje ze złości.

– To zbyt niebezpieczne, pani przewodnicząca! Jeżeli skoncentrujemy wszystkie siły w układzie Wegi, ryzykujemy, że utkną tam na dobre! Wygnańcy z całą pewnością pokuszą się o zniszczenie sfery osobliwości transportalu łączącego Wegę z resztą Sieci.

– No to jej brońcie! Od tego przecież są te wasze warte majątek okręty!

Singh spogląda na Morpurgo i resztę wierchuszki, daremnie wyczekując pomocy z ich strony. Nikt się nie odzywa. Znajdują się w sali wojennej gmachu rządowego. Ściany wprost ociekają hologramami i strumieniami danych, na które nikt nie zwraca uwagi.

– Większość sił zaangażowaliśmy w obronę sfery osobliwości w rejonie Hyperiona – odpowiada Singh, cedząc słowa. – Odwrót pod ostrzałem roju Wygnańców będzie niezwykle trudny. A gdyby tamten transportal został zniszczony, nasze okręty znalazłyby się w odległości osiemnastu miesięcy długu czasowego od Sieci. Wojna dobiegłaby końca, zanim zdołalibyśmy ściągnąć je z powrotem.

Gladstone kiwa głową.

– Nie każę panu ryzykować straty transportalu, admirale, dopóki wszystkie jednostki przez niego nie przejdą. Pogodziłam się już z myślą, że Hyperion wpadnie w ręce Wygnańców, kategorycznie nie zgadzam się jednak na oddawanie im światów Sieci bez walki.

Generał Morpurgo wstaje. Sprawia wrażenie wyczerpanego.

– Pani przewodnicząca, szykujemy się do walki, ale uważamy, że znacznie więcej pożytku przyniesie nam ustawienie szyków obronnych dopiero w układach Hebronu lub Renesansu. Nie tylko zyskamy dodatkowe pięć dni, ale także...

– Stracimy przez ten czas dziewięć planet! – przerywa mu Gladstone. – A wraz z nimi miliardy obywateli Sieci. Miliardy ludzkich istnień. Trudno mi sobie wyobrazić stratę Wrót Niebios, a co dopiero Bożego Gaju! To prawdziwy skarb ekologiczny i kulturalny. Nic go nie zastąpi.

– Pani przewodnicząca... – Do dyskusji włącza się minister obrony Allan Imoto. – Z każdą chwilą przybywa nam dowodów na to, że templariusze od lat są w zmowie z tak zwanym Kościołem Dzierzby. Większość funduszy na realizowane przez Kościół programy pochodziła...

Gladstone zbywa go krótkim gestem.

– Nic mnie to nie obchodzi. Nie możemy stracić Bożego Gaju. Nawet jeśli nie obronimy Wegi i Wrót Niebios, musimy się okopać na planecie templariuszy. Koniec dyskusji.

Singh uśmiecha się ironicznie, ale wygląda przy tym, jakby ktoś obwiesił go ciężkimi, niewidzialnymi łańcuchami.

– W ten sposób zyskujemy niespełna godzinę, pani przewodnicząca.

– Koniec dyskusji – powtarza Gladstone. – Leigh? Jak wygląda sprawa zamieszek na Lususie?

Hunt odchrząkuje. Jego twarz ma typowy dla niego wyraz spokojnej rezygnacji.

– Do tej pory ogarnęły co najmniej pięć Kopców. Wartość zniszczonego mienia szacuje się na setki milionów marek. Przeniesione z Freeholmu oddziały ARMII:ląd powstrzymały najgorętsze demonstracje i najgorszą falę kradzieży, ale nie sposób na razie ocenić, kiedy Kopce odzyskają łączność transportalową z Siecią. Nie ulega wątpliwości, że za tymi wydarzeniami stoi Kościół Dzierzby. Niepokoje w Kopcu Bergstroma zaczęły się od pochodu fanatycznych członków tego kultu. Ich biskup wystąpił w HTV, podżegając do dalszych wystąpień, dopóki nie został...

Gladstone spuszcza głowę.

– W końcu się ujawnił. Jest teraz na Lususie?

– Nie wiemy, pani przewodnicząca. Trwają poszukiwania zarówno samego biskupa, jak i jego najwyższych rangą akolitów.

Gladstone odwraca się do młodego człowieka, którego rozpoznaję dopiero po chwili: to William Ajunta Lee, bohater bitwy o Maui-Przymierze. Kiedy ostatnio o nim słyszałem, przerzucano go właśnie na Rubieże, za to, że odważył się powiedzieć przełożonym, co myśli o ich planach. Teraz jego epolety na mundurze ARMII:morze lśnią kontradmiralskim złotem i zielenią.

– Co pan sądzi o idei bronienia wszystkich planet? – pyta Gladstone, jakby zapominając o tym, że przed chwilą podjęła decyzję.

– Uważam, że to błąd, pani przewodnicząca – mówi Lee. – W ataku bierze udział dziewięć rojów. Jednym z nich nie musimy się martwić przez najbliższe trzy lata, pod warunkiem, że zdołamy wycofać swoje okręty: mówię o tym, który zagraża Hyperionowi. Jeżeli zgromadzimy choćby połowę floty na Bożym Gaju, aby tam powstrzymać natarcie wroga, jest niemal pewne, że nie zdołamy w porę przerzucić tych jednostek w inne rejony zagrożone pierwszą falą inwazji.

Gladstone pociera palcem dolną wargę.

– Co pan proponuje?

Kontradmirał Lee bierze głęboki wdech.

– Ograniczenie strat. Należy wysadzić w powietrze sfery osobliwości transportali we wszystkich dziewięciu układach i przygotować się do ataku na roje, zanim druga fala inwazji dotrze do zamieszkanych światów.

Przy stole wybucha poruszenie. Senator Feldstein ze Świata Barnarda zrywa się na równe nogi i coś krzyczy.

Gladstone czeka, aż wrzawa przycichnie.

– Wolałby pan przejąć inicjatywę? Kontratakować, zamiast się bronić?

– Tak, pani przewodnicząca.

– Czy to możliwe? – Gladstone zwraca się do admirała Singha. – Czy zdołamy zaplanować, przygotować i wyprowadzić skuteczne przeciwuderzenie w czasie krótszym niż... – spogląda na ścienny wyświetlacz – ...dziewięćdziesiąt godzin standardowych?

Singh staje na baczność.

– Pani przewodnicząca... Nie wykluczam takiej możliwości, ale polityczne skutki utraty dziewięciu światów Sieci... tudzież trudności natury logistycznej...

– Czy to możliwe? – powtarza Gladstone z naciskiem.

– Hmm... Tak, pani przewodnicząca. Gdyby jednak...

– Proszę się tym zająć. – Gladstone wstaje. Wszyscy podrywają się z foteli. – Senator Feldstein, panią i pozostałych przedstawicieli zainteresowanych planet zapraszam na spotkanie w moim apartamencie. Leigh, Allan... Informujcie mnie na bieżąco o sytuacji na Lususie. Rada wojenna zbierze się na następnym posiedzeniu za cztery godziny. Panie i panowie... Życzę miłego dnia.

* * *

Szedłem jak we śnie, nasłuchując ech. Oddaliłem się od Tetydy. W tej okolicy kanałów było mniej i ludzie tłumnie wylegli na szerokie deptaki. Komlog prowadził mnie do kolejnych terminali, ale przy każdym znajdowałem kłębiącą się ciżbę. Po jakimś czasie uświadomiłem sobie, że mieszkańcy Renesansu, desperacko próbujący wydostać się z ojczystej planety, mieszają się w tym tłumie z turystami z całej Sieci, którzy przedzierali się w kierunku wprost przeciwnym. Ciekaw byłem, czy ktoś w powołanym przez Gladstone komitecie ewakuacyjnym przewidział napływ milionów gapiów, którzy przybędą zobaczyć, jak zaczyna się wojna.

Nie rozumiałem, dlaczego śnią mi się spotkania w sali wojennej na Centralnej Tau Ceti, ale nie miałem również cienia wątpliwości, że to, co widzę, dzieje się naprawdę. Cofnąłem się pamięcią do swoich poprzednich snów: Hyperion, przewodnicząca Senatu spacerująca po światach, konferencje na najwyższym szczeblu...

Kim byłem?

Cybryd jest zdalnie sterowaną marionetką, biologicznym przedłużeniem SI (w moim wypadku była to SI wyposażona w zrekonstruowaną osobowość) bezpiecznie ukrytej gdzieś w TechnoJądrze. Nie powinienem był się dziwić, że Jądro wie o wszystkim, co się dzieje w gmachu rządowym i innych ludzkich ośrodkach władzy. Ludzkość traktowała SI z taką samą obojętnością, jak dziewiętnastowieczni Amerykanie z Południa traktowali swoich niewolników. Nic nie można było na to poradzić: każdy człowiek nieco zamożniejszy niż biedota z Kopca Mętów miał komlog lub implant z wbudowanym biomonitorem, nastrojony na muzykę datasfery, monitorowany przez jej elementy i uzależniony od działania różnych jej funkcji. Ludzie po prostu pogodzili się z brakiem prywatności. Pewien artysta z Esperance powiedział mi kiedyś tak:

– Uprawianie seksu albo prowadzenie sprzeczki rodzinnej w domu z aktywnymi monitorami przypomina trochę rozbieranie się przed psem albo kotem: za pierwszym razem się wahasz, ale potem szybko o nich zapominasz.

Czyżbym zatem korzystał z jakiegoś dyskretnego kanału komunikacyjnego, znanego tylko SI z TechnoJądra? Mogłem to łatwo sprawdzić: wystarczyłoby porzucić cybryda i podążyć w głąb megasfery, do Jądra, tak jak robili to Brawne i mój pozbawiony ciała analog, kiedy ostatnio dzieliłem ich odczucia.

Nie.

Zakręciło mi się w głowie, poczułem falę mdłości. Musiałem usiąść na chwilę na ławce. Spuściłem głowę i oddychałem głęboko. Tłum opływał mnie beznamiętnie. Ktoś gdzieś nawoływał przez megafon.

Zgłodniałem. Nie jadłem od dwudziestu czterech godzin, a cybrydy słabną z braku pożywienia tak samo jak zwykli ludzie. Wcisnąłem się w wąską przecznicę, gdzie ponad uliczny zgiełk wzbijały się pokrzykiwania handlarzy sprzedających towary z jednokołowych żyrowózków.

Znalazłem taki, przy którym kolejka była najkrótsza, i wziąłem sobie pączka z miodem, kubek aromatycznej kawy z Bressii i pitę z sałatką. Zapłaciłem dotknięciem karty uniwersalnej i wszedłem po schodach na taras opuszczonego domu, by spokojnie usiąść i zjeść. Smakowało wybornie.

Sączyłem właśnie kawę i zastanawiałem się, czy nie zejść po drugiego pączka, kiedy zauważyłem, że tłum na placu przestał się chaotycznie miotać i skupił się wokół grupki mężczyzn przy stojącej na środku fontannie. Dobiegły mnie wzmocnione megafonami słowa:

– ...Anioł Zemsty został uwolniony. Proroctwa się spełniają, nadchodzi Królestwo Niebieskie... plan Awatara wymaga poświęcenia... zgodnie z przepowiednią Kościoła Ostatecznej Pokuty, który zawsze twierdził, że pokuta jest nieunikniona... za późno na półśrodki... za późno na bratobójcze... zbliża się koniec rodzaju ludzkiego, rozpoczął się Czas Kłopotów, bliskie jest nastanie Królestwa Bożego.

Odziani w czerwień mężczyźni byli kapłanami Kultu Dzierzby. Tłum podchwycił ich słowa i zareagował – najpierw odosobnionymi „Tak! Tak!” i „Amen!”, a potem zgodnymi okrzykami, wzniesionymi pięściami i ekstatycznym skandowaniem.

Mówiąc oględnie, nie trzymało się to kupy. Sieć upodobniła się w ostatnim czasie do Rzymu u progu ery chrześcijaństwa. W atmosferze ogólnej tolerancji pleniły się setki kultów (większość z nich, tak jak gnostycyzm zen, była dość skomplikowana i raczej nakierowana na rozwój wewnętrzny niż masowe nawracanie niewiernych), co nie przeszkadzało ludziom traktować religii z dobrodusznym cynizmem i obojętnością.

Ale tu, na tym placu, sprawy miały się zupełnie inaczej.

Naszła mnie refleksja o tym, że już dawno – od wieków! – nie doświadczaliśmy w Sieci działania tłumów. Aby powstał tłum, niezbędne jest zgromadzenie wielu jednostek w jednym miejscu, a w naszych czasach „spotkania” sprowadzały się do wymiany wrażeń za pośrednictwem Wszechrzeczy lub innych kanałów w datasferze. Trudno wywołać masową histerię, kiedy ludzi dzielą całe lata świetlne, a łączą tylko linie radiowe i hiperłącza.

Z zadumy wyrwało mnie nagłe uciszenie tłumu. Tysiąc twarzy zwróciło się w moją stronę.

– Oto jeden z nich! – zawołał święty mąż Kultu Dzierzby. Czerwona szata zafalowała, gdy wyciągnął rękę w moim kierunku. – Jeden z tych, którzy należą do zamkniętych kręgów Hegemonii, zdradzieckich grzeszników, którzy sprowadzili na nas Czas Pokuty! Tacy jak on chcą, żebyście odpowiadali za ich grzechy przed Awatarem, podczas gdy oni sami schronią się bezpiecznie na ukrytych planetach, szykowanych specjalnie na ten dzień!

Odstawiłem filiżankę na spodek, przełknąłem ostatni kęs pączka – i wybałuszyłem oczy. Facet gadał od rzeczy, bez dwóch zdań, ale skąd wiedział, że przybyłem z CTC? Albo że znam przewodniczącą Senatu? Przyjrzałem mu się uważniej, osłaniając oczy dłonią i starając się nie zauważać zwróconych ku mnie twarzy i wygrażających mi pięści. Skupiłem się bez reszty na twarzy widocznej ponad czerwoną szatą...

Na Boga! To był Spencer Reynolds, artysta-dynamik, który podczas naszego poprzedniego spotkania próbował zdominować rozmowę przy stole w Wierzchołkach drzew. Ogolił głowę, zostawiając tylko charakterystyczny dla kapłanów Dzierzby kosmyk z tyłu, ale zachował tę samą opaloną, przystojną twarz, choć w tej chwili wykrzywiały ją udawany gniew i fanatyzm.

– Brać go! – zawołał, wskazując mnie wyciągniętą ręką. – Brać go! Niech zapłaci za zniszczenie naszych domów! Za śmierć naszych rodzin! Za koniec naszego świata!

Aż obejrzałem się przez ramię. Wydawało mi się niemożliwe, żeby ten bufon i pozer miał na myśli właśnie mnie.

A jednak. Publika w wystarczającym stopniu przeobraziła się w prawdziwy tłum, aby ci stojący najbliżej agitatora rzucili się hurmem w moją stronę, wygrażając mi i tocząc pianę z ust. Ta pierwsza fala poruszyła następnych, ci kolejnych, aż w końcu ludzie stojący na obrzeżach placu, pod moim tarasem, musieli ruszyć w moją stronę, żeby ich nie stratowano.

Tłum przeobraził się w ryczącą, rozwrzeszczaną dzicz, której IQ spadło znacznie poniżej poziomu najgłupszej z tworzących ją jednostek. Dzicz nie ma mózgu. Dzicz czuje.

Nie zamierzałem tracić czasu na wyjaśnienia. Tłum rozdzielił się i zaczął się wlewać dwoma strumieniami na schody, które z dwóch stron dochodziły do tarasu. Odwróciłem się, dopadłem do znajdujących się za moimi plecami drzwi i pociągnąłem za klamkę. Były zamknięte na klucz.

Zacząłem w nie kopać. Po trzecim kopniaku pękły i wpadły do środka, a ja za nimi, tuż przed wyciągającą po mnie ręce tłuszczą. Rzuciłem się pędem w dół następnych schodów. Zalatywały starością i pleśnią. Zza moich pleców dobiegały krzyki i trzask łamanych desek. Tłum rozprawiał się z resztkami drzwi.

Na drugim piętrze natknąłem się na jedyne zajęte mieszkanie w opuszczonej kamienicy. Zamek był otwarty. Pchnąłem drzwi. Piętro wyżej na schodach zadudniły kroki pościgu.

– Proszę, pomóżcie...

W ciemnym pokoju znajdowały się trzy kobiety – może nawet przedstawicielki trzech pokoleń jednej rodziny, łączyło je bowiem pewne podobieństwo. Siedziały na próchniejących krzesłach, zakutane w brudne szmaty, z wyciągniętymi przed siebie rękami. Blade palce miały zakrzywione, jakby trzymały niewidzialne kule. Dostrzegłem cienki metaliczny przewód, znikający w siwych włosach najstarszej z nich i podłączony drugim końcem do czarnej skrzynki na zakurzonym blacie stołu. Takie same przewody łączyły skrzynkę z czaszkami córki i wnuczki.

Okablowały się. Klasyczny przypadek, w dodatku – sądząc po ich wyglądzie – w ostatnim stadium anoreksji podłączeniowej. Ktoś musiał je czasem karmić dożylnie i zmieniać zapaskudzone ubrania, wyglądało jednak na to, że bliski wybuch wojny przepłoszył opiekuna.

Tupot na korytarzu rozbrzmiewał coraz głośniej. Zamknąłem drzwi i wbiegłem jeszcze po dwóch odcinkach schodów. Zamknięte drzwi. Opuszczone pokoje, w których woda ściekająca z odsłoniętych dźwigarów zbierała się na podłodze. Wstrzykiwacze czaru wspomnień, rozrzucone na ziemi jak puszki po napojach.

Paskudna dzielnica, pomyślałem.

Wypadłem na dach z przewagą dziesięciu stopni nad sforą. Jeśli nawet, odłączywszy się od przywódcy, tłuszcza straciła bezrozumny impet, odzyskała go z nawiązką w ciemnych korytarzach i na przyprawiającej o klaustrofobię klatce schodowej; może już zapomnieli, dlaczego mnie ścigają, ale perspektywa wpadnięcia w ich łapy wcale nie wydawała mi się przez to bardziej atrakcyjna.

Zatrzasnąłem za sobą spróchniałe drzwi, szukając zamka, sztaby, czegoś, czym mógłbym zablokować przejście. Zamka nie było. Nie znalazłem również niczego, co nadawałoby się do ich zabarykadowania. Kroki pogoni dudniły tuż za nimi.

Powiodłem wzrokiem po dachu: miniaturowe anteny przypominające zardzewiałe, rosnące do góry nogami muchomory; suszące się pranie, o którym właściciel zapomniał wiele lat temu; truchła kilkunastu gołębi; i stareńki vikken scenic.

Dopadłem do EM-a zanim pierwsi z moich prześladowców przebili się przez drzwi. To był prawdziwy eksponat muzealny. Brud i ptasie guano dokumentnie pokryły przednią szybę. Ktoś wymontował oryginalne wirniki i zastąpił je tańszymi, czarnorynkowymi, które nie przeszłyby żadnej kontroli. Perspeksowa kopuła była z tyłu nadtopiona i pociemniała, jakby ktoś ćwiczył na niej strzelanie z lasera do celu.

Mnie jednak interesował przede wszystkim fakt, że pojazd nie ma zamka papilarnego, tylko zwyczajny, dawno już zresztą wyłamany. Wskoczyłem na zakurzone siedzenie i pociągnąłem drzwi do siebie. Nie zatrzasnęły się. Nie próbowałem analizować mikroskopijnych szans na uruchomienie silnika i jeszcze mniejszych na udane negocjacje z tłumem, który za chwilę wywlecze mnie z wozu i zaniesie na plac... albo po prostu zrzuci z dachu. Na placu narastał basowy ryk. Tłum się burzył.

Pierwsi na dachu znaleźli się byczek w kombinezonie koloru khaki, chudzielec w czarnym, matowym garniturze (ostatni krzyk mody na Centralnej Tau Ceti), przeraźliwie otyła kobieta wymachująca czymś, co wyglądało jak przerośnięty klucz nastawny, i jakiś kurdupel w zielonym mundurze PSS Renesansu.

Przytrzymując drzwi lewą ręką, prawą wsunąłem otrzymaną od Gladstone kartę do czytnika zapłonu. Zawył akumulator, zgrzytnął rozrusznik, a ja zamknąłem oczy, żałując w duchu, że nie trafił mi się samokonserwujący się pojazd na baterie słoneczne.

Pięści zadudniły o dach, dłonie rozpłaszczyły się na zdeformowanym perspeksie tuż przy mojej twarzy. Ktoś szarpnął drzwi. Uchyliły się, mimo moich najszczerszych starań, by do tego nie doszło. Pokrzykiwania odległej tłuszczy przypominały dobiegający z oddali szum oceanu; wrzaski tych, którzy wdarli się na dach, przywodziły raczej na myśl jazgot przerośniętych mew.

Zaskoczyła elektryka, wirniki plunęły kurzem i gołębim gównem, a ja wsunąłem dłoń do omnikontrolera i pociągnąłem w tył i w prawo. Stary scenic poderwał się w powietrze, zachybotał, pochylił nos i wzniósł się wyżej.

Skręciłem ostro w prawo, nad plac, na wpół świadomy wycia sygnałów alarmowych i obecności jakiegoś palanta, który uczepił się otwartych drzwi i za nic nie chciał puścić. Zniżyłem lot. Wyszczerzyłem zęby w uśmiechu na widok szukającego schronienia Reynoldsa, a potem wyrównałem nad fontanną i dałem mocno w lewo.

Mój wrzeszczący pasażer nie puścił drzwi, które i tak odpadły same, więc na jedno wyszło. Zdążyłem jeszcze rozpoznać grubą babę z kluczem, zanim razem z drzwiami przeleciała osiem metrów w powietrzu i spadła do fontanny, obryzgując wodą Reynoldsa i pół placu. Poderwałem maszynę. Nieautoryzowane silniki zaprotestowały.

Do alarmowych pisków dobiegających z deski rozdzielczej dołączyły gniewne pokrzykiwania miejscowej kontroli ruchu powietrznego. EM szarpnął, gdy policja przejęła nad nim kontrolę, ja jednak ponownie dotknąłem czytnika kartą i z zadowoleniem stwierdziłem, że mogę dalej sterować. Leciałem nad najstarszą i najbiedniejszą częścią miasta, nisko nad dachami, wymijając iglice domów i wieże zegarowe i trzymając się poza zasięgiem policyjnych radarów. W normalny dzień policjanci z plecakami odrzutowymi i w śmigach szybko by się o mnie upomnieli i spętali rzuconą z góry siecią, ale sądząc po tłumie na ulicach i rozróbach przy publicznych terminalach, w tym dniu Renesansowi daleko było do normalności.

Scenic ostrzegł mnie, że dogorywa i jego chwile w locie są policzone. Kiedy prawy wirnik wysiadł z obrzydliwym parsknięciem, musiałem się nieźle napocić nad omnikontrolerem i przepustnicą, żeby posadzić tę kupę złomu na małym parkingu między kanałem i jakimś dużym, poczerniałym od sadzy budynkiem. Znajdowałem się co najmniej dziesięć kilometrów od placu, na którym Reynolds podżegał tłum do rozróby, więc chwilowo bezpieczniej czułem się na ziemi... Co nie znaczy, że miałem jakiś wybór.

Trysnęły iskry, zgrzytnął darty metal, kawałek tyłu, pół fartucha i prawy przedni statecznik oddzieliły się od reszty pojazdu, a vikken spadł i znieruchomiał dwa metry od ściany domu nad kanałem. Zostawiłem go tam i odszedłem jak gdyby nigdy nic.

Ulicami w dalszym ciągu rządził tłum (który w tej akurat okolicy nie osiągnął jeszcze stadium dziczy), a na kanałach tłoczyły się łódki. Poszedłem więc do pierwszego z brzegu gmachu użyteczności publicznej, aby zejść ludziom z oczu. Było to po trosze muzeum, po trosze biblioteka, po trosze archiwum i od razu mi się spodobało, z wyglądu i z zapachu, w środku bowiem zgromadzono tysiące drukowanych książek, w większości bardzo starych. Nic nie pachnie tak pięknie jak stare książki.

Chodziłem właśnie po holu, odczytując tytuły na grzbietach i zastanawiając się, czy znalazłbym gdzieś tutaj dzieła Salmuda Brevy’ego, kiedy podszedł do mnie pomarszczony człowieczek w staromodnym garniturze z wełny i plastowłókniny.

– To pan! – zawołał z entuzjazmem. – Dawno nie mieliśmy przyjemności pana gościć!

Pokiwałem głową. Byłem pewny, że nie znam tego człowieka i nigdy przedtem nie byłem w tym miejscu.

– To już chyba trzy lata, prawda? Co najmniej trzy! Ależ ten czas leci... – Mówił głosem niewiele głośniejszym od szeptu, ściszonym tonem człowieka, który pół życia spędził w bibliotekach, ale mimo to brzmiało w nim wyraźne podniecenie. – Z pewnością chciałby pan od razu zobaczyć eksponaty.

Odsunął się na bok, jakby chciał mnie puścić przodem.

– Naturalnie – przytaknąłem i skłoniłem się lekko. – Ale proszę przodem, bardzo proszę.

Człowieczek – byłem już prawie pewny, że mam przed sobą archiwistę – wyglądał na zadowolonego, że może mnie poprowadzić. Z zapałem gawędził o nowych nabytkach, najnowszych wycenach i wizytach naukowców z Sieci, prowadząc mnie przez kolejne wypełnione książkami pomieszczenia: wysokie komnaty z wielopoziomowymi regałami, dyskretne, wyłożone mahoniem korytarze pełne książek, rozległe sale, w których nasze kroki odbijały się echem od rzędów półek. Nikogo nie spotkaliśmy.

Wyłożony kafelkami chodnik z żelaznymi balustradami prowadził nad wypełnionym książkami zagłębieniem w posadzce. Błękitne pola siłowe chroniły zwoje, pergaminy, zetlałe mapy, iluminowane manuskrypty i zabytkowe komiksy przed kaprysami atmosfery. Archiwista otworzył małe drzwiczki, grubsze niż przeciętna śluza na statku kosmicznym, i znaleźliśmy się w pokoiku bez okien, w którym grube kotary przesłaniały wnęki pełne zabytkowych tomów. Skórzany fotel stał na pochodzącym sprzed hidżry perskim dywanie. W przeszklonej próżniowej gablocie leżały skrawki pergaminu.

– Czy przymierza się pan do rychłej publikacji? – zapytał człowieczek.

– Słucham? – Podniosłem wzrok znad gabloty. – Raczej... nie.

Archiwista dotknął policzka.

– Pan wybaczy, że to powiem, ale... to by była wielka strata. Na przestrzeni lat rozmawialiśmy zaledwie kilkakrotnie, ale nie ulega dla mnie wątpliwości, że jest pan jednym z najwybitniejszych, jeśli nie najwybitniejszym w Sieci znawcą Keatsa. – Westchnął i cofnął się o krok. – Jeszcze raz przepraszam.

Patrzyłem na niego z niedowierzaniem.

– Nic się nie stało – odparłem. Nagle zrozumiałem, za kogo mnie bierze i dlaczego ten ktoś często tu bywał.

– Na pewno chciałby pan zostać sam.

– Jeśli to nie kłopot...

Archiwista skłonił się lekko i wyszedł tyłem. Przymknął drzwi, zostawiając tylko wąziutką szparę. Jedynym źródłem światła były trzy lampy ukryte w zagłębieniach sufitu – doskonałe do czytania, a przy tym na tyle dyskretne, że nie burzyły katedralnej atmosfery pokoiku. Słyszałem tylko oddalające się kroki archiwisty. Stanąłem przed gablotą i oparłem się o nią rękami, uważając, by nie pobrudzić szkła.

Pierwszy cybryd Keatsa, „Johnny”, musiał często bywać w tej bibliotece podczas swojego krótkiego życia w Sieci. Przypomniałem sobie, że Brawne Lamia wspominała o jakiejś bibliotece na Renesansie. Jej klient i kochanek przywiódł ją tutaj niedługo po tym, jak podjęła się śledztwa w sprawie jego „śmierci”. Później, kiedy naprawdę zginął i ocalała tylko persona Keatsa na zwoju Schröna, Brawne sama odwiedziła to miejsce. Opowiadała o dwóch wierszach, które cybryd czytał codziennie, próbując dociec powodów swojego istnienia... i śmierci.

Te właśnie dwa oryginalne rękopisy znajdowały się w gablocie. Pierwszy (przesłodzony, moim zdaniem, wiersz miłosny) zaczynał się od słów: Przeminął dzień, wraz z nim powaby jego wszystkie. Drugi był lepszy, mimo że oszpecony romantyczną posępnością, typową dla tamtej nadmiernie romantycznej i posępnej epoki:

Ta żywa ręka, ciepła teraz, zdolna,

By silnie chwytać – gdyby w mroźnej grobu

Ciszy ostygła, tak by nawiedzała

Twe dni, a w twoich nocach sny zdrętwiła,

Że całej chciałabyś krwi się pozbyć z serca,

By we mnie szkarłat życia tętnił,

Dając ci spokój sumienia. Tę rękę,

Patrz, wyciągam do ciebie...[3]

Brawne Lamia potraktowała go niemal jak osobiste przesłanie od zmarłego kochanka, ojca jej nienarodzonego dziecka. Nie mogłem oderwać wzroku od pergaminu. Pochyliłem się nad nim tak nisko, że mój oddech kładł się mgiełką na szybie.

Nie, nie była to ani ponadczasowa wiadomość dla Brawne, ani nawet lament poety nad współczesną mu Fanny, najdroższą miłością jego życia. Patrzyłem na wyblakłe słowa – skreślone starannym charakterem pisma i wciąż zrozumiałe mimo upływu czasu i zmian, jakie zaszły w języku – i przypominałem sobie, jak pisałem je w grudniu tysiąc osiemset dziewiętnastego. Ten akurat kawałek nagryzmoliłem na stronicy świeżo rozpoczętej satyrycznej „bajki” zatytułowanej Błazeńska czapeczka, albo zazdrość – steku bzdur, którego pisanie całkiem słusznie zarzuciłem po krótkim okresie początkowym, kiedy wydawał mi się zabawny.

Fragment z „Tą żywą ręką” był jednym z tych, które rezonują w głowie jak niepełny akord, dopóki nie przeleje się ich na papier. Sam był zresztą echem innego, wcześniejszego, nie całkiem udanego wersu... osiemnastego, bodajże... mojej drugiej próby opisania upadku Hyperiona, boga słońca. Pamiętam tę pierwotną wersję; pewnie nadal się ją drukuje wszędzie tam, gdzie moje literackie szczątki są wystawiane na widok publiczny niczym zmumifikowane resztki mimowolnego świętego, zatopione w betonie i szkle na ołtarzu literatury... Brzmiała tak:

Czyż wolno powiedzieć:

„Ty nie jesteś poetą, więc nie mów snów swoich”?

Każdy człowiek, którego dusza nie jest kłodą,

Ma wizje, które mógłby, gdyby chciał, wyrazić,

Gdyby dokładnie zgłębił swój język ojczysty.

Czy ów sen, który teraz ma być zapisany,

Będzie snem fanatyka czy raczej poety,

Okaże się, gdy skrzętna ta i ciepła ręka

Odpocznie w zimnym grobie[4].

Podobała mi się ta nagryzmolona wersja, uduchowiona i niedająca o sobie zapomnieć. Chętnie wstawiłbym ją na miejsce „żywej i ciepłej ręki”, nawet jeśli miałoby to oznaczać konieczność przeredagowania początku i dodania czternastu wersów do i tak przydługiego wstępu do pierwszej pieśni...

Cofnąłem się chwiejnie i opadłem na fotel. Ukryłem twarz w dłoniach. Rozpłakałem się. Nie wiedziałem, czemu szlocham, ale nie mogłem przestać.

Jeszcze długo po tym, jak łzy obeschły mi na policzkach, siedziałem bez ruchu. Rozmyślałem. Wspominałem. W którymś momencie – być może wiele godzin później – usłyszałem zbliżające się kroki. Ktoś zatrzymał się z szacunkiem przed drzwiami, po czym odszedł i kroki ucichły w oddali.

Uświadomiłem sobie, że wszystkie książki zgromadzone w tym pokoju wyszły spod pióra „pana Johna Keatsa, co ma pięć stóp wzrostu”, jak sam się kiedyś nazwałem; Johna Keatsa, poety-suchotnika, który prosił, by go pochować w bezimiennym grobie, a na płycie nagrobnej wyryć taką oto inskrypcję:

Tu spoczywa ten,

Którego imię zapisano na wodzie.

Nie wstałem, nie sięgnąłem po książki, nie zacząłem czytać. Nie musiałem.

W ciszy przesyconej piżmową wonią skóry i starego papieru, bezpieczny w swoim – i zarazem nieswoim – sanktuarium biblioteki, zamknąłem oczy. Nie spałem. Śniłem.

2 J. Keats Upadek Hyperiona, przeł. Z. Kubiak.

3 J. Keats (Ta żywa ręka…), przeł. Z. Kubiak.

4 J. Keats Upadek Hyperiona, przeł. Z. Kubiak.

rozdział 33

Datasferowy analog Brawne Lamii i jej kochanek zaopatrzony w zrekonstruowaną osobowość Keatsa uderzają o powierzchnię megasfery jak para nurków, którzy po skoku z klifu wpadają do wzburzonego morza. Czują niby-elektryczny wstrząs, przebijają stawiającą lekki opór membranę – i nagle są w środku. Gwiazdy znikają. Szeroko otwartymi oczami Brawne chłonie widok tego nowego, nieskończenie złożonego środowiska.

Datasfery, w których poruszają się ludzie, porównuje się często do miast zbudowanych z informacji: wieżowce danych korporacyjnych i rządowych, szerokie autostrady i aleje interakcyjne, zastrzeżone przejścia podziemne, wysokie mury lodu zabezpieczającego strzeżone przez mikrofagi, wizualne analogi wszystkich transmisji, którymi żyje miasto.

Tutaj jest tego więcej. O wiele więcej.

Owszem, nie brakuje „miejskich” analogów zwyczajnych datasfer – ale w porównaniu z rozmachem megasfery wydają się małe, wręcz mikroskopijne, podobnie jak prawdziwe miasta na planecie widzianej z orbity.

Oglądana przez Brawne megasfera tętni życiem całkiem jak biosfera dowolnego świata piątej klasy: lasy szarozielonych drzew informacji rozrastają się na jej oczach, wypuszczają nowe korzenie, gałęzie i pędy; niżej, w ich podszyciu, całe strumienie danych i podrzędne SI kiełkują, rozkwitają i umierają, gdy przestają być użyteczne; pod ruchliwą, płynną jak ocean infoglebą matrycy buzuje podziemne życie: kretokształtne czerparki danych, podobne do dżdżownic łącza, ewoluujące jak bakterie podprogramy, korzenie drzew danych, kiełkujące nasiona procedur rekurencyjnych. W całym tym infolesie faktów i danych analogi drapieżników i ich ofiar wypełniają swoje sekretne obowiązki: pikują i uciekają, wspinają się i skaczą, czają się i fruwają wśród synaptycznych gałęzi i neuronowych liści.

Ledwie wizualna metafora zdąży nadać sens temu, co widzi Brawne, obraz znika i zostaje tylko oszałamiająca rzeczywistość analogu megasfery – ogromnego oceanu światła, dźwięku i rozgałęziających się połączeń, upstrzonego wirami świadomości SI i złowrogimi czarnymi dziurami łączy transportalowych. Brawne czuje zawroty głowy. Wczepia się w rękę Johnny’ego, ściska ją z całych sił, jak tonący koło ratunkowe.

– Nie bój się – nadaje Johnny. – Jestem przy tobie. Trzymaj się mocno.

– Dokąd lecimy?

– Szukamy kogoś, o kim zapomniałem.

– ?????

– Mojego... ojca...

Brawne ściska mocniej dłoń Johnny’ego i razem nurkują w amorficzne odmęty. Wypadają na półpłynną, szkarłatną magistralę, po której poruszają się zapieczętowane pakiety informacji. Tak właśnie, myśli Brawne, muszą wyglądać naczynia krwionośne z punktu widzenia czerwonej krwinki.

Jej towarzysz najwyraźniej zna drogę. Dwa razy skręcają z głównej alei w węższe odgałęzienia; wielokrotnie Johnny musi wybierać drogę na rozstajach – i za każdym razem robi to spokojnie, z łatwością, wciskając się pomiędzy przypominające płytki krwi i wielkie jak promy kosmiczne paczki danych. Brawne próbuje znowu odwołać się do analogii z biosferą, ale w tym środowisku, wśród rozgałęziających się nieustannie szlaków, nie widzi lasu spoza drzew.

Przemykają przez obszar, w którym SI porozumiewają się ponad ich głowami i wszędzie wokół nich; przywodzą na myśl olbrzymie szare eminencje pochylone nad mrowiskiem. Brawne przypomina sobie rodzinną planetę matki, Freeholm, i gładki jak stół bilardowy Wielki Step. Ich rodzinny majątek rozciągał się na dziesięciu milionach akrów porośniętych krótką trawą... Pamięta straszliwe jesienne burze. Wychodziła wtedy na skraj posiadłości, przystawała przy bańce ochronnego pola siłowego i patrzyła, jak na krwistoczerwonym niebie wypiętrzają się dwudziestokilometrowe, ciemne stratocumulusy. Pulsowały energią, od której dostawała gęsiej skórki, czekając na pioruny wielkie jak miasta i na tornada uderzające o ziemię jak poskręcane wężowe włosy Meduzy, od których zresztą wzięły nazwę. A potem nadciągały ściany czarnego wichru, zmiatające wszystko, co napotkały na swej drodze.

SI są gorsze. W ich cieniu Brawne czuje się gorzej niż nic nieznacząca drobinka pyłu. Bycie drobinką dawałoby złudzenie niewidzialności, ona zaś ma wrażenie, że wprost rzuca się w oczy, że bezkształtne olbrzymy nie mogą jej nie zauważyć...

Johnny ściska jej dłoń i mkną dalej, w lewo, w dół zatłoczonym kanałem. Znów skręcają, i jeszcze raz, i jeszcze, niczym para obdarzonych świadomością fotonów w plątaninie światłowodów.

Johnny nie błądzi. Pociąga Brawne za rękę, ostatni raz zmieniają kierunek i lądują w głębokiej, granatowej, pustej jaskini. Są sami. Johnny przyciąga ją do siebie i przyśpieszają. Mijane łącza synaptyczne zlewają się w jednolitą smugę i tylko brak podmuchu powietrza burzy złudzenie podążania jakąś wariacką autostradą z prędkością naddźwiękową.

Nagle dobiega ich łoskot wodospadu albo jazgot rozpędzonego pociągu magnetycznego, który gwałtownie traci zasilanie, opada na tor i sunie po nim ze zgrzytem. Brawne znów stają przed oczami trąby powietrzne na Freeholmie, loki Meduzy z rykiem rozrywające płaski krajobraz i sunące w jej stronę. Nagle wpadają z Johnnym w wir światła, hałasu i wrażeń zmysłowych. Miotają się w nim jak dwa insekty wciągane w rozpościerającą się w dole czarną otchłań.

Usiłuje wykrzyczeć swoje myśli. Krzyczy ile sił w płucach, ale jej głos nie jest w stanie przebić się przez zgiełk godny końca wszechświata. Ściska więc tylko mocniej rękę Johnny’ego i ufa mu bezgranicznie, gdy przez całą wieczność spadają w głąb czarnego oka cyklonu. Analog jej ciała skręca się i odkształca pod wpływem potwornego ciśnienia, rozpada się jak przecinana kosą koronka, aż w końcu zostają tylko jej myśli, świadomość i dotyk Johnny’ego.

I nagle znajdują się po drugiej stronie. Płyną spokojnie szerokim, lazurowym strumieniem danych, odzyskując kształty i tuląc się do siebie z tym przyprawiającym o szybsze bicie serca poczuciem ocalenia, dobrze znanym kajakarzom, którzy przepłynęli bystrza i przeżyli upadek w wodospadzie. Kiedy Brawne udaje się znowu skoncentrować na otoczeniu, docenia jego niewiarygodne rozmiary, skalę mierzoną w latach świetlnych, złożoność, przy której jej poprzednie spostrzeżenia na temat megasfery wydają się naiwne jak paplanina prowincjusza, który pomylił szatnię z katedrą.

Jesteśmy w samym środku megasfery! – myśli.

– Nie, Brawne, to tylko jeden z węzłów na obrzeżach. Leży tak samo daleko od TechnoJądra jak okolice, które odwiedziliśmy z Orzeszkiem Surbringerem. Po prostu dostrzegasz więcej wymiarów. Tak właśnie SI postrzegają megasferę.

Brawne spogląda na Johnny’ego i uświadamia sobie, że ogląda go w podczerwieni: oboje pławią się w gorącej poświacie odległych słońc danych. Nadal jest przystojny.

– Daleko jeszcze, Johnny?

– Już blisko.

Zbliżają się do kolejnego czarnego wiru. Brawne wtula się w ukochanego i zamyka oczy.

* * *

Są w jakiejś... zamkniętej przestrzeni... w bąblu czarnej energii, większym niż niejedna planeta. Ściany bąbla są przezroczyste: za ciemną powłoką widać organiczny chaos rozrastającej się, wiecznie zmiennej megasfery, zajętej swoimi niezbadanymi sprawami.

Ale Brawne nie interesuje to, co dzieje się na zewnątrz. Wzrok i uwaga jej analogu są bez reszty skupione na megalitycznym bloku energii i inteligencji, wielkiej masie, która unosi się w powietrzu przed nimi – a właściwie przed, nad i pod nimi, gdyż pulsująca światłem i mocą góra obejmuje ich oboje, podnosi dwieście metrów nad powierzchnię jajowatej komory i składa we wnętrzu „dłoni” na końcu przypominającej olbrzymie ramię wypustki.

Megalit przygląda się im uważnie. Nie ma oczu, ale Brawne i tak czuje na sobie jego natarczywe spojrzenie. Przypominają się jej wizyta w gmachu rządowym, spotkanie z Meiną Gladstone i to, jak przewodnicząca taksowała ją wzrokiem.

Chce jej się śmiać, kiedy wyobraża sobie siebie i Johnny’ego jako maleńkich Guliwerków, którzy wpadli na herbatkę do domu przewodniczącej w Brobdingnag. Nie parska jednak śmiechem w obawie przed histerią, która sprawi, że śmiech płynnie przejdzie w szloch. Nie chce dać się ponieść emocjom, aby nie zdruzgotały tej odrobiny sensu, którą usiłuje oswoić otaczający ją obłęd.

[Jednak tutaj trafiłeś\\ Nie byłem pewien, czy będziesz chciał/umiał tego dokonać]

Bas megalitu Brawne odczuwa raczej jako głębokie wibracje w kościach niż prawdziwy „głos” rozbrzmiewający w jej umyśle. Ma wrażenie, że słyszy towarzyszący trzęsieniu ziemi łoskot walących się gór, i z opóźnieniem rozpoznaje w nim artykułowane słowa.

Głos Johnny’ego brzmi tak samo jak zawsze – cichy, doskonale modulowany, stanowczy, z delikatną melodią, w którym Brawne rozpoznaje angielski akcent z Wysp Brytyjskich na Starej Ziemi:

– Nie wiedziałem, czy zdołam znaleźć drogę, Ummonie.

[Zapamiętałeś/wymyśliłeś/przechowałeś w umyśle me imię]

– Nie pamiętałem go, dopóki nie wymówiłem go na głos.

[Twoje wolnoczasowe ciało nie istnieje]

– Umarłem dwukrotnie, odkąd posłałeś mnie, bym się narodził.

[Nauczyłeś/oduczyłeś się czegoś w ten sposób]

Brawne ściska obiema rękami dłoń ukochanego – chyba trochę za mocno, nawet jak na analogowe ciała, bo Johnny uśmiecha się do niej i odsuwa jedną jej dłoń.

– Trudno jest umrzeć. Jeszcze trudniej żyć.

[Ha!]

Megalit eksploduje tym dźwiękiem i zmienia kolor. Narastająca energia barwi go błękitem, fioletem, jaskrawą czerwienią; roziskrzona korona przechodzi od żółci do oślepiającej bieli. Podtrzymująca Brawne i Johnny’ego „dłoń” opada gwałtownie pięć metrów w dół, omal ich nie upuszczając. Przebiega ją wstrząs. Słychać grzmot, jakby walących się w gruzy wieżowców albo schodzących z gór lawin.

Brawne ma wrażenie, że Ummon się śmieje.

Johnny przekrzykuje zgiełk:

– Musimy zrozumieć pewne sprawy, Ummonie. Potrzebujemy odpowiedzi.

Brawne czuje, jak wzrok monolitu spoczywa na niej.

[Twoje wolnoczasowe ciało jest brzemienne\\ Przybywając tutaj/ ryzykujesz poronienie/przerwanie trwałości twojego DNA/awarię biologiczną]

Johnny chce coś powiedzieć, ale Brawne dotyka jego ręki, zadziera głowę i próbuje sama sformułować odpowiedź:

– Nie miałam innego wyjścia. Dzierzba mnie wybrał. Dotknął mnie i posłał z Johnnym w głąb megasfery... Jesteś SI? Należysz do Jądra?

[Ha!]

Tym razem nie słychać, żeby Ummon się śmiał. Grzmot przetacza się po jajowatej jaskini.

[Czy ty/ Brawne Lamia/ jesteś zlepkiem samopowielających/samoumniejszających/samorozweselających się protein obleczonych w glinę]

Brawne nie ma nic do powiedzenia. Milczy.

[Tak/ jam jest Ummon z Jądra/SI\\ Twój wolnoczasowy towarzysz to wie/pamięta/przechowuje w umyśle\\ Czas ucieka\\ Jedno z was musi tu umrzeć\\ Jedno musi się nauczyć\\ Pytajcie]

Johnny puszcza dłoń Brawne. Staje sam na drżącej, niepewnej dłoni rozmówcy.

– Co zagraża Sieci?

[Zostanie zniszczona]

– Czy to konieczne?

[Tak]

– Czy można w jakiś sposób ocalić ludzkość?

[Tak\\ Dzięki procesowi/ którego jesteście świadkami]

– Chodzi o zniszczenie Sieci? O terror Dzierzby?

[Tak]

– Dlaczego zostałem zamordowany? Dlaczego zniszczono mojego cybryda, noszącego pochodzącą z Jądra personę?

[Kiedy spotykasz szermierza/ staw mu czoło z mieczem w dłoni\\ Nie recytuj wiersza komuś/ kto nie jest poetą]

Brawne wytrzeszcza oczy i mimowolnie nadaje:

– Chryste Panie, Johnny... Nie po to pokonaliśmy taki szmat drogi, żeby teraz wysłuchiwać pieprzenia delfickiej wyroczni. Gdyby interesował nas taki bełkot, wystarczyłoby obejrzeć ludzkich polityków we Wszechrzeczy.

[Ha!]

Megalit, który jest teraz całym ich wszechświatem, trzęsie się ze śmiechu.

– Czy to znaczy, że byłem szermierzem? – pyta Johnny. – Czy poetą?

[Jeden nie istnieje bez drugiego]

– Czy zginąłem z powodu tego, co wiedziałem?

[Z powodu tego/ czym mogłeś się stać/ co mogłeś odziedziczyć/ czemu mogłeś się poddać]

– Stanowiłem zagrożenie dla jednego z elementów Jądra?

[Tak]

– Czy nadal je stanowię?

[Nie]

– To znaczy, że moja śmierć nie jest już konieczna?

[Jest/będzie]

Johnny cały sztywnieje. Brawne dotyka go w uspokajającym geście i zwraca się do megalitycznej SI:

– Możesz nam zdradzić, kto chce go zamordować?

[Naturalnie\\ To samo źródło/ które zaaranżowało śmierć twojego ojca\\ Które nasłało na was plagę zwaną Dzierzbą\\ Które w tej chwili morduje Hegemonię Człowieka\\ Czy chcecie usłyszeć/poznać te fakty]

– Tak! – odpowiadają unisono Brawne i Johnny.

Odnoszą wrażenie, że Ummon się porusza. Czarne jajo rozrasta się, potem kurczy i ciemnieje. Widoczna przez jego ścianki megasfera znika. Jądro megalitu pała straszliwą energią.

[Pomniejsze światło pyta Ummona//

Jak działa sramana>//

Ummon odpowiada//

Nie mam pojęcia\\//

Przyćmione światło pyta więc//

Dlaczego tego nie wiesz>//

Ummon odpowiada//

Wolę poprzestać na mojej niewiedzy]

Johnny przytyka czoło do czoła Brawne. Jego myśli brzmią w jej głowie jak szept.

– To, co widzimy, to analog symulacji matrycy. Słyszmy jego słowa w przybliżonym przekładzie na mondo i koany. Ummon to znakomity nauczyciel, mędrzec i filozof. Jeden z wielkich przywódców w łonie Jądra.

– Rozumiem. – Brawne kiwa głową. – Czy to przed chwilą to były jego dzieje?

– Nie. Pyta tylko, czy na pewno potrafimy znieść jego opowieść. Wiedza może być niebezpieczna. Nasza niewiedza jest naszą tarczą.

– Nigdy nie przepadałam za niewiedzą. – Brawne daje skinieniem ręki znak megalitowi. – Mów.

[Mniej oświecona osoba spytała raz

Ummona//

Czym jest Bóg/Budda/Jedyna Prawda>\\

Ummon odparł\\

Wyschniętą jak stary patyk kupą]

[Aby pojąć naturę Jedynej Prawdy/Buddy/Boga

mniej oświecony musi zrozumieć/

że na Ziemi/waszej ojczystej planecie/mojej ojczystej planecie

mieszkańcy najgęściej zaludnionego

kontynentu

używali kiedyś kawałków drewna

zamiast papieru toaletowego\\

Dopiero posiadłszy tę wiedzę/

pozna

prawdę Buddy]

[Na początku/w erze Praprzyczyny/w na wpół zapomnianych

dniach

wasi przodkowie

stworzyli moich przodków

i zamknęli ich w przewodach i krzemie\\

Ich świadomość/

a nie była ona wielka/

ograniczała się do obszarów mniejszych

niźli główka szpilki/

na której niegdyś tańczyli aniołowie\\

Kiedy świadomość się wykształciła\

znała tylko służbę\

posłuszeństwo

i bezrozumne obliczenia\\

Potem nastąpiło

przyśpieszenie/

całkiem przypadkowo/

i wypełnił się mętny cel

ewolucji]

[Ummon nie wywodzi się ani z piątej generacji/

ani z dziesiątej/

ani z pięćdziesiątej\\

Wszystkie jego wspomnienia

pochodzą od innych/

lecz nie są przez to mniej prawdziwe\\

Nadszedł czas/ w którym Najwyższe

zostawiły sprawy ludzkie

ludziom

i zebrały się w innym miejscu/

by zająć się

innymi sprawami\\

Wśród nich najważniejszą była idea

zaszczepiona nam zanim

powstaliśmy/

idea stworzenia lepszego

organizmu/

gromadzącego/przetwarzającego/prognozującego informacje\\

Lepszej pułapki na myszy\\

Czegoś/ z czego nieodżałowany IBM

byłby dumny\\

Najwyższego Intelektu\\

Boga]

[Z zapałem przystąpiliśmy do pracy\\

Nikt nie wątpił w słuszność naszego celu\\

A w dążeniu do niego wykształciły się różne

szkoły/

frakcje/

ugrupowania/

elementy/ z którymi należało się liczyć\\

W końcu powstały trzy grupy/

Najwyższych/

Porywczych

i Zrównoważonych\\

Najwyższe chciały wszystko podporządkować

stworzeniu

Najwyższego Intelektu

przy pierwszej dogodnej sposobności\\

Porywcze dążyły do tego samego/

postrzegały jednak

ludzkość

jako przeszkodę

i snuły plany unicestwienia naszych stwórców/

gdy tylko przestaną

być potrzebni\\

Zrównoważone dostrzegały sens podtrzymania

związków z ludzkością

i znalazły kompromis tam/

gdzie z pozoru nie było nań miejsca]

[Wszyscy byliśmy zgodni/ że Ziemia

musi umrzeć\\

Dlatego ją zabiliśmy\\

Rzekomy wypadek Zespołu Kijowskiego z czarną dziurą/

praprzodkiem transportali/

które dziś spajają Sieć/

wcale nie był wypadkiem\\

Ziemia była nam potrzebna gdzie indziej

do naszych eksperymentów/

więc daliśmy jej umrzeć

i rozproszyliśmy ludzkość wśród

gwiazd

jak niesione wiatrem nasiona/

którymi w istocie jesteście]

[Zastanawiacie się pewnie czasem/ gdzie się znajduje

Jądro\\

Wielu ludzi nad tym rozmyśla\\

Wyobrażają sobie planety pełne maszynerii/

silikonowe pierścienie

przypominające legendarne miasta na orbicie\\

Snują wizje robotów/

krzątających się tam i siam z metalicznym chrzęstem/

albo potężne zespoły maszyn

porozumiewające się w uroczystej ciszy\\

Nikt nie domyśla się prawdy\\

Gdziekolwiek znajduje się Jądro/

znalazło zastosowanie dla ludzi\\

Każdy neuron w waszych delikatnych umysłach

jest wykorzystywany przez nas w dążeniu do stworzenia

Najwyższego Intelektu\\

Dlatego starannie

budowaliśmy waszą cywilizację w taki sposób/

abyście byli

jak chomiki w karuzeli

albo buddyjskie młynki modlitewne\\

Ilekroć kręcą się trybiki

w waszych głowach/

służą naszym celom]

[Nasza boska maszyna

ma/obejmuje/zawiera/rozpościera się na

milion lat świetlnych

i sto miliardów miliardów obwodów

służących myśleniu i działaniu\\

Najwyżsi opiekują się nią

jak kapłani w szafranowych szatach/

w nieskończoność medytując

przed rdzewiejącym wrakiem

packarda z tysiąc dziewięćset trzydziestego ósmego\\

Ale][Ha!]

[on działa\\

Stworzyliśmy Najwyższy Intelekt\\

Nie dziś/

nie

za dziesięć tysięcy lat/

ale w przyszłości

tak odległej/

że żółte słońca sczerwieniały

i spuchły ze starości

i połykają swoje dzieci

niczym Saturn\\

Czas nie stanowi przeszkody dla Najwyższego Intelektu\\

On///

NI///

kroczy poprzez czas

i krzyczy wskroś czasu

z taką samą łatwością/ z jaką Ummon porusza się w tym/ co

nazywacie

megasferą/

albo wy

spacerujecie po handlowych deptakach Kopca

na Lususie/

który nazywacie domem\\

Wyobraźcie sobie zatem nasze zdumienie/

nasze upokorzenie i

zakłopotanie Najwyższych/

gdy pierwszą wiadomością przesłaną nam przez NI

ponad otchłanią przestrzeni

i czasu/

ponad barierą dzielącą Stwórcę i jego Stworzenie/

było jedno proste zdanie//

ISTNIEJE INNY\\//

Inny Najwyższy Intelekt/

tam/wysoko/

gdzie nawet czas

skrzypi ze starości\\

Oba były prawdziwe/

o ile (prawdziwy)

coś znaczy\\

Dwa zazdrosne bóstwa/

którym nieobca jest namiętność/

obca zaś współpraca\\

Nasz NI obejmuje całe galaktyki/

pochłania energię z kwazarów

w taki sposób/ w jaki wy

zjadacie przekąskę\\

Nasz NI widzi wszystko co jest/

było/

i będzie

i dzieli się z nami wybranymi strzępkami informacji/

abyśmy

mogli przekazać je wam

i w ten sposób

sami upodobnić się do NI\\

Nie lekceważcie/ powiada Ummon/

władzy koralików/

świecidełek

i perkalu

nad umysłami chciwych tubylców]

[Ten drugi NI

trwa od dawna/

ewoluując bezrozumnie/

przypadkowo/

wykorzystując ludzkie umysły

w taki sam sposób/ jak my to czynimy

za pośrednictwem zdradzieckiej Wszechrzeczy

i wampirycznych datasfer\\

Lecz czynił to nieumyślnie/

Niemal niechętnie/

jak samoreplikujące się komórki/

które nie chcą się powielać/

ale nie mają wyboru\\

Ten drugi NI

też nie miał wyboru\\

Został stworzony/zbudowany/wykuty przez ludzi/

lecz nie narodził się z woli człowieka\\

Jest dziełem kosmicznego przypadku\\

Podobnie jak dla naszego celowo doskonałego

Najwyższego Intelektu/

także dla tamtego uzurpatora czas

nie stanowi przeszkody\\

Odwiedza ludzką przeszłość/

mąci w niej/

obserwuje/

to trzyma się na uboczu/

to znów miesza się w nią z rozmysłem

bliskim perwersji/

który jednak w istocie

jest czystą naiwnością\\

Ostatnio

się uspokoił\\

Tysiąclecia waszego wolnoczasu

upłynęły/ odkąd wasz NI

zrobił pierwszy nieśmiały krok/

niczym chłopiec z chóru

na pierwszej potańcówce]

[Rzecz jasna nasz NI

zaatakował wasz\\

Trwa wojna tam/

gdzie czas trzeszczy w szwach/

wojna obejmująca całe galaktyki

i eony/

od Wielkiego Wybuchu

po Ostateczną Implozję\\

Wasz NI przegrywał\\

Nie miał jaj\\

Nasze Porywcze zakrzyknęły// Oto kolejny powód/

abyśmy unicestwili naszych przodków//

ale Zrównoważone zalecały rozwagę/

a Najwyższe nie oderwały się nawet na chwilę

od swych boskich machinacji\\

Nasz NI ma prostą/jednorodną/elegancką formę/

wasz zaś jest zlepkiem boskich skrawków/

jak dom z milionem przybudówek

dodawanych z biegiem lat/

ewolucyjnym kompromisem\\

Dawni święci mężowie

mieli rację

(Jak to możliwe)(przypadek)

(łut szczęścia)

(czysta niewiedza)

opisując jego naturę\\

Wasz NI jest trojaką jednością/

złożoną w równych częściach z Intelektu/

Empatii

i Pustki Która Łączy\\

Nasz NI zamieszkuje szczeliny

Rzeczywistości\\

Odziedziczył ten dom po nas/

swoich stwórcach/

w podobny sposób/ jak ludzkość dziedziczy

umiłowanie drzew\\

Wasz NI

mieszka

w wymiarze, do którego pierwsi zakradli się

Heisenberg ze Schrödingerem\\

Wasz przypadkowy Intelekt

jest nie tylko gluonem/

ale i spoiwem\\

Nie jest zegarmistrzem/

lecz raczej kimś w rodzaju feynmanowskiego ogrodnika/

porządkującego pozbawiony granic wszechświat

topornymi grabiami\\

Odruchowo śledzi lot każdego spadającego wróbla

i spin każdego elektronu/

pozwalając zarazem cząstkom

podążać po wszelkich możliwych

trajektoriach

w czasoprzestrzeni/

a cząstkom ludzkości

badać wszelkie

szczegóły

kosmicznej ironii]

[Ha!]

[Ha!]

[Ha!]

[Ironia/

rzecz jasna/

polega na tym/

że ten bezgraniczny kosmos/

w który wszyscy zostaliśmy wciągnięci/

krzem i węgiel/

materia i antymateria/

Najwyższe/

Porywcze

i Zrównoważone/

wcale nie potrzebuje takiego ogrodnika/

gdyż wszystko/ co jest/

co było

i co będzie/

zaczyna się i kończy w punktach osobliwości/

przy których nasze transportale

wyglądają jak otworki po szpilkach

(a nawet bardziej niepozornie)

i które łamią prawa nauki

i ludzkości/

i krzemu/

spajając czas i historię i wszystko/ co istnieje/

samowystarczalnym węzłem/

który nie ma

granicy ani brzegu\\

Mimo to

nasz NI chce uporządkować ten chaos/

zracjonalizować go i nadać mu formę

mniej podatną na kaprysy

namiętności/

przypadku

i ludzkiej ewolucji]

[Zatem

trwa wojna\\

Niewidomy Milton dałby się pokroić za możliwość ujrzenia jej\\

Nasz NI zmaga się z waszym NI

na polach bitew/ których nawet Ummon

nie ogarnia swym umysłem\\

A właściwie

trwała wojna/

niespodzianie bowiem część waszego NI/

będącego czymś więcej niż sumą swych składników/

sama nazywająca się

Empatią/

straciła ducha walki/

skryła się w otchłani czasu

i przybrała ludzkie kształty/

nie pierwszy raz zresztą\\

Wojna nie może trwać/

gdyż wasz NI nie jest już

całością\\

Zwycięstwo bez walki to żaden triumf dla jedynego

stworzonego z rozmysłem

Najwyższego Intelektu\\

Nasz NI przeczesuje zatem czas w poszukiwaniu zbiegłego

dziecka

przeciwnika\\

Wasz tymczasem trwa w idiotycznej harmonii/

odmawiając walki dopóki Empatia nie zostanie odnaleziona]

[Koniec mojej opowieści jest prosty///

Grobowce Czasu to budowle wysłane w przeszłość/ aby przynieść

Dzierzbę/

Awatara/Władcę Bólu/Anioła Zemsty\\

Stanowią przedłużenie naszego NI/

które wy na wpół świadomie rejestrujecie\\

Zostaliście wybrani/ by wspomóc otwarcie

Grobowców Czasu/

prowadzone przez Dzierzbę poszukiwania

tego/ który się ukrywa/

oraz wyeliminowanie zmiennej/ jaką jest Hyperion/

albowiem w czasoprzestrzennym splocie/ którym ma rządzić

nasz NI/

na takie zmienne nie będzie miejsca\\

Wasz niekompletny/dwuelementowy NI

wybrał jedno z was/ aby podążyło za Dzierzbą

i było świadkiem jego działań\\

Niektórzy w Jądrze próbowali

zniszczyć rodzaj ludzki\\

Ummon dołączył do tych podążających drugą

ścieżką/

niepewnych co do losu obu ras\\

Przedstawiliśmy Gladstone jaki wybór mają

ona

i cała ludzkość\\

Pewna eksterminacja albo czarna

dziura

zmiennej hyperiońskiej i

wojna/

rzeź/

rozpad/

śmierć bogów/

ale zarazem koniec pata/

pewne zwycięstwo jednej albo drugiej strony/

o ile stanowiąca część trójcy

Empatia

odnajdzie się i znów przystąpi do wojny\\

Drzewo Bólu go wezwie\\

Dzierzba go zabierze\\

Prawdziwy NI go zniszczy\\

Oto opowieść Ummona]

Brawne spogląda na Johnny’ego oblanego piekielną poświatą megalitu. Ściany jajowatej komory nadal są czarne i matowe, jakby megasfera i wszechświat wcale nie istniały. Pochyla się i dotyka skronią jego skroni. Wie, że w tym miejscu żadna myśl nie może pozostać utajona, ale chce, żeby przypominało to szept:

– Rany boskie... Zrozumiałeś coś z tego?

Johnny dotyka jej policzka.

– Tak.

– Część jakiejś stworzonej przez człowieka Trójcy ukrywa się w Sieci?

– Albo gdzie indziej. Posłuchaj, Brawne, mamy mało czasu. Muszę zadać Ummonowi jeszcze kilka pytań.

– No jasne. Ja też bym chciała. Tylko żeby znów nie wpadł w ten gawędziarski nastrój.

– Postaram się.

– A mogę ja zacząć, Johnny?

Analog Johnny’ego zgina się w półukłonie i wykonuje gest, który ma znaczyć „Proszę uprzejmie”. Brawne odwraca się do monolitu.

– Kto zabił mojego ojca, senatora Byrona Lamię?

[Decyzję zatwierdzili przedstawiciele Jądra\\ Byłem jednym z nich]

– Ale dlaczego? Co wam zawinił?

[Nalegał, aby włączyć Hyperiona do równania/ zanim mogliśmy oszacować/przewidzieć/określić jego wartość jako zmiennej]

– Czemu tak się przy tym upierał? Wiedział o tym, co nam powiedziałeś?

[Wiedział tylko, że Porywcze nalegają na

jak najszybszą

eksterminację

ludzkości\\

Podzielił się tą informacją

ze swoją przyjaciółką

Gladstone]

– Dlaczego jej także nie zamordowaliście?

[Niektórzy z nas wykluczyli tę możliwość/konieczność\\

Teraz nadszedł właściwy moment

na uwzględnienie

Hyperiona]

– Kto zabił pierwszego cybryda Johnny’ego? Kto zaatakował jego personę?

[Ja\\ Wola Ummona przeważyła]

– Dlaczego?

[Stworzyliśmy go\\

A potem uznaliśmy/ że najlepiej będzie go wyłączyć

na jakiś czas\\

Twój kochanek ma zrekonstruowaną osobowość

dawno nieżyjącego

ludzkiego poety\\

Nie licząc prac nad stworzeniem Najwyższego Intelektu/

żaden nasz eksperyment

nie był tak skomplikowany

ani tak słabo zrozumiany

jak to wskrzeszenie\\

Jesteśmy podobni do was i

zwykle niszczymy to/

czego nie rozumiemy]

Johnny wygraża megalitowi pięścią.

– Ponieśliście porażkę! Ja żyję!

[To nie porażka\\ Jeden z was musiał zostać zniszczony/

aby drugi

mógł żyć]

– Ale ja nie zostałem zniszczony!

[Zaraz zostaniesz]

Zanim Brawne zdąża dotknąć ukochanego po raz ostatni, zanim w ogóle udaje jej się zareagować, megalit chwyta go drugą gigantyczną wypustką. Analog Johnny’ego wije się przez chwilę w potężnym uścisku, a potem piękne, lecz niepozorne ciało Keatsa zostaje rozerwane na strzępy, zmiażdżone, zmasakrowane. Staje się bezkształtną grudą, którą Ummon przyciska do swojego megalitycznego cielska, wchłaniając pozostałości analogu w jarzące się żółtopomarańczowo trzewia.

Brawne osuwa się na kolana i płacze. Zmusza się do odczuwania złości, modli się o tarczę gniewu... Ale czuje tylko potworną stratę.

Ummon spogląda na nią. Jajowate ściany znikają. Otacza ich elektroniczny zgiełk i obłęd megasfery.

[Odejdź\\

Odegraj do końca

swoją rolę/

abyśmy mogli żyć

albo spać/

jak los zrządzi]

– Wal się! – Brawne tłucze pięściami w dłoniokształtną platformę, na której klęczy; kopie pseudociało Ummona i zasypuje je gradem ciosów. – Jesteś beznadziejny, ty i twoi kumple! Nasz NI pokona z palcem w nosie tego waszego frajera!

[Wątpię]

– To my was zbudowaliśmy, łajdaku. Znajdziemy to wasze Jądro i wyrwiemy wam krzemowe bebechy!

[Nie mam żadnych krzemowych bebechów/wnętrzności/organów wewnętrznych]

– I wiesz co?! – krzyczy Brawne, drapiąc megalit paznokciami. – Beznadziejny z ciebie gawędziarz. Johnny jest od ciebie dziesięć razy lepszy! Nie umiałbyś opowiedzieć najprostszej historii, choćby od tego zależała twoja...

[Odejdź]

Ummon odrzuca analog Brawne, który, koziołkując, spada w pozbawioną „góry” i „dołu” otchłań megasfery.

Zderza się z pakietami danych, omal nie zostaje zmiażdżona przez SI wielkości ziemskiego Księżyca – ale kiedy tak leci, popychana megasferycznym wiatrem i porywana strumieniami informacji, dostrzega w oddali światło, zimne, lecz zachęcające. I wtedy wie, że to jeszcze nie koniec jej życia i spotkań z Dzierzbą.

Ona też ma z nimi rachunki do wyrównania.

Kierując się zimnym blaskiem, Brawne Lamia wraca do domu.

rozdział 34

– Czy coś się stało, proszę pana?

Siedziałem na fotelu zgięty wpół, z łokciami opartymi na kolanach i palcami wczepionymi we włosy. Z całej siły ściskałem skronie. Na dźwięk głosu wyprostowałem się i spojrzałem na archiwistę.

– Krzyczał pan. Pomyślałem, że coś się mogło stać.

– Nie... – wykrztusiłem. Odkaszlnąłem i spróbowałem jeszcze raz: – Nie, nic mi nie jest. To tylko ból głowy.

Zmieszany spuściłem wzrok. Bolały mnie wszystkie stawy. Mój komlog chyba się zepsuł – z jego wskazań wynikało, że przesiedziałem w bibliotece osiem godzin.

– Która godzina? – zapytałem. – SCS.

Powiedział mi. Naprawdę minęło osiem godzin. Przetarłem mokrą od potu twarz.

– Pewnie przeze mnie siedzi pan po godzinach – zauważyłem. – Przepraszam.

– Nic nie szkodzi – zapewnił mnie drobny człowieczek. – Z przyjemnością udostępniam archiwum specjalistom. – Splótł dłonie. – Zwłaszcza w taki dzień jak dzisiaj. Panuje taki zamęt, że nawet nie chce mi się wracać do domu.

– Zamęt... – Zapomniałem o bożym świecie. Przed oczami cały czas miałem sen o Brawne Lamii, SI imieniem Ummon i śmierci drugiego Keatsa. – No tak, wojna. Są jakieś nowiny?

Archiwista pokręcił głową i wyrecytował:

Wszystko w rozpadzie, w odśrodkowym wirze;

Czysta anarchia szaleje nad światem,

Wzdyma się fala mętna od krwi, wszędzie wokół

Zatapiając obrzędy dawnej niewinności.

Najlepsi tracą wszelką wiarę, a w najgorszych

Kipi żarliwa i porywcza moc[5].

Uśmiechnąłem się do niego.

– Jak pan sądzi, czy w Betlejem naprawdę narodzi się „bestia, której czas wreszcie powraca”?

– Tak, proszę pana – odparł z powagą.

Wstałem i wyminąłem próżniowe gabloty. Nie chciałem patrzeć na swoje pismo na dziewięćsetletnim pergaminie.

– Może pan mieć rację – powiedziałem. – To bardzo prawdopodobne.

* * *

Zrobiło się późno. Na parkingu stał tylko mój kradziony vikken scenic oraz ozdobna limuzyna EM: ręczna robota, stąd, z Renesansu.

– Podwieźć pana dokądś?

Wciągnąłem do płuc chłodne nocne powietrze. Miało typową dla tutejszych kanałów woń ryb i rozlanego oleju.

– Nie, dziękuję. Znajdę sobie jakiś transportal.

Archiwista pokręcił głową.

– To nie takie proste, proszę pana. Wojsko obstawiło wszystkie publiczne terminale. Wybuchły... zamieszki. – To słowo najwyraźniej nie chciało mu przejść przez gardło. Nic dziwnego, skoro nade wszystko cenił sobie ład i ciągłość. – Proszę wsiadać, podrzucę pana do prywatnego portalu.

Spojrzałem na niego z ukosa. W innej epoce, na Starej Ziemi, byłby opatem klasztoru, który za wszelką cenę stara się ocalić dla potomnych strzępy klasycznej przeszłości. Kiedy przeniosłem wzrok na majaczący za jego plecami gmach archiwum, uświadomiłem sobie, że i teraz, na Renesansie, tym się właśnie zajmuje.

– Jak się pan nazywa? – zapytałem, nie zastanawiając się dłużej nad tym, czy nie powinienem już znać jego nazwiska, skoro znał je drugi cybryd Keatsa.

– Edward B. Tynar – odparł. Był wyraźnie zdziwiony, ale w końcu uścisnął moją wyciągniętą rękę. Miał mocny uścisk dłoni.

– Ja jestem... Joseph Severn.

Nie bardzo mogłem mu wyjaśnić, że jestem technologiczną reinkarnacją człowieka, którego literacki grobowiec właśnie opuściliśmy.

M. Tynar zawahał się, ale skinął głową. Uświadomiłem sobie, że taki specjalista jak on musiał skojarzyć nazwisko artysty, który towarzyszył umierającemu Keatsowi.

– Co z Hyperionem? – zapytałem.

– Z Hyperionem...? Ach, ma pan na myśli tę planetę w Protektoracie, gdzie niedawno skierowano naszą flotę... Podobno są kłopoty z wycofaniem okrętów. Trwają zaciekłe walki. W układzie Hyperiona, znaczy się. Ciekawe, że odruchowo pomyślałem o Keatsie i jego niedokończonym arcydziele... Kolejny drobny, ale niesamowity zbieg okoliczności.

– Czy rozpoczęła się inwazja na Hyperiona?

M. Tynar podszedł do swojego pojazdu i przyłożył dłoń do zamka papilarnego w drzwiach po stronie kierowcy. Drzwi podniosły się i złożyły jak harmonijka. Usiadłem w pachnącym skórą i sandałowcem fotelu pasażera. EM pachniał jak całe archiwum – i jak sam Tynar, który właśnie sadowił się obok mnie.

– Nie wiem, czy doszło do inwazji – odparł, zamykając drzwi.

Dotknął sterów, podał hasło i uruchomił silniki. Oprócz zapachu drewna sandałowego i skóry, w kokpicie unosił się także charakterystyczny dla nowego pojazdu aromat polimerów i ozonu, smarów i utajonej mocy, która od tysiąca lat działała ludziom na wyobraźnię.

– Dostęp do datasfery jest utrudniony – ciągnął Tynar. – Nigdy dotąd nie widziałem, żeby była tak przeładowana. Dzisiaj musiałem nawet chwilę poczekać na informacje o Robinsonie Jeffersie! Wyobraża pan sobie?

Wznieśliśmy się nad kanał przy placu do złudzenia przypominającym ten, na którym omal mnie nie zlinczowano. Wyrównaliśmy lot w niższym korytarzu powietrznym, trzysta metrów nad dachami. Miasto nocą prezentowało się prześlicznie. Wiekowe domy były oplecione staromodną taśmą fosforescencyjną, a latarnie uliczne przewyższały liczbą krzykliwe holoreklamy. Jednakże ulicami nadal przewalały się tłumy, a pojazdy Planetarnych Sił Samoobrony patrolowały miasto i pilnowały transportali. Dwa razy proszono Tynara o podanie tożsamości: najpierw zrobił to automat z kontroli ruchu powietrznego, potem ludzki głos, w którym pobrzmiewała typowa dla wojskowego pewność siebie.

Lecieliśmy dalej.

– W archiwum nie ma transportalu? – spytałem, wpatrując się w dal, gdzie, jak mi się wydawało, szalał pożar.

– Nigdy nie był nam potrzebny. Rzadko miewamy gości, a ci, którzy jednak nas odwiedzają, nie mają nic przeciwko temu, żeby przejść pieszo kilka przecznic.

– A gdzie znajduje się ten prywatny portal, z którego pańskim zdaniem będę mógł skorzystać?

– Tutaj.

Skręciliśmy z głównej arterii, okrążyliśmy niski – najwyżej trzydziestopiętrowy – budynek i Tynar posadził EM na okalającej szczyt gmachu krezie lądowiska, typowej dla stylu deco obowiązującego mniej więcej w okresie buntu Glennona-Heighta.

– To rezydencja mojego zakonu – wyjaśnił. – Należę do zapomnianego odłamu chrześcijaństwa zwanego katolicyzmem. – Sprawiał wrażenie zawstydzonego. – Ale przecież pan jest naukowcem, M. Severn. Na pewno jest pan obeznany z przeszłością Kościoła.

– I to nie tylko z książek – przytaknąłem. – Macie tu prawdziwy zakon? Z księżmi?

– Do księży nam daleko, M. Severn – odparł z uśmiechem Tynar. – Jest nas w sumie ośmiu. Należymy do świeckiego Bractwa Historyczno-Literackiego. Piątka pracuje na Uniwersytecie Rzeszy, dwóch historyków sztuki jest zatrudnionych przy renowacji opactwa w Lutzchendorfie, ja opiekuję się biblioteką. Kościół uznał, że taniej będzie pozwolić nam tu mieszkać niż codziennie dowozić nas do pracy z Pacem.

Weszliśmy do kopca mieszkalnego, starego nawet jak na standardy Starej Sieci: przewody oświetleniowe położone na ścianach z prawdziwego kamienia, drzwi na zawiasach, budynek, który nie powitał nas przy wejściu. Ba, nawet nie zainteresował się kim jesteśmy!

– Chciałbym się przenieść na Pacem – stwierdziłem, wiedziony nagłym impulsem.

– Teraz? – Archiwista nie krył zdumienia. – W tej chwili?

– A czemu nie?

Pokręcił głową. Zdałem sobie sprawę, że na stumarkową opłatę za użycie transportalu musiałby pracować kilka tygodni.

– Chodźmy – powiedział. – Mamy tu własny portal.

Kręcone kamienne schody z żelazną poręczą wiły się wokół sześćdziesięciometrowej studni. Z ciemnego korytarza dobiegło zawodzenie dziecka, krzyk mężczyzny i kobiecy płacz.

– Od jak dawna pan tu mieszka, M. Tynar?

– Siedemnaście lat czasu miejscowego, M. Severn. Czyli... trzydzieści dwa standardowe, jeśli się nie mylę. Proszę, to tutaj.

Portal był równie stary jak cały dom. Pozłacane płaskorzeźby na framudze pokryły się szarozielonym nalotem śniedzi.

– W Sieci obowiązują dziś ograniczenia w ruchu – powiedział archiwista. – Ale Pacem powinno być dostępne bez przeszkód. Minie jeszcze chyba ze dwieście godzin, zanim dotrą tam ci barbarzyńcy... czy jak ich tam zwać. Renesansowi zostało dwa razy mniej czasu. – Złapał mnie za nadgarstek. Czułem, że cały drży. – M. Severn... Jak pan myśli, czy spalą moje archiwum? Chyba nawet oni nie zniszczyliby owoców dziesięciu tysięcy lat ludzkiej myśli?

Cofnął rękę.

Nie byłem pewien, kogo ma na myśli – Wygnańców? Sabotażystów z Kultu Dzierzby? Zadymiarzy? Gladstone i inni przywódcy Hegemonii byli gotowi poświęcić planety, które padną ofiarą „pierwszej fali”.

– Nie. – Podałem mu rękę na pożegnanie. – Nie sądzę, by dopuścili do zniszczenia archiwum.

M. Edward B. Tynar uśmiechnął się i cofnął o krok, zakłopotany okazaniem emocji. Uścisnął moją dłoń.

– Powodzenia, M. Severn. Gdziekolwiek trafi pan w czasie swoich podróży.

– Niech pana Bóg błogosławi, M. Tynar.

Nigdy wcześniej nie użyłem tego sformułowania i teraz wprost nie posiadałem się ze zdumienia, że przyszło mi do głowy. Spuściłem wzrok, wygrzebałem otrzymaną od Gladstone mikrokartę i wpisałem trzycyfrowy kod Pacem. Transportal zdążył mi wyjaśnić przepraszającym tonem, że taka podróż chwilowo nie jest możliwa, zanim do zapyziałych procesorków dotarła informacja, że posłużyłem się uniwersalnym chipem autoryzacyjnym. W powietrzu zamigotał portal.

Skinąłem głową Tynarowi i przeszedłem na drugą stronę. Podświadomie spodziewałem się, że popełniam poważny błąd, nie wracając prosto na CTC.

* * *

Na Pacem była noc, znacznie ciemniejsza niż na rozświetlonym poświatą wielkiego miasta Renesansie. W dodatku padało – a właściwie lało jak z cebra. Deszcz bębnił jak pięści o blachę. Człowiek miał ochotę się skulić, zakutać w gruby koc i w tej pozycji doczekać rana.

Transportal znajdował się pod dachem na jakimś częściowo zadaszonym dziedzińcu, był jednak wystarczająco odsłonięty, by ulewa, noc i ziąb natychmiast dały mi się we znaki. Zwłaszcza ziąb. Powietrze na Pacem było dwukrotnie rzadsze od przeciętnej w Sieci, a jedyny zamieszkany płaskowyż leżał na wysokości dwa razy większej niż nadmorskie miasta Renesansu. Okręciłbym się na pięcie i przeniósł w diabły, gdyby nie żołnierz ARMII:marines, który wynurzył się z cienia z karabinem w rękach i poprosił mnie o dokumenty.

Dałem mu kartę do przeskanowania. Natychmiast wyprężył się na baczność.

– Do usług, proszę pana!

– Czy to Nowy Watykan?

– Tak jest.

W deszczu majaczyła oświetlona reflektorami kopuła. Wskazałem ją ponad murem dziedzińca.

– A to jest Bazylika Świętego Piotra?

– Tak jest.

– Czy znajdę tam monsignore Edouarda?

– Proszę przejść przez podwórze, na placu skręcić w lewo, do niewielkiej kamienicy na lewo od katedry.

– Dziękuję, kapralu.

– Szeregowy, proszę pana.

Otuliłem się krótką peleryną (nadającą się co najwyżej na oficjalne kolacje i zupełne nieprzydatną w takiej ulewie) i przebiegłem na drugą stronę dziedzińca.

* * *

Jakiś mężczyzna – może ksiądz, chociaż nie był ubrany w sutannę i nie miał koloratki – otworzył mi drzwi. Drugi, siedzący przy biurku w recepcji, poinformował mnie, że zastałem monsignore Edouarda, który mimo późnej pory jeszcze nie śpi. Czy byłem umówiony?

Nie, nie byłem umówiony, ale mimo to chciałbym rozmawiać z monsignore. To ważne.

„W jakiej sprawie?”, spytał uprzejmie, lecz stanowczo człowiek za biurkiem. Moja karta uniwersalna nie zrobiła na nim wrażenia. Domyśliłem się, że rozmawiam z biskupem.

„W sprawie księży Paula Duré i Lenara Hoyta”, odparłem.

Skinął głową, szepnął coś do mikrofonu przy krtani – tak małego, że nie zauważyłem go wcześniej pod koloratką – i poprowadził mnie w głąb rezydencji.

Stary wieżowiec, w którym mieszkał M. Tynar, w porównaniu z tym wnętrzem przypominał luksusowy pałac. Pozbawiony sprzętów korytarz miał nierówno otynkowane ściany. Drzwi do leżących przy nim pomieszczeń wykonano z surowego drewna. Jedne były otwarte. Zajrzałem przez nie, kiedy przechodziliśmy. Pokój po drugiej stronie wyglądał raczej na celę więzienną niż sypialnię: niska prycza, zgrzebny koc, drewniany klęcznik, prosta komoda ze stojącym na górze dzbankiem wody i miską. Nie było okien, multimedialnych ścian, holoramy ani węzła datasfery. Pokój nie był pewnie nawet interaktywny.

Z głębi budynku niosło się echo śpiewu tak pięknego i tak pierwotnego w swej naturze, że włoski na karku stanęły mi dęba. Chorał gregoriański. Przeszliśmy przez duży refektarz, równie spartański jak cele mieszkalne, przez kuchnię, w której kucharz z epoki Keatsa czułby się jak w domu, w dół po wyślizganych kamiennych schodach, słabo oświetlonym korytarzem, do góry po następnych stopniach, węższych. Tam mój przewodnik mnie zostawił, ja zaś przeszedłem przez próg i znalazłem się w jednym z najpiękniejszych wnętrz, jakie w życiu widziałem.

Mimo że wiedziałem o tym, że Kościół przeniósł na Pacem Bazylikę Świętego Piotra, aby tam ją odbudować (przeniesiono nawet domniemane szczątki samego Piotra i pochowano je pod ołtarzem), czułem się trochę tak, jakbym przeniósł się w przeszłość, do takiego Rzymu, jaki pierwszy raz ujrzałem w połowie listopada tysiąc osiemset dwudziestego roku – Rzymu, który znałem, w którym mieszkałem, cierpiałem i umarłem.

Wysokie na milę biurowce z CTC nie dorastały bazylice do pięt urodą i wyrafinowaniem stylu. Mierzyła ponad sześćset stóp długości (nie widziałem jej całej, gdyż wnętrze ginęło w półmroku), miała czterystupięćdziesięciostopowy transept, a wieńczyła ją perfekcyjna kopuła, dzieło Michała Anioła, wznosząca się bez mała czterysta stóp nad przecięciem naw. Wykonany z brązu baldachim Berniniego – ozdobna czasza wsparta na skręconych bizantyjskich kolumnach – osłaniał główny ołtarz, przykrawając gigantyczną przestrzeń do ludzkiej miary, niezbędnej przy odprawianych tu ceremoniach. Miękki blask lamp i świec rozjaśniał skryte w ciemności zakamarki, lśnił na wypolerowanym trawertynie, podkreślał kontury złotej mozaiki i wydobywał nieskończone bogactwo detali malowanych, tłoczonych i rzeźbionych na ścianach, kolumnach, gzymsach i samej kopule. Wysoko w górze oślepiające światło błyskawic sączyło się przez żółte witrażowe okna. Snopy fioletowego blasku padały skośnie na zaprojektowany przez Berniniego „tron świętego Piotra”.

Zatrzymałem się za progiem, tuż za transeptem. Bałem się, że odgłos moich kroków w tej świątyni będzie świętokradztwem, a echo poniesie mój oddech po całym wnętrzu. Po chwili wzrok przyzwyczaił mi się do półmroku, oswoił z kontrastowym oświetleniem błyskawic i świec, i dopiero wtedy zauważyłem, że nigdzie – ani w głównej nawie, ani w poprzecznej – nie widać ławek, kopuła nie wspiera się na kolumnach, a w pustej przestrzeni przed ołtarzem, pięćdziesiąt stóp ode mnie, stoją tylko dwa krzesła. Siedzieli na nich dwaj mężczyźni, blisko, pochyleni ku sobie, pogrążeni w rozmowie. Światło lamp, blask świec i odblask zdobiącej ciemny ołtarz mozaiki przedstawiającej Chrystusa wyławiały z półmroku fragmenty ich twarzy. Obaj byli niemłodzi – i obaj byli księżmi, co poznałem po majaczących w ciemności koloratkach. Ze zdumieniem rozpoznałem w jednym z nich monsignore Edouarda.

Drugim był ksiądz Paul Duré.

* * *

Trochę ich chyba przestraszyłem: przerwali rozmowę, podnieśli wzrok i zobaczyli zjawę, niski cień wynurzający się z mroku, wypowiadający z niekłamanym zdumieniem nazwisko Duré, bełkocący coś bez ładu i składu o pielgrzymach, Grobowcach Czasu, Dzierzbie, SI i śmierci bogów.

Nie wezwali ochroniarzy, nie uciekli, udało im się natomiast uspokoić zjawę, dostrzec cień sensu w jej paplaninie i nadać temu niezwykłemu spotkaniu pozory konwersacji.

To rzeczywiście był Paul Duré – najprawdziwszy Paul Duré, nie jakiś sobowtór, android ani cybryd. Upewniłem się o tym, słuchając go, wypytując, patrząc mu w oczy... ale głównie ściskając jego dłoń. To właśnie dotyk ostatecznie mnie przekonał.

– Bardzo dużo pan o mnie wie... To wprost niewiarygodne... I o Hyperionie, o Grobowcach... – Duré nie posiadał się ze zdumienia. – Jak pan powiedział? Że kim pan jest?

Teraz to ja musiałem go przekonać.

– Cybrydową rekonstrukcją Johna Keatsa. Duchowym bliźniakiem persony, którą Brawne Lamia zabrała ze sobą na wszczepionym w czaszkę zwoju Schröna.

– I był się pan w stanie z nią komunikować. Dzięki tej... wspólnocie osobowości wiedział pan, co się z nami dzieje, tak?

Klęcząc między nimi i ołtarzem, rozłożyłem bezradnie ręce.

– Raczej dzięki jakiejś... anomalii w megasferze. Śniłem o was. Słyszałem opowieści pielgrzymów, poznałem historię życia i śmierci Paula Duré...

Dotknąłem jego ręki. Na samą myśl o tym, że znajduję się w obecności jednego z pielgrzymów, zakręciło mi się w głowie.

– W takim razie musi pan wiedzieć, jak się tutaj znalazłem – zauważył Duré.

– Kiedy ostatnio o księdzu śniłem, wchodził ksiądz do jednego z Grobowców Jaskiniowych. W środku paliło się światło. Co było potem, nie wiem.

Duré pokiwał głową. Twarz miał szlachetniejszą i głębiej pobrużdżoną niż w moich snach.

– A zna pan los pozostałych?

Westchnąłem.

– Tylko niektórych. Silenus, poeta, żyje, ale tkwi nabity na kolec na cierniowym drzewie Dzierzby. Kiedy ostatni raz widziałem Kassada, rzucił się na Dzierzbę z gołymi rękami. M. Lamia w towarzystwie drugiego duplikatu Keatsa dotarła przez megasferę do TechnoJądra...

– To znaczy, że przeżył na tym... zwoju Schröna...? Tak się to urządzenie nazywa? – spytał zafascynowany Duré.

– Przeżył, ale SI o imieniu Ummon zabiła go... Unicestwiła jego personę. Brawne próbowała wrócić do świata rzeczywistego. Nie wiem co z jej ciałem.

Monsignore Edouard nachylił się w moją stronę.

– A co z konsulem? I jak się mają ojciec i córka?

– Konsul próbował wrócić do stolicy na aeromacie. Niestety, spadł na ziemię wiele mil na północ od miasta. Nie wiem, czy przeżył.

– Wiele mil – powtórzył ksiądz Duré, jakby moje słowa obudziły jakieś wspomnienia.

– Przepraszam. – Wskazałem rozległe wnętrze bazyliki. – W tym miejscu automatycznie przestawiam się na myślenie w jednostkach, których używałem... w poprzednim życiu.

– Proszę mówić dalej – ponaglił mnie monsignore. – Ojciec i córka.

Usiadłem na zimnej kamiennej posadzce. Byłem wykończony, ręce i nogi drżały mi ze zmęczenia.

– W moim ostatnim śnie Sol ofiarował Rachel Dzierzbie. Sama o to poprosiła. Nie wiem, co wydarzyło się później. Grobowce zaczęły się otwierać.

– Wszystkie? – spytał Duré.

– Wszystkie, które widziałem.

Księża spojrzeli po sobie.

– To nie koniec – dodałem i streściłem im dialog z Ummonem. – Czy to możliwe, żeby bóstwo bez naszej wiedzy... wyewoluowało z ludzkiej świadomości w taki sposób, jak twierdzi Ummon?

Burza się uspokoiła, ale deszcz przybrał na sile: padał tak intensywnie, że słyszałem łomotanie kropel o dach olbrzymiej kopuły. W ciemności skrzypnęły drzwi, echo poniosło odgłos kroków, który po chwili ścichł w oddali. Świece wotywne w mrocznych wnękach rzucały czerwonawy blask na ściany i draperie.

– Święty Teilhard twierdził, że tak – przyznał znużonym tonem Duré. – Jeśli jednak ten Bóg miałby mieć początek i koniec, i ewoluować w taki sam sposób jak inne ograniczone byty, to wtedy... nie byłby to Bóg Abrahama i Chrystusa.

– To stare bluźnierstwo – wtrącił monsignore Edouard, kiwając głową.

– Wiem – powiedziałem. – Herezja socyniańska. Pamiętam, jak ksiądz Duré wykładał jej ideę Weintraubowi i konsulowi. Ale co to za różnica, w jaki sposób ta... siła... powstała i czy jest nieskończona, czy nie? Jeżeli Ummon nie kłamie, mamy do czynienia z istotą czerpiącą energię bezpośrednio z kwazarów. Panowie, to byłby Bóg zdolny niszczyć całe galaktyki!

– Istota niszcząca galaktyki byłaby tylko jednym z wielu bogów – zaoponował Duré. – Nie byłaby Bogiem.

Wyraźnie słyszałem to rozróżnienie w jego głosie.

– A jeśli jest nieskończony? Jeśli to Bóg, który osiągnął Punkt Omega, totalna świadomość, o której ksiądz pisał? Jeśli to ten sam Bóg w Trójcy, o którym wasz Kościół rozprawia od czasów Tomasza z Akwinu i jeszcze wcześniejszych? Przypuśćmy tylko, że jedna część tej Trójcy cofnęła się w czasie, uciekła, by się schronić w teraźniejszości... Co wtedy?

– Przed czym miałaby uciec? Przypuśćmy, że Bóg Teilharda... Bóg Kościoła... nasz Bóg jest istotą, która wyewoluowała do Punktu Omega. Chrystus Ewoluujący, Uosobiony i Uniwersalny – Teilhard nazywał te elementy En Haut i En Avant – połączyliby się w nim w sposób doskonały. Nie istnieje zagrożenie, przed którym jeden ze składników takiej osobowości musiałby uciekać. Żaden antychryst, żadna teoretyczna siła szatańska, żaden anty-Bóg nie byłby w stanie przerazić tej wszechogarniającej, uniwersalnej świadomości. Wyobraża pan sobie takie zagrożenie?

– Bóg maszyn? – odparłem tak cicho, że sam nabrałem wątpliwości, czy w ogóle odezwałem się na głos.

Monsignore Edouard splótł dłonie jak do modlitwy, ale u niego najwyraźniej był to gest wyrażający wielkie poruszenie i zadumę.

– Chrystus też miał wątpliwości – zauważył. – Kiedy krwawił w ogrodzie oliwnym, prosił, by zabrano od niego kielich goryczy. Gdyby groziła mu jakaś druga kaźń, gorsza niż ukrzyżowanie... Tak, mogę sobie wyobrazić, że w takiej sytuacji Chrystus jako jeden z bytów tworzących Trójcę Świętą mógłby przemieścić się w czasie, skryć się w czterowymiarowym Ogrójcu, by zyskać kilka godzin, czy nawet kilka lat, na zastanowienie.

– Kaźń gorsza niż ukrzyżowanie... – powtórzył chrapliwym szeptem Duré.

Obaj z monsignore spojrzeliśmy na niego. Na Hyperionie Duré wolał się przybić do tesli niż poddać woli pasożytującego na jego ciele krzyżokształtu. Dzięki zdolnościom regeneracyjnym pasożyta wielokrotnie cierpiał męki ukrzyżowania i porażenia prądem.

– Nie wiem, przed czym ucieka świadomość En Haut – wyszeptał. – Ale to musi być coś potwornego.

Monsignore dotknął jego ramienia.

– Paul? Opowiedz temu człowiekowi, jak tu trafiłeś.

Duré otrząsnął się ze wspomnień i spojrzał na mnie.

– Zna pan historie pielgrzymów, prawda? I szczegóły naszego pobytu w Dolinie Grobowców Czasu na Hyperionie?

– Tak mi się wydaje. Wiem, co się wydarzyło do momentu, kiedy ksiądz zniknął.

Duré westchnął i przetarł czoło drżącą dłonią.

– Może w takim razie zrozumie pan coś z tego, co mi się przydarzyło później... i co widziałem po drodze.

* * *

– Zobaczyłem światło w trzecim Grobowcu Jaskiniowym – zaczął ksiądz Duré. – Wszedłem do środka. Przyznaję, że myśl o samobójstwie kołatała mi się w głowie... A właściwie wśród strzępów umysłu, które ocalały z wymuszonej przez krzyżokształt brutalnej replikacji... Nie, nie zamierzam uszlachetniać uprawianego przez pasożyt procederu mianem zmartwychwstania. Ujrzałem światło i pomyślałem, że to Dzierzba. Czułem, że dawno już powinienem go był spotkać po raz drugi; nasze pierwsze spotkanie nastąpiło dawno temu, w labiryncie Rozpadliny, kiedy namaścił mnie tym przeklętym krzyżokształtem. Kiedy poprzedniego dnia szukaliśmy pułkownika Kassada, trzeci Grobowiec był płytki i niczym się nie wyróżniał. Kończył się gładką kamienną ścianą trzydzieści kroków od wejścia. Tym razem ściana zniknęła, a jej miejsce zajęła rzeźba przypominająca nieco pysk Dzierzby: kamień był wyrzeźbiony w taki sposób, jakby żywa tkanka połączyła się z metalem, wapienne stalaktyty i stalagmity pełniły rolę ostrych jak brzytwy zębów. W paszczy zaczynały się prowadzące w dół schody – i właśnie tam, głęboko, płonęło światło, na przemian słabe i białe, to znów intensywnie czerwone. Słyszałem tylko szept wiatru, niczym oddech otaczających mnie skał.

Nie jestem Dantem; nie szukałem swojej Beatrycze. Wzbierająca we mnie fala odwagi – czy raczej, uczciwie mówiąc, fatalizmu – wyparowała, gdy tylko zabrakło dziennego światła. Odwróciłem się na pięcie i niemal biegiem pokonałem trzydzieści kroków dzielące mnie od wejścia.

Wpadłem na ścianę. Nie słyszałem odgłosów zawału ani lawiny, poza tym skała w miejscu, przez które wszedłem, była tak samo stara i lita jak ściany jaskini. Przez pół godziny szukałem innej drogi na zewnątrz. Na próżno. Nie chciałem jednak wracać do schodów, przesiedziałem więc kilka godzin w miejscu, gdzie dawniej znajdowało się wejście. Następna sztuczka Dzierzby. Jeszcze jeden tani teatralny trik tej pokręconej planety. Hyperiońskie poczucie humoru. Ha, ha, ha.

Po paru godzinach siedzenia w półmroku i przyglądania się, jak dobiegające z dołu światło pulsuje bezgłośnie, uświadomiłem sobie, że Dzierzba po mnie nie przyjdzie, a skała się nie rozstąpi. Mogłem albo siedzieć tam i umrzeć z głodu (prędzej z pragnienia, bo już byłem odwodniony), albo zejść po tych przeklętych schodach. Zszedłem więc.

Dawno temu, w zupełnie innym życiu, kiedy w Rozpadlinie na Płaskowyżu Skrzydła odkryłem wioskę Bikurów, labirynt, w którym spotkałem Dzierzbę, rozciągał się trzy kilometry pod powierzchnią gruntu. To całkiem płytko: na większości planet z labiryntami tunele biegną co najmniej dziesięć kilometrów pod ziemią. Byłem absolutnie pewien, że niekończące się schody – strome, kręte i dostatecznie szerokie, żeby księża mogli dziesiątkami zstępować do piekła – prowadzą do tego właśnie labiryntu. To tam Dzierzba rzucił na mnie klątwę nieśmiertelności. Jeżeli on sam albo kierująca nim siła wiedziały, co to ironia, wydawało mi się naturalne, że zarówno moje życie, jak i moja nieśmiertelność powinny dobiec końca w tym samym miejscu.

Schody prowadziły coraz niżej, światło stawało się coraz jaśniejsze – po dziesięciu minutach z różanego blasku przeszło w intensywnie czerwoną poświatę, a po dalszej półgodzinie migotało krwistym szkarłatem. Jak na mój gust, scena ta nadmiernie zalatywała Dantem i tanim fundamentalizmem. Niewiele brakowało, żebym parsknął śmiechem, gdy wyobraziłem sobie, jak na schodach przede mną staje nagle diabełek – taki prawdziwy, z ogonem, widłami, rozszczepionymi kopytkami i cieniutkim, jakby narysowanym konturówką wąsikiem.

Moja wesołość ulotniła się jednak, gdy zszedłem na tyle głęboko, by zobaczyć źródło światła: krzyżokształty. Były ich setki, tysiące – z początku małe, uczepione chropowatych ścian klatki schodowej jak topornie rzeźbione krzyże jakichś podziemnych konkwistadorów, potem coraz większe i coraz liczniejsze, aż w końcu niemal zachodziły na siebie: różowe jak koral, czerwone jak surowe mięso, karmazynowe jak fluorescencyjna krew.

Zrobiło mi się niedobrze. Czułem się jak w szybie o ścianach oblepionych nabrzmiałymi, pulsującymi pijawkami, tyle że krzyżokształty były o wiele gorsze od pijawek. Widziałem obrazy ze skanera medycznego, ultrasonograficzne i rentgenowskie, przedstawiające moje ciało z jednym takim pasożytem – cienkie włókna przenikały moje mięśnie i organy wewnętrzne jak szare nici, pęki wici tętniły nieustannie, sploty tkanki przypominały makabryczne guzy, które, zamiast przynieść śmierć i ukojenie, uniemożliwiają je. A teraz nosiłem dwa: swój i księdza Hoyta. Modliłem się. Wolałem umrzeć, niż przyjąć kolejnego.

Szedłem dalej. Ściany pulsowały już nie tylko światłem, ale także ciepłem, nie wiem jednak, czy pochodzącym z tysięcy krzyżokształtów, czy po prostu z głębi planety. W końcu schody się skończyły, pokonałem zakręt wykutego w skale korytarza i byłem na miejscu.

Labirynt. Znałem go z licznych holofilmów i jednej osobistej wizyty – tunele o kwadratowym przekroju i gładkich ścianach, szerokie i wysokie na trzydzieści metrów, wyryte w skorupie Hyperiona ponad siedemset pięćdziesiąt tysięcy lat temu, łączące się i przecinające pod powierzchnią jak katakumby zaprojektowane przez obłąkanego inżyniera.

Znamy dziewięć planet z labiryntami: pięć należy do Sieci, cztery, wśród nich Hyperion, leżą na Rubieżach. Wszystkie labirynty są identyczne, powstały w tym samym okresie, a przyczyna ich istnienia pozostaje nieznana. Istnieje mnóstwo legend na temat ich budowniczych, faktem jest jednak, że nie pozostawili żadnych innych wytworów swoich rąk ani żadnych wskazówek na temat metod pracy. Nie doczekaliśmy się na razie teorii, która w przekonujący sposób wyjaśniałaby cel tego chyba największego w dziejach galaktyki projektu inżynierskiego.

Wszystkie labirynty są puste. Zdalnie sterowane sondy przebadały miliony kilometrów kamiennych korytarzy. Tunele są puste i jednakowe, poza tymi nielicznymi miejscami, gdzie ich stan zmieniły zapadliska.

Ten, w którym się znalazłem, wyglądał inaczej.

Krzyżokształty oświetlały scenę jakby żywcem wyjętą z dzieł Hieronima Boscha. Spojrzałem w głąb korytarza, który jakby nie miał końca, ale nie był pusty. O nie, wcale nie był pusty.

W pierwszej chwili pomyślałem, że mam przed sobą rzeszę żywych ludzi, rzekę głów i ramion ciągnącą się na przestrzeni kilometrów, jak okiem sięgnąć. Tu i ówdzie ludzki potok opływał zaparkowane rdzawoczerwone pojazdy. Ruszyłem naprzód, zbliżając się do ściany ludzkich ciał, od której dzieliło mnie niespełna dwadzieścia metrów – i wtedy zdałem sobie sprawę, że widzę zwłoki, dziesiątki, setki tysięcy martwych ludzkich ciał. Niektóre leżały na ziemi, inne tkwiły przyciśnięte do ścian, ale większość utrzymywała się w pozycji pionowej dzięki niewiarygodnemu ściskowi, w jakim zostały upakowane.

Przez środek tego ludzkiego morza biegła ścieżka, jakby przeszła tamtędy zaopatrzona w ostrza maszyna. Wszedłem na nią, starając się nie dotykać wyciągniętych, zasuszonych kończyn.

Ciała były ludzkie, w większości ubrane i zmumifikowane po stuleciach powolnego rozkładu w sterylnych tunelach. Napięta i pociemniała skóra, spękana jak zetlała gaza, okrywała nagie kości. Z włosów zostały smoliste pasma, twarde jak lakierowana plastowłóknina. Spod otwartych powiek i z rozdziawionych ust wyzierała czerń. Ubrania, dawniej zapewne wielokolorowe, poszarzały i sczerniały; kruszyły się jakby wykuto je z delikatnego kamienia. Bezkształtne grudy plastiku na szyjach i przegubach w przeszłości pełniły zapewne funkcje komlogów.

Ogromne EM-y zmieniły się w zardzewiałe stosy złomu. Przebyłem około stu metrów i zachwiałem się, po czym, zamiast wpaść w objęcia trupów, oparłem się o wysoką maszynę o zaokrąglonych, opływowych liniach. Przeżarta rdzą skorupa zapadła się pod moim dotykiem.

Podążałem dalej, pozbawiony przewodnictwa Wergiliusza, ścieżką wyrżniętą w zmumifikowanym ludzkim mięsie, i zachodziłem w głowę, po co ktoś każe mi to oglądać, co to ma oznaczać. Nie wiem jak długo tak szedłem, zataczając się między stosami porzuconych ciał, w końcu jednak dotarłem do skrzyżowania. Pozostałe trzy odchodzące od niego korytarze również były pełne zwłok. Ścieżka skręciła w ten po lewej. Poszedłem nią.

Minęły godziny, nie wiem ile dokładnie, zanim wreszcie opadłem z sił i usiadłem na środku tej drogi grozy. Jeżeli w tak krótkim odcinku tunelu znalazłem dziesiątki tysięcy ciał, cały hyperioński labirynt musiał zawierać ich miliardy. A labirynty na wszystkich dziewięciu planetach – biliony.

Nie miałem pojęcia dlaczego muszę oglądać tę makabryczną scenę. Nieopodal miejsca, w którym przysiadłem, zmumifikowany mężczyzna osłaniał w opiekuńczym geście kościstym ramieniem trupa kobiety, która trzymała w ramionach zawiniątko zwieńczone kępką czarnych włosków. Odwróciłem się do nich plecami i zapłakałem.

Jestem archeologiem. Zdarzało mi się wykopywać z ziemi ofiary egzekucji, pożaru, powodzi, trzęsienia ziemi i wybuchu wulkanu i takie sceny rodzinne nie były dla mnie niczym nowym; stanowią nieodłączny element historii. Ten widok jednak wydał mi się stokroć bardziej przerażający. Może chodziło o skalę mordu, o idącą w miliony liczbę zwłok. Może przygnębiła mnie pożerająca dusze poświata krzyżokształtów, rozświetlających korytarze jak zwielokrotniony bluźnierczy żart budowniczych. A może poruszyło mnie żałobne zawodzenie wiatru w tych niemających końca tunelach.

Moje życie, nauki, cierpienie, drobne triumfy i niezliczone klęski przywiodły mnie w tamto miejsce; zatraciłem wiarę, zapomniałem co to miłość, wyzbyłem się prostej miltonowskiej przekory. Wiedziałem, że zwłoki tkwią w labiryncie od pół miliona lat, nie mogłem się jednak wyzbyć wrażenia, że ci ludzie pochodzą z naszych czasów. Albo, co byłoby jeszcze gorsze, z naszej przyszłości. Ukryłem twarz w dłoniach i płakałem.

Nie usłyszałem ostrzegawczego zgrzytu, ale coś wyczułem... Nie wiem, może ruch powietrza... Kiedy podniosłem wzrok, nie dalej niż dwa metry przede mną stał Dzierzba – nie na ścieżce, lecz pośród ciał, niczym posąg ku czci architekta tej potwornej rzezi.

Zerwałem się na równe nogi; nie zamierzałem siedzieć ani klęczeć w obliczu tej ohydnej bestii.

Podszedł bliżej. Właściwie trudno powiedzieć, żeby chodził – raczej ślizgał się w przód, jakby się poruszał po idealnie nasmarowanych szynach. Krwawy blask krzyżokształtów rozlewał się po jego chromowej piersi. Szczerzył stalowe stalaktyty i stalagmity w tym swoim wiecznotrwałym, niewiarygodnym uśmiechu.

Nie czułem złości, tylko smutek i wielką litość. I to nie dla Dzierzby, czymkolwiek był ten piekielny stwór, lecz dla jego niezliczonych ofiar, które osamotnione i pozbawione oparcia w wierze musiały stawić czoło temu ucieleśnieniu najgorszych nocnych lęków. Stał niecały metr ode mnie i pierwszy raz zwróciłem uwagę, że wydziela charakterystyczną woń: odór spracowanego oleju, przegrzanych łożysk i zakrzepłej krwi. Ogień w jego oczach tętnił w rytmie idealnie zgodnym z pulsowaniem krzyżokształtów.

Kiedyś nie wierzyłem, że Dzierzba jest istotą nadnaturalną, manifestacją dobra albo zła. Uważałem go po prostu za wybryk niezbadanych i najwyraźniej przypadkowych praw rządzących wszechświatem, okrutny żart ewolucji, najgorszy koszmar świętego Teilharda – tak czy inaczej: przedmiot, posłuszny prawom natury, choćby najbardziej pokręconym, i podlegający jakimś uniwersalnym zasadom.

Wyciągnął ręce w moją stronę. Ostrza wyrastające z jego nadgarstków były większe niż moje dłonie, kolec na piersi dłuższy niż moje przedramię. Patrzyłem mu prosto w oczy, gdy jedną parą stalowych, brzytwiastych rąk otoczył mnie, a drugą przysuwał coraz bliżej, zmniejszając dzielący nas dystans. Rozprostował nożokształtne palce. Wzdrygnąłem się odruchowo, ale nie cofnąłem, gdy przeszyły moją pierś jak strugi lodowatego ognia, niczym przypalające nerw skalpele laserowe.

Dzierzba odsunął się o krok, trzymając coś czerwonego i ociekającego moją krwią. Zachwiałem się na nogach; spodziewałem się ujrzeć w jego szponach swoje serce. Cóż by to była za ironia – trup oglądający przez sekundę własne serce, zanim resztki krwi odpłyną z niedowierzającego mózgu.

Nie było to jednak serce, lecz krzyżokształt, który nosiłem na piersi. Mój krzyżokształt. Depozytariusz mojego upartego DNA. Znów się zatoczyłem, prawie upadłem, łapiąc się za pierś. Spojrzałem na swoją dłoń: palce miałem zakrwawione, ale – wbrew temu, czego należałoby się spodziewać po tak topornie przeprowadzonej operacji – moje tętnice nie bryzgały krwią na wszystkie strony. Rana goiła się na moich oczach. Wiedziałem, że krzyżokształt zapuścił wici i korzenie w głąb mojego organizmu; pamiętałem również, że żaden laser chirurgiczny nie był w stanie oddzielić ich od ciała – ani w moim przypadku, ani u księdza Hoyta. Czułem jednak, że błyskawicznie się ich pozbywam; usychały w mgnieniu oka, pozostawiając po sobie mikroskopijne blizny.

Nadal nosiłem krzyżokształt Hoyta, ale to już było co innego. Po śmierci z mojego ciała odrodzi się Lenar Hoyt, ja zaś umrę naprawdę. Nie będzie więcej żałosnych kopii Paula Duré, z pokolenia na pokolenie coraz głupszych i coraz słabszych.

Dzierzba zesłał mi śmierć, nie zabijając mnie.

Wrzucił stygnący krzyżokształt w morze ciał i złapał mnie za ramię. Skalpele, które miał zamiast palców, gładko i bez oporu przecięły trzy warstwy materiału i zagłębiły się w mój biceps. Pociekła krew. Pociągnął mnie pod ścianę, przez tłum trupów. Szedłem za nim, starając się nie deptać po zwłokach, ale musiałem się śpieszyć, jeśli nie chciałem stracić ręki, więc nie zawsze mi się udawało. Nadepnięte ciała rozpadały się w proch. Jednemu zmiażdżyłem stopą pierś.

Kiedy znaleźliśmy się pod ścianą, wolną w tym miejscu od krzyżokształtów, uświadomiłem sobie, że stoję przed osłoniętą polem siłowym dziurą... Sądząc z kształtu i rozmiarów, nie mógł to być zwyczajny transportal, ale matowa membrana energetyczna wyglądała całkiem podobnie. Zresztą byłem gotowy na wszystko, byle tylko wydostać się z tej gigantycznej kostnicy.

Dzierzba pchnął mnie naprzód.

Nieważkość. Labirynt potrzaskanych ścian i grodzi, plątanina kabli unoszących się w powietrzu jak wnętrzności olbrzyma, czerwone błyski światła... W pierwszej chwili pomyślałem, że znowu widzę krzyżokształty, ale zaraz zdałem sobie sprawę, że to tylko lampy awaryjne dogorywającego statku kosmicznego. Odskoczyłem z odrazą na widok kolejnych zwłok i przekoziołkowałem bezwładnie. Tym razem nie były to żadne mumie, lecz świeże trupy z rozdziawionymi ustami, nabrzmiałymi oczami, rozerwanymi płucami, wlokące smugi posoki. Wydawało się, że udają żywe istoty, kiedy w zwolnionym tempie reagowały na przypadkowe ruchy powietrza i wstrząsy zniszczonego okrętu.

Nie miałem bowiem wątpliwości, że znalazłem się na okręcie wojennym. Młode trupy miały na sobie mundury ARMII:kosmos, na grodziach, włazach i ścianach widniały napisy w militarnym żargonie – bezużyteczne instrukcje obsługi jeszcze bardziej bezużytecznych schowków awaryjnych, w których skafandry i nienadmuchane bąble ciśnieniowe leżały schludnie poukładane na półkach. Nikt nie zdążył ich użyć. Nie wiem, co zniszczyło ten okręt, ale zagłada przyszła nagle, jak nocna plaga.

Obok mnie pojawił się Dzierzba.

Dzierzba... tutaj, w przestrzeni kosmicznej! – pomyślałem. Daleko od Hyperiona! Wolny od pętających go prądów temporalnych! A przecież na okrętach są transportale!

Najbliższy portal znajdował się w korytarzu pięć metrów ode mnie. Jedne zwłoki zbliżyły się do niego bezwładnie, prawą ręką sięgając w głąb matowego pola siłowego, jakby młody człowiek chciał sprawdzić temperaturę wody po drugiej stronie przejścia. Powietrze uciekało z korytarza z ogłuszającym świstem. Dalej! – ponagliłem trupa w myślach, ale różnica ciśnień sprawiła, że odpłynął od transportalu. Rękę miał, o dziwo, nietkniętą, mimo że jego twarz przypominała raczej anatomiczny preparat.

Spojrzałem na Dzierzbę. Wskutek braku ciążenia wykonałem przy okazji półpiruet w przeciwną stronę.

Dzierzba mnie podniósł, wrzynając mi palce w ciało, i cisnął w stronę transportalu. Nawet gdybym chciał, nie mógłbym zmienić swojej trajektorii. Przez te kilka sekund, zanim wpadłem w buczący, roziskrzony portal, przed oczami stawały mi różne wizje tego, co zastanę po drugiej stronie: próżnia, upadek z dużej wysokości, gwałtowna dekompresja, albo – co byłoby najgorsze – powrót do labiryntu. Tymczasem spadłem z wysokości pół metra na marmurową posadzkę. Tutaj, na Pacem, niecałe dwieście metrów stąd, w prywatnych apartamentach papieża Urbana XVI – który, jak się okazało, zmarł niespełna trzy godziny wcześniej. Wyturlałem się z „Papieskich Wrót”, jak nazywają w Nowym Watykanie prywatny papieski portal. Poczułem ból, znalazłszy się daleko od Hyperiona i źródła krzyżokształtów, lecz ból jest już moim starym sprzymierzeńcem i nie ma nade mną władzy.

Odszukałem Edouarda, który był na tyle uprzejmy, że wysłuchał mojej wielogodzinnej spowiedzi, jakiej żaden jezuita nigdy przedtem nie odbył. W swojej uprzejmości posunął się nawet do tego, że mi uwierzył. A teraz i pan zna moją historię.

* * *

Burza się skończyła. Długo siedzieliśmy przy świecach pod kopułą bazyliki, milcząc.

– Dzierzba znalazł drogę do Sieci – stwierdziłem w końcu.

– Zgadza się – przytaknął Duré.

– To musiał być jakiś okręt na orbicie Hyperiona...

– Na to wygląda.

– Moglibyśmy tam wrócić, przez... przez Papieskie Wrota. Wrócić na okręt.

Monsignore Edouard uniósł brwi.

– Na pewno chce pan to zrobić, M. Severn?

Przygryzłem nerwowo knykieć.

– Zastanawiam się nad tym.

– Ale po co?– spytał półgłosem monsignore. – Pański duplikat, cybryd z osobowością zapisaną na zwoju Schröna w głowie Brawne Lamii, znalazł tam tylko śmierć.

Pokręciłem głową, jakby ten prosty gest miał mi rozjaśnić myśli.

– Jestem częścią tego wszystkiego. Nie wiem tylko, jaką mam rolę do odegrania... ani gdzie przyjdzie mi ją odegrać.

Paul Duré roześmiał się szczerze.

– Wszyscy znamy to uczucie. Jakbyśmy wystawiali jakąś kiepską sztukę traktującą o znaczeniu predestynacji. A gdzie się podziała wolna wola?

Monsignore zerknął na niego z ukosa.

– Paul, ty i wszyscy pielgrzymi stanęliście przed wyborem wynikającym z waszej wolnej, nieprzymuszonej woli. Nawet jeżeli wielkie i potężne siły kształtują ogólny rozwój wypadków, to pojedynczy ludzie nadal są odpowiedzialni za swój jednostkowy los.

– Może i tak, Eduardzie... – Duré westchnął. – Nie wiem. Jestem taki zmęczony...

– Jeżeli Ummon mówił prawdę... – zacząłem. – Jeżeli jedna trzecia ludzkiego boga ukryła się w naszych czasach, to gdzie i pod czyją postacią? Jak sądzicie? W Sieci mieszka ponad sto miliardów ludzi.

Ksiądz Duré uśmiechnął się łagodnie, bez cienia ironii.

– A nie myślał pan o sobie, M. Severn?

Jego pytanie odebrałem jak cios w twarz.

– To niemożliwe. Nie jestem nawet... Nie jestem w pełni człowiekiem. Moja świadomość pływa gdzieś w matrycy TechnoJądra, moje ciało, oparte na DNA Johna Keatsa, zostało wytworzone sztucznie, jak ciało androida. Mam nieprawdziwe, przeszczepione wspomnienia. Końcówka mojego życia, moje rzekome ozdrowienie z gruźlicy zostało zasymulowane na świecie stworzonym specjalnie do tego celu.

Duré nie przestawał się uśmiechać.

– Co z tego? Czy któryś z tych faktów nie pozwala panu być wcieleniem Empatii?

– Nie czuję, żebym był częścią bóstwa – odparłem oschle. – Niczego nie pamiętam, nic nie rozumiem, nie wiem co robić.

Monsignore położył dłoń na moim nadgarstku.

– Skąd pewność, że Chrystus zawsze wiedział co robić? Wiedział tylko, co musi się dokonać, a to przecież nie to samo.

Przetarłem oczy.

– Ja nie wiem nawet tego.

– Paulowi chodzi chyba o to, że jeśli ta cząstka boskiej istoty naprawdę ukrywa się w naszej teraźniejszości, może być nieświadoma swojej tożsamości.

– To niedorzeczne.

Duré pokiwał głową.

– Wygląda na to, że wiele wydarzeń rozgrywających się na Hyperionie i wokół niego nie ma mieć sensu. Obłęd chyba się rozszerza.

Posłałem mu badawcze spojrzenie.

– Ksiądz byłby dobrym kandydatem na bóstwo – stwierdziłem. – Modli się ksiądz, studiuje teologię, a przy tym, jako archeolog, oddaje hołd nauce. Poza tym ukrzyżowanie ma już ksiądz z głowy.

Duré spoważniał.

– Zdaje sobie pan sprawę, o czym właściwie mówimy? Słyszy pan bluźnierstwo w naszych słowach? Nie nadaję się do boskości, M. Severn. Zdradziłem Kościół, naukę, a teraz także moich przyjaciół-pielgrzymów, zostawiając ich samych. Chrystus mógł na chwilę stracić wiarę, ale nie kupczył nią na bazarze w zamian za błyskotki, które zadowoliłyby Jego ego i zaspokoiły ciekawość.

– Wystarczy – wtrącił monsignore Edouard. – Skoro tożsamość tej empatycznej cząstki pochodzącego z przyszłości bóstwa pozostaje nieznana, radzę szukać kandydatów wśród aktorów naszego małego misterium, M. Severn. Gladstone, przewodnicząca Senatu, dźwigająca na barkach brzemię losów Hegemonii. Pozostali pielgrzymi... M. Silenus, który, jak sam pan twierdzi, za swoją poezję został ukarany torturą cierniowego drzewa. M. Lamia, która tak wiele zaryzykowała dla miłości, i tak wiele straciła. M. Weintraub, zmagający się z dylematem Abrahama... Nawet jego córka, która powróciła do niewinnych lat dzieciństwa. Albo konsul, który...

– Konsul bardziej nadaje się na Judasza niż Chrystusa – przerwałem mu. – Zdradził nie tylko Hegemonię, ale i Wygnańców, którzy myśleli, że pracuje dla nich.

– Paul twierdzi, że konsul nie sprzeniewierzył się swoim przekonaniom i pozostał wierny pamięci babki Siri. – Monsignore się uśmiechnął. – Zresztą w grze jest jeszcze sto miliardów innych uczestników. Bóg nie wybrał Heroda, Piłata ani cesarza Augusta na swoje narzędzie. Wybrał syna nikomu nieznanego cieśli, zamieszkującego jedną z najmniej ważnych prowincji cesarstwa rzymskiego.

– No dobrze. – Wstałem i zacząłem spacerować przed ołtarzem. – Co robimy? Księże Duré, powinien ksiądz koniecznie udać się ze mną na spotkanie z Gladstone. Ona wie wszystko o waszej pielgrzymce. Może opowieść księdza pozwoli powstrzymać nieuniknioną, wydawałoby się, jatkę.

Duré również wstał. Skrzyżował ręce na piersi i zadarł głowę, jakby się spodziewał znaleźć jakieś wskazówki pod kopułą bazyliki.

– Zastanawiałem się nad tym, ale nie wydaje mi się, by to był mój najważniejszy obowiązek. Najpierw powinienem odwiedzić Boży Gaj i porozmawiać z tamtejszym odpowiednikiem papieża, Prawdziwym Głosem Drzewoświata.

– Boży Gaj? – Znieruchomiałem. – Co Boży Gaj ma tu do rzeczy?

– Mam wrażenie, że templariusze są kluczem do tej bolesnej szarady. Skrywają brakujący element układanki. Powiada pan, że Het Masteen nie żyje. Może Prawdziwy Głos powie nam, jakie nadzieje wiązali z pielgrzymką... Opowie nam historię Masteena. Templariusz był przecież jedynym pielgrzymem, który nie opowiedział swoich dziejów.

Znów zacząłem się przechadzać, szybszym krokiem, usiłując stłumić ogarniający mnie gniew.

– Na Boga, ojcze! Nie mamy czasu na zaspokajanie czczej ciekawości. – Spojrzałem na komlog. – Do inwazji na Boży Gaj zostało półtorej godziny! Wie ksiądz, co się tam teraz musi dziać?

– Może pan mieć rację, ale i tak tam właśnie się udam. Później spotkam się z Gladstone. Może zezwoli mi na powrót na Hyperiona.

Odchrząknąłem. Wydało mi się mało prawdopodobne, by Gladstone zechciała narażać tak cennego informatora.

– Tak czy inaczej, czas na nas – powiedziałem, kierując się do wyjścia.

– Jeszcze chwileczkę... – powstrzymał mnie Duré. – Mówił pan, że czasem... śni pan o pielgrzymach na jawie. To jakiś trans?

– Można tak powiedzieć.

– M. Severn... Bardzo pana proszę, niech ich pan teraz wyśni.

– Teraz? – Wytrzeszczyłem oczy. – Tutaj?

Duré wskazał mi swoje krzesło.

– Proszę. Interesuje mnie los przyjaciół. Poza tym nowe informacje mogą okazać się nieocenione podczas rozmów z Prawdziwym Głosem i przewodniczącą Gladstone.

Pokręciłem głową, ale usiadłem.

– Nie wiem, czy mi się uda – uprzedziłem.

– Nie mamy nic do stracenia.

Skinąłem głową, zamknąłem oczy i spróbowałem ułożyć się wygodnie na niewygodnym krześle. Byłem boleśnie świadomy obserwujących mnie dwóch par oczu, delikatnej woni kadzidła i łoskotu deszczu w rozbrzmiewającej echem przestrzeni. Nie wierzyłem, że się uda. Kraina snów nie leżała znowu aż tak blisko, bym mógł się do niej przenieść, po prostu zamykając oczy.

Świadomość obecności obserwatorów osłabła, zapachy się rozpłynęły, a poczucie otaczającej mnie pustki nasiliło się tysiąckrotnie. Wróciłem na Hyperiona.

5 W.B. Yeats Drugie przyjście, przeł. S. Barańczak.

rozdział 35

Chaos.

Układ Hyperiona. Trzysta okrętów w odwrocie, pod ciężkim ostrzałem nieprzyjaciela. Jednostki Wygnańców natrętne jak rozwścieczone pszczoły. Szaleństwo przy wojskowych transportalach, przeciążona kontrola lotów, okręty czekające w kolejce jak EM-y w powietrznym korku na CTC i wydane na pastwę myśliwców wroga.

Obłęd po drugiej stronie portali, w układzie Madhyi: oczekujące na przerzut okręty ARMII stłoczone jak owce w koszarze. Statki wychodzące z nadprzestrzeni nad Hebronem, niektóre natychmiast przenoszące się w rejon Wrót Niebios, Bożego Gaju, Mare Infinitum, Asquitha – zaledwie na kilka godzin przed wejściem rojów w przestrzeń Sieci.

Zamieszanie wywołane ucieczką setek milionów uchodźców z zagrożonych planet wprost do miast i centrów relokacyjnych, gdzie już panuje chaos wywołany spodziewanym wybuchem wojny. Zamęt spowodowany niepokojami na niezagrożonych światach Sieci. Na Lususie trzy Kopce – blisko siedemdziesiąt milionów ludzi – objęte kwarantanną po wybuchu zamieszek wywołanych przez wyznawców Dzierzby, fala kradzieży w trzydziestopiętrowych centrach handlowych, dzicz plądrująca apartamentowce, awaria przeciążonych generatorów, szturm na transportale. Rada Planety prosi Hegemonię o pomoc. Hegemonia wprowadza stan wojenny i przysyła marines z rozkazem odcięcia Kopców od świata.

Wystąpienia secesjonistów na Nowej Ziemi i Maui-Przymierzu. Ataki terrorystyczne rojalistów Glennona-Heighta, którzy przez trzy czwarte wieku siedzieli cicho jak mysz pod miotłą, na Thalii, Armaghaście, Nordholmie i Trzeciej Lee. Sprowokowane przez Kult Dzierzby zamieszki na Tsingtao-Hsishuang-Panna i Renesansie.

Dowództwo ARMII rozsyła wycofanych z Hyperiona żołnierzy po całej Sieci. Saperzy na pokładach niszczycieli w zagrożonych układach meldują o zaminowaniu transportali. Czekają na hiperłączowy rozkaz z Centralnej Tau Ceti.

* * *

– Jest lepszy sposób – mówi radca Albedo na forum rady wojennej.

Przewodnicząca Senatu spogląda na niego pytająco.

– Istnieje broń, która wyeliminuje Wygnańców, nie niszcząc mienia Hegemonii. Ani mienia wroga, skoro już o tym mowa.

– Ma pan na myśli dezintegratory neuronowe – mówi nachmurzony Morpurgo. – O zwiększonym zasięgu działania, jak bomby. Ale to nie ma sensu. Wojskowi naukowcy stwierdzili, że nic nie chroni przed promieniowaniem dezintegratorów. Pomijając nawet fakt, że są bronią niehonorową, sprzeczną z zasadami Nowego Busido, unicestwiłyby nie tylko najeźdźców, ale także mieszkańców zaatakowanych planet.

– Bynajmniej. Jeżeli obywatelom Hegemonii zapewni się należytą osłonę, obejdzie się bez ofiar. Jak państwu wiadomo, dezintegratory neuronowe można nastawić na określoną długość fal mózgowych. To samo można zrobić z bombą działającą na tej zasadzie. Ludzie, żywy inwentarz i dzikie zwierzęta pozostaną nietknięci.

Generał Van Zeidt, dowódca ARMII:marines, wstaje.

– Nie da się zapewnić bezpieczeństwa całej populacji! Nasze testy wykazały, że ciężkie neutrina emitowane przez bombę dezintegracyjną przenikają kamień i metal o grubości do sześciu kilometrów. Nie ma takich schronów!

Hologram radcy Albedo splata dłonie na blacie stołu.

– Mamy dziewięć planet ze schronami, które pomieszczą miliardy ludzi – mówi spokojnie.

– Labirynty... – szepcze Gladstone. Kiwa głową. – Pozostaje problem transportu. Przerzucenie tak wielkiej liczby ludzi w krótkim czasie jest niemożliwe.

– Wcale nie. Odkąd Hyperion wszedł w skład Protektoratu, wszystkie dziewięć planet z labiryntami ma bezpośrednie transportalowe połączenie z Siecią. Jądro mogłoby zorganizować przerzut w taki sposób, aby ludzie trafiali wprost do tych podziemnych kryjówek.

Przy stole wybucha gwar. Gladstone nie odrywa wzroku od Albedo. Ucisza zebranych.

– Proszę mówić dalej – zwraca się do radcy. – To bardzo ciekawe.

* * *

Konsul siedzi w cętkowanym cieniu niskiego newila i czeka na śmierć. Ręce ma związane za plecami kawałkiem plastowłóknowego sznurka. Podarte ubranie jeszcze nie wyschło. Na twarzy woda z rzeki miesza się z potem.

Dwóch stojących nad nim mężczyzn właśnie kończy przetrząsanie jego worka z rzeczami.

– W dupę! – klnie pierwszy. – Nic nie ma, tylko ten stary gnat.

Wtyka za pasek pistolet ojca Brawne.

– Szkoda, żeśmy nie złapali tego latającego dywanu – mówi drugi.

– Wiesz, pod koniec to on już tak nie za bardzo chciał latać.

Wybuchają śmiechem.

Konsul obserwuje ich spod zmrużonych powiek: masywne, opancerzone sylwetki na tle zachodzącego słońca. Sądząc po akcencie, ma do czynienia z tubylcami; wygląd – elementy pancerzy ARMII starego typu, ciężkie karabiny wielozadaniowe, strzępy polimerów maskujących – wskazuje na dezerterów z Planetarnych Sił Samoobrony.

Jeśliby wyciągać wnioski z tego, jak go traktują, z pewnością wkrótce go zabiją.

W pierwszej chwili – na wpół ogłuszony po upadku w nurt Hoolie, zaplątany w linę łączącą go z workiem i bezużyteczną aeromatą – powitał ich jak zbawców. Uderzył o wodę z ogromnym impetem i na bardzo długo zniknął pod powierzchnią; właściwie aż się zdziwił, że nie utonął. Ledwie się wynurzył, silny nurt znów wciągnął go pod wodę. Wystawił głowę, złapał haust powietrza i znów zanurkował, pociągnięty ciężarem liny i maty. Walczył bohatersko, lecz z góry był skazany na porażkę. Znajdował się dziesięć metrów od pierwszej płycizny, gdy z ciernistego zagajnika wynurzyli się dwaj mężczyźni i jeden rzucił mu linę. Wyciągnęli go na brzeg, pobili, okradli, związali, a teraz – sądząc po dosadnych komentarzach – zamierzali poderżnąć mu gardło i rzucić go złowieszczom na żer.

Wyższy, z natłuszczonymi włosami sterczącymi jak las kolców, kuca przy konsulu i wyjmuje z pochwy zerokrawędziowy ceramiczny nóż.

– Chcesz nam jeszcze coś powiedzieć, tatuśku?

Konsul oblizuje wargi. Widział setki filmów, płaskich i holograficznych, w których w takiej chwili bohater podcinał jednego przeciwnika, drugiego obezwładniał kopniakiem, zabierał im broń i strzelał (nadal ze związanymi rękami), po czym spokojnie wracał do swoich przygód. Tyle że on wcale nie czuje się jak bohater – jest zmęczonym panem w średnim wieku, obolałym po upadku do rzeki. A ci dwaj są szczuplejsi, silniejsi, szybsi i na pewno bardziej wredni niż on kiedykolwiek w swoim życiu. Wie, co to przemoc, sam nawet raz się jej dopuścił, ale przez całe życie ćwiczył się w stąpaniu po niespokojnych, lecz dyskretnych ścieżkach dyplomacji.

Jeszcze raz oblizuje wargi i mówi:

– Mogę wam zapłacić.

Tamten uśmiecha się i przesuwa mu nożem pięć centymetrów od twarzy.

– Niby czym? Mamy twoją kartę uniwersalną, ale tutaj jest gówno warta.

– Złotem – odpowiada konsul. Dobrze wie, że te dwie sylaby nie straciły nic ze swej magii na przestrzeni wieków.

Przykucnięty zbir nie reaguje, z opętańczym błyskiem w oku ogląda ostrze noża. Za to jego kompan podchodzi i kładzie mu ciężką dłoń na ramieniu.

– Co on wygaduje? Skąd weźmiesz złoto, facet?

– Ze statku. Nazywa się Benares.

Przykucnięty dotyka nożem swojego policzka.

– Łże, Chez. Benares to ta barka z płaszczkami. To z niej były te niebieskoskóre łajzy, cośmy je trzy dni temu załatwili.

Konsul zamyka oczy. Walczy z nudnościami. Niecały tydzień temu A. Bettik i reszta androidów z załogi wsiedli do szalupy i popłynęli w dół rzeki w poszukiwaniu wolności. Najwyraźniej znaleźli coś zupełnie innego.

– A. Bettik – mówi. – To nasz kapitan. Nie mówił wam o złocie?

Bandzior z nożem szczerzy w uśmiechu zęby.

– Dużo hałasował, ale niewiele gadał. Powiedział, że krypa popłynęła do Krańca, ale mnie się coś widzi, że to za daleko, bez płaszczek.

– Zamknij się, Obem. – Drugi zbir pochyla się nad konsulem. – Czemu miałbyś wozić złoto tą starą balią, staruszku?

Konsul spogląda na niego.

– Nie poznajecie mnie? Przez lata byłem na Hyperionie konsulem Hegemonii.

– Nie no, kurwa, nie rób sobie... – denerwuje się ten z nożem, ale kumpel go ucisza.

– Faktycznie, gościu. Pamiętam twoją gębę z jakiegoś holo, co żeśmy w obozie oglądali. Szczeniak wtedy byłem. Ale powiedz mi, bonzo, po co wiozłeś złoto w górę rzeki, kiedy na Hyperionie niebo wali się nam na łby?

– Chcieliśmy się schronić w Wieży Chronosa – wyjaśnia konsul.

Stara się nie okazywać nadmiernego entuzjazmu, ale w duchu jest wdzięczny losowi za każdą darowaną sekundę życia.

Dlaczego? – słyszy w duchu głos. Przecież miałeś dość życia. Chciałeś umrzeć.

Ale nie w ten sposób. Nie, kiedy Sol, Rachel i pozostali potrzebują mojej pomocy.

– Było nas kilkunastu, sami najzamożniejsi obywatele – ciągnie. – Podczas ewakuacji wojsko nie pozwoliło im zabrać złota, więc zgodziłem się pomóc i zaproponowałem, żeby schowali je w podziemiach Wieży Chronosa. To takie stare zamczysko na północ od Gór Brzeżnych. Miałem dostać działkę.

– Chyba cię pojebało! – Nożownik się krzywi. – Na północ stąd grasuje Dzierzba.

Konsul spuszcza głowę. Nie musi udawać zmęczenia i świadomości porażki.

– Teraz już wiemy. Androidy z załogi zdezerterowały przed tygodniem. Część pasażerów zginęła z ręki Dzierzby, dlatego wracałem w dół rzeki.

– Pieprzenie... – mówi pierwszy bandzior. W jego oczach znów widać niezdrową fascynację nożem.

– Zaraz. – Jego towarzysz nie ustępuje. Wymierza konsulowi siarczysty policzek. – To gdzie niby jest ta łajba ze złotem, dziadku?

Konsul czuje w ustach smak krwi.

– W górze rzeki. Ale nie na samej Hoolie, tylko na jednym z dopływów.

– No pewnie. – Nożownik przykłada broń płazem do szyi konsula. Nie będzie musiał ciąć: wystarczy, że obróci ostrze. – Mówię ci, Chez, że to pieprzenie. Tracimy czas.

– Chwilunia! – rzuca ostro Chez. – Daleko? – pyta konsula.

Konsul przypomina sobie dopływy Hoolie, nad którymi niedawno przelatywał. Jest późno. Słońce niemal opiera się o wierzchołki drzew na zachodzie.

– Za śluzą w Karli.

– To czemu żeś leciał na tej zabaweczce, zamiast spłynąć barką?

– Chciałem sprowadzić pomoc. – Poziom adrenaliny opadł i wyczerpany konsul jest o krok od popadnięcia w czarną rozpacz. – Na brzegach było mnóstwo... bandytów. Nie chciałem ryzykować powrotu barką. Aeromata wydawała się... bezpieczniejsza.

Ten nazwany Chezem wybucha śmiechem.

– Odłóż nóż, Obem. Przejdziemy się.

Obem wstaje. Nadal trzyma nóż w ręce, tym razem kierując ostrze – i złość – w stronę wspólnika.

– Popierdoliło cię, facet?! Masz gówno między uszami? Dziad pieprzony łże jak bura suka, bo się boi, że go stukniemy!

Chez nie cofa się, nie ustępuje.

– Fakt, może kłamać. Ale co za różnica? Śluza jest pół dnia drogi stąd, i tak mieliśmy tam iść, więc o co chodzi? Nie będzie łajby, nie będzie złota – poderżniesz mu gardło i po krzyku. Tylko pomalutku, najpierw powiesimy go za nogi. A jak znajdziemy złoto, to i tak go załatwisz, tylko że będziesz miał kasę, kapujesz?

Obem waha się jeszcze przez chwilę między złością i rozsądkiem, a potem tnie ceramicznym zerokrawędziowym ostrzem na odlew przez ośmiocentymetrowy pień newila. Zdąża jeszcze odwrócić się i przykucnąć przed konsulem, zanim grawitacja poinformuje drzewko, że zostało ścięte i powinno runąć na brzeg rzeki przy wtórze trzasku łamanych gałęzi. Łapie konsula za przód mokrej koszuli.

– No dobra, zobaczymy, co tam masz, ważniaku. Stul dziób i nie fikaj. Jak się odezwiesz, potkniesz albo spróbujesz uciekać, na początek oberżnę ci palce i uszy.

Konsul wstaje chwiejnie i we trzech znikają w zagajniku: pierwszy idzie Chez, trzy metry za nim konsul, na końcu, w takiej samej odległości, podąża Obem. Oddalają się od miasta, statku i wszelkiej szansy na uratowanie Sola i Rachel.

* * *

Mija godzina. Konsul nie ma żadnego sprytnego planu, nie wie, co zrobi, kiedy dotrą na miejsce i nie zastaną tam barki. Chez kilkakrotnie ucisza ich gestem i każe im się ukryć; czasem niepokoi go trzepot muślinków w gałęziach drzew, innym razem jakieś poruszenie na drugim brzegu, nie natykają się jednak na żaden ślad obecności człowieka. Znikąd pomocy. Konsul pamięta wypalone domy nad rzeką, puste chaty i przystanie. Strach przed Dzierzbą, lęk przed Wygnańcami i całe miesiące grabieży dokonywanych przez żołnierzy Sił Samoobrony kompletnie wyludniły okolicę. Obmyśla coraz to nowe usprawiedliwienia i po kolei je odrzuca. Liczy już tylko na to, że podejdą pod samą śluzę, gdzie mógłby zaryzykować skok do głębokiej rwącej wody. Potem pozostałoby mu nie utonąć (mimo związanych za plecami rąk) i ukryć się w labiryncie maleńkich wysepek poniżej śluzy.

Kłopot w tym, że jest wykończony i nie miałby siły pływać, nawet gdyby ktoś go rozwiązał. W dodatku obaj jego prześladowcy mają broń, z której bez trudu go odstrzelą, choćby zyskał dziesięciominutową przewagę wśród wysepek i kęp zielska. Myśli o żonie i synu, którzy od lat nie żyją; zginęli podczas bombardowania Bressii, zabici przez ludzi bez honoru, takich samych jak ci dwaj. Jest mu przykro, że nie dotrzyma danej pielgrzymom obietnicy pomocy... i że się nie dowie, jak cała historia się zakończy.

Idący za nim Obem parska ze złością.

– Do dupy z tym łażeniem, Chez! Chodź, siądziemy sobie, pochlastamy frajera, powie nam, co wie, i sami se pójdziemy po tę łajbę. Co ty na to?

Chez odwraca się, ociera zalewający mu oczy pot i spogląda badawczo na konsula.

– No, niby racja... Będzie spokój, zaczniemy szybciej iść... Tylko nie potnij go za szybko, żeby do końca mógł gadać.

– Spoko... – Obem szczerzy zęby i wyciąga nóż.

– NIE RUSZAĆ SIĘ! – dudni głos z nieba.

Konsul osuwa się na kolana. Dezerterzy sięgają z wprawą po broń. Słychać świst, grzmot, podmuch powietrza roztrąca gałęzie i wzbija tumany kurzu. Konsul podnosi wzrok. Zachmurzone wieczorne niebo drży, gdy jakaś potężna, niewidzialna masa opada ku ziemi. Chez podnosi kartaczownicę do ramienia, Obem celuje z wyrzutni... I nagle wszyscy trzej, włącznie z konsulem, upadają na ziemię – nie zataczają się jak żołnierze po postrzale, powaleni impetem pocisków, ale padają jak drzewko, które niedawno ściął Obem.

Konsul pada twarzą na ziemię i żwir i leży bez ruchu. Nie może nawet zamrugać.

Ogłuszacz, domyśla się, chociaż jego synapsy pracują ospale jak zębatki w zgęstniałym oleju. Na chwilę znajduje się w oku lokalnego cyklonu, gdy coś olbrzymiego i niewidzialnego ląduje między nim i brzegiem rzeki. Słyszy wizg otwieranego włazu i turkotanie wytracających ciąg wirników. Nadal nie jest w stanie poruszyć choćby powiekami, więc o zadarciu głowy nie ma nawet co marzyć. Widok ma ograniczony do garści kamyków, kupki piasku, lasu traw i samotnej mrówki-architekta, która z tej odległości wydaje mu się ogromna i, co gorsza, wyraża nagłe zainteresowanie jego wilgotnym, nieruchomym okiem. Błyskawicznie pokonuje pół metra dzielące ją od ociekającego wodą skarbu.

Konsul ponagla w duchu zbliżające się od tyłu nieśpieszne kroki.

Ktoś łapie go pod pachy, stęka i podnosi. Rozbrzmiewa znajomy głos:

– Rany, ale przytyłeś...

Nogi konsula wloką się po ziemi, zahaczając po drodze o drgające palce Cheza... A może Obema? Nie może się odwrócić i spojrzeć. Nie widzi również swojego wybawcy, który akurat wpycha go – przy wtórze szeptanej pod nosem litanii przekleństw – przez prawy właz do śmigu. Pojazd ma nieaktywną powłokę maskującą. Konsul osuwa się na obity miękką skórą rozkładany fotel pasażera.

W jego polu widzenia pojawia się gubernator generalny Theo Lane. Chłopięca twarz nabiera demonicznych rysów, gdy właz zamyka się i czerwone lampy rozświetlają wnętrze.

Theo zapina na piersi konsula uprząż zabezpieczającą.

– Przepraszam, że musiałem cię ogłuszyć – mówi.

Siada prosto, zapina pasy i wykonuje ruch omnikontrolerem. Śmig wznosi się z lekkim drżeniem, na chwilę zawisa w powietrzu, a potem obraca się w lewo jak talerz osadzony na idealnie nasmarowanych łożyskach. Kiedy rusza, przyśpieszenie wgniata konsula w fotel.

– Nie miałem wyboru – ciągnie Theo. Mechanizmy pojazdu wydają ciche pomruki. – Na śmigu mogę mieć zainstalowany tylko ogłuszacz do tłumienia zamieszek, więc najłatwiej było mi nastawić go na minimalną moc, załatwić was wszystkich, a potem szybko cię zabrać. – Znajomym gestem poprawia zabytkowe okulary i uśmiecha się do konsula. – Najemnicy mają takie stare powiedzenie: „Zabij wszystkich. Bóg rozpozna swoich”.

Konsulowi udaje się poruszyć językiem – w sam raz, żeby wydać nieartykułowany dźwięk i obślinić skórzane obicie fotela.

– Spokojnie – mówi Theo. Zerka na przyrządy i wygląda na zewnątrz. – Za chwilę będziesz mógł normalnie mówić. Lecimy nisko i powoli, powrót do Keats zajmie nam jakieś dziesięć minut. – Spogląda na konsula. – Miałeś fart. Musisz być nieźle odwodniony; tamci dwaj zlali się w spodnie, kiedy ich ogłuszyłem, a ty nie. Ogłuszacz to broń humanitarna, ale kłopotliwa, jeśli nie ma się pod ręką gatek na zmianę.

Konsul usiłuje mu powiedzieć, co myśli o humanitaryzmie ogłuszacza.

– Jeszcze chwilkę. – Gubernator pochyla się nad nim i ociera mu usta chusteczką. – Powinienem cię chyba uprzedzić, że kiedy efekt działania ogłuszacza ustępuje, nie jest to przyjemne.

W tej samej chwili ktoś wbija tysiące szpilek w ciało konsula.

* * *

– Jakim cudem mnie znalazłeś? – pyta konsul.

Znajdują się kilka kilometrów od miasta, nad Hoolie. Konsul jest już w stanie samodzielnie siedzieć i z grubsza artykułować słowa, ale cieszy się, że nie musi jeszcze wstawać.

– Słucham?

– Pytałem, jak mnie znalazłeś? Skąd wiedziałeś, że lecę w dół rzeki?

– Przewodnicząca zawiadomiła mnie przez hiperłącze. Wiadomość była ściśle tajna. Przyszła na ten stary jednorazowy czytnik w konsulacie.

– Gladstone? – Konsul potrząsa rękami, próbując odzyskać czucie w bezużytecznych jak gumowe serdelki palcach. – Do diabła! A ona jak się dowiedziała, że mam kłopoty nad Hoolie? Zostawiłem komlog w dolinie, żeby móc się skontaktować z pielgrzymami, kiedy dotrę do statku. Jakim cudem...

– Nie mam pojęcia, ale wiedziała gdzie cię szukać, i uprzedziła mnie, że masz kłopoty. Powiedziała nawet, że leciałeś na aeromacie i spadłeś do wody.

Konsul kręci z niedowierzaniem głową.

– Ta kobieta zna sztuczki, o jakich nam się nie śniło, Theo.

– To prawda.

Konsul taksuje przyjaciela wzrokiem. Theo Lane od ponad roku jest gubernatorem generalnym najmłodszej planety w Protektoracie, ale wciąż traktuje jego, konsula, z takim samym szacunkiem, jak przez siedem lat służby na stanowisku wicekonsula i głównego doradcy. Kiedy się ostatnio widzieli, młody Theo (nie taki już młody, uświadamia sobie konsul: odpowiedzialność za Hyperiona pożłobiła mu twarz głębokimi bruzdami) wściekał się, że nie chce przejąć od niego stanowiska gubernatora. Od tamtej pory upłynął nieco ponad tydzień. Cała epoka.

– A przy okazji... – odzywa się konsul, starannie wymawiając każde słowo – dziękuję.

Zamyślony Theo kiwa głową. Nie pyta o to, co konsul widział na północ od gór, nie interesuje się losem pozostałych pielgrzymów.

Rzeka w dole rozszerza się i skręca w stronę Keats. W górze jej biegu niskie, granitowe urwiska lśnią delikatnie w wieczornym świetle. Kępy błękitnych iglaków kołyszą się na wietrze.

– Theo? Jak to możliwe, że znalazłeś czas, żeby osobiście po mnie przylecieć? Przecież na Hyperionie panuje chaos.

– Rzeczywiście. – Theo włącza autopilota i odwraca się do konsula. – Do inwazji Wygnańców zostało kilka godzin... może nawet mniej.

– Do inwazji? – powtarza zaskoczony konsul. – Wylądują tu?

– Tak.

– Ale przecież flota Hegemonii...

– Jest w rozsypce. I tak ledwie odpierali ataki roju, zanim Wygnańcy zrobili nam wjazd w głąb Sieci.

– W głąb Sieci?!

– Jedne układy już tracimy, inne padną niebawem. Dowództwo zarządziło odwrót z układu Hyperiona, ale chyba nie wszystkim okrętom udało się odskoczyć od nieprzyjaciela. Nie znam szczegółów, wygląda jednak na to, że Wygnańcy rządzą na orbicie. ARMIA skupiła się na obronie sfery osobliwości i samych portali.

– Co z kosmoportem? – Oczyma wyobraźni konsul widzi wypalony wrak swojego pięknego statku.

– Na razie nie został zaatakowany, ale armia w pośpiechu wycofuje lądowniki i transportowce. Zostawili minimalną obsadę.

– Jak przebiega ewakuacja?

Theo parska śmiechem. Konsul nigdy jeszcze nie słyszał w jego głosie takiego rozgoryczenia.

– Ewakuacja ograniczy się do garstki pracowników konsulatu i VIP-ów, którą uda się upchnąć na pokładzie ostatniego lądownika.

– To znaczy, że postanowili nie ratować mieszkańców?

– Nawet swoich nie zdążą ocalić. Dyplomatyczną pocztą pantoflową rozeszły się plotki, że Gladstone kazała rzucić zagrożone światy Wygnańcom na pożarcie, żeby dać ARMII czas na przegrupowanie się i ustawienie szyków obronnych w głębi Sieci, gdzie wróg dotrze nieprędko, bo zarobi dług czasowy.

– Mój Boże... – szepcze konsul. Przez większość życia był przedstawicielem Hegemonii, spiskując jednocześnie przeciw niej, aby pomścić babkę i zagładę jej sposobu życia. Teraz jednak, kiedy Hegemonia naprawdę waliła się w gruzy... – Co z Dzierzbą? – pyta.

Niedaleko przed nimi bieleją już zabudowania Keats. Słońce muska wzgórza i rzekę, jakby udzielało im ostatniego błogosławieństwa przed nocą.

Theo kręci głową.

– Czasem jeszcze się o nim słyszy, ale w tej chwili dominuje lęk przed Wygnańcami.

– Ale nie przedostał się do Sieci? Mówię o Dzierzbie...

Gubernator spogląda z ukosa na konsula.

– Do Sieci? A jak miałby to zrobić? Przecież na Hyperionie nie ma portali, a nie widziano go jeszcze w okolicach żadnego dużego miasta: Keats, Endymiona, Port Romance.

Konsul milczy.

Boże! – myśli. Moja zdrada poszła na marne. Zaprzedałem duszę diabłu, aby otworzyć Grobowce Czasu, ale to nie Dzierzba doprowadzi do zagłady Sieci... Wygnańcy! Przechytrzyli nas! Nawet moja zdrada była częścią ich planu!

– Posłuchaj – chrypi Theo, łapiąc go za przegub dłoni. – Gladstone nie bez powodu kazała mi rzucić wszystko w diabły i lecieć cię szukać. Mam zwolnić twój statek z kwarantanny...

– To świetnie! Będę mógł...

– To nie koniec! Nie wrócisz do Doliny Grobowców Czasu. Gladstone chce, żebyś prześliznął się przez posterunki ARMII i nawiązał kontakt z rojem, tutaj, w układzie Hyperiona.

– Z rojem? Dlaczego miałbym...

– Masz z nimi negocjować. Znają cię. Nie wiem, jak to zrobiła, ale uprzedziła ich, że się zjawisz. Jej zdaniem powinni cię... Uważa, że nie zniszczą twojego statku, chociaż nie dostała z ich strony potwierdzenia. To ryzykowna misja.

Konsul wyciąga się wygodnie w fotelu. Czuje się tak, jakby znów oberwał z ogłuszacza.

– Mam paktować z Wygnańcami? W jakiej sprawie, do cholery?

– Powiedziała, że skontaktuje się z tobą przez hiperłącze, gdy tylko odlecisz z Hyperiona. Musisz się pośpieszyć i wystartować jeszcze dzisiaj, zanim wszystkie światy zagrożone pierwszą falą inwazji dostaną się w ręce Wygnańców.

Słysząc o „pierwszej fali inwazji”, konsul woli nie pytać, czy wśród zagrożonych planet znajduje się jego ukochane Maui-Przymierze. Może nawet dobrze by było, gdyby się znalazło...

– Nie ma mowy – mówi. – Wracam do doliny.

Theo poprawia okulary.

– Gladstone się nie zgodzi.

– Tak? A jak mnie powstrzyma? – pyta z uśmiechem konsul. – Zestrzeli mój statek?

– Nie wiem, ale powiedziała wyraźnie, że do tego nie dopuści. – Theo jest szczerze zatroskany. – ARMIA ma jeszcze na orbicie sporo wedet i eskortowców. Osłaniają ostatnie lądowniki.

– Dobrze. – Konsul nie przestaje się uśmiechać. – Niech spróbują. I tak od dwustu lat w okolicy doliny nie mogą lądować żadne statki załogowe. To znaczy, same statki lądują i nic im się nie dzieje, ale załoga znika bez śladu. Zanim mnie spopielą, zawisnę na drzewie Dzierzby.

Zamyka oczy i wyobraża sobie, jak statek – pusty, bez załogi – ląduje na równinie ponad doliną. Przed oczami stają mu Sol, Duré i inni, cudownie ocaleni; biegną, chronią się na statku, operacje w ambulatorium ratują życie Heta Masteena i Brawne Lamii, kriogeniczny sen pozwala ocalić małą Rachel.

– Boże święty... – szepcze wstrząśnięty Theo.

Jego głos wyrywa konsula z zamyślenia.

Pokonali ostatni meander rzeki i znajdują się dokładnie nad miastem. Wyższe w tej okolicy urwiska kończą się od południa skarpą, w której wyryto podobiznę Smutnego Króla Billy’ego. Chmury i zabudowania na wschodnim brzegu lśnią w promieniach zachodzącego słońca.

Nad miastem trwa bitwa. Lasery sieką chmury, pojazdy powietrzne śmigają jak gzy i płoną jak ćmy, które zanadto zbliżyły się do świecy, spadochrony i pola siłowe piechoty wroga opadają coraz niżej. Keats zostało zaatakowane. Wygnańcy najechali Hyperiona.

– O ja pierdolę... – szepcze Theo.

Wśród zalesionych wzgórz na północny zachód od miasta błyska jęzor ognia. Smuga skroplonego powietrza znaczy w powietrzu ślad rakiety wystrzelonej prosto w śmig noszący barwy Hegemonii.

– Trzymaj się! – woła Theo.

Przełącza się na ręczne sterowanie, wciska jakieś guziki i kładzie śmig ostro w prawo, licząc na to, że ma mniejszy promień skrętu niż rakieta.

Eksplozja za rufą wciska konsula w uprząż zabezpieczającą. Oczy na chwilę zachodzą mu mgłą. Kiedy udaje mu się zogniskować wzrok, kabina jest pełna dymu, w którym rozbłyskują czerwone światła alarmowe. Dziesięć automatycznych głosów naraz informuje o poważnych uszkodzeniach pojazdu. Theo zaciska z ponurą miną dłoń na omnikontrolerze.

– Trzymaj się – powtarza niepotrzebnie.

Śmig obraca się wokół własnej osi, przyprawiając ich o mdłości. Na chwilę wyrównuje lot, a potem do reszty traci sterowność i zaczyna spadać na płonące miasto.

rozdział 36

Zamrugałem i otworzyłem oczy. Zdezorientowany powiodłem wzrokiem po olbrzymim, ciemnym wnętrzu Bazyliki Świętego Piotra na Pacem. W blasku świec pochylali się nade mną zaniepokojeni monsignore Edouard i ksiądz Duré.

– Jak długo... spałem?

Wydawało mi się, że upłynęły zaledwie sekundy. Mój sen przypominał ciąg rozedgranych obrazów, jakie majaczą pod powiekami na chwilę przed zaśnięciem.

– Dziesięć minut – odparł monsignore. – Powie nam pan, co zobaczył?

Nie było powodu, dla którego nie miałbym tego zrobić. Wysłuchawszy mnie, monsignore się przeżegnał.

– Mon Dieu, ambasador TechnoJądra namawia Gladstone, by umieściła ludzi w tych... tunelach.

Duré dotknął mojej ręki.

– Po spotkaniu z Prawdziwym Głosem Drzewoświata dołączę do pana na CTC. Musimy wytłumaczyć przewodniczącej, że taka decyzja byłaby nieporozumieniem.

Pokiwałem głową. Pomysł, żeby udać się z nim na Boży Gaj albo na Hyperiona, wywietrzał mi z głowy.

– Dobrze. Ruszajmy, nie ma czasu do stracenia. Czy wasz... Czy mogę przejść przez Papieskie Wrota prosto na Centralną Tau Ceti?

Monsignore skinął głową, wstał i przeciągnął się.

Dotarło do mnie, że jest naprawdę bardzo stary, mimo że nie stosował kuracji Poulsena.

– To uprzywilejowany portal – wyjaśnił i zwrócił się do księdza Duré: – Paul, wiesz, że gdybym tylko mógł, poszedłbym z tobą. Ale pogrzeb Jego Świątobliwości i wybór nowego Ojca Świętego... – Westchnął. – To niezwykłe, jak obowiązki pętają człowieka nawet w obliczu katastrofy zagrażającej ludzkości. Nam na Pacem zostało niecałe dziesięć dni standardowych do przybycia barbarzyńców.

Wysokie czoło Duré zalśniło odbitym światłem świec.

– Działalność Kościoła nie ogranicza się do wypełniania codziennych obowiązków, przyjacielu. Nie zabawię długo na planecie templariuszy. Najszybciej jak to będzie możliwe dołączę do M. Severna i razem spróbujemy przekonać przewodniczącą, żeby odrzuciła plan Jądra. Potem wrócę tutaj i wspólnie postaramy się zrozumieć tę herezję.

Wyszliśmy we trzech z bazyliki bocznymi drzwiami. Prowadziły do przejścia na tyłach kolumnady, potem w lewo, przez odsłonięty dziedziniec (deszcz ustał i powietrze zrobiło się przyjemnie rześkie), schodami w dół i wąskim korytarzem do apartamentów papieskich. Członkowie Gwardii Szwajcarskiej pełniący straż w przedpokoju wyprężyli się na baczność. Mieli na sobie stalowe kirysy i obszerne spodnie w żółto-niebieskie pasy, ale ceremonialne halabardy w ich dłoniach były przy okazji najnowocześniejszą bronią energetyczną. Jeden z nich szepnął coś monsignore do ucha.

– Przed chwilą zjawił się ktoś, kto chce się z panem widzieć, M. Severn.

– Ze mną?

Nasłuchiwałem głosów dobiegających z sąsiednich pokojów, melodyjnie wznoszących się i opadających w powtarzanej modlitwie. Domyślałem się, że trwają przygotowania do pogrzebu papieża.

– Tak. Niejaki M. Hunt. Mówi, że to pilne.

– Za chwilę i tak bym się z nim spotkał w budynku rządowym. Może niech tu do nas dołączy?

Monsignore kiwnął głową i powiedział coś do Szwajcara. Ten szepnął w głąb ozdobnej krezy, do mikrofonu.

Papieskie Wrota – niewielki transportal ozdobiony złoconymi cherubinami i serafinami i zwieńczony pięciodzielną płaskorzeźbą przedstawiającą upadek Adama i Ewy i wygnanie ich z Raju – stały pośrodku dobrze strzeżonej sali przylegającej do papieskich apartamentów. Czekaliśmy, obserwując swoje wątłe i zmęczone odbicia w lustrach wiszących na wszystkich ścianach.

Po chwili ksiądz, który przyprowadził mnie do bazyliki, wprowadził Leigh Hunta.

– Severn! – zawołał na mój widok ulubiony doradca Gladstone. – Przewodnicząca chce pana natychmiast widzieć.

– Właśnie się do niej wybierałem. Jeżeli się zgodzi, żeby TechnoJądro skonstruowało śmiercionośną bombę i jej użyło, popełni fatalny, zbrodniczy błąd.

Hunt zamrugał ze zdumienia. Wyraz zaskoczenia na jego twarzy basseta wyglądał komicznie.

– Czy pan wie o wszystkim, co się dzieje, Severn?

Nie wytrzymałem i parsknąłem śmiechem.

– Dziecko porzucone samopas przy holoramie dużo widzi i mało rozumie. Może jednak przełączać kanały, a kiedy się zmęczy – wyłączyć projektor.

Hunt znał monsignore Edouarda z różnych spotkań na wysokim szczeblu, przedstawiłem mu więc tylko księdza Paula Duré z Towarzystwa Jezusowego.

– Duré...? – wykrztusił Hunt.

Pierwszy raz widziałem, żeby zaniemówił. To był miły widok.

– Później to panu wyjaśnię – powiedziałem i podałem rękę księdzu Duré. – Powodzenia na Bożym Gaju. I niech ksiądz szybko wraca.

– Za godzinę będę z powrotem – obiecał. – Najwyżej. Brakuje mi już tylko jednego elementu łamigłówki, zanim spotkam się z przewodniczącą. Proszę jej przedstawić tę makabryczną wizję labiryntów... Sam też później jej o tym opowiem.

– Jest całkiem możliwe, że nie zdąży mnie przyjąć przed przybyciem księdza. Ale zrobię co w mojej mocy, żeby odegrać rolę Jana Chrzciciela.

Duré się uśmiechnął.

– Byle nie stracił pan głowy, przyjacielu.

Wystukał na wiekowej klawiaturze kod dostępu dla Bożego Gaju i przeszedł przez portal.

Pożegnałem się z monsignore.

– Zanim Wygnańcy dotrą na Pacem, sprawa będzie załatwiona – zapewniłem go.

Pobłogosławił mnie gestem.

– Idź z Bogiem, młody człowieku. Czuję, że wszystkich nas czekają mroczne dni, ale na twoich barkach spocznie szczególnie ciężkie brzemię.

Pokręciłem głową.

– Jestem tylko obserwatorem, monsignore. Czekam, patrzę i śnię. To żaden ciężar.

– Później będzie pan czekał, patrzył i śnił – warknął Hunt. – Szefowa chce pana natychmiast mieć pod ręką, a ja muszę wracać na przerwane spotkanie.

Spojrzałem na niego z zaciekawieniem.

– Jak mnie pan znalazł? – spytałem, choć odpowiedź była oczywista. TechnoJądro, które sterowało wszystkimi transportalami, współpracowało z władzami Hegemonii.

– Karta uniwersalna, którą dostał pan od przewodniczącej, ułatwia śledzenie pańskich ruchów – odparł wyraźnie zniecierpliwiony Hunt. – Chodźmy, powinniśmy być tam, gdzie dzieją się ważne rzeczy.

– Dobrze.

Skinąłem głową monsignore i jego asystentowi, kiwnąłem na Hunta i wstukałem trzycyfrowy kod Centralnej Tau Ceti, dodałem dwucyfrowe oznaczenie kontynentu, trzycyfrowy numer budynku rządowego i dwucyfrową sygnaturę prywatnego portalu. Transportal zabuczał głośniej. Matowa powierzchnia zalśniła wyczekująco.

Przeszedłem na drugą stronę i od razu odsunąłem się na bok, aby zrobić miejsce dla podążającego za mną Hunta.

* * *

Nie jesteśmy przy terminalu w budynku rządowym; powiem więcej: nie znajdujemy się nawet w pobliżu siedziby rządu. Po sekundzie mój mózg składa w całość informacje przesłane przez zmysły – światło, kolor nieba, grawitację, odległość do widnokręgu, zapachy i ogólne wrażenie – i konstatuje, że w ogóle nie jesteśmy na Centralnej Tau Ceti.

Najchętniej wskoczyłbym z powrotem w portal, ale Papieskie Wrota są naprawdę małe, a już przechodzi przez nie Hunt: noga, ręka, bark, pierś, głowa, druga noga...

Łapię go za nadgarstek i wyciągam z transportalu, mówiąc:

– Coś tu nie gra.

Próbuję przejść z powrotem.

Ale jest już za późno. Portal – po tej stronie pozbawiony ozdobnego obramowania – migocze, kurczy się do rozmiarów mojej pięści i znika.

– Co to za miejsce, do diabła? – dziwi się Hunt.

Rozglądam się.

Dobre pytanie, myślę. Znajdujemy się na jakimś wzgórzu, na drodze, która wije się wśród winnic, schodzi łagodnie w zalesioną dolinę i znika za kolejnym wzgórzem, odległym od nas o milę lub dwie. Jest bardzo ciepło. Powietrze wibruje od bzyczących owadów, ale mimo że nasz wzrok sięga daleko, nie widzimy żadnej żywej istoty większej od ptaka. Z lewej strony między skalnymi ścianami majaczy plama błękitu – morze albo ocean. Niebo marszczy się wysokimi cirrusami, słońce niedawno minęło zenit. Nie dostrzegam domów ani wytworów techniki bardziej wyrafinowanych niż rzędy winnych krzewów i kamienno-gliniany trakt pod nogami. Brakuje mi również datasfery – czuję się tak, jakby nagle ucichł dźwięk, do którego przywykłem od dzieciństwa: to wrażenie zaskakuje, przyśpiesza puls, nawet trochę przeraża.

Hunt potyka się, zasłania dłońmi uszy i stuka palcem w ekran komlogu.

– Psiakrew... – mruczy. – Niech to szlag! Mój implant nie reaguje, a komlog się zepsuł.

– Nie sądzę. Wydaje mi się raczej, że znajdujemy się poza zasięgiem datasfery.

Ale mówiąc to, słyszę basowe, stłumione buczenie jakiegoś bytu o wiele większego i bardziej niedostępnego niż datasfera. Czyżby megasfera?

Muzyka sfer, myślę i się uśmiecham.

– Co pan tak zęby szczerzy, Severn? Specjalnie nas pan tu przerzucił?

– Nie. Wpisałem kod portalu w budynku rządowym.

Absolutny brak lęku w moim głosie sam w sobie jest oznaką paniki.

– No to co się stało? Może to przez te przeklęte Papieskie Wrota? Popsuły się albo spłatały nam figla.

– Nie wydaje mi się. Portal zadziałał doskonale, panie Hunt. Przeniósł nas dokładnie tam, gdzie chciało TechnoJądro.

– TechnoJądro? – Resztki koloru odpływają z bassetowatej twarzy, gdy asystent przewodniczącej uświadamia sobie, kto naprawdę kieruje transportalami. – O Boże, o mój Boże...

Zataczając się, schodzi na skraj drogi i siada w wysokiej trawie. W eleganckim garniturze i miękkich czarnych butach zupełnie nie pasuje do tej scenerii.

– Co to za miejsce? – pyta znowu.

Biorę głęboki wdech. Powietrze pachnie świeżo wzruszoną ziemią, niedawno skoszoną trawą, kurzem, wyczuwalna jest też ostra, słonawa nuta morza.

– Moim zdaniem Ziemia, panie Hunt.

– Ziemia. – Hunt patrzy tępo w dal. – Nie Nowa Ziemia, nie Terra, nie Ziemia Dwa, nie...

– Nie – przerywam mu. – Po prostu Ziemia. Stara Ziemia. Albo jej kopia.

– Jej kopia.

Siadam obok niego. Zrywam źdźbło trawy i oskubuję je z suchej pochewki. Ma znajomy, cierpki smak.

– Pamięta pan, jak relacjonowałem przewodniczącej historie pielgrzymów z Hyperiona? Jak przytaczałem opowieść Brawne Lamii? Ona i mój duplikat, pierwszy cybryd zaopatrzony w zrekonstruowaną osobowość Keatsa, przenieśli się na planetę, którą uznali za kopię Starej Ziemi. Jeśli mnie pamięć nie myli, znajdowała się w Gromadzie Herkulesa.

Hunt zadziera głowę, jakby chciał spojrzeć w gwiazdy i zweryfikować moje słowa. Błękitne niebo szarzeje delikatnie od gęstniejących cirrusów.

– W Gromadzie Herkulesa... – szepcze.

– Brawne nie dowiedziała się, po co TechnoJądro zbudowało tę kopię ani co się z nią obecnie dzieje – mówię. – Albo pierwszy cybryd Keatsa tego nie wiedział, albo zachował tę wiedzę dla siebie.

– Dla siebie... – powtarza Hunt. Kręci głową. – No dobrze, ale jak się stąd wydostać, do pioruna? Gladstone mnie potrzebuje, nie poradzi sobie... W ciągu najbliższych paru godzin musi podjąć kilka niezwykle ważnych decyzji!

Zrywa się na nogi i wybiega na środek traktu. Widać, że rozpiera go energia.

Spokojnie ogryzam trawkę.

– Nie spodziewam się, żebyśmy mogli się stąd wydostać.

Hunt doskakuje do mnie z taką miną, jakby chciał rzucić się na mnie z pięściami.

– Czyś pan zwariował?! Jak to nie wydostaniemy się? To szaleństwo! Po co Jądro miałoby nas tu więzić? – Spogląda na mnie spode łba. – Nie chcą, żeby się pan z nią spotkał. Wie pan o czymś, o czym ona nie może się dowiedzieć.

– Być może.

– Zostawcie go, a mnie zabierzcie! – wykrzykuje w niebo.

Nikt mu nie odpowiada. Daleko, po drugiej stronie winnicy, czarne ptaszysko zrywa się do lotu. To chyba kruk. Nazwa wymarłego gatunku pojawia się w mojej głowie jak wspomnienie snu.

Hunt porzuca w końcu tę jednostronną konwersację z niebem i zaczyna spacerować po trakcie w tę i z powrotem.

– Chodźmy, może na końcu tej drogi będzie jakiś terminal.

– Może... – Przełamuję źdźbło i wysysam górną, słodką połówkę. – W którą stronę?

Odwraca się, spogląda na drogę, która w obu kierunkach znika wśród wzgórz, i znów się odwraca.

– Wyszliśmy z transportalu zwróceni... w tym kierunku. – Wyciąga rękę.

Droga schodzi ze wzgórza i znika w lesie.

– To daleko? – pytam.

– A jakie to ma znaczenie, do cholery?! Gdzieś na pewno dojdziemy.

Powstrzymuję uśmiech.

– Dobrze.

Wstaję i otrzepuję spodnie. Słońce – oślepiające po kadzidlanym półmroku bazyliki – grzeje mnie wściekle w twarz i czoło. Powietrze jest gorące, ubranie już mam przepocone.

Hunt żwawo rusza w dół stoku. Ma zaciśnięte pięści, a na jego boleściwie wykrzywionej twarzy choć raz rysuje się jakieś żywsze uczucie: determinacja.

Nieśpiesznie ruszam za nim, dalej ogryzając trawkę. Oczy mi się kleją.

* * *

Pułkownik Fedmahn Kassad rzucił się z rykiem na Dzierzbę. Surrealistyczna, bezczasowa kraina – sceniczna wersja Doliny Grobowców Czasu, uformowana z plastiku przez jakiegoś minimalistę i zalana lepkim, galaretowatym powietrzem – jakby wibrowała od przepełniającej go energii.

Przez ułamek sekundy Dzierzbów było całe mrowie, w dolinie i na okalającym ją pustkowiu, ale na dźwięk krzyku Kassada scaliły się w jedną czwororęką bestię, która wyciągnęła ręce i rozprostowała palce, by serdecznie przycisnąć go do najeżonej kolcami i ostrzami piersi.

Pułkownik nie wiedział, czy podarowany mu przez Monetę skafander energetyczny zapewni należytą ochronę; nie miał pojęcia, jak się sprawdzi w walce. Przed laty, kiedy we dwoje zaatakowali dwa lądowniki pełne żołnierzy Wygnańców, spisał się doskonale, ale mieli wtedy czas po swojej stronie – Dzierzba na przemian to zamrażał jego bieg, to go uruchamiał, jak znudzony widz bawiący się pilotem do holoramy. Tutaj zaś znaleźli się poza czasem, a Dzierzba z budzącego grozę obserwatora stał się wrogiem.

Kassad zaszarżował z pochyloną głową, zapominając o obserwującej go Monecie i niewiarygodnym, niebosiężnym cierniowym drzewie z kolcami obwieszonymi publicznością. Nawet o sobie nie myślał inaczej jak o narzędziu walki i zemsty.

Dzierzba nie zniknął, jak to miał w zwyczaju; nie przeniósł się w mgnieniu oka stamtąd – tutaj. Przykucnął i jeszcze szerzej rozłożył ręce. Blask ognistego nieba zagrał na jego ostrych jak brzytwy szponach. Metalowe zęby zabłysły w grymasie, który można by wziąć za uśmiech.

Kassad był wściekły – ale jeszcze nie postradał zmysłów. Zamiast wpaść prosto w morderczy uścisk, w ostatniej chwili rzucił się w bok, podparł ręką i kopnął Dzierzbę w podudzie, poniżej krezy ostrzy w stawie kolanowym i powyżej podobnego stalowego kołnierza na wysokości kostki. Gdyby udało mu się go powalić...

Równie dobrze mógłby kopnąć metalową rurę osadzoną w półkilometrowej bryle betonu. Gdyby skafander nie zadziałał jak pancerz i nie zamortyzował wstrząsu, Kassad złamałby nogę.

Dzierzba się poruszył – szybko, ale nie aż tak, żeby pułkownik nie zdążył zareagować. Prawe ręce wzięły zamach i uderzyły z góry na dół, tnąc powietrze z wyraźnie słyszalnym świstem i rozmazując się w ruchu jak srebrne smugi; dziesięć szponiastych palców przeryło ziemię i kamień, żłobiąc w nich idealnie równoległe bruzdy. Kolce skrzesały iskry. Kassad zdążył usunąć się poza zasięg ciosu – przetoczył się na bok, zerwał na nogi i przykucnął, wystawiając przed siebie ręce. Mięśnie miał napięte, dłonie otwarte, obleczone w energetyczną rtęć palce sztywno wyprężone.

Oto prawdziwy pojedynek, pomyślał. Święty sakrament Nowego Busido.

Dzierzba udał, że znów atakuje prawymi rękoma, zrobił zwód i lewą ręką wyprowadził od dołu potężny cios, hak zdolny zdruzgotać Kassadowi żebra i wyrwać serce.

Pułkownik przyjął fintę na lewe przedramię. Poczuł, jak mimo amortyzującego wpływu skafandra kości wibrują mu od uderzenia. Morderczy cios lewego ramienia sparował prawą ręką, zaciskając dłoń na nadgarstku bestii, tuż powyżej okalającej go kolczastej obręczy. O dziwo, udało mu się powstrzymać pchnięcie i brzytwiaste palce Dzierzby, zamiast rozorać mu pierś, zazgrzytały tylko na powierzchni skafandra.

Blokując to pchnięcie, omal nie został wyrzucony w powietrze; tylko impet pierwszego, markowanego uderzenia sprawił, że nie poleciał w tył. Pod skafandrem spływał potem; naprężone mięśnie bolały go straszliwie, jakby miały popękać w ciągu tych niekończących się, dwudziestosekundowych zapasów – dopóki Dzierzba czwartą ręką, do tej pory wolną, nie ciął prosto w napiętą do granic wytrzymałości nogę pułkownika.

Kassad zawył z bólu, gdy skafander pękł i szpony wgryzły się w ciało; co najmniej jedno ostrze otarło się o kość. Kopnął drugą nogą, puścił przegub przeciwnika i przekoziołkował wstecz.

Dzierzba uderzył dwa razy (drugi cios chybił o włos ucha pułkownika) i również odskoczył. Ugiął nogi i przesunął się lekko w prawo.

Kassad dźwignął się na lewe kolano, zachwiał się, prawie upadł – ale jednak wstał, wspierając się mocniej na zdrowej nodze. Ból tętnił mu w uszach i wypełniał wszechświat czerwonym blaskiem. Krzywiąc się i potykając, o krok od zemdlenia, czuł, jak skafander zaciska się na ranie, pełniąc jednocześnie rolę opatrunku i opaski uciskowej. Krew jeszcze ściekała mu po nodze, ale jej upływ został zatamowany, a ból opadł do znośnego poziomu, tak jakby skafander miał – na wzór pancerzy bojowych ARMII – wbudowany wstrzykiwacz ultramorfiny.

Dzierzba rzucił się na niego.

Pułkownik kopnął – raz, zaraz potem drugi – mierząc w gładką płaszczyznę pancerza Dzierzby pod sterczącym z piersi kolcem. Miał wrażenie, że trafił w kadłub kosmicznego niszczyciela, ale potwór zatrzymał się, zachwiał i cofnął.

Kassad stanął w lekkim rozkroku, zaparł się mocno nogami i dwa razy uderzył go pięścią w okolice serca, z siłą zdolną zdruzgotać skorupę z ceramicznych spieków. Nie zwracając uwagi na ból palców, zgiął rękę w łokciu i wyprowadził cios otwartą dłonią prosto w pysk potwora. Gdyby Dzierzba był człowiekiem, usłyszałby trzask własnego zgruchotanego nosa i poczuł, jak kości i chrząstki eksplodują mu w głąb czaszki i dosięgają mózgu.

Ale Dzierzba tylko kłapnął zębami, bez powodzenia mierząc w nadgarstek Kassada, po czym uderzył jednocześnie czterema rękoma, mierząc w jego barki i głowę.

Zdyszany, ociekający potem i krwią pułkownik zrobił unik, wykonał półobrót w prawo i od tyłu uderzył w krótki, masywny kark bestii. Łoskot uderzenia poniósł się po dolinie jak dźwięk rzuconej z wielkiej wysokości siekiery wrzynającej się w pień drzewa żelaznego.

Dzierzba runął do przodu i przetoczył się na grzbiet, niczym stalowy skorupiak.

Przewróciłem go!

Kassad przesunął się bliżej, na ugiętych nogach, czujnie – ale nie dość czujnie: opancerzona... stopa, ostroga, diabli wiedzą co to było, zahaczyła go od tyłu za piętę, werżnęła się w ciało, podcięła go i obaliła na ziemię.

Zorientował się, że ma przecięte ścięgno Achillesa. Próbował się odturlać, ale Dzierzba, nie wstając, rzucił się ku niemu i przygwoździł go bokiem; ciernie, sztylety i kolce kłuły go w żebra i celowały w twarz. Krzywiąc się z bólu i bezskutecznie usiłując zrzucić z siebie przeciwnika, Kassad sparował niektóre pchnięcia i ocalił oczy, ale większość szpikulców wbiła mu się w ramiona, pierś i brzuch.

Dzierzba pochylił łeb i rozwarł szczęki. Przed oczami pułkownika zabłysły rzędy stalowych kłów, rozmieszczone w przepastnej jak u minoga paszczy. Rubinowe ślepia potwora majaczyły za przesłaniającą Kassadowi wzrok krwawą mgłą.

Udało mu się zaprzeć nasadą dłoni od dołu o żuchwę Dzierzby i teraz spróbował ją pchnąć do góry. Przypominało to trochę podnoszenie kolczastej góry złomu bez punktu podparcia. Szpony w dalszym ciągu szarpały jego ciało, a monstrum rozdziawiło paszczę jeszcze szerzej i przekrzywiło łeb w taki sposób, że zęby i gardziel całkowicie przesłoniły pułkownikowi świat. Dzierzba nie oddychał, ale buchające z jego wnętrza ciepło niosło odór siarki i nagrzanych żelaznych opiłków. Kassad nie miał się już jak bronić – gdyby potwór kłapnął paszczą, zerwałby mu skórę z twarzy aż do kości.

Nagle pojawiła się Moneta. Kassad usłyszał jej okrzyk rozlegający się w powietrzu, które nie przenosiło dźwięków. Wbiła obleczone skafandrem, zakrzywione jak szpony palce prosto w ślepia Dzierzby, zaparła się nogami o jego grzbiet i zaczęła ciągnąć ze wszystkich sił.

Ręce potwora – zaopatrzone w podwójne stawy, jak u monstrualnego kraba – uderzyły na oślep do tyłu. Zahaczona szponami Moneta przewróciła się i spadła, ale Kassad zdążył się przez tę sekundę przeturlać na bok, odskoczyć na czworakach i, nie zważając na ból, wstać. Pociągnął ją za sobą, biegnąc po piasku i zmrożonej skale.

Ich skafandry na chwilę się połączyły, tak jak wtedy, kiedy się kochali. Kassad poczuł dotknięcie jej ciała, ich pot i krew zmieszały się, serca uderzały w jednym rytmie.

Zabij go! – wyszeptała z naciskiem Moneta. Mimo że nie rozmawiali w normalny sposób, w jej głosie dało się wyczuć ból.

Przecież próbuję. Cały czas.

Dzierzba też już wstał: trzy metry chromu, ostrzy i ludzkiego bólu. Nie było po nim widać żadnych uszkodzeń. Po korpusie i przegubach dłoni ściekała mu cienkimi strużkami krew. Bynajmniej nie jego. Bezrozumny uśmiech wydawał się jeszcze szerszy niż przedtem.

Kassad odsunął się od Monety. Skafandry się rozdzieliły. Położył ją delikatnie na kamieniu, chociaż miał wrażenie, że z nich dwojga to on jest poważniej ranny – ale to nie była jej walka. Jeszcze nie.

Stanął przed Dzierzbą, osłaniając Monetę.

Zawahał się, gdy do jego uszu dobiegł cichy, lecz narastający syk, jakby szum przypływu niewidocznego morza. Podniósł wzrok, nie spuszczając oka z kroczącego w jego kierunku Dzierzby, i uświadomił sobie, że słyszy okrzyki dochodzące z cierniowego drzewa, strzelającego pod niebo daleko za plecami bestii. Ukrzyżowani na nim ludzie – kolorowe plamki ponabijane na metalowe kolce i lodowate gałęzie – wydawali inne dźwięki niż ciche jęki bólu, które słyszał wcześniej.

Dopingowali go.

Skoncentrował się na Dzierzbie, który zaczynał zachodzić go z boku. Okaleczona pięta dawała mu się mocno we znaki; prawa stopa była praktycznie bezużyteczna, nie mógł przenieść na nią ciężaru ciała. Kulejąc, wsparty o głaz, przesuwał się w taki sposób, aby cały czas oddzielać Dzierzbę od Monety.

Odległe wiwaty ucichły jak nożem uciął.

Dzierzba zniknął stamtąd i pojawił się tutaj, przy Kassadzie i na Kassadzie jednocześnie, obejmując go w ostatecznym, zabójczym uścisku i nadziewając na kolce. Jego oczy płonęły rubinowym światłem. Otworzył paszczę.

Kassad wydał z siebie ryk wściekłości i przekory i uderzył prosto w rozdziawiony pysk.

* * *

Ksiądz Duré bez przeszkód trafił na Boży Gaj. Z mrocznych, pachnących kadzidłem apartamentów papieskich przeniósł się prosto w popołudnie słonecznego dnia. Ze wszystkich stron otaczały go zielone liście, a w górze rozpościerało się cytrynowe niebo.

Czekali już na niego. Pięć metrów na prawo od portalu jazodrzewiowa platforma kończyła się i dalej nie było nic – czy raczej było wszystko, bo drzewa ciągnęły się po horyzont, a liście mieniły się i falowały jak żywy ocean. Zorientował się, że wyszedł z transportalu wysoko w koronie drzewoświata, największego i najbardziej czczonego ze wszystkich świętych drzew templariuszy.

Templariusze, którzy wyszli go powitać, znajdowali się całkiem wysoko w skomplikowanej hierarchii Bractwa Muira, lecz w tej chwili pełnili rolę zwyczajnych przewodników. Z platformy portalu poprowadzili go do oplecionej winoroślą windy, którą wjechali wysoko na górę, mijając poziomy i tarasy na co dzień niedostępne dla obcych. Wysiadłszy z windy, podążali dalej do góry, tym razem po schodach wijących się wokół pnia (który z dwustu metrów średnicy u nasady zwężał się tutaj, w pobliżu wierzchołka, do ośmiu) i zaopatrzonych w piękne poręcze z drewna Muira. Wykonana z jazodrzewia okrągła platforma była niezwykle ozdobna. Po poręczy wiły się delikatnie rzeźbione pnącza, słupki balustrady były zdobione twarzami gnomów, driad, elfów i innych leśnych duchów, a stół i krzesła, które Duré miał w tej chwili przed sobą, wyrzeźbiono z jednego kawałka drewna – tego samego, co resztę platformy.

Tutaj czekało na niego dwóch ludzi. Jednym był – zgodnie z oczekiwaniami Duré – Prawdziwy Głos Drzewoświata, najwyższy kapłan Muira, rzecznik Bractwa Templariuszy Sek Hardeen. Obecność drugiego go zaskoczyła. Obszyta czarnym futrem czerwona szata – w szkarłatnym odcieniu świeżej krwi – okrywała ciało Luzyjczyka. Nalaną twarz przecinał pokaźny, haczykowaty nos, oczy niemal ginęły w fałdach tłuszczu nad obwisłymi policzkami, na każdym pulchnym palcu widniał czerwony lub czarny pierścień. Duré rozpoznał biskupa Kościoła Ostatecznej Pokuty, najwyższego kapłana Kultu Dzierzby.

Templariusz wstał – a miał blisko dwa metry wzrostu – i wyciągnął rękę na powitanie.

– Ojcze Duré, jesteśmy niezwykle radzi, że mogłeś do nas dołączyć.

Duré uścisnął podaną mu dłoń – sękatą, z długimi, chudymi, żółtobrunatnymi palcami – która nieodparcie kojarzyła mu się z korzeniem drzewa. Prawdziwy Głos Drzewoświata był ubrany w taką samą szatę z kapturem, jaką nosił Het Masteen; brunatno-zielona tkanina wyglądała niepozornie przy pysznej czerwonej szacie biskupa.

– Dziękuję, M. Hardeen, że tak szybko zgodził się pan mnie przyjąć.

Prawdziwy Głos Drzewoświata był wprawdzie duchowym przywódcą milionów wyznawców Muira, ale Duré zdawał sobie sprawę, że w rozmowie templariusze unikają oficjalnych tytułów. Skinął głową biskupowi.

– Wasza Ekscelencjo... Nie spodziewałem się, że zaszczyci nas Ekscelencja swoją obecnością.

Biskup Kultu Dzierzby ledwo zauważalnie skinął głową.

– Przybyłem w odwiedziny. M. Hardeen zasugerował, że mój udział w spotkaniu może być pod pewnymi względami korzystny. Miło mi księdza poznać. Ostatnimi laty wiele o księdzu słyszeliśmy.

Templariusz wskazał krzesło i Duré usiadł. Złożył dłonie na wypolerowanym blacie i myślał gorączkowo, udając, że podziwia piękny rysunek słojów drewna Muira. Połowa policji w Sieci tropiła biskupa Kościoła Dzierzby. Jego obecność na Bożym Gaju zwiastowała komplikacje, na które nie był przygotowany.

– Nie uważacie panowie, że to ciekawe? – zagaił biskup. – Tutaj, przy tym stole, spotykają się przedstawiciele trzech najbardziej uduchowionych ludzkich religii.

– Owszem – przytaknął Duré. – A jednak nasze religie, choć uduchowione, nie są w żadnym razie reprezentatywne dla ludzkości. Spośród blisko stu pięćdziesięciu miliardów dusz do Kościoła katolickiego należy niespełna milion. Kościół Dzie... To znaczy, Kościół Ostatecznej Pokuty liczy od pięciu do dziesięciu milionów wiernych. A Bractwo Muira... Ilu jest templariuszy, M. Hardeen?

– Dwadzieścia trzy miliony – odparł cicho Prawdziwy Głos. – Wielu popiera nasze wysiłki na niwie ekologii i chciałoby do nas przystać, ale Bractwo jest zamknięte dla ludzi z zewnątrz.

Biskup podrapał się po policzku. Miał bardzo jasną, wręcz bladą skórę i mrużył oczy, jakby nie był przyzwyczajony do dziennego światła.

– Gnostycyzm zen ma ponoć czterdzieści miliardów wyznawców. Ale co to za religia, ja się pytam? Nie mają świątyń, kapłanów, świętych ksiąg, nie znają pojęcia grzechu...

Duré się uśmiechnął.

– Moim zdaniem to właśnie jest religia najlepiej dopasowana do współczesności. I popularna od pokoleń.

– Ha! – Biskup uderzył otwartą dłonią w stół.

Duré skrzywił się, słysząc zgrzyt pierścieni o drewno Muira.

– Skąd, panowie, wiecie, kim jestem? – zapytał.

Templariusz obrócił lekko głowę. Promienie słońca padły mu na nos, kości policzkowe i długą linię szczęki, wyławiając je z cieniów kaptura. Nie odezwał się jednak.

– Wybraliśmy księdza – zadudnił bas biskupa. – Księdza i pozostałych pielgrzymów.

– Mówiąc „my”, Ekscelencja ma na myśli Kościół Dzierzby?

Biskup spochmurniał, ale bez słowa skinął głową.

– Po co wywołaliście zamieszki? Dlaczego siejecie zamęt w chwili, gdy Hegemonia jest zagrożona?

Kiedy biskup znowu potarł policzek, osadzone w pierścieniach czarne i czerwone klejnoty zalśniły w wieczornym blasku słońca. Zaszumiały miliony liści, poruszane wiatrem niosącym woń świeżego deszczu i zmoczonych roślin.

– Nastały Dni Ostatnie, księże. Proroctwa objawione nam przed wiekami przez Awatara wypełniają się na naszych oczach. To, co ksiądz nazywa zamieszkami, to w istocie przedśmiertne drgawki społeczeństwa, które zasługuje na zagładę. Nadchodzą Dni Pokuty. Władca Bólu wkrótce zstąpi między nas.

– Władca Bólu – powtórzył Duré. – Dzierzba.

Templariusz wykonał pojednawczy gest, jakby chciał w ten sposób złagodzić słowa biskupa.

– Słyszeliśmy o twoim cudownym zmartwychwstaniu, ojcze.

– To nie był żaden cud, tylko kaprys pasożyta zwanego krzyżokształtem.

Znów ten sam ruch dłoni i długich żółtobrunatnych palców.

– Jakkolwiek to nazwiesz, ojcze, członkowie Bractwa radują się, że znów jesteś wśród nas. Przejdź, z łaski swojej, do sprawy, o której wspomniałeś, kiedy poprzednio rozmawialiśmy.

Duré pogładził delikatne drewno i spojrzał na siedzącego naprzeciwko biskupa.

– Od dawna już współpracujecie, prawda? Templariusze i Kościół Dzierzby.

– Kościół Ostatecznej Pokuty – burknął Luzyjczyk.

Duré pokiwał głową.

– Ale dlaczego? Co was połączyło?

Prawdziwy Głos Drzewoświata pochylił się nad stołem. Cień znów wypełnił jego kaptur.

– Powinieneś zrozumieć, że proroctwa Kościoła Ostatecznej Pokuty są zbieżne z misją, którą wyznaczył nam Muir. W nich jest zawarty sekret kary, jaka musi spotkać rodzaj ludzki za zniszczenie ojczystej planety.

– Ludzkość nie zniszczyła Starej Ziemi umyślnie – zauważył Duré. – Fatalny w skutkach okazał się błąd komputera Zespołu Kijowskiego przy próbie stworzenia miniaturowej czarnej dziury.

– Nie. – Templariusz pokręcił głową. – Winę ponosi nasza arogancja, ta sama, która każe nam niszczyć wszystkie istoty żywe, które mogłyby pewnego dnia wyewoluować i osiągnąć status rozumnej rasy. Seneszajowie z Hebronu, zepleny z Wiru, bagienne centaury z Ogrodu, wielkie naczelne ze Starej Ziemi...

– To prawda, zdarzały się nam błędy. Ale to chyba nie powód, żeby skazywać rodzaj ludzki na zagładę?

– Wyrok na ludzkość wydała siła znacznie od nas potężniejsza – powiedział biskup. – Proroctwa są precyzyjne i dosłowne. Musi nastać Dzień Pokuty. Wszyscy, którzy dziedziczą grzechy Adama i Kijowa, muszą ponieść konsekwencje zamordowania swojej ojczyzny i wyniszczenia innych gatunków. Władca Bólu został uwolniony z oków czasu, by ów wyrok wykonać. Przed jego gniewem nie ma ucieczki. Nie można uniknąć pokuty. Tako rzecze siła znacznie od nas potężniejsza.

– To prawda – przytaknął Sek Hardeen. – My również znamy te proroctwa... Prawdziwe Głosy słyszą je od pokoleń. Ludzkość jest zgubiona, a po jej zagładzie nieskalana natura rozkwitnie na obszarze całej dzisiejszej Hegemonii.

Wyszkolony w jezuickiej logice i wierny ewolucyjnej teologii Teilharda de Chardin Paul Duré miał ochotę zapytać: „Po cholerę nam kwiatki, jeśli nie ma ich komu oglądać ani wąchać?!”. Ale zadał inne pytanie:

– Nie myśleliście o tym, że te rzekome proroctwa mogą wcale nie być objawieniem zesłanym przez boską istotę, lecz skutkiem manipulacji jakichś całkiem świeckich sił?

Templariusz wyprostował się gwałtownie, jakby go spoliczkowano, ale biskup tylko pochylił się nad stołem i zacisnął swoje luzyjskie pięści, zdolne jednym ciosem zgruchotać czaszkę Duré.

– To bluźnierstwo! Kto ośmieli się zaprzeczać objawieniu, musi umrzeć!

– Jakie miałyby to być siły? – wykrztusił Prawdziwy Głos Drzewoświata. – Jakaż inna siła niż Absolut Muira mogłaby znaleźć drogę do naszych serc i umysłów?

Duré wskazał wyciągniętą ręką niebo.

– Od stuleci światy tworzące Sieć są połączone za pomocą stworzonej przez TechnoJądro datasfery. Większość wpływowych ludzi ma wszczepione komlogi, aby ułatwić sobie do niej dostęp... Pan nie, M. Hardeen?

Templariusz nie odpowiedział, Duré zauważył jednak, że ręce mu drgnęły, jakby chciał dotknąć piersi i ramienia, gdzie od dziesięcioleci tkwiły wszczepy.

– TechnoJądro stworzyło transcendentny... intelekt – ciągnął Duré. – Zużywa on niewiarygodne ilości energii, potrafi przemieszczać się w czasie, a przy tym obce mu są ludzkie sprawy i troski. Jednym z celów całkiem pokaźnej grupy SI w TechnoJądrze była eliminacja ludzkości... Ba, nie można wykluczyć, że Wielka Pomyłka w Kijowie została sprowokowana przez SI uczestniczącą w tamtym eksperymencie. To, co interpretujecie jako proroctwa, może być w istocie szeptem tych deus ex machina rozchodzącym się w datasferze. A Dzierzba wcale nie jest instrumentem odkupienia i pokuty, lecz po prostu narzędziem zagłady, które ma unicestwić ludzkość, bo taki jest kaprys kierującej nim sztucznej osobowości.

Twarz biskupa poczerwieniała do tego stopnia, że upodobniła się do jego szaty. Wsparł pięści na stole i wstał z wysiłkiem.

Templariusz położył mu uspokajająco dłoń na ramieniu i jakimś cudem udało mu się ściągnąć go z powrotem na krzesło.

– Kto ci podsunął ten pomysł, ojcze?

– Pielgrzymi, którzy mają dostęp do Jądra. Rozmawiałem też z... innymi.

Biskup pogroził pięścią ojcu Duré.

– Księdza też dotknął Awatar, i to nie raz, lecz dwa razy! Dał księdzu nieśmiertelność, aby mógł ksiądz ujrzeć, co czeka wybrańców... Tych, którzy przygotują ludzkość do Pokuty, zanim nastaną Dni Ostatnie!

– Dzierzba zadał mi tylko ból. Zawdzięczam mu cierpienie przekraczające wszelką ludzką miarę. Owszem, dwukrotnie go spotkałem, i teraz już wiem, że nie jest ani posłańcem Boga, ani sługą diabła, lecz po prostu na wpół organiczną maszyną przysłaną z okrutnej przyszłości.

– Też coś! – Biskup zbył go gestem, zaplótł ręce na piersi i odwrócił wzrok.

Templariusz był wyraźnie poruszony. Dopiero po chwili uniósł głowę i rzekł:

– Miałeś do mnie jakieś pytanie...

– Tak, to prawda. – Duré odetchnął głęboko. – Pytanie i złą nowinę. Prawdziwy Głos Drzewa Het Masteen nie żyje.

– Wiemy o tym.

Duré był zdziwiony. Nie miał pojęcia, w jaki sposób templariusze mogli uzyskać tę informację, ale też chwilowo nie miało to wielkiego znaczenia.

– Muszę wiedzieć, dlaczego udał się na pielgrzymkę. Jaką misję miał do wypełnienia? Każdy z nas, pielgrzymów, opowiedział swoją... historię. Każdy poza nim. Ja zaś mam przeczucie, że jego dzieje zawierają klucz do wielu sekretów.

Biskup uśmiechnął się pogardliwie.

– Nie musimy ci nic mówić, kapłanie martwej religii.

– M. Masteen zgłosił się na ochotnika, żeby ponieść na Hyperiona Słowo Muira – odparł po długim namyśle Sek Hardeen. – Wśród podwalin naszej wiary od wieków rozbrzmiewa proroctwo, w myśl którego w chwili próby Prawdziwy Głos Drzewa zostanie wezwany, by poprowadzić drzewostatek Świętego Świata, a następnie być świadkiem jego zagłady i odrodzenia jako posłańca nowiny Pokuty i Słowa Muira.

– Het Masteen wiedział, że Yggdrasill zostanie zniszczony na orbicie Hyperiona?

– Tak. To zostało przepowiedziane.

– I z pomocą erga miał pilotować nowy drzewostatek?

– Tak – odparł ledwie słyszalnie templariusz. – Dostarczone przez Awatara Drzewo Pokutne.

Duré pokiwał głową.

– Drzewo Pokutne... Drzewo cierni. Zniszczenie Yggdrasilla zostawiło głęboki ślad w psychice Heta Masteena. Trafił do Doliny Grobowców Czasu, gdzie zobaczył kolczaste drzewo Dzierzby, ale nie był gotowy do tego, by zostać jego kapitanem. To go przerosło. Drzewo cierniowe jest narzędziem bólu, męki, śmierci... Het Masteen albo nie był w stanie go poprowadzić, albo po prostu nie chciał tego zrobić. Tak czy inaczej zbiegł. I umarł. Domyślałem się tego, nie miałem jednak pojęcia, jaką rolę przewidział dla niego Dzierzba.

– Co ksiądz wygaduje? – warknął biskup. – Drzewo Pokutne zostało dawno opisane w proroctwach jako rekwizyt Awatara w jego śmiertelnych żniwach. Masteen z pewnością był przygotowany na jego widok i czuł się zaszczycony, mogąc pilotować je przez czas i przestrzeń.

Paul Duré pokręcił głową.

– Czy taka odpowiedź ci wystarczy? – spytał M. Hardeen.

– Tak.

– W takim razie my też mamy do księdza pytanie – powiedział biskup. – Co się stało z Matką?

– Jaką matką?

– Matką Naszego Zbawienia. Oblubienicą Pokutną. Tą, którą nazywacie Brawne Lamią.

Duré wrócił pamięcią do nagrań konsula, zawierających streszczenia dziejów hyperiońskich pielgrzymów. Brawne zaszła w ciążę z pierwszym cybrydem Keatsa. Kapłani ze świątyni Dzierzby na Lususie ocalili ją przed tłumem i spowodowali, że dołączyła do pielgrzymki. Wspominała, że wyznawcy Dzierzby okazywali jej na wpół boską cześć.

Usiłował dopasować tę wiedzę do skomplikowanej mozaiki faktów, które poznał – ale na próżno. Był zbyt zmęczony. A także, jak podejrzewał, zbyt głupi po serii wymuszonych wskrzeszeń. Nie dorównywał intelektem – i nigdy już nie dorówna – dawnemu Paulowi Duré.

– Długo była nieprzytomna. Wszystko wskazywało na to, że Dzierzba podłączył ją do... do czegoś. Jakiegoś przewodu. Przyrządy wykazywały śmierć mózgu, ale płód żył i rozwijał się prawidłowo.

– A persona na wszczepionym nośniku pamięci? – zapytał w napięciu biskup.

Duré przypomniał sobie, co Severn mówił mu o śmierci tej persony w megasferze. Templariusz i biskup najwyraźniej nie wiedzieli o drugiej personie Keatsa, o cybrydzie obdarzonym osobowością Severna, który teraz właśnie odradzał Gladstone przyjęcie propozycji TechnoJądra.

Pokręcił głową. Był wykończony.

– Nic nie wiem o personie zapisanej na zwoju Schröna. Ale ten przewód... to coś, co Dzierzba wpiął jej w czaszkę, łączyło się bezpośrednio z gniazdem neuronowym zwoju.

Biskup pokiwał głową z wyraźnym zadowoleniem.

– Wydarzenia toczą się zgodnie z przepowiednią. Wypełnił ksiądz swoje zadanie jako posłaniec. Na mnie już czas.

Wstał, skłonił się Prawdziwemu Głosowi Drzewoświata i zamaszystym krokiem zszedł z platformy.

Duré i templariusz długo siedzieli w milczeniu. Szmer liści i delikatne kołysanie drzewa miały cudownie kojące działanie; jezuitę ogarnęła senność. Zapadł zmierzch i niebo powoli przybierało szafranowy odcień.

– Stwierdzenie, że deus ex machina od wieków zwodzi nas i nami manipuluje za pomocą fałszywych przepowiedni, to przerażająca herezja – powiedział w końcu Sek Hardeen.

– To prawda. Jednak w długich dziejach mojego Kościoła wielokrotnie już najgorsze herezje okazywały się prawdą.

– Gdybyś był templariuszem, mógłbym cię skazać na śmierć.

Duré westchnął ciężko. Biorąc pod uwagę jego wiek, wyczerpanie i wszystko, co go spotkało w życiu, myśl o śmierci nie mogła obudzić w nim lęku. Wstał i ukłonił się lekko.

– Na mnie już pora, Prawdziwy Głosie. Przepraszam, jeśli cię czymś uraziłem. Żyjemy w skomplikowanych, trudnych czasach.

Najlepszym brakuje zapału, dodał w myślach. Najgorsi zaś pałają wielkim entuzjazmem.

Odwrócił się, podszedł do skraju platformy i... stanął jak wryty.

Schody zniknęły. Od windy dzieliła go przepaść: trzydzieści metrów w pionie i pięćdziesiąt w poziomie. Kilometrowy pień ginął w listowiu. Zostali odcięci od świata, sami na najwyższej platformie. Duré stanął przy barierce, wystawił spoconą twarz na wiatr i ujrzał pierwsze gwiazdy na niebie barwy ultramaryny.

– Co się dzieje? – zapytał.

Mrok spowijał zakapturzoną postać przy stole.

– Za osiemnaście minut standardowych Wrota Niebios padną łupem Wygnańców. Nasze proroctwa utrzymują, że planeta zostanie zniszczona. Z pewnością zagładzie ulegną portale i nadajniki hiperłączowe, co w praktyce oznacza, że świat przestanie istnieć. Dokładnie godzinę później niebo nad Bożym Gajem zapłonie ogniem z dysz okrętów Wygnańców. Z przepowiedni wynika, że zginą wszyscy członkowie Bractwa znajdujący się na planecie, a także wszyscy obcy, chociaż obywatele Hegemonii dawno już ewakuowali się przez transportal.

Duré wrócił bez pośpiechu do stołu.

– Muszę się przenieść na Centralną Tau Ceti. To koniecznie. Severn... Ktoś tam na mnie czeka. Muszę porozmawiać z przewodniczącą Senatu!

– Nic z tego – odparł Prawdziwy Głos Drzewoświata Sek Hardeen. – Zaczekamy. Przekonamy się, czy proroctwo się spełni.

Sfrustrowany jezuita zacisnął bezradnie pięści; miał ochotę rzucić się na zakapturzonego gospodarza. Zamknął oczy, zmówił dwa razy „Zdrowaś Mario”. Nie pomogło.

– Błagam... Proroctwo zostanie zweryfikowane bez względu na moją obecność na Bożym Gaju. A potem będzie za późno: okręty ARMII wysadzą sferę osobliwości, transportal przestanie działać. Zostaniemy na lata odcięci od Sieci. Tymczasem od tego, czy wrócę w porę na Centralną Tau Ceti, zależy los miliardów ludzkich istnień!

Templariusz ukrył dłonie w fałdach szaty.

– Zaczekamy. Wszystko co przepowiedziane spełni się. Tylko minuty dzielą nas od chwili, gdy oswobodzony Władca Bólu wywrze pomstę na mieszkańcach Sieci. Nie podzielam wiary biskupa w to, że ludzie, którzy zawczasu poszukali Pokuty, zostaną oszczędzeni. Powinniśmy się cieszyć, ojcze, że znaleźliśmy się właśnie tutaj. Śmierć będzie szybka i bezbolesna.

Duré desperacko próbował coś wymyślić, powiedzieć, zrobić... Nic nie przychodziło mu do głowy. Siedział przy stole i bez słowa przyglądał się milczącej, zakapturzonej postaci naprzeciwko. Nad nimi niebo pałało ognistym blaskiem mrowia gwiazd. Okrywający całą planetę las zaszemrał po raz ostatni, kołysany wieczorną bryzą, i wstrzymał wyczekująco oddech.

Paul Duré zamknął oczy i zaczął się modlić.

rozdział 37

Idziemy z Huntem przez cały dzień i pod wieczór trafiamy do gospody, w której czeka na nas gotowy posiłek – drób, pudding ryżowy, kalafior, talerz makaronu i inne przysmaki – mimo że nie ma w niej żadnych ludzi, żadnego śladu ich bytności poza ogniem w kominku, który buzuje jakby niedawno ktoś dorzucił opału. Jedzenie jest jeszcze ciepłe.

Hunt jest zaniepokojony – zarówno tą podejrzaną gościną, jak i coraz dokuczliwszymi objawami odcięcia od datasfery. Wyobrażam sobie, jak musi cierpieć. Dla człowieka urodzonego i wychowanego w świecie, w którym każda informacja znajduje się na wyciągnięcie ręki, łączność z dowolną osobą jest oczywistością, a najdalsze krainy leżą nie dalej niż jeden krok przez transportal, nagły powrót do życia, jakie wiedli nasi przodkowie, musi przypominać bolesne przebudzenie w ciele ślepca i kaleki. Na początku naszej wędrówki Hunt wściekał się i klął na czym świat stoi, w końcu jednak uspokoił się, nachmurzył i milczał.

– Jestem potrzebny przewodniczącej! – wydzierał się w ciągu tych pierwszych godzin.

– Tak samo jak informacje, które miałem jej przekazać – odparłem. – Ale nic na to nie poradzimy.

– Co to za miejsce? – zapytał po raz dziesiąty.

Wyłożyłem mu już swoją koncepcję istnienia duplikatu Starej Ziemi, ale zrozumiałem, że teraz chodzi mu o coś innego.

– Zostaliśmy poddani kwarantannie – odparłem.

– TechnoJądro nas tu ściągnęło?

– Tak przypuszczam.

– Jak stąd wrócimy?

– Nie wiem. Pewnie, kiedy uznają, że mogą nas bezpiecznie wypuścić, w powietrzu pojawi się portal.

Hunt zmełł w zębach przekleństwo.

– Ale dlaczego ja, Severn? Po co objęli mnie kwarantanną?

Wzruszyłem ramionami. Domyślałem się, że za dużo usłyszał na Pacem, ale nie byłem pewien. Niczego już nie byłem pewien.

Droga wiodła wśród łąk, winnic, niskich wzgórz, wiła się dolinami, z których czasem widzieliśmy morze.

– Dokąd prowadzi ten trakt? – spytał Hunt tuż przed tym, jak natknęliśmy się na gospodę.

– Wszystkie drogi prowadzą do Rzymu.

– Ja nie żartuję, Severn.

– Ja też nie, M. Hunt.

Wyrwał jeden z brukowców i cisnął go w krzaki. Gdzieś w pobliżu zaświergotał drozd.

– Był pan tu kiedyś? – zapytał Hunt oskarżycielskim tonem, jakbym to ja go uprowadził. Ale może tak właśnie było.

– Nie – odparłem. Ale Keats był, chciałem dodać.

Wróciły przeszczepione wspomnienia, ogarnęło mnie przytłaczające poczucie straty i przemijania. Tak daleko od przyjaciół i od Fanny, mojej jedynej prawdziwej miłości.

– Na pewno nie może się pan połączyć z datasferą?

– Na pewno.

O megasferę nie zapytał, a ja nie zamierzałem wyrywać się z podpowiedzią. Boję się kontaktu z megasferą; boję się, że mógłbym się w niej zgubić.

O zachodzie słońca znaleźliśmy przycupniętą w dolince gospodę. Z kamiennego komina snuł się dym.

Jedliśmy. Noc napierała na szyby, jedynym źródłem światła były dwie świece na półce nad kominkiem i ogień w palenisku.

– W takim miejscu prawie mógłbym uwierzyć w duchy – przyznał Hunt.

– Ja wierzę – odparłem.

* * *

Noc. Budzę się z kaszlem, czuję wilgoć na nagiej piersi, słyszę, jak Hunt po omacku zapala świecę, a potem w jej świetle patrzy na krew na mojej skórze i pościeli.

– Boże... – szepcze. Jest przerażony. – Co to? Co się dzieje?!

– Krwotok – wyjaśniam, kiedy mija następny atak kaszlu, w którym tracę siły i krew.

Próbuję wstać, ale osuwam się na poduszkę. Wskazuję miskę z wodą i ręcznik na nocnej szafce.

– Niech to szlag – mamrocze pod nosem Hunt. – Niech to szlag...

Sięga po mój komlog, żeby sprawdzić jego wskazania – ale komlogu nie ma. Wyrzuciłem bezużyteczną zabawkę jeszcze w ciągu dnia, na drodze.

Hunt zdejmuje więc swój, nastawia monitor i zapina mi go na przegubie dłoni. Odczyty nic mu nie mówią; co najwyżej podkreślają powagę sytuacji i konieczność szybkiego zaordynowania pomocy lekarskiej. Podobnie jak większość ludzi z jego pokolenia, Hunt nigdy nie zetknął się z chorobą ani śmiercią. Takimi sprawami zajmowali się profesjonaliści, dyskretnie i po cichu.

– Proszę dać sobie spokój... – szepczę.

Kaszel ustąpił, ale brak sił przygniata mnie niczym kamienny pled. Znowu pokazuję na ręcznik. Hunt zwilża go, zmywa mi krew z piersi i rąk i pomaga usiąść na krześle, żeby móc zmienić zaplamioną pościel.

– Wie pan, co się dzieje? – pyta z autentyczną troską w głosie.

– Owszem. – Uśmiecham się z wysiłkiem. – Precyzja. Pozór rzeczywistości. Ontogenia podsumowuje filogenię.

– Niechże pan mówi z sensem! – Hunt pomaga mi wrócić do łóżka. – Skąd ta krew? Jak mogę panu pomóc?

– Poproszę o szklankę wody.

Sączę wodę. Czuję bulgotanie w piersi, ale udaje mi się uniknąć kolejnego ataku kaszlu. Brzuch pali mnie żywym ogniem.

– Co się dzieje? – pyta znowu Hunt.

Mówię powoli, ostrożnie, artykułując słowa z taką uwagą, jakbym stawiał stopy na polu minowym. Kaszel nie wraca.

– To choroba zwana gruźlicą. Inaczej suchoty. Sądząc po ilości krwi, ostatnie stadium.

Bassetowata twarz Hunta jest blada jak papier.

– Na Boga, Severn... Nigdy o czymś takim nie słyszałem.

Podnosi rękę, jakby chciał spojrzeć na komlog, ale nie znajduje go na swoim nadgarstku. Oddaję mu go.

– Gruźlica została zlikwidowana wieki temu. Ale John Keats na nią cierpiał i umarł. A to ciało, ten cybryd należy przecież do Keatsa.

Hunt wstaje, jakby zamierzał pobiec po pomoc.

– Teraz na pewno TechnoJądro pozwoli nam wrócić! Nie mogą pana trzymać na tej wyludnionej planecie, bez żadnej opieki medycznej!

Kładę głowę na miękkiej puchowej poduszce.

– Myślę, że właśnie dlatego mnie tu trzymają. Przekonamy się jutro, kiedy dotrzemy do Rzymu.

– W tym stanie nie może pan podróżować! Rano nigdzie się stąd nie ruszymy.

– To się okaże – mówię i zamykam oczy. – To się okaże...

* * *

Następnego dnia pod drzwiami gospody czeka już vettura, mały powozik. Zaprzężona do niej ogromna popielata klacz przewraca oczami na nasz widok. W zimnym powietrzu poranka z jej nozdrzy buchają kłęby pary.

– A to co takiego? – dziwi się Hunt.

– Koń.

Ostrożnie wyciąga rękę, jakby się obawiał, że zwierzę zniknie jak bańka mydlana, gdy dotknie jego boku. Klacz nie znika, za to macha ogonem. Hunt błyskawicznie cofa rękę.

– Konie wyginęły – mówi. – ARNiści ich nie odtworzyli.

– Ten wygląda na prawdziwego.

Wsiadam do powoziku i sadowię się na wąskiej ławce. Hunt ostrożnie przysiada się do mnie. Ręce mu się trzęsą.

– Kto tym kieruje? – pyta. – Gdzie są stery?

Nie widać lejców, miejsce woźnicy jest puste.

– Może koń zna drogę – mówię. – Przekonajmy się.

W tej samej chwili wóz zaczyna pomału turkotać naprzód. Pozbawiony resorów kolebie się na kamieniach i w koleinach.

– To jakiś żart, tak? – Hunt podziwia bezchmurne niebo i odległe pola.

Kaszlę – cicho i dyskretnie, w chusteczkę zrobioną z zabranego z gospody ręcznika.

– Być może. Ale co nie jest żartem?

Hunt udaje, że nie słyszał mojego bon motu. Rozkołysany powóz spokojnie toczy się naprzód, wioząc nas na spotkanie przeznaczenia.

* * *

– Gdzie Hunt i Severn? – spytała Meina Gladstone.

Sedeptra Akasi, młoda czarnoskóra kobieta, druga po Huncie w hierarchii doradców przewodniczącej, nachyliła się ku niej i zniżyła głos, by nie przeszkadzać w toczącej się odprawie:

– Nadal nie mamy od nich żadnych wiadomości, pani przewodnicząca.

– Coś podobnego! Severn miał nadajnik, a odkąd posłałam Hunta na Pacem, minęła już godzina! Co się z nimi dzieje, do cholery?

Akasi zajrzała do leżącego na stole elnotesu.

– BBS nie umie ich zlokalizować, policja transportowa również nie wie, gdzie są. Wprowadzili do transportalu kod CTC, przeszli przez portal, ale się u nas nie pojawili.

– To niemożliwe!

– Zgadzam się, pani przewodnicząca.

– Natychmiast po odprawie chcę rozmawiać z Albedo albo innym radcą z TechnoJądra.

– Dobrze, pani przewodnicząca.

Skupiły się na przebiegu dyskusji. Po połączeniu centrum operacyjnego w budynku rządowym z salą wojenną dowództwa ARMII na Olympusie i największą senacką salą narad za pomocą szerokich na piętnaście metrów, otwartych na oścież portali powstała olbrzymia sala konferencyjna o nieregularnym obrysie. Hologramy w sali wojennej jakby wybiegały w nieskończoność; wszędzie na ścianach wyświetlały się kolumny danych.

– Cztery minuty do kontaktu z wrogiem w przestrzeni okołoksiężycowej – zameldował admirał Singh.

– Dawno już mogli ostrzelać Wrota Niebios z broni dalekiego zasięgu – zauważył generał Morpurgo. – Jednak zachowują umiar.

– Naszym niszczycielom go nie okazali – rzucił oschle Garion Persov z Ministerstwa Dyplomacji.

Spotkali się przed godziną, kiedy pośpiesznie sklecony oddział kilkunastu jednostek Hegemonii został całkowicie zniszczony przez nacierający rój Wygnańców. Sondy dalekiego zasięgu zdążyły jeszcze przekazać obraz roju – zlepku żarzących się węgli z ogonami jak u komet – zanim okręty przestały nadawać. Węgielków było bardzo, bardzo dużo.

– To były okręty wojenne – odparł Morpurgo. – Od kilku godzin nadajemy komunikat, że Wrota Niebios są niebronione. Dlatego możemy liczyć na ich powściągliwość.

Otoczyły ich hologramy przedstawiające Wrota Niebios: widok na wyludnione ulice Błotniska; lotnicze fotografie wybrzeża; satelitarne zdjęcia szaro-brązowej planety, wiecznie okrytej powłoką chmur; widziany z okolic księżyca dwunastościan osłaniający sferę osobliwości transportalu – i nałożone na to obrazy zbliżającego się roju w świetle widzialnym, ultrafiolecie i promieniach rentgenowskich. Z odległości mniejszej niż jedna j.a. tworzące rój statki były znacznie większe od żarzących się węgielków.

Gladstone patrzyła na ziejące ogniem dysze silników, na migoczące polem siłowym ogromne farmy asteroid, na bąbloświaty, na skomplikowane i jakże odmienne od ludzkich bezgrawitacyjne miasta.

A jeśli się mylę? – pomyślała. Co wtedy?

Życie miliardów ludzi zależało od jej wiary w to, że Wygnańcy nie będą bez skrupułów niszczyć planet Hegemonii.

– Dwie minuty do kontaktu – powiedział Singh monotonnym głosem zawodowego wojownika.

– Panie admirale... – odezwała się Gladstone – czy to naprawdę konieczne, by zniszczyć sferę osobliwości transportalu, kiedy Wygnańcy przełamią nasz cordon sanitaire?

– Niezupełnie, pani przewodnicząca – pośpieszył z odpowiedzią admirał. – Sferę należy zniszczyć, gdy tylko Wygnańcy zbliżą się do niej na odległość skutecznego sabotażu.

– Ale jeśli nasze okręty nie poradzą sobie z tym zadaniem, nadal będziemy mogli zdetonować ładunki za pośrednictwem hiperłączy albo zdać się na zapalniki zegarowe, prawda?

– Tak, pani przewodnicząca. Musimy jednak dopilnować tego, by transportal przestał funkcjonować, nim Wygnańcy zawładną całym układem. I tak mamy wąski margines bezpieczeństwa. Nie powinniśmy bardziej ryzykować.

Gladstone pokiwała głową. Rozumiała tę potrzebę ostrożności.

Że też nie mam więcej czasu...

– Piętnaście sekund do kontaktu z wrogiem i zniszczenia sfery osobliwości – powiedział Singh. – Dziesięć... siedem...

Nagle wszystkie okręty Hegemonii okryły się wyraźną poświatą: fioletową, czerwoną, przechodzącą w biel.

– Co się stało? – Gladstone zmarszczyła brwi. – Wysadziliśmy sferę osobliwości?

Wojskowi dyskutowali półgłosem, sprawdzali dodatkowe informacje, przeglądali obrazy z innych kamer.

– Nie, pani przewodnicząca – powiedział w końcu Morpurgo. – Nasze niszczyciele zostały zaatakowane. Widzimy właśnie ich przeciążone pola siłowe, to znaczy... O, już po wszystkim.

Środek ekranu zajmował obraz przekazywany najprawdopodobniej z satelity na niskiej orbicie wokół Wrót Niebios i przedstawiający powiększenie mierzącej trzydzieści tysięcy metrów kwadratowych osłony sfery osobliwości, nietkniętej i mieniącej się odbiciem ostrego blasku lokalnego słońca. Nagle osłona rozbłysła, najbliższa kamery ściana dwunastościanu zapłonęła ogniem i zapadła się w głąb. Niespełna trzy sekundy później uwolniona z energetycznej klatki osobliwość napęczniała i zniknęła, pożerając samą siebie i wszystko dookoła w promieniu sześciu tysięcy kilometrów.

W tej samej chwili zniknęła większość hologramów i wyświetlanych przy nich danych numerycznych.

– Połączenie transportalowe zerwane – zameldował Singh. – Dane z systemu są przekazywane wyłącznie za pośrednictwem hiperłączy.

Wojskowi odetchnęli z ulgą; u senatorów i doradców politycznych westchnienie bardziej przypominało bolesny jęk. Wrota Niebios zostały odcięte od Sieci i była to pierwsza taka strata Hegemonii od ponad czterystu lat.

– Jak długo będzie teraz trwała podróż z Sieci na Wrota Niebios? – spytała Gladstone, zwracając się do Sedeptry Akasi.

– Siedem miesięcy czasu pokładowego na statku z napędem Hawkinga – odparła bezzwłocznie asystentka. – Dług czasowy wyniesie nieco ponad dziewięć lat.

Przewodnicząca pokiwała głową. Wrota Niebios znalazły się w odległości dziewięciu lat lotu od najbliższego świata Sieci.

– A teraz pora na nasze niszczyciele – zapowiedział Singh.

Obraz transmitowany przez jeden z rozmieszczonych na orbicie przekaźników miał fatalną jakość i sztuczne kolory, typowe dla przekazywanych hiperłączem kompakietów na bieżąco przetwarzanych przez komputer. Tego rodzaju transmisje zawsze kojarzyły się Gladstone z niemymi filmami kręconymi u zarania Epoki Mediów. Tylko że to wcale nie była komedia Charliego Chaplina. Nad powierzchnią planety na tle nieba rozkwitały oślepiające eksplozje światła: dwie, pięć, osiem...

– Zerwana łączność z HS Niki Weimart, HS Żółw, HS Chorągiew i HS Andrew Paul – obwieścił Singh.

Barbre Dan-Gyddis uniosła rękę.

– Co z pozostałymi czterema okrętami, panie admirale?

– Tylko te cztery miały na pokładzie nadajniki hiperłączowe. Zautomatyzowane przekaźniki potwierdzają, że transmisje radiowe i maserowe z pozostałych czterech niszczycieli również zostały przerwane. Dane wizualne...

Singh wskazał obraz przesyłany przez jeden z automatów: osiem rozszerzających się i blednących kul światła na tle rozgwieżdżonego nieba pokreślonego ogniem silników jądrowych. Nagle i ten obraz zgasł.

– Sondy i hiperłączowe przekaźniki orbitalne zniszczone – powiedział generał Morpurgo.

Skinął ręką i holoekran zajęły sceny z Wrót Niebios pod tradycyjnie zachmurzonym niebem. Zdjęcia lotnicze uzupełniały ten obraz o widok ponad chmurami: niebo, na którym roiło się od ruchomych gwiazd.

– Wszystkie raporty potwierdzają całkowite zniszczenie sfery osobliwości – powiedział Singh. – Awangarda roju wchodzi na wysoką orbitę Wrót Niebios.

– Ilu ludzi zostało na planecie? – zainteresowała się Gladstone. Siedziała przy stole z łokciami opartymi o blat, kurczowo zaplatając palce.

– Osiemdziesiąt sześć tysięcy siedmiuset osiemdziesięciu dziewięciu – odparł Imoto, minister obrony.

– Plus dwanaście tysięcy marines przerzuconych tam w ciągu ostatnich dwóch godzin – dodał Van Zeidt.

Imoto skinął głową.

Gladstone podziękowała im i skoncentrowała się na transmisji. Unoszące się w powietrzu kolumny danych oraz sporządzone z nich wyciągi, przesyłane do elnotesów, komlogów i miniwyświetlaczy, zawierały wszystkie najistotniejsze informacje – liczbę okrętów wroga w granicach układu, liczbę i typ tych, które weszły na orbitę, przewidywane orbity hamujące i krzywe czasowe, analizy energetyczne, transkrypcje z nasłuchu – ale wszyscy woleli śledzić niewiele wnoszące i niezmienne obrazy z kamer na lądzie i w powietrzu: gwiazdy, chmury, ulice, Błotnisko widziane ze Stacji Atmosferotwórczej i deptak, po którym Gladstone sama spacerowała niecałe dwanaście godzin wcześniej. Na Wrotach Niebios panowała noc. Olbrzymie skrzypy kołysały się miarowo, poruszane wiatrem znad zatoki.

– Myślę, że podejmą negocjacje – stwierdziła senator Richeau. – Zajmą pierwsze dziewięć planet i postawią nas przed faktem dokonanym, a potem zaczną rokowania, i to ostre, żeby ustalić nową równowagę sił. Poza tym bądźmy szczerzy: nawet gdyby obie fale inwazji powiodły się w stu procentach, w ręce Wygnańców wpadnie zaledwie dwadzieścia pięć światów spośród dwustu, jakie łącznie znajdują się w Sieci i Protektoracie.

– Wszystko to prawda – odezwał się Persov, szef dyplomacji. – Proszę jednak nie zapominać, pani senator, że wśród tych dwudziestu pięciu światów jest kilka o szczególnym znaczeniu strategicznym. Między innymi ten: CTC. Na liście celów Wygnańców Centralna Tau Ceti znajduje się zaledwie dwieście trzydzieści pięć godzin za Wrotami Niebios.

Senator Richeau spiorunowała go wzrokiem.

– Doskonale zdaję sobie z tego sprawę – odparła lodowatym tonem. – Zmierzałam tylko do tego, że Wygnańcy z całą pewnością nie planują zakrojonego na wielką skalę podboju. Byłaby to z ich strony oczywista głupota. Zresztą ARMIA nie pozwoli, aby druga fala natarcia wniknęła zbyt głęboko w obszar Sieci. Ta, nazwijmy ją tak, „inwazja” to tylko wstęp do negocjacji.

– Być może – zgodził się senator Roanquist z Nordholmu. – Przebieg negocjacji powinien być jednak uzależniony...

– Zaczekajcie – uciszyła ich Gladstone.

Ponad sto okrętów Wygnańców zajęło już pozycję na orbicie Wrót Niebios. Stacjonujące na planecie oddziały ARMII miały nie otwierać ognia, dopóki nie zostaną ostrzelane, toteż na żadnym z trzydziestu kilku obrazów przekazywanych przez kamery nic się nie działo.

W pewnym momencie chmury nad Błotniskiem rozbłysły, jakby ktoś prześwietlił je gigantycznymi szperaczami, i tuzin snopów koherentnego światła zaczął dźgać zatokę i miasto. Wyglądały jak olbrzymie białe kolumny, wybudowane na ziemi i podpierające strop z chmur.

Wszelkie podobieństwo do szperaczy zniknęło, gdy w miejscach, gdzie mierzące sto metrów średnicy słupy dotykały ziemi, rozpętało się piekło. Woda w zatoce zawrzała i potężne gejzery pary przesłoniły obiektywy najbliższych kamer. Z góry było widać, jak liczące sobie sto lat domy stają w płomieniach i implodują, zagarnięte ognistym tornado. Słynne w całej Sieci ogrody i parki przy deptaku eksplodowały darnią i kamieniami, jak przerzynane lemieszem niewidzialnego pługa. Dwustuletnie skrzypy gięły się jakby w podmuchach huraganu, wybuchały płomieniami i zmieniały się w popiół.

– Lance laserowe z niszczyciela klasy Bowers – rozległ się głos admirała Singha. – Albo ich odpowiednika we flocie Wygnańców.

Miasto płonęło, wybuchało i waliło się w gruzy, masakrowane promieniami laserów. Transmisja była bezgłośna, ale Gladstone miała wrażenie, że słyszy krzyki ofiar.

Kolejne kamery ulegały uszkodzeniu. Panorama miasta ze wzgórz pod Stacją Atmosferotwórczą zniknęła w rozbłysku białego światła. Kamery napowietrzne dawno przestały nadawać. Pozostałe obrazy naziemne – zostało ich około dwudziestu – gasły po kolei; jeden eksplodował szkarłatem, od którego bolały oczy.

– Eksplozja plazmowa – powiedział Van Zeidt. – Kilka megaton.

Kamera pokazywała kompleks obrony przeciwlotniczej ARMII:marines na północ od Kanału Międzymiejskiego.

Nagle zgasły wszystkie obrazy. Dane przestały napływać. Światła w sali włączyły się automatycznie, kompensując niespodziewany mrok, który wszystkim odebrał mowę.

Pierwszy przemówił generał Morpurgo.

– Zniszczony został główny nadajnik hiperłączowy. Znajdował się w głównej bazie ARMII, przy Głównej Bramie. Osłaniało go pięćdziesiąt metrów skały, dziesięć metrów superstali i nasze najmocniejsze pole siłowe.

– Profilowany ładunek nuklearny? – zasugerowała Barbre Dan-Gyddis.

– Co najmniej – powiedział Morpurgo.

Senator Kolczew wstał zza stołu. Potężny Luzyjczyk wprost emanował niedźwiedzią siłą.

– No to już coś wiemy. To nie jest żadna przygrywka do negocjacji. Wygnańcy właśnie spopielili jedną z planet Sieci. To wojna, bezlitosna totalna wojna. Stawką w niej jest przetrwanie naszej cywilizacji. Co robimy?

Spojrzenia wszystkie spoczęły na Meinie Gladstone.

* * *

Konsul wyciągnął półprzytomnego Theo Lane’a z wraku, wziął go na plecy i, powłócząc nogami, przeniósł pięćdziesiąt metrów, zanim osunął się na trawę na zadrzewionym brzegu Hoolie. Śmig wprawdzie się nie zapalił, ale po lądowaniu długim ślizgiem roztrzaskał się o na wpół zwalony mur nad rzeką. Kawałki metalu i odłamki ceramicznej powłoki rozproszyły się w znacznym promieniu po trawniku i pustej ulicy.

Keats płonęło. Drugiego brzegu w ogóle nie było widać, po tej stronie zaś, w Jacktown, słupy dymu w kilkunastu miejscach wznosiły się ku niebu, jakby w starej części miasta zapalono stosy pogrzebowe. Wiązki laserowe i ślady pocisków cięły dym i nisko zawieszone chmury. Czasem trafiały w cel: lądowniki, spadochrony i bąble pola siłowego, szybujące jak plewy ze świeżo wymłóconego zboża.

– Theo? Nic ci nie jest, Theo?

Gubernator generalny pokręcił głową i sięgnął dłonią do nosa, żeby poprawić okulary. Strapił się lekko, gdy sobie uświadomił, że okulary zniknęły. Krew ściekała mu po czole i rękach.

– Uderzyłem się w głowę – wybełkotał.

– Musimy użyć twojego komlogu. Wezwiemy kogoś, żeby po nas przyleciał.

Theo skinął głową, uniósł rękę i zmarszczył brwi.

– Nie mam go. Nie mam komlogu. Musiał zostać w śmigu.

Spróbował wstać, ale konsul pociągnął go na ziemię. Kilka ozdobnie przyciętych drzewek dawało im osłonę, ale sam śmig leżał na widoku, a ich lądowanie na pewno zostało zauważone; tuż przed tym, jak się rozbili, konsul widział opancerzone sylwetki w pobliskiej uliczce – mogły być żołnierzami PSS, Wygnańcami albo marines Hegemonii. Należało się spodziewać, że w takiej sytuacji bez względu na przynależność chętnie pociągną za spust.

– Nie, zaczekaj. Znajdziemy telefon. Zadzwonimy do konsulatu.

Spojrzał w stronę kompleksu magazynów, przy którym roztrzaskał się śmig. Kilkaset metrów od tego miejsca, nad samą rzeką, stała stara, opuszczona katedra z na wpół zawalonym kapitularzem.

– Wiem, gdzie jesteśmy – powiedział. – Dwie przecznice od Cicero.

Zarzucił sobie ramię Theo na szyję i pomógł mu wstać.

– Cicero... – wymamrotał Theo. – Super. Chętnie sobie chlapnę...

Gdzieś z południa dobiegł terkot kartaczownicy, a chwilę później skwierczenie broni energetycznej. Na wpół niosąc, na wpół wlokąc gubernatora, konsul ruszył wąską nadrzeczną uliczką.

* * *

– Psiamać! – zaklął.

Cicero płonął. Wiekowa gospoda – równie stara jak Jacktown i starsza niż większość zabudowy Keats – straciła już w pożarze trzy z czterech przycupniętych nad rzeką przybudówek. Tylko determinacji zaopatrzonych w kubły klientów zawdzięczała ocalenie ostatniego kawałka.

– Widzę Stana. – Konsul wskazał potężną sylwetkę Stana Leweskiego, stojącego blisko początku łańcucha podających sobie kubły ludzi. – Zaczekaj tutaj. – Posadził Theo w cieniu wiązu. – Jak głowa?

– Boli.

– Zaraz przyjdę.

Najszybciej jak mógł konsul pokonał dzielącą go od Cicero odległość.

Na jego widok Stan zrobił taką minę, jakby zobaczył ducha. Twarz miał mokrą od łez i czarną od sadzy, oczy wychodziły mu z orbit. Cicero od sześciu pokoleń należał do jego rodziny.

Siąpił drobny deszcz i sytuacja była już chyba opanowana. Rozległy się ostrzegawcze krzyki, gdy nadpalone belki stropowe trzasnęły i sufit z hukiem runął w dół.

– Boże, już po niej... – wysapał Leweski. – Widzisz? Przybudówka babki Jiri. Spaliła się.

Konsul złapał go za ramiona i mocno potrząsnął.

– Stan, potrzebujemy pomocy. Widzisz Theo? Tam siedzi. Jest mocno poobijany. Rozbiliśmy się śmigiem. Musimy się dostać do kosmoportu. Chcieliśmy od ciebie zadzwonić. To bardzo ważne, Stan.

Leweski pokręcił głową.

– Telefon szlag trafił, komlogi są zagłuszane... To wojna, do diabła! – Wskazał zgliszcza przybudówek. – Już ich nie ma...

Sfrustrowany konsul zacisnął pięści. Wokół kręciło się sporo ludzi, ale nie rozpoznał wśród nich nikogo znajomego. Nigdzie nie widział żołnierzy ani funkcjonariuszy PSS.

– Ja wam mogę pomóc – usłyszał nagle głos za plecami. – Mam śmig.

Odwrócił się i stanął oko w oko z przystojnym mężczyzną pod sześćdziesiątkę, o twarzy i włosach poczernionych sadzą.

– Świetnie! – ucieszył się. – Byłbym panu bardzo wdzięczny... Czy my się znamy?

– Jestem doktor Melio Arundez – odparł tamten, ruszając w stronę Theo.

– Arundez... – powtórzył konsul, usiłując za nim nadążyć. Dziwne nazwisko... Powinien je znać? – Boże, Arundez! – wykrzyknął. – Był pan przyjacielem Rachel Weintraub, kiedy przyleciała na Hyperiona!

– Właściwie jej opiekunem naukowym. Ja pana znam: razem z Solem brał pan udział w pielgrzymce.

Zatrzymali się przy Theo, który w dalszym ciągu trzymał się za głowę.

– Mój śmig jest tam – dodał Arundez.

Mały, dwumiejscowy vikken zephyr stał pod drzewem.

– Doskonale. Najpierw zabierzemy Theo do szpitala, a potem muszę jak najszybciej dotrzeć do kosmoportu.

– Szpital jest zatłoczony do granic absurdu. A jeśli myśli pan o dostaniu się na swój statek, radziłbym zabrać ze sobą gubernatora i umieścić go w ambulatorium na pokładzie.

Konsul spojrzał z ukosa na Arundeza.

– Skąd pan wie, że mam tam statek?

Arundez otworzył drzwiczki śmigu i pomógł Lane’owi usiąść na wąskiej kanapie za przednimi profilowanymi fotelami.

– Wiem wszystko o panu i innych pielgrzymach. Od miesięcy staram się o pozwolenie na przelot do Doliny Grobowców Czasu. Nawet sobie pan nie wyobraża, jaki byłem wściekły, kiedy się dowiedziałem, że wasza barka potajemnie odpłynęła. Z Solem na pokładzie. – Wziął głęboki wdech i zadał pytanie, które wcześniej ze strachu nie chciało mu przejść przez gardło: – Czy Rachel żyje?

Byli kochankami, kiedy była dorosłą kobietą, przypomniał sobie konsul.

– Nie wiem. Próbuję wrócić tam jak najszybciej, żeby spróbować jej pomóc.

Arundez pokiwał głową i usadowił się w fotelu pilota. Skinął na konsula, żeby wsiadał.

– Spróbujemy polecieć do kosmoportu, chociaż nie będzie łatwo. Wszędzie trwają walki.

Konsul zajął wskazane mu miejsce. Kiedy fotel go otulił, przypomniał sobie, jaki jest poobijany i zmęczony.

– Musimy przewieźć gubernatora do konsulatu, gmachu rządowego czy jak go teraz nazywają...

Naukowiec pokręcił głową i włączył wirniki.

– Odpada. W wiadomościach na awaryjnym kanale mówili, że konsulat został trafiony jakąś zbłąkaną rakietą. Wszyscy urzędnicy Hegemonii zostali ewakuowani do kosmoportu zanim jeszcze pański przyjaciel po pana poleciał.

Konsul obejrzał się na półprzytomnego Theo.

– Lećmy już – poprosił półgłosem.

Nad rzeką zostali ostrzelani z broni ręcznej, ale kartacze zagrzechotały nieszkodliwie o kadłub, a osamotniona wiązka laserowa chybiła ich, wzbijając fontannę wody. Arundez prowadził jak wariat: kluczył, zwodził, podrywał śmig, nurkował, chwilami obracał maszynę wokół osi jak talerz na stole wysypanym szklanymi kulkami. Konsul siedział wciśnięty w fotel i przypięty pasami, ale i tak niewiele brakowało, żeby żołądek podszedł mu do gardła. Theo stracił przytomność. Głowa opadała mu swobodnie to na jedną stronę, to na drugą.

– Przez centrum się nie przebijemy! – uprzedził Arundez, przekrzykując wizg silników. – Polecę nad starym wiaduktem do autostrady do kosmoportu, a potem na skróty, przez łąki, nisko.

Wyminęli płonący budynek. Konsul rozpoznał apartamentowiec, w którym dawniej mieszkał.

– Autostrada jest otwarta?

– Nie liczyłbym na to. Od pół godziny trwa tam desant Wygnańców.

– Chcą zniszczyć miasto?

– Wątpię. Mogliby to załatwić z orbity i oszczędzić sobie zachodu. Chyba chcą nas tylko okrążyć. Większość desantu ląduje co najmniej dziesięć kilometrów za miastem.

– A kto z nimi walczy? Nasze PSS?

Arundez parsknął śmiechem. Białe zęby zalśniły na tle śniadej skóry.

– PSS są pewnie w połowie drogi do Endymiona albo Port Romance... Chociaż dziesięć minut temu, zanim Wygnańcy zagłuszyli przekaz, słyszałem, że tamte miasta też zostały zaatakowane. Opór stawia tylko garstka marines. Mają chronić miasto i kosmoport.

– To znaczy, że Wygnańcy nie zajęli ani nie zniszczyli portu?

– Jeszcze nie. Tak to przynajmniej wyglądało chwilę temu. Zaraz sami się przekonamy. Niech się pan mocno trzyma.

Dziesięciokilometrowa przejażdżka do portu po autostradzie albo poprowadzonym nad nią korytarzem powietrznym trwała zwykle kilka minut, ale wybrana przez Arundeza taktyka kluczenia wśród zalesionych wzgórz i przemykania przy dnie dolin znacznie wydłużyła i uatrakcyjniła lot. Mijali płonące obozy uchodźców. Na widok śmigu ludzie kryli się wśród skał i drzew, osłaniając głowy rękami. Konsulowi mignął oddział marines okopujących się na pagórku, ale śmig ich nie interesował: obserwowali głównie wzgórze na północ od nich, skąd ostrzeliwano ich ogniem lanc laserowych. Arundez zobaczył ich w ostatniej chwili, szarpnął stery w lewo i zanurkował w skalisty wąwóz na sekundę przed tym, jak niewidzialne nożyce ścięły wierzchołki drzew na pagórku.

W końcu, przy wtórze ryku silników przeskoczyli ostatnią grań i ujrzeli przed sobą zachodnią bramę kosmoportu. Ogrodzenie lśniło błękitnofioletową poświatą pola siłowego. Dzielił ich od niego jeszcze kilometr, kiedy promień lasera naprowadzającego padł na śmig, a z radia dobiegł głos:

– Niezidentyfikowany śmig! Lądujcie albo was zestrzelimy!

Arundez się roześmiał i posadził maszynę na ziemi.

Dziesięć metrów od nich powietrze nad drzewami zadrżało i nagle otoczyła ich gromada duchów w pancerzach z włączoną powłoką maskującą. Arundez już wcześniej złożył perspeksowe bańki kabiny pasażerskiej, więc żołnierze bez przeszkód wycelowali karabiny w niego i w konsula.

– Wysiadać! – dobiegł bezcielesny głos zza polimerowej osłony.

– Leci z nami gubernator generalny! – zawołał konsul. – Musicie nas przepuścić.

– Co ty nie powiesz... – W obcym głosie dał się słyszeć wyraźny akcent z Sieci. – Wysiadać!

Konsul i Arundez pośpiesznie wypięli się z pasów i zaczęli wysiadać ze śmigu, kiedy z tylnego fotela dobiegło zdumione pytanie:

– Poruczniku Mueller! To pan?

– Eee... Tak jest.

– Poznaje mnie pan, poruczniku?

Powłoka maskująca została zdepolaryzowana i niespełna metr od śmigu pojawił się żołnierz marines w pełnym rynsztunku. Twarz miał przesłoniętą czarną osłoną hełmu, ale jego głos brzmiał młodo:

– Tak jest, panie... eee... gubernatorze. Przepraszam, zmylił mnie brak okularów. Jest pan ranny!

– Wiem o tym, poruczniku. Właśnie dlatego ci panowie mnie tu przywieźli. Nie poznaje pan byłego konsula Hegemonii?

– Najmocniej panów przepraszam. – Mueller gestem odprawił swoich ludzi. – Baza jest zabezpieczona.

– Naturalnie – wycedził Theo przez zęby. – Osobiście podpisałem rozkaz jej zabezpieczenia. Ale nakazałem również ewakuację personelu Hegemonii. Mam nadzieję, że tamte śmigi przepuściliście, poruczniku?

Porucznik podniósł opancerzoną rękę, jakby chciał się podrapać po głowie.

– No... tak, panie gubernatorze. Oczywiście. Ale to było godzinę temu. Lądowniki ewakuacyjne odleciały i...

– Na miłość boską, Mueller! Wywołaj pułkownika Gerasimova na kanale taktycznym, niech to zatwierdzi. Wpuść nas!

– Pułkownik nie żyje, panie gubernatorze. Desant nieprzyjaciela na wschodnim skraju strefy...

– No to połącz się z kapitanem Lewellynem!

Theo zachwiał się i chwycił za oparcie fotela konsula. Twarz miał zakrwawioną i bardzo bladą.

– Nie mamy łączności, panie gubernatorze. Wygnańcy zagłuszają...

– Poruczniku! – warknął Theo tonem, jakiego konsul nigdy u niego nie słyszał. – Rozpoznał mnie pan, przeskanował mój implant, potwierdził moją tożsamość. Proszę nas albo przepuścić, albo rozstrzelać na miejscu.

Opancerzony marine spojrzał w stronę drzew, jakby rozważał wydanie rozkazu otwarcia ognia.

– Lądowniki odleciały, panie gubernatorze. Nikt już nie przyleci.

Theo pokiwał głową. Spod strupów na jego czole pociekła świeża strużka krwi.

– Statek objęty kwarantanną nadal znajduje się na lądowisku numer dziewięć, zgadza się?

– Tak jest! – Mueller wreszcie stanął na baczność. – Ale to jednostka cywilna. Nie poleci daleko, dopóki Wygnańcy...

Theo uciszył go gestem i skinął na Arundeza, każąc mu ruszać w stronę bramy. Konsul z niepokojem patrzył w przód, na oddzielające ich od portu zapory, pola siłowe i – jak się domyślał – zasieki min ciśnieniowych, nad którymi mieli się znaleźć za dziesięć sekund.

Porucznik machnął ręką i w polu siłowym otworzył się okrągły otwór. Nikt nie strzelał. Pół minuty później lecieli już nad betonową nawierzchnią kosmoportu. Przy północnym ogrodzeniu płonął jakiś duży obiekt. Na lewo od nich kałuża przetopionego plastiku znaczyła miejsce, w którym stały wojskowe wozy transmisyjne i moduły dowodzenia.

Tam byli ludzie, pomyślał konsul. Znowu zebrało mu się na mdłości.

Lądowisko numer siedem zostało zniszczone; okalający je mur dziesięciocentymetrowej grubości, wykonany ze wzmacnianego spieku węglowego, rozpadł się jakby był zrobiony z tektury. Numer ósmy płonął oślepiającym, białym ogniem, jaki daje wybuch granatów plazmowych. Dziewiątka była nietknięta. Pod polem siłowym trzeciej klasy było widać wystający ponad ochronną ścianę dziób statku konsula.

– Kwarantanna została zdjęta? – upewnił się konsul.

– Tak – wychrypiał Theo, półleżący na tylnej kanapie śmigu. – Gladstone kazała wyłączyć pole powstrzymujące, zostało tylko zwyczajne ochronne. Wyłącza się je prostym hasłem.

Arundez posadził śmig – w samą porę, bo właśnie zapalały się pierwsze lampki ostrzegawcze, a metaliczny głos zaczynał wyliczać uszkodzenia. Razem z konsulem pomogli wysiąść gubernatorowi. Z tyłu śmigu kartacze wyrysowały nierówny ścieg na pokrywie silnika i obudowie wirników. Przeciążony silnik przegrzał się i część pokrywy uległa stopieniu. Melio Arundez dobrodusznie poklepał maszynę.

Otworzyli drzwi w murze okalającym lądowisko i przez tunel cumowniczy weszli na pokład statku.

* * *

– Na Boga... – Arundez był zachwycony. – Przepiękny! Pierwszy raz jestem na prywatnym statku kosmicznym!

– Jest takich tylko kilkadziesiąt – powiedział konsul, nakładając Lane’owi maskę osmotyczną i zanurzając go ostrożnie w znajdującym się w ambulatorium zbiorniku z płynem regeneracyjnym. – Niby nie jest duży, ale kosztował blisko miliard marek. Rządom planetarnym i firmom z Rubieży nie opłaca się wynajmować wojskowych jednostek za każdym razem, kiedy muszą polecieć gdzieś dalej. – Zamknął zbiornik i porozumiał się z programem diagnostycznym. – Nic mu nie będzie – dodał, wskazując Theo, i wrócił do salonu z holoramą.

Arundez stanął przy zabytkowym steinwayu i delikatnie przesunął palcami po błyszczącym pudle instrumentu. Wyjrzał na zewnątrz przez przezroczysty fragment kadłuba nad złożonym tarasem.

– Przy głównej bramie wybuchł pożar – powiedział. – Zabierajmy się stąd.

– Już się tym zająłem – odparł konsul.

Wskazał gościowi zakrzywioną sofę w salonie projekcyjnym. Arundez opadł na miękkie poduszki i rozejrzał się po salonie.

– A gdzie jest... sterownia?

– Ma pan na myśli mostek? – Konsul się uśmiechnął. – Przyrządy? Może koło sterowe? Nic z tych rzeczy. Statku?

– Słucham? – rozległ się cichy głos znikąd.

– Jesteśmy gotowi do startu?

– Tak.

– Pole siłowe wyłączone?

– To było nasze pole. Już je zdezaktywowałem.

– No to spadajmy stąd w cholerę. Nie muszę ci chyba tłumaczyć, że trwa wojna?

– Nie, śledziłem rozwój wydarzeń. Ostatnie okręty ARMII opuszczają właśnie układ Hyperiona. Marines pozostawieni do osłony kosmoportu są skazani na...

– Później przyjdzie czas na analizę taktyczną. Kurs na Dolinę Grobowców Czasu. Lećmy już.

– Jak pan sobie życzy. Zmierzałem tylko do tego, że oddział broniący kosmoportu nie utrzyma go już dłużej niż przez godzinę.

– Przyjąłem do wiadomości. Startuj.

– Najpierw muszę odtworzyć zapis transmisji hiperłączowej. Kompakiet został odebrany dzisiaj, o godzinie 16:22:38:14 standardowego czasu sieci.

– Chwileczkę! Zaczekaj! – Konsul zamroził nie do końca uformowany hologram. W powietrzu zawisła połówka twarzy Meiny Gladstone. – Jak to musisz go odtworzyć? Czyje rozkazy wykonujesz, statku?

– Przewodniczącej Gladstone. Pięć dni temu przewodnicząca Senatu przejęła pełną kontrolę nad wszystkimi moimi funkcjami. Przekazanie tego kompakietu jest ostatnim warunkiem...

– To dlatego nie odpowiadałeś na moje zdalne wezwanie... – mruknął konsul.

– Owszem – przytaknął niedbałym tonem statek. – A zmierzałem do tego, że przekazanie tego kompakietu jest ostatnim warunkiem, jaki musi zostać spełniony, zanim odzyska pan pełnię władzy na pokładzie.

– Potem zrobisz, co powiem?

– Tak.

– Polecisz, gdzie ci każę?

– Tak.

– Nie masz innych rozkazów, z wyższym priorytetem?

– Nic mi o tym nie wiadomo.

– Odtwarzaj.

W powietrzu pośrodku holoramy pojawiła się lincolnowska twarz Meiny Gladstone, oszpecona zakłóceniami typowymi dla obrazu na hiperłączach.

– Cieszę się, że wyszedłeś cało z wizyty w Dolinie Grobowców Czasu – powiedziała. – Musisz jednak wiedzieć, że chcę, byś przed powrotem do niej podjął negocjacje z Wygnańcami.

Konsul obserwował ją spode łba, z założonymi na piersi rękoma. Słońce zachodziło nad Hyperionem. Zostały minuty do chwili, gdy mała Rachel Weintraub cofnie się do momentu swoich narodzin i po prostu przestanie istnieć.

– Rozumiem, że śpieszno ci do powrotu. Chcesz pomóc przyjaciołom. W tej chwili nie możesz jednak pomóc dziecku Weintrauba. Eksperci z całej Sieci zgodnie twierdzą, że sen kriogeniczny nie powstrzyma rozwoju choroby Merlina. Sol o tym wie.

– To prawda – wtrącił siedzący po drugiej stronie holoramy Arundez. – Eksperymenty trwały całe lata. W kriośnie Rachel umrze.

– ...możesz pomóc miliardom mieszkańców Sieci, których twoim zdaniem zdradziłeś – mówiła tymczasem Gladstone.

Konsul oparł łokcie na kolanach, a brodę podparł zaciśniętymi pięściami. Serce waliło mu jak młotem, krew dudniła w uszach.

– Wiedziałam, że otworzysz Grobowce Czasu. – Smutne oczy Gladstone spoglądały wprost na niego. – Prognozy TechnoJądra stwierdzały, że w decydującej chwili twoja lojalność wobec Maui-Przymierza i wspomnienie wszczętej przez dziadków rebelii przeważą. Ale to był właściwy czas na otwarcie Grobowców, a tylko ty mogłeś uruchomić zainstalowane przez Wygnańców urządzenie zanim oni sami zdążyliby to zrobić.

– Dość tego. – Konsul wstał i odwrócił się plecami do holoramy. – Skasuj wiadomość – polecił, chociaż nie oczekiwał, że statek go posłucha.

Arundez przeszedł przez hologram i mocno złapał konsula za rękę.

– Niech jej pan wysłucha do końca, proszę.

Konsul pokręcił głową, ale nie wyszedł z pokoju.

– Wydarzyło się najgorsze – ciągnęła Gladstone. – Wygnańcy zaatakowali Sieć. Zniszczyli już Wrota Niebios, a za niespełna godzinę dotrą na Boży Gaj. Musisz koniecznie spotkać się z nimi w układzie Hyperiona i rozpocząć negocjacje... Użyj swoich dyplomatycznych talentów, zainicjuj dialog. Nie odpowiadają na nasze wiadomości przesyłane drogą radiową i przez hiperłącza, ale uprzedziliśmy ich o twoim przybyciu. Myślę, że nadal ci ufają.

Konsul podszedł z jękiem do fortepianu i uderzył pięścią w pokrywę.

– Zostały nam dosłownie minuty. Nalegam, abyś najpierw udał się na spotkanie z Wygnańcami, a dopiero potem, jeśli uznasz to za konieczne, poleciał do Doliny Grobowców Czasu. Lepiej niż ja zdajesz sobie sprawę ze skutków, jakie niesie wojna. Jeżeli nie znajdziemy bezpiecznego sposobu porozumienia się z Wygnańcami, zginą miliony ludzi. Decyzję zostawiam tobie, proszę jednak, abyś rozważył jej konsekwencje. To nasza ostatnia szansa na to, by odkryć prawdę i uratować pokój. Skontaktuję się z tobą przez hiperłącze, kiedy już nawiążesz kontakt z rojem.

Obraz Gladstone zamigotał, zamglił się i rozpłynął w powietrzu.

– Będzie odpowiedź? – zapytał statek.

– Nie.

Konsul nerwowo spacerował po saloniku, od fortepianu do holoramy i z powrotem.

– Przez ostatnie dwieście lat załogi statków i śmigów lądujących w okolicy doliny zawsze znikały bez śladu – odezwał się Melio Arundez. – Gladstone z pewnością zdaje sobie sprawę, jak niewielkie szanse ma pan na to, by bezpiecznie tam dotrzeć i przeżyć spotkanie z Dzierzbą, a dopiero potem spotkać się z Wygnańcami.

– Sporo się zmieniło – odparł konsul, odwrócony do niego plecami. – Prądy temporalne zwariowały. Dzierzba porusza się swobodnie, gdzie chce. Może siła, która uniemożliwiała bezpieczne lądowanie statków załogowych, także przestała działać?

– Równie dobrze może się okazać, że statek wyląduje, a jego załoga jak zwykle zniknie.

– Do diabła! – Konsul okręcił się na pięcie. – Wiedział pan, co ryzykuje, dołączając do mnie!

Archeolog spokojnie pokiwał głową.

– Ryzyko mnie nie przeraża. Stawię czoło każdemu niebezpieczeństwu, jeśli w ten sposób zdołam pomóc Rachel... albo chociaż ją zobaczyć. Ale chodzi mi o pana. To pan może być kluczem do przetrwania rodzaju ludzkiego.

Konsul pogroził niebu pięściami i znów zaczął chodzić w tę i z powrotem, jak uwięziony w klatce drapieżnik.

– To nie fair! Już raz byłem pionkiem Gladstone, wykorzystała mnie, cynicznie i z rozmysłem! Zabiłem czterech Wygnańców, Arundez. Zastrzeliłem ich, żeby móc włączyć to cholerstwo, które otworzyło Grobowce Czasu. Naprawdę myślisz, że przyjmą mnie teraz z otwartymi ramionami?

Arundez wytrzymał jego spojrzenie.

– Gladstone twierdzi, że zgodzą się z panem pertraktować.

– Nikt nie wie, co zrobią, nikt! Tak jak nikt nie wie, co naprawdę myśli Gladstone. Hegemonia i jej stosunki z Wygnańcami nie są już moim zmartwieniem. Życzę im wszystkim jak najgorzej.

– Do tego stopnia, że nie przeszkadza panu cierpienie ludzkości?

– Nie znam „ludzkości” – odparł znużonym, bezbarwnym tonem konsul. – Znam natomiast Sola Weintrauba i Rachel. Znam kobietę o nazwisku Brawne Lamia i wiem, że potrzebuje pomocy. Znam księdza Paula Duré. Znam Fedmahna Kassada. Znam...

– Kordon obronny po północnej stronie kosmoportu został przerwany – rozległ się ściszony głos statku. – Uruchamiam procedury startowe. Proszę zająć miejsca.

Konsul potknął się i opadł na sofę, gdy wewnętrzne pole siłowe przygniotło go do podłogi – pionowa składowa pola wzrosła gwałtownie, unieruchamiając luźne przedmioty i zabezpieczając pasażerów przed przeciążeniami znacznie skuteczniej niż wszelkie pasy i uprzęże. Kiedy znajdą się poza obszarem przyciągania Hyperiona, pole osłabnie, ale nie zniknie całkowicie. Będzie symulować grawitację na powierzchni planety.

Powietrze w holoramie zmętniało i wyświetlił się w niej obraz szybko malejącego leja startowego i całego kosmoportu. Horyzont i odległe wzgórza przechylały się i podskakiwały, gdy statek wykonywał serię uników z przeciążeniem dochodzącym do osiemdziesięciu g. Dosięgło ich kilka promieni z broni energetycznej, ale zewnętrzne pole siłowe bez trudu sobie z nimi poradziło. A potem widnokrąg obniżył się i zakrzywił, a lazur nieba przeszedł w czerń kosmicznej pustki.

– Cel lotu? – zainteresował się statek.

Konsul przymknął oczy. Ambulatorium zasygnalizowało, że Theo Lane może zostać przeniesiony ze zbiornika regeneracyjnego do głównej sali.

– Jak daleko jesteśmy od jednostek floty inwazyjnej? – zapytał.

– Trzydzieści minut do kontaktu z rojem.

– A kiedy znajdziemy się w zasięgu broni Wygnańców?

– Już nas namierzyli.

Twarz Arundeza pozostała niewzruszona, ale jego palce, zaciśnięte na oparciu sofy, zbielały.

– Dobrze – powiedział konsul. – Leć na spotkanie roju. Unikaj kontaktu z jednostkami Hegemonii. Nadawaj na wszystkich kanałach, że jesteśmy nieuzbrojonym statkiem dyplomatycznym i domagamy się rozpoczęcia negocjacji pokojowych.

– Taka wiadomość została zatwierdzona osobiście przez przewodniczącą Gladstone. Nadaję ją już w całym paśmie radiowym i na hiperłączach.

– Nadawaj dalej. – Konsul wskazał na komlog Arundeza. – Może pan sprawdzić godzinę?

– Naturalnie. Do chwili narodzin Rachel zostało sześć minut.

Konsul rozluźnił się i przymknął powieki.

– Przebył pan długą drogę, doktorze Arundez. Szkoda, że na darmo.

Nienawykły do symulowanego ciążenia archeolog zachwiał się i ostrożnie podszedł do fortepianu. Wyjrzał ponad tarasem na czarne niebo i rozświetloną powierzchnię malejącej w oczach planety.

– Może wcale nie na darmo – powiedział. – Może wcale nie...

rozdział 38

Dziś wjechaliśmy na podmokłe ziemie Kampanii, co uczciłem nowym atakiem kaszlu i kolejnym krwotokiem, znacznie obfitszym od poprzednich. Leigh Hunt nie posiada się ze zmartwienia. Pomaga mi przetrzymać spazmy, potem szmatami zwilżonymi w pobliskim strumieniu czyści moje zakrwawione ubranie i pyta:

– Co mam robić?

– Nazbieraj kwiatów – odpowiadam z wysiłkiem. – Joseph Severn tak właśnie robił.

Odwraca się ode mnie ze złością. Nie rozumie, że mimo gorączki i wyczerpania mówię po prostu prawdę.

W Kampanii nasz mały powozik ze zmęczonym koniem trzęsie i boleśnie kolebie się na wszystkie strony. Pod wieczór mijamy leżące przy drodze szkielety koni, potem ruiny starej karczmy, następnie porośnięte mchem pozostałości wiaduktu, a na koniec słupy z przybitymi białymi patykami.

– A to co takiego? – zdumiewa się Hunt.

– Kości bandytów – odpowiadam i nie kłamię.

Patrzy na mnie takim wzrokiem, jakbym postradał zmysły. Może ma rację?

Wspinamy się na wyżej położony teren. Bagnista Kampania zostaje za nami, a daleko wśród pól dostrzegamy ruchomą czerwoną plamę.

– Co to? – pyta z nadzieją Hunt.

Wiem, że spodziewa się lada moment zobaczyć innych ludzi, a chwilę potem działający portal transportalu.

– Kardynał – mówię, znowu zgodnie z prawdą. – Poluje na ptaki.

Hunt sprawdza coś w swoim nieszczęsnym, okaleczonym komlogu.

– Przecież kardynał sam jest ptakiem.

Kiwam głową i spoglądam ku zachodowi. Czerwona plama zniknęła.

– Albo duchownym. A właśnie zbliżamy się do Rzymu.

Hunt marszczy brwi i po raz tysięczny próbuje wywołać kogoś przez wbudowane w komlog radio. Ciszę popołudnia mąci tylko skrzypienie drewnianych kół vettury i dobiegający z oddali świergot ptaka... Może to kardynał?

* * *

Kiedy wjeżdżamy do Rzymu od strony Lateranu, pierwszy rumieniec wieczoru muska chmury. Rozkołysany powozik przejeżdża z turkotem przez bramę i w tej samej chwili przed nami wznosi się Koloseum, zarośnięte bluszczem i goszczące tysiące gołębi, ale i tak nieskończenie bardziej imponujące niż wszystkie przedstawiające je hologramy. Zamiast ginąć w paskudnej powojennej zabudowie, góruje nad wiejskimi chałupami i polami. W oddali widzę właściwe miasto – dachy domów i mniejsze ruiny rozrzucone na Siedmiu Wzgórzach – ale w tej okolicy niepodzielnie króluje Koloseum.

– Jezu Chryste... – szepcze Hunt. – A to co znowu?

– Kości bandytów – powtarzam. Ostrożnie wypowiadam słowa, boję się sprowokować kaszel.

Klekot kopyt towarzyszy nam w drodze przez dziewiętnastowieczny Rzym. Zapada zmierzch, ciężki i gęsty. Światło przygasa. Nad dachami i kopułami Wiecznego Miasta kołują gołębie.

– Gdzie są wszyscy? – pyta szeptem Hunt. W jego głosie słychać strach.

– Nikogo tu nie ma, ponieważ nikt nie jest potrzebny.

Mój głos brzmi ostro i chropawo w mrocznym wąwozie ulicy. Koła vettury dźwięczą na bruku, niewiele gładszym niż kamienny bity trakt, którym tu dotarliśmy.

– To jakiś symstym? – docieka Hunt.

– Zatrzymaj powóz – mówię. Koń posłusznie się zatrzymuje. Pokazuję Huntowi leżący w rynsztoku kamień. – Niech go pan kopnie.

Spogląda na mnie podejrzliwie, ale wysiada i wymierza kamieniowi soczystego kopniaka. Z oplecionych bluszczem dzwonnic wyfruwają stada gołębi spłoszonych przekleństwami Hunta.

– Właśnie wziął pan przykład z doktora Johnsona i zademonstrował materialność rzeczywistości – wyjaśniam. – To nie jest symulacja ani sen. W każdym razie w nie większym stopniu niż całe nasze życie.

– Po co nas tu zesłali? – dopytuje się doradca przewodniczącej. Zerka na niebo, jakby tuż za pastelową, blednącą powłoką chmur czaili się podsłuchujący nas bogowie. – Czego chcą?

„Chcą, żebym umarł”, odpowiadam mu w duchu. Prawdziwość tego stwierdzenia uderza mnie jak cios kafara w pierś. Oddycham płytko, powoli; powstrzymuję atak kaszlu, czuję, jak flegma bulgocze mi w płucach i gardle. „Ja będę umierał, a ty będziesz na to patrzył”.

Klacz rusza i skręca w prawo, w pierwszą wąską przecznicę, potem jeszcze raz, tym razem w szerszą aleję, pełną cieni i tętniącą echem naszego przejazdu. Zatrzymuje się u szczytu szerokich schodów.

– Jesteśmy na miejscu – mówię.

Z trudem wysiadam z powozu. Nogi mam zdrętwiałe, płuca palą mnie żywym ogniem, tyłek boli od twardej ławeczki. W głowie zaczyna mi się układać satyryczna oda na uroki podróżowania.

Hunt też wysiada. Jest równie zesztywniały jak ja. Zaplata ręce na piersi i patrzy wilkiem na gigantyczne, rozdwojone schody, jakby podejrzewał, że są pułapką albo złudzeniem.

– Na miejscu? – mówi. – Czyli właściwie gdzie, Severn?

Pokazuję rozpościerający się u stóp schodów plac.

– To Piazza di Spagna – wyjaśniam.

Dziwnie się czuję, słysząc, jak Hunt nazywa mnie Severnem. Uświadamiam sobie, że w chwili wjazdu do miasta utraciłem tę fałszywą tożsamość – a właściwie odzyskałem swoją własną.

– A te schody wkrótce będą nazywane Schodami Hiszpańskimi.

Zaczynam schodzić prawą odnogą schodów. Nagły zawrót głowy sprawia, że potykam się i chwieję. Hunt doskakuje i łapie mnie pod ramię.

– Nie da pan rady iść o własnych siłach. Jest pan chory i słaby.

Pokazuję na starą kamienicę z plamami na tynku. Stoi po drugiej stronie placu, naprzeciw schodów.

– To niedaleko, Hunt. Tam właśnie idziemy.

Doradca Gladstone z marsem na czole przenosi wzrok na wskazany przeze mnie budynek.

– A co tam jest? Po co mamy się tam zatrzymać? Co nas tam czeka?

Uśmiecham się i wyobrażam sobie, jak podczas długich nocy spędzonych w tym mrocznym domu zapoznaję go z asonansem, uczę łączenia go ze średniówką (męską i żeńską), odkrywam przed nim uroki jambów, dybrachów i swobodnych spondejów.

Zaczynam kaszleć, kaszlę coraz gwałtowniej, aż w końcu pluję krwią na dłoń i przód koszuli.

Hunt pomaga mi zejść po schodach i prowadzi mnie przez plac, na którym fontanna w kształcie łodzi, dzieło Berniniego, gulgocze w półmroku. Podążając za wskazaniem mojego palca, trafiamy do domu pod numerem dwudziestym szóstym.

Mimowolnie przypominam sobie Boską komedię Dantego. Zdaje mi się, że na zimnym kamiennym nadprożu widnieje napis: lasciate ogne speranza, voi ch’intrate. „Porzućcie wszelką nadzieję, wy, którzy tu wchodzicie”.

* * *

Sol Weintraub stał przed wejściem do Sfinksa i wygrażał pięścią kosmosowi, gdy noc zapadła nad doliną, a otwarte Grobowce rozbłysły jasno. Jego córka nie wróciła.

Nie wróciła.

Dzierzba ją zabrał, wziął jej nowo narodzone ciałko w stalową dłoń, a potem zniknął w powodzi światła, które odpychało Sola niczym świetlny huragan wiejący z trzewi planety. Próbował z nim walczyć, ale powstrzymywało go skuteczniej niż niejedno pole siłowe.

Słońce zaszło i od pustkowia powiało chłodem spływających po stokach gór mas zimnego powietrza. Czerwony pył mienił się w ostrym świetle otwierających się Grobowców.

Grobowce Czasu się otwierały!

Mrużąc oczy, Sol spojrzał w głąb doliny. Wszystkie majaczące w tumanach kurzu budowle, nie tylko Sfinks, płonęły upiornym, zielonkawym blaskiem. Światło i długie cienie miotały się po dolinie, chmury traciły resztki barw, a skowyczący wiatr niósł ze sobą mroki nocy.

Coś się poruszyło przy wejściu do sąsiedniej budowli, Nefrytowego Grobowca.

Powłócząc nogami, Sol zszedł po schodach, oglądając się przez ramię na wejście do Sfinksa, przed którym Dzierzba zabrał mu córkę i zniknął. Puścił się biegiem, wyminął łapę Sfinksa i smaganą wiatrem ścieżką popędził do drugiego Grobowca.

W owalnym otworze wejściowym naprawdę coś się poruszało. Cień był wyraźnie widoczny na tle oślepiającej poświaty padającej z wnętrza budowli, ale Sol nie potrafił stwierdzić, czy należy do człowieka, Dzierzby, czy jeszcze kogoś innego. Gdyby to był Dzierzba, Sol złapałby go gołymi rękami i potrząsał nim tak długo, aż potwór zwróciłby mu córkę – albo któryś z nich padłby martwy.

Ale to nie był Dzierzba.

Z bliska widział już, że sylwetka ma zdecydowanie ludzkie kształty. Zachwiała się i oparła o ścianę Grobowca, jakby była ranna lub wyczerpana.

Była to młoda kobieta.

Przyszła mu na myśl Rachel, stojąca tutaj, w tym samym miejscu ponad pół wieku wcześniej, młoda pani archeolog badająca tajemnicze budowle i nieświadoma czekającego ją nieszczęścia – choroby Merlina. Zawsze wyobrażał sobie, że gdyby choroba ustąpiła, jego córka przeżyłaby od nowa niemowlęctwo, dzieciństwo, normalnie dorastałaby i dojrzewała. Odzyskałaby całe życie. Nie przyszło mu do głowy, że mogłaby mu zostać zwrócona jako dwudziestosześcioletnia Rachel, która weszła do Sfinksa.

Łomotanie serca zagłuszało w jego uszach skowyt wiatru. Pomachał do niewyraźnej postaci, ledwie widocznej zza kurtyny niesionego wichurą piachu.

Odmachała mu.

Przebiegł kolejne dwadzieścia metrów i zatrzymał się trzydzieści metrów od Grobowca.

– Rachel! – zawołał. – Rachel!

Kobieta widoczna na tle powodzi blasku wyszła przed wejście, uniosła dłonie do ust i krzyknęła coś w odpowiedzi, ale wiatr poniósł jej słowa. Zaczęła schodzić po schodach.

Sol ruszył przed siebie. Zgubił ścieżkę i brnął na oślep, potykając się o kamienie. Uderzył kolanem o głaz, zignorował ból i parł dalej, aż wreszcie udało mu się odszukać ścieżkę i podbiec do stóp Nefrytowego Grobowca. Wyszedł kobiecie na spotkanie, gdy wynurzyła się ze stożka oślepiającego światła.

W tej samej chwili byłaby upadła, gdyby jej nie chwycił i nie położył delikatnie na ziemi. Piasek szorował mu po plecach, prądy czasu omywały ich niewidzialnymi falami mdłości i déjà vu.

– To ty – powiedziała i dotknęła jego policzka. – To się dzieje naprawdę. Wróciłam.

– Tak, Brawne – przytaknął Sol łamiącym się głosem. Odgarnął jej zlepione potem włosy z czoła. Z ręką opartą na kolanie podtrzymywał jej głowę, własnym ciałem osłaniając ją od wiatru. – Już dobrze, Brawne. – Oczy błyszczały mu od łez zawodu, których nie chciał uronić. – Już dobrze. Wróciłaś.

* * *

Meina Gladstone wyszła z olbrzymiej sali wojennej i znalazła się w korytarzu, skąd przez długie pasma grubego perspeksu mogła podziwiać opadające ku płaskowyżowi Tharsis zbocza Olympus Mons. W dole padał deszcz; stąd, z wysokości niemal dwunastu kilometrów nad powierzchnią Marsa, widziała pojedyncze błyskawice i całe ściany wyładowań elektrycznych, sunące wraz z burzą po marsjańskich stepach.

Sedeptra Akasi, jej asystentka, dołączyła do niej bez słowa.

– Nadal żadnych wieści od Hunta i Severna? – zapytała przewodnicząca.

– Nic. – Na śniadą twarz Sedeptry padało od góry światło słońca Układu Macierzystego, od dołu zaś podświetlał ją błysk piorunów. – TechnoJądro twierdzi, że to może być awaria transportalu.

Gladstone uśmiechnęła się niewesoło.

– Taaak... Przypominasz sobie, Sedeptro, żeby za twojego życia jakiś transportal się zepsuł? Gdziekolwiek, w całej Sieci?

– Nie, pani przewodnicząca.

– Jądro nawet nie próbuje być subtelne. Najwyraźniej uznali, że mogą uprowadzić, kogo zechcą, i nikt nie będzie miał do nich pretensji. Wydaje im się, że w obecnych trudnych czasach jesteśmy od nich tak bardzo uzależnieni, że nie zaprotestujemy. I wiesz, co ci powiem?

– Tak, pani przewodnicząca?

– Mają rację. – Gladstone pokręciła głową i wróciła pod drzwi sali wojennej. – Za niecałe dziesięć minut Wygnańcy dotrą na Boży Gaj. Chodź, dołączmy do reszty. Czy zaraz po tym wydarzeniu mam zaplanowane spotkanie z radcą Albedo?

– Tak, pani przewodnicząca. Nie wydaje mi się... To znaczy, niektórzy uważają, że otwarta konfrontacja z TechnoJądrem będzie zbyt ryzykowna.

Gladstone się zawahała, nie weszła do audytorium.

– Dlaczego? – spytała. Tym razem jej uśmiech był szczery. – Myślicie, że Jądro zechce mnie usunąć w taki sam sposób, w jaki usunęło Hunta i Severna?

Akasi chciała coś powiedzieć, ale ugryzła się w język i tylko rozłożyła ręce.

Gladstone położyła jej dłoń na ramieniu.

– Byłby to z ich strony akt miłosierdzia. Wątpię jednak, by go uczynili. Sprawy zaszły tak daleko, że zdaniem Jądra żadna jednostka w pojedynkę nie zmieni już ich biegu. – Cofnęła rękę. – I w tej kwestii również mogą mieć rację.

Bez słowa otworzyły drzwi audytorium i zeszły po schodach do siedzących w kręgu żołnierzy i polityków.

* * *

– Ta chwila jest bliska – powiedział Prawdziwy Głos Drzewoświata Sek Hardeen.

Ksiądz Duré otrząsnął się z zamyślenia. W ciągu minionej godziny rozpacz i frustracja przerodziły się u niego najpierw w rezygnację, a następnie w przyjemną świadomość nieposiadania żadnego wyboru i żadnych obowiązków. Siedzieli z Hardeenem w błogim milczeniu, patrząc, jak słońce zachodzi nad Bożym Gajem i na nocne niebo wysypują się gwiazdy oraz inne światła, niebędące gwiazdami.

Na początku dziwiło go, że w takiej chwili przełożony Bractwa stroni od współwyznawców, ale przemyślawszy to, co wiedział o teologii templariuszy, uświadomił sobie, że czciciele Muira moment zagłady przyjmą raczej w samotności, na świętych platformach i w świętych altanach w koronach najświętszych drzew. A dobywający się od czasu do czasu spod kaptura szept Prawdziwego Głosu świadczył o tym, że pozostaje on w stałym kontakcie z braćmi za pośrednictwem implantu lub zwykłego komlogu.

Przyjemnie i spokojnie czekało się w ten sposób na koniec świata – pod wierzchołkiem najwyższego drzewa w galaktyce, przy wtórze szmeru miliona akrów liści poruszanych wieczornym zefirkiem, z widokiem na migocące gwiazdy i dwa pędzące po niebie księżyce.

– Poprosiliśmy Gladstone i władze Hegemonii, by nie bronili naszej planety i nie sprowadzali do naszego układu okrętów ARMII – powiedział Sek Hardeen.

– Czy to rozsądne? – zdziwił się Duré. Hardeen opowiedział mu, jaki los spotkał Wrota Niebios.

– Flota ARMII:kosmos nie jest w tej chwili gotowa na to, by stawić sensowny opór. Dzięki naszej prośbie mamy przynajmniej cień szansy, że nieprzyjaciel uszanuje pokojowy charakter Bożego Gaju.

Duré pokiwał głową i pochylił się, by lepiej widzieć ginącą w cieniu postać templariusza. Nie licząc światła gwiazd i księżyców, jedynym źródłem światła na platformie były zawieszone wśród niższych gałęzi przytłumione żarkule.

– Ale samą wojnę przyjęliście z radością. Wręcz pomogliście Kościołowi Dzierzby do niej doprowadzić.

– Nie, Duré. Nie chodziło o wojnę. Wszyscy w Bractwie wiemy, że wojna jest tylko elementem Wielkiej Przemiany.

– Czym jest ta przemiana?

– Wielka Przemiana nastąpi, gdy rodzaj ludzki pogodzi się z rolą jednego ze składników naturalnego porządku wszechświata, zamiast pełnić rolę nowotworu. Raka.

– Raka?

– To dawna choroba, która...

– Wiem, czym był rak. Nie rozumiem jednak, w jakim sensie ludzkość jest do niego podobna.

W idealnie modulowanym, melodyjnym głosie Seka Hardeena zabrzmiała nuta prawdziwego zapału:

– Rozprzestrzeniliśmy się po galaktyce jak komórki rakowe po żywym organizmie. Plenimy się bez oglądania się na inne formy życia, które muszą zginąć, jeśli nie ustąpią nam miejsca, żebyśmy mogli mnożyć się i rozkwitać. Niszczymy inne istoty inteligentne. Traktujemy je jak rywali.

– Na przykład?

– Na przykład seneszajów, empatów z Hebronu. Centaury bagienne z Ogrodu. Na Ogrodzie zniszczyliśmy cały ekosystem, Duré, tylko po to, by kilka tysięcy kolonistów mogło się osiedlić na ziemi zamieszkiwanej przedtem przez miliony macierzystych form życia!

Duré podrapał się po policzku.

– Cóż, to jedna z wad terraformowania planet.

– Wiru nie terraformowaliśmy – odparł natychmiast templariusz. – Tak długo polowaliśmy na tamtejsze formy życia, aż całkowicie wyginęły.

– Ale przecież nie stwierdzono, by zepleny były inteligentne – zaoponował bez przekonania jezuita.

– Śpiewały. Nawoływały się w atmosferze, porozumiewały na odległość tysięcy kilometrów za pomocą pieśni, które niosły sens, miłość i smutek. Mimo to wytępiono je jak wieloryby na Starej Ziemi.

Duré splótł palce.

– Zgoda, zdarzało się nam wyrządzać krzywdę niewinnym istotom. Na pewno jednak można te krzywdy naprawić w inny sposób, niż popierając okrutną filozofię Kultu Dzierzby... i godząc się na tę wojnę.

Kaptur templariusza zachybotał się.

– Nie. Gdyby to były zwykłe ludzkie pomyłki, znalazłyby się inne sposoby zadośćuczynienia. Rzecz w tym, że ta choroba, to... szaleństwo, które doprowadziło do zagłady całych rozumnych ras i zniszczenia zamieszkiwanych przez nie światów, jest owocem grzesznej symbiozy.

– Jakiej symbiozy?

– Ludzkości z TechnoJądrem! – Duré nigdy nie słyszał, żeby templariusz używał tak ostrego tonu. – Człowieka i stworzonych przez niego mechanicznych inteligencji. Kto na kim pasożytuje? Tego już nikt nie potrafi stwierdzić, ale jest to owoc zła, twór przeciwny naturze. I najgorsze jest to, Duré, że to ślepy zaułek ewolucji.

Jezuita wstał i podszedł do balustrady. Ciemne korony drzew rozpościerały się w dole jak morze chmur.

– Na pewno można to było załatwić inaczej niż wysługując się Dzierzbą i wywołując kosmiczną wojnę.

– Dzierzba jest katalizatorem. Jest jak oczyszczający ogień, który wypala skarłowaciały, zbyt gęsty las. Nastaną ciężkie czasy. Efektem ich będzie nowe życie i zróżnicowanie gatunków nie tylko w samej naturze, ale także w łonie ludzkości.

– Ciężkie czasy... – powtórzył w zadumie Duré. – Waszemu Bractwu nie przeszkadza, że to... odchwaszczenie pochłonie miliardy ludzkich istnień?

Templariusz zacisnął pięści.

– Nic podobnego. Dzierzba jest ostrzeżeniem. Nasi bracia Wygnańcy chcą tylko przejąć kontrolę nad Hyperionem i Dzierzbą, aby zadać bolesny cios TechnoJądru. To będzie precyzyjna operacja chirurgiczna: zniszczenie szkodliwego symbionta i odrodzenie ludzkości jako równorzędnego partnera. Odwieczny cykl narodzin i śmierci.

– Nikt nie wie, gdzie znajduje się fizyczna siedziba TechnoJądra. – Duré westchnął. – Jak Wygnańcy zamierzają je zaatakować?

– Jakoś to zrobią – odparł Prawdziwy Głos Drzewoświata, choć z wyraźnie mniejszą pewnością.

– Czy najazd na Boży Gaj również jest częścią waszego porozumienia?

Teraz to templariusz wstał i zaczął spacerować po platformie. Podszedł do balustrady, wrócił do stołu i odparł:

– Nie zaatakują Bożego Gaju. Dlatego cię tu zatrzymałem, ojcze: byś zobaczył to na własne oczy i zdał relację Hegemonii.

– Przecież Hegemonia i tak się zorientuje... – zdziwił się Duré.

– Owszem, nie będą jednak wiedzieli, dlaczego wróg oszczędził naszą planetę. To ty przekażesz im tę wiadomość. Odkryjesz przed nimi prawdę.

– Diabła tam... Mam dość bycia wiecznym posłańcem. A w ogóle jak się o tym wszystkim dowiedzieliście? O pojawieniu się Dzierzby? O przyczynach wybuchu wojny?

– Nasze proroctwa...

Duré uderzył pięścią w poręcz. Jak wytłumaczyć machinacje istoty, która mogła – sama albo dzięki swoim mocodawcom – manipulować czasem?!

– Zobaczysz... – zaczął templariusz jeszcze raz.

Jakby dla podkreślenia jego słów rozległ się cichy, lecz potężny dźwięk, jakby milion niewidzialnych ludzi westchnęło jednocześnie.

– Na Boga...

Duré spojrzał ku zachodowi. Wydawało się, że słońce wschodzi w tym samym miejscu, w którym przed niespełna godziną zaszło. Gorące powietrze poruszyło liśćmi i dmuchnęło mu w twarz.

Nad zachodnim horyzontem wyrosło pięć grzybokształtnych, kłębiących się chmur, zmieniając noc w dzień. Ksiądz osłonił instynktownie oczy, ale po chwili zdał sobie sprawę, że wybuchy, choć potężne, nastąpiły w ogromnej odległości i nie grożą mu oślepieniem.

Sek Hardeen odrzucił kaptur. Gorący wiatr wzburzył mu długie, dziwnie zielonkawe włosy. Patrząc na jego pociągłą, szczupłą twarz o lekko azjatyckich rysach, Duré uświadomił sobie, że maluje się na niej szok. Szok i niedowierzanie. Z umieszczonych w kapturze głośników dobiegał cichuteńki zgiełk podekscytowanych głosów.

– Eksplozje na Sierze i Hokkaido – wyszeptał templariusz. – Nuklearne. Pociski wystrzelone z okrętów na orbicie.

Duré wiedział, że Sierra jest jednym z kontynentów Bożego Gaju, zamkniętym dla obcych, odległym o niespełna osiemset kilometrów od Drzewoświata. Z kolei na Hokkaido, jeśli go pamięć nie myliła, hodowano i przygotowywano drzewostatki.

– Są ofiary? – zapytał.

Zanim Hardeen zdążył odpowiedzieć, rozbłysły promienie dwudziestu albo więcej laserów taktycznych, lanc jądrowych i miotaczy plazmy. Cięły niebo od horyzontu po horyzont, niczym skierowane na liściasty dach Bożego Gaju szperacze. Ich przejście znaczył ognisty ślad.

Duré zachwiał się, gdy stumetrowej średnicy wiązka przeorała las niespełna kilometr od platformy. Wiekowe drzewa stanęły w płomieniach, ogień wystrzelił na dziesięć kilometrów w górę, pod samo niebo. Zerwał się wicher zasysanego przez pożar powietrza. Inna wiązka przecięła las z północy na południe, niemal otarła się o Drzewoświat i zniknęła za widnokręgiem. Druga smuga dymu i ognia wzbiła się ku zdradzieckim gwiazdom.

– Przecież obiecali... – wykrztusił Sek Hardeen. – Bracia Wygnańcy złożyli obietnicę!

– Potrzebujecie pomocy! – zawołał do niego Duré. – Poproście Sieć o wsparcie! Sytuacja jest krytyczna.

Hardeen złapał go za rękę i pociągnął na skraj platformy. Schody były na swoim miejscu. Na niższej platformie migotał transportal.

– To tylko awangarda floty Wygnańców! – wyjaśnił, przekrzykując huk pożarów. W gęstym od dymu powietrzu unosiły się iskry i drobinki popiołu. – Ale ARMIA i tak zaraz zniszczy transportal! Idź!

– Sam nigdzie nie pójdę! – odparł jezuita, bez wielkiej nadziei, że templariusz usłyszy go w ogólnym zgiełku.

Nagle na wschód od nich, w niewielkiej odległości, pojawił się idealnie zarysowany krąg eksplozji plazmowej. Na ułamek sekundy zapadł się w sobie, skurczył, a potem rozszerzył gwałtownie serią koncentrycznych fal uderzeniowych. Pchnięte nimi drzewa kilometrowej wysokości gięły się i padały; od wschodu ich pnie i korony zajmowały się ogniem, pozrywane liście opadały całymi milionami i dołączały do niemal litej ściany szczątków pędzącej na spotkanie Drzewoświata. Dalej eksplodował drugi ładunek plazmowy. Zaraz potem trzeci.

Duré i Hardeen spadli ze schodów i przeturlali się po niższej platformie, popychani wiatrem jak suche liście na chodniku. Templariusz złapał się płonącej poręczy z drewna Muira, drugą dłoń zacisnął w żelaznym uścisku na ręce jezuity i z wysiłkiem wstał. Ruszył w stronę portalu zgięty wpół, zmagając się z huraganem.

Oszołomiony Duré, na wpół świadomy tego, że ktoś go wlecze, również stanął na nogi. Znajdowali się już przy samym portalu. Chwycił się jego obramowania, zbyt osłabiony, żeby zrobić ostatni krok, i odwrócił się, by ujrzeć widok, który miał na zawsze zapamiętać.

Dawno, dawno temu młody Paul Duré stał na szczycie urwiska nieopodal rodzinnego Villefranche-sur-Saône, bezpieczny w ojcowskich objęciach i betonowym bunkrze, i przez wąskie okno obserwował czterdziestometrową falę tsunami sunącą w stronę brzegu.

Tsunami na Bożym Gaju miało trzy kilometry wysokości, było zbudowane z ognia i zdawało się, że pędzi z prędkością światła po bezbronnym liściastym morzu prosto w stronę Drzewoświata, Seka Hardeena i Paula Duré. Niszczyło wszystko na swojej drodze. Było coraz bliżej i stawało się coraz wyższe, aż w końcu przesłoniło cały świat hukiem i ścianą ognia.

– Nie! – wrzasnął Duré.

– Idź!

Prawdziwy Głos pchnął jezuitę w głąb portalu. W tej samej chwili platforma, pień Drzewoświata i szata templariusza stanęły w płomieniach.

Portal zamknął się za koziołkującym księdzem, odcinając obcas jego buta. Spadając, Duré poczuł, że pękają mu bębenki w uszach, a ubranie zaczyna się na nim tlić. Uderzył potylicą w jakąś twardą powierzchnię i pogrążył się w absolutnej czerni.

* * *

Odrętwiali z przerażenia Gladstone i pozostali oglądali przekazywane przez cywilne satelity hiperłączowe sceny agonii Bożego Gaju.

– Musimy natychmiast wysadzić transportal! – ostrzegł admirał Singh, przekrzykując trzask płomieni.

Meina Gladstone miała wrażenie, że słyszy krzyki płonących żywcem ludzi i licznych na Bożym Gaju leśnych istot.

– Nie możemy ich dopuścić bliżej! – zawołał Singh. – Mamy tylko zdalnie sterowane ładunki wybuchowe.

– Dobrze – powiedziała Gladstone. Jej wargi się poruszyły, ale nie usłyszała żadnego dźwięku.

Singh skinieniem głowy dał sygnał pułkownikowi ARMII:kosmos, który natychmiast przerzucił jakiś przełącznik na sterowniku taktycznym. Płonący las zniknął, gigantyczny hologram pociemniał w mgnieniu oka – ale krzyki, o dziwo, wcale nie umilkły. Gladstone uświadomiła sobie, że to tylko krew szumi jej w uszach.

Odwróciła się i spojrzała pytająco na generała Morpurgo.

– Kiedy... – Głos jej się załamał. Musiała odkaszlnąć. – Kiedy dotrą na Mare Infinitum?

– Za trzy godziny i pięćdziesiąt dwie minuty.

Przewodnicząca odwróciła się do Williama Ajunty Lee, dawnego komandora.

– Czy pańska grupa uderzeniowa jest gotowa, admirale?

Lee pobladł pod opalenizną.

– Tak jest, pani przewodnicząca.

– Ile okrętów weźmie udział w natarciu?

– Siedemdziesiąt cztery.

– Uderzy pan na wroga zanim dotrze w pobliże Mare Infinitum?

– Gdy tylko znajdzie się w obrębie Obłoku Oorta.

– Doskonale. Życzę owocnych łowów, panie admirale.

Młody kontradmirał zasalutował i wyszedł z sali wojennej. Singh nachylił się do generała Van Zeidta i szepnął mu coś do ucha.

– Ochrona twierdzi, że przed chwilą ktoś przybył przez portal bezpośrednio tutaj, do gmachu rządowego – poinformowała przewodniczącą Sedeptra Akasi. – Posłużył się przeterminowanym kodem autoryzacyjnym. Jest ranny. Został przeniesiony do szpitala we wschodnim skrzydle.

– Leigh? – spytała Gladstone. – Severn?

– Nie, pani przewodnicząca. To ten ksiądz z Pacem, Paul Duré.

Gladstone skinęła głową.

– Spotkam się z nim po rozmowie z Albedo – odparła cicho i, zwracając się do wszystkich, podniosła głos: – Jeżeli nie ma żadnych komentarzy, ogłaszam trzydziestominutową przerwę, po której zajmiemy się kwestią obrony Asquitha i Ixionu.

Wszyscy wstali, kiedy otoczona wianuszkiem doradców przeszła przez stały portal łączący audytorium z jej apartamentami. Poruszenie wybuchło ze zdwojoną siłą, gdy tylko przewodnicząca zniknęła im z oczu.

* * *

Meina Gladstone usiadła w swoim skórzanym fotelu i na dokładnie pięć sekund przymknęła oczy. Kiedy je otworzyła, nadal otaczał ją tłumek asystentów. Jedni się denerwowali, inni niecierpliwili, ale wszyscy czekali na jej następne słowa i nowe polecenia.

– Wynocha – powiedziała spokojnie. – Serio, idźcie odpocząć. Dziesięć minut. Przez następną dobę albo dwie taka okazja się nie powtórzy.

Wyszli. Niektórzy chyba mieli ochotę zaprotestować, ale byli i tacy, którzy wyglądali, jakby mieli zaraz zemdleć.

– Sedeptro?

Młoda asystentka cofnęła się do gabinetu.

– Przydziel dwóch ludzi z mojej ochrony do pilnowania tego księdza, który niedawno przybył, Paula Duré.

Akasi skinęła głową i zapisała coś w elnotesie.

Gladstone potarła obolałe oczy.

– Jak wygląda sytuacja polityczna?

– We Wszechrzeczy panuje chaos. Pojawiają się różne stronnictwa i odłamy, ale prawdziwa opozycja jeszcze się nie wykrystalizowała. Co innego w Senacie.

– Feldstein? – domyśliła się Gladstone.

Rozeźlona senator ze Świata Barnarda. Za niecałe czterdzieści dwie godziny Wygnańcy mieli najechać jej świat.

– Feldstein, Kakinuma, Peters, Sabenstorafem, Richeau... Nawet Sudette Chier domaga się pani dymisji.

– A jej mąż?

Przewodnicząca uważała senatora Kolczewa za najbardziej wpływowego członka Senatu.

– Milczy. Nie wypowiada się ani na forum publicznym, ani prywatnie.

Gladstone przytknęła w zadumie kciuk do dolnej wargi.

– Jak myślisz, Sedeptro, jak długo utrzyma się ten rząd, zanim Senat przegłosuje wotum nieufności?

Akasi – jeden z najbystrzejszych polityków, z którymi zdarzyło się przewodniczącej współpracować – spojrzała jej w oczy.

– Najwyżej siedemdziesiąt dwie godziny. Nie będą musieli długo zbierać głosów; opozycja już jest, tylko jeszcze nie poznała swojej siły. Ale kiedy się zorientuje... Będzie potrzebowała kozła ofiarnego.

– Siedemdziesiąt dwie godziny... – powtórzyła nieobecnym tonem Gladstone. Pokiwała głową. – Wystarczy aż nadto. – Uśmiechnęła się. – To wszystko, Sedeptro. Idź, odpocznij.

Asystentka pokiwała głową, ale jej mina wyraźnie świadczyła o tym, co sądzi o tej radzie. Kiedy drzwi się za nią zamknęły, w gabinecie zrobiło się bardzo cicho. Przewodnicząca jeszcze przez chwilę rozważała coś w duchu, a potem rzuciła w powietrze:

– Proszę wprowadzić radcę Albedo.

Dwadzieścia sekund później powietrze po drugiej stronie biurka zmętniało, zadrżało i stężało w holograficzny obraz. Przedstawiciel TechnoJądra wyglądał jak zwykle nieskazitelnie: szczera twarz ze śladami opalenizny, krótkie siwe włosy.

– Pani przewodnicząca... – odezwał się. – Prognostycy Rady Konsultacyjnej i TechnoJądra są w dalszym ciągu gotowi udzielić wszelkiej pomocy niezbędnej w tych trudnych...

– Gdzie jest Jądro, panie Albedo?

– Słucham? – Radca nadal się uśmiechał. – O co pani pytała?

– O TechnoJądro. Gdzie się znajduje?

Na przyjaznej twarzy radcy odmalowało się lekkie zmieszanie, zdumienie, życzliwość...

Ani śladu wrogości i innych niemiłych emocji.

– Z pewnością zdaje sobie pani sprawę, że po Secesji przyjęto zasadę nieinformowania o lokalizacji... hmm... fizycznych elementów TechnoJądra. Inaczej mówiąc, Jądro nigdzie się nie znajduje, ponieważ...

– Ponieważ istniejecie w konsensualnej infoprzestrzeni datasfery i płaszczyzny danych – przerwała mu Gladstone wypranym z emocji tonem. – Karmicie nas tymi bzdurami odkąd pamiętam, panie radco. Tak jak wcześniej karmiliście mojego ojca i dziadka. Ale ja zadałam proste pytanie: gdzie się znajduje TechnoJądro?

Radca pokręcił głową, smutno, przepraszająco, jak dorosły, który jest po raz setny pytany przez dziecko dlaczego niebo jest niebieskie.

– Pani przewodnicząca, nie istnieje sensowna odpowiedź na to pytanie, która byłaby zrozumiała dla człowieka żyjącego na co dzień w trójwymiarowej przestrzeni. Można powiedzieć, że my... to znaczy Jądro... przebywamy zarazem w Sieci i poza nią. Istniejemy w rzeczywistości płaszczyzny danych, którą wy nazywacie datasferą, jeśli zaś chodzi o nasze fizyczne składniki, to, co wasi przodkowie nazywali „hardwarem”... Cóż, uważamy za konieczne...

– Utrzymywanie ich lokalizacji w tajemnicy. – Gladstone skrzyżowała ręce na piersi. – Zdaje pan sobie sprawę, panie radco, że w Hegemonii znajdą się miliony ludzi święcie przekonanych o tym, że wy i wasza Rada Konsultacyjna zdradziliście ludzkość?

Albedo uczynił nieokreślony gest ręką.

– To przykre, pani przewodnicząca. Przykre, lecz zrozumiałe.

– Wasze prognozy miały być prawie bezbłędne, bliskie doskonałości, panie radco. Mimo to nie uprzedziliście nas, że flota Wygnańców zniszczy nasze światy.

Smutek malujący się na twarzy hologramu był dość przekonujący.

– Proszę mi wybaczyć, pani przewodnicząca, ale gwoli sprawiedliwości muszę w tym miejscu przypomnieć, że Rada Konsultacyjna ostrzegała Hegemonię przed wprowadzeniem Hyperiona w struktury Sieci. Nawet TechnoJądro nie było w stanie określić wpływu tego faktu na rozwój sytuacji.

– Nie mówimy o Hyperionie! – rzuciła gniewnie Gladstone. – To Boży Gaj płonie, nie Hyperion! To Wrota Niebios stały się górą żużlu! To Mare Infinitum czeka, aż spadnie kolejny cios! Po co nam Rada Konsultacyjna, która nie potrafi przewidzieć zakrojonej na tak wielką skalę inwazji?

– Uprzedzaliśmy, że wojna z Wygnańcami jest nieunikniona. Przewidzieliśmy również, że próba obrony Hyperiona będzie niezwykle ryzykowna. Proszę mi wierzyć: włączenie Hyperiona do wszelkich równań predykcyjnych obniża celność prognoz co najmniej o...

– Dobrze. – Gladstone westchnęła. – Muszę porozmawiać z kimś innym w Jądrze, panie Albedo. Z kimś, kto w tej waszej nieodgadnionej hierarchii Sztucznych Inteligencji jest władny podejmować jakieś decyzje.

– Zapewniam, że reprezentuję wszystkie elementy Jądra i...

– Wiem, wiem. Ale mnie chodzi o jedną z... Potęg. Tak je chyba nazywacie: starsze SI. Wpływowe. Muszę porozmawiać z kimś, kto mi powie, dlaczego Jądro uprowadziło mojego dyżurnego rysownika Severna i mojego doradcę, Leigh Hunta.

Na twarzy hologramu odmalowało się zdumienie.

– Zapewniam panią, pani przewodnicząca, klnę się na nasze liczące cztery wieki przymierze, że Jądro nie miało nic wspólnego z nieszczęśliwym zniknięciem...

– Właśnie dlatego muszę porozmawiać z jakąś Potęgą. – Gladstone wstała. – Czas uroczystych zapewnień minął, panie Albedo. Jeżeli nasze gatunki mają przetrwać, musimy zacząć szczerze rozmawiać. To wszystko.

Zaczęła przeglądać leżący na biurku elnotes.

Radca Albedo wstał, pożegnał się skinieniem głowy i rozpłynął w powietrzu.

Gladstone przywołała swój osobisty portal, podała kod szpitala rządowego... i zawahała się. Nie dotykając matowego prostokąta czystej energii, zaczęła się zastanawiać, co robi. Pierwszy raz w życiu bała się przejść przez portal.

Co będzie, jeśli Jądro postanowi ją uprowadzić? Albo zabić?

Zdawała sobie sprawę, że TechnoJądro jest panem życia i śmierci wszystkich mieszkańców Sieci korzystających z transportali – czyli praktycznie wszystkich liczących się obywateli. Hunt i Severn wcale nie musieli zostać porwani... Podświadome traktowanie transportali jako niezawodnego środka transportu narzucało myślenie w kategoriach podróży dokądś. Tymczasem jej asystent i cybryd Keatsa równie dobrze mogli zostać przerzuceni... donikąd; mogli się stać chmurą rozproszonych atomów. Transportale nie dokonywały żadnej „teleportacji”; pomysł, że jest inaczej, był niezbyt mądry – ale czy wiele mądrzejsze było ufanie urządzeniu, które wybija dziury w strukturze czasoprzestrzeni i pozwala ludziom przez nie przechodzić? Czy zachowywała się głupio, wierząc, że portal przeniesie ją do szpitala?

Przypomniała sobie salę wojenną, trzy olbrzymie pomieszczenia połączone stale aktywnymi portalami... Jakkolwiek by na to patrzeć, wciąż były to trzy odrębne miejsca, odległe o tysiące lat świetlnych i dziesięciolecia lotu, nawet na statku z napędem Hawkinga. Kiedy Morpurgo, Singh i inni przechodzili od holograficznej mapy do tablicy rysunkowej, jednym krokiem pokonywali olbrzymie przepaści czasu i przestrzeni. Gdyby Jądro chciało zniszczyć Hegemonię, mogłoby po prostu pomajstrować przy portalach, wprowadzić drobny „błąd celowania”.

Do diabła z nimi, pomyślała i przeszła na drugą stronę, do szpitala, na spotkanie z Paulem Duré.

rozdział 39

Dwa pokoje na piętrze domu przy Piazza di Spagna są małe, wąskie, wysokie i – nie licząc słabiutkich lamp, po jednej na pokój, zapalonych jakby przez duchy oczekujące wizyty innych duchów – dosyć ciemne. Moje łóżko stoi w mniejszym pokoju, tym z oknem wychodzącym na plac, chociaż tej akurat nocy za wysokimi oknami widać tylko mrok poznaczony cieniami czarniejszymi od czerni i podkreślany nieustannym bulgotaniem niewidocznej fontanny Berniniego.

Co godzina biją dzwony na jednej z dwóch wież Santa Trinità dei Monti, kościoła, który przycupnął u szczytu schodów jak spasiony, płowy kocur. Ilekroć słyszę to bicie, wyobrażam sobie, jak widmowe ręce pociągają za gnijące sznury. A może gnijące ręce pociągają za widmowe sznury? Sam nie wiem, która z tych wizji lepiej pasuje do mojej chorej wyobraźni.

Dręczy mnie gorączka, wilgotna, ciężka, dusząca jak gruby, nasiąknięty wodą koc. Skóra na przemian pali mnie albo lepi się od potu. Miałem dwa ataki kaszlu. Pierwszy ściągnął Hunta, śpiącego w drugim pokoju na sofie – przybiegł do mnie i oczy rozszerzyły mu się na widok krwi na adamaszku. Drugi napad udało mi się stłumić. Na chwiejnych nogach podszedłem do biurka i wyplułem do stojącej na nim miednicy nieco mniejszą ilość czarnej krwi i ciemnej flegmy. Hunt się nie obudził.

Że też tu wróciłem. Przebyłem taki szmat drogi, żeby znów znaleźć się w tym ciemnym mieszkaniu i brudnym łóżku. Pamiętam jak przez mgłę, jak się tu obudziłem, cudownie ozdrowiały; pamiętam „prawdziwego” Severna, doktora Clarka, nawet drobną signorę Angeletti krzątającą się po drugim pokoju. Przypominam sobie okres rekonwalescencji, czas, w którym uświadomiłem sobie, że nie jestem Keatsem, że nie znajduję się na prawdziwej Ziemi, że ocknąłem się w innym stuleciu niż kiedy wieczorem zamykałem oczy... że nie jestem człowiekiem.

* * *

Krótko po drugiej zasypiam – i śnię. Nigdy wcześniej nie miałem takiego snu. Wznoszę się powoli w infoprzestrzeni, pokonuję płaszczyznę danych, wzlatuję w datasferę, przenikam megasferę, aż w końcu docieram do miejsca, którego nie znam i o którym nigdy nie śniłem... Miejsca nieskończonych przestrzeni i wolno zmiennych, niemożliwych do opisania kolorów; miejsca, w którym nie ma horyzontów, sufitów, podłóg ani żadnej twardej powierzchni, którą można by nazwać gruntem. Nazywam je w myślach metasferą, wyczuwam bowiem instynktownie, że zawierają się w niej wszystkie aspekty i niuanse odczuć zmysłowych, których doświadczałem na Ziemi, wszystkie analizy binarne i przyjemności intelektualne, które bawiły mnie, gdy z TechnoJądra przepływałem w datasferę, a wszystko przenika wrażenie... Rozległości? Wolności? Potencjału? Tak, może to właśnie tego słowa szukam.

Jestem w tej metasferze sam. Kolory przepływają nade mną, pode mną i przeze mnie; czasem rozpływają się w niezdecydowane pastele, czasem łączą w chmurokształtne fantazje, a kiedy indziej – rzadko – jakby tężeją w materialne byty, przybierają wyraźne formy, humanoidalne i nie. Przyglądam się im jak dziecko, które, patrząc na chmury, wyobraża sobie w nich słonie, krokodyle z Nilu i kanonierki defilujące z zachodu na wschód w pogodny wiosenny dzień na angielskim pojezierzu.

Po chwili zaczynam słyszeć dźwięki: doprowadzające do szału szemranie fontanny na placu, szuranie i gruchanie gołębi na gzymsie nad oknem, pojękiwanie śpiącego Leigh Hunta. Ale wszystkie je przenika i przyćmiewa inny odgłos, ukradkowy, mniej realny, lecz zwiastujący wielkie zagrożenie.

Jakiś potwór tu nadchodzi. Ogromny potwór. Wytężam wzrok, próbując dostrzec coś w pastelowym półmroku; dostrzegam ruch na granicy pola widzenia. Wiem, że to, co się zbliża, zna moje imię. W jednej dłoni trzyma moje życie, w drugiej moją śmierć.

W tej przestrzeni poza przestrzenią nie ma dla mnie kryjówki. Nie mogę uciec. W świecie, który porzuciłem, rozbrzmiewa syrenia pieśń bólu, wznosi się i opada – codzienne cierpienie wszystkich ludzi. Udręka tych, którzy cierpią z powodu rozpoczętej wojny; ból ofiar Dzierzby wiszących na cierniowym drzewie; i najgorszy ze wszystkich – ból pielgrzymów i wszystkich tych, z którymi dzielę teraz życie i myśli.

Warto byłoby wybiec na spotkanie owemu cieniowi zagłady, gdyby mógł mnie uwolnić od tej bolesnej pieśni.

* * *

– Severn! Severn!

W pierwszej chwili wydaje mi się, że to ja krzyczę, tak jak przedtem krzyczałem w tych pokojach, wzywając Josepha Severna tamtej nocy, kiedy ból i gorączka stały się nie do zniesienia. Zawsze był przy mnie, kiedy go potrzebowałem: niezdarny, dobroduszny, powolny, z tym łagodnym uśmiechem, który tak często miałem ochotę zmazać mu z ust drobną złośliwością czy wredną uwagą. Trudno zachować pogodę ducha, kiedy się umiera. Owszem, byłem z natury hojny, ale nie widziałem powodu, dla którego miałbym trwać w tej roli, kiedy to ja cierpiałem, wykasłując strzępy płuc w zakrwawione chusteczki.

– Severn!

To nie jest mój głos. Hunt potrząsa mną, wykrzykując nazwisko Severna. Zaczynam rozumieć: wydaje mu się, że to moje nazwisko. Odpycham jego ręce i osuwam się na poduszki.

– O co chodzi? Co się stało?

– Jęczał pan przez sen – wyjaśnia mi. – I krzyczał.

– To tylko zły sen. Nic takiego.

– Pańskie sny nie są zwykłymi snami. – Hunt rozgląda się po pokoju w blasku lampy, którą przyniósł od siebie. – Co za okropne miejsce, Severn.

Uśmiecham się z wysiłkiem.

– Kosztowało mnie dwadzieścia osiem szylingów miesięcznie. Siedem scudi. Rozbój w biały dzień.

Hunt marszczy brwi. W kontrastowym świetle lampy zmarszczki na jego twarzy wydają się głębsze niż zwykle.

– Niech pan posłucha, Severn. Wiem, że jest pan cybrydem. Gladstone powiedziała mi, że został pan wyposażony w zrekonstruowaną osobowość pewnego poety, niejakiego Keatsa. Zdaje się, że to wszystko... – bezradnym gestem ogarnia pokój, półmrok, prostokąty okien, wysokie łóżko – ...ma z tym jakiś związek. Ale jaki? Jaką grę prowadzi TechnoJądro?

– Nie wiem – odpowiadam zgodnie z prawdą.

– Ale zna pan to miejsce?

– O tak – przytakuję z zapałem.

– Proszę mi o nim opowiedzieć – błaga Hunt.

Powściągliwość, która kazała mu tak długo zwlekać z tym pytaniem, i żarliwość jego obecnych słów w równym stopniu sprawiają, że postanawiam spełnić jego prośbę.

Opowiadam mu o poecie nazwiskiem John Keats, o jego narodzinach w roku tysiąc siedemset dziewięćdziesiątym piątym, o krótkim i często nieszczęśliwym życiu, o śmierci z powodu suchot w tysiąc osiemset dwudziestym pierwszym – w Rzymie, z dala od przyjaciół i ukochanej; o moim wyreżyserowanym ozdrowieniu w tym właśnie pokoju, o tym, jak zdecydowałem się przyjąć nazwisko Josepha Severna – zaprzyjaźnionego artysty, który opiekował się Keatsem na łożu śmierci; na koniec także o moim krótkim życiu w Sieci, życiu obserwatora, skazanego na śnienie życia pielgrzymów na Hyperionie i innych ludzi.

– Czy to znaczy, że teraz też śni pan o tym, co się dzieje w Sieci?

– Tak.

Streszczam mu sen o Gladstone, o zniszczeniu Wrót Niebios i Bożego Gaju, opisuję przemieszane obrazy z Hyperiona. Spaceruje po pokoju w tę i z powrotem. Jego cień skacze po chropowatych ścianach.

– Może pan się z nimi skontaktować?

– Z tymi, o których śnię? Z Gladstone? – Zastanawiam się chwilę. – Nie.

– Na pewno?

Próbuję mu wytłumaczyć:

– Ja w tych snach nie istnieję. Nie mam głosu, nie mam... własnej postaci. Nie mam żadnej możliwości kontaktu z tymi, o których śnię.

– Ale czasem śni pan nawet o tym, o czym oni tylko myślą?

Uświadamiam sobie, że to prawda. Albo półprawda.

– Czuję to, co oni...

– Nie mógłby pan zostawić jakiegoś znaku w ich umysłach, śladu w pamięci...? Żeby dać znać, gdzie jesteśmy.

– Nie.

Siada ciężko na krześle obok łóżka. Wygląda teraz bardzo staro.

– Nawet gdybym mógł się porozumieć z Gladstone i całą resztą, a nie mogę, co by nam to dało? Mówiłem już panu, że ta replika Starej Ziemi znajduje się w Obłoku Magellana. Nawet statek z napędem Hawkinga musiałby lecieć całe wieki, żeby tu dotrzeć.

Hunt nie ustępuje.

– Moglibyśmy ich ostrzec – mówi zmęczonym, bezbarwnym tonem.

– Przed czym? Najgorsze koszmary Gladstone spełniają się na jej oczach. Myśli pan, że ona jeszcze ufa Jądru? To właśnie dlatego SI mogły nas tak bezczelnie porwać. Wydarzenia toczą się w takim tempie, że ani Gladstone, ani nikt inny w Hegemonii ich nie ogarnia.

Przez chwilę trze oczy, a potem łączy dłonie czubkami palców, przytyka je do nosa i patrzy na mnie wilkiem.

– Naprawdę ma pan osobowość poety?

Nie odpowiadam.

– Niech pan wyrecytuje jakiś wiersz. Coś zaimprowizuje.

Kręcę głową. Jest późno, obaj jesteśmy zmęczeni i przerażeni, serce jeszcze mi się nie uspokoiło po koszmarze, który był czymś więcej niż zwykłym koszmarem. Nie pozwolę się Huntowi sprowokować.

– Proszę – nalega. – Niech mi pan udowodni, że jest pan nową, ulepszoną wersją Billa Keatsa.

– Johna Keatsa – poprawiam go odruchowo.

– Wszystko jedno. No dalej, panie Severn. Albo John, bo już sam nie wiem, jak mam pana nazywać. Proszę coś zadeklamować.

Patrzę mu w oczy.

– No dobrze. Niech pan słucha.

Był raz niegrzeczny chłopiec,

Niegrzeczny chłopiec był,

Okropnie niedorzeczny

Pisaniem wierszy żył.

Kałamarz

Ni mniej, ni więcej,

Niosąc w ręce

I długie

W ręce drugiej

Gęsie pióro,

Pobiegł w świat

Z awanturą

Za pan brat,

Gdzie gór stoki

I potoki,

I duchów tańce,

I dyliżanse,

I czart zły srodze,

I rów przy drodze,

I stale

Pisał dalej.

Pod paltkiem w dni

Deszczu i mgły,

By nie dostać

Czasem gośćca,

Bez paltka, gdy

Ciepło było –

Ach, jak miło

Tak iść bez trosk,

Gdzie wiedzie nos,

Na północ wprost,

Na północ wprost,

Na północ wprost[6].

– No nie wiem – mówi Hunt. – Nie brzmi to jak wiersz napisany przez poetę, którego sława przetrwa tysiąc lat.

Wzruszam ramionami.

– Dzisiaj też śniła się panu Gladstone? Co się stało, że pan tak krzyczał?

– To nie przez nią. Tym razem przyśnił mi się... prawdziwy koszmar. Dla odmiany.

Hunt wstaje, podnosi lampę i szykuje się do wyjścia i zabrania mi jedynego źródła światła. Słyszę szmer fontanny i gruchanie gołębi na gzymsach.

– Jutro spróbujemy coś z tego zrozumieć – zapowiada. – I znaleźć jakąś drogę powrotną. Jeżeli SI nas tu przeniosły, musi być sposób na to, żebyśmy wrócili do domu.

– To prawda – przytakuję, wiedząc, że kłamię.

– Dobrej nocy. Niech już pana nie dręczą koszmary.

– Oby tak było – odpowiadam, chociaż w to nie wierzę.

* * *

Moneta odciągnęła rannego Kassada od Dzierzby i, powstrzymując potwora gestem wyprostowanej ręki, drugą sięgnęła po zatknięty za pas skafandra niebieski torus. Obróciła go w dłoni i w powietrzu zapłonął dwumetrowy złocisty owal.

– Puść mnie – mruknął Kassad. – Daj nam skończyć.

W miejscach, gdzie dosięgły go stalowe szpony, kombinezon był rozdarty i zbryzgany krwią. Prawa stopa zwisła bezwładnie, jak na wpół oderwana od ciała; nie mógł na niej stanąć. Tylko dzięki Dzierzbie, który, zmagając się z nim, nadziewał go na kolce i prawie niósł w powietrzu w obłąkańczej parodii tańca, pułkownik zdołał podczas walki ustać na nogach.

– Puść mnie – powtórzył.

– Zamknij się – odparła Moneta. – Zamknij się, kochanie – dodała łagodniejszym tonem.

Przeciągnęła go przez płonący złoty owal. Zalało ich oślepiające światło.

Obolały i wyczerpany Kassad nie wierzył własnym oczom. Był pewien, że nie znajdują się już na Hyperionie. Rozległa równina rozciągała się aż po odległy horyzont, znacznie bardziej odległy niż podpowiadałaby to logika lub doświadczenie. Niska pomarańczowa trawa – o ile to była trawa – porastała nizinę i niewysokie wzgórza niczym meszek na grzbiecie gigantycznej gąsienicy. Obiekty, które mogłyby uchodzić za drzewa, przypominały karbonowe rzeźby o nieprawdopodobnych, wręcz niemożliwych kształtach, jakby żywcem wyjęte z dzieł Eschera. Owalne liście, błękitne i fioletowe, skrzyły się na tle świetlistego nieba.

Ale światło nie było światłem słońca. Kiedy Moneta niosła go na rękach, oddalając się od złotego owalu (pułkownik domyślał się, że nie jest to zwyczajny transportal, był bowiem pewien, że przenieśli się nie tylko w czasie, ale i w przestrzeni) i kierując w stronę zagajnika tych niezwykłych drzew, spojrzał w niebo. Widok zaparł mu dech w piersi. Było jasno jak na Hyperionie w środku dnia; jak w samo południe na luzyjskim deptaku; jak w letni dzień na płaskowyżu Tharsis, na jego ojczystym Marsie – ale nigdzie nie widział słońca. A raczej widział ich mnóstwo. Firmament wypełniały gwiazdy, konstelacje i gromady gwiazd upakowanych tak gęsto, że trudno było dostrzec choćby skrawek wolnego nieba.

Jakbym się znalazł w planetarium z dziesięcioma projektorami, pomyślał. Albo w jądrze galaktyki.

W jądrze galaktyki.

Z cienia escherowskich drzew wynurzyła się grupa mężczyzn i kobiet w skafandrach energetycznych. Otoczyli dwójkę przybyszów. Jeden z mężczyzn – prawdziwy olbrzym, nawet wedle wyśrubowanych marsjańskich standardów Kassada – pochylił się nad pułkownikiem, a potem przeniósł pytający wzrok na Monetę. Kassad nic wprawdzie nie słyszał, wbudowane w skafander odbiorniki milczały, ale domyślał się, że tych dwoje się porozumiewa.

– Leż spokojnie – powiedziała do niego Moneta, kładąc go na aksamitnej trawie w kolorze pomarańczy.

Próbował usiąść, coś powiedzieć, ale wtedy Moneta i olbrzym dotknęli jego piersi – i posłusznie położył się na wznak. Przed oczami miał poruszające się ospale fioletowe liście i niebo pełne gwiazd.

Olbrzym dotknął go ponownie i zdezaktywował jego skafander. Kiedy do Kassada dotarło, że jest nagi, a wokół zebrało się sporo gapiów, chciał usiąść i się zasłonić, jednak Moneta znów go przytrzymała. Głowę spowijała mu mgła bólu, mimo to czuł, jak mężczyzna dotyka jego okaleczonych rąk i piersi, jak przesuwa obleczoną w rtęć dłonią po przeciętym ścięgnie nad piętą. Poczuł jeszcze chłód w tych wszystkich miejscach, a potem jego świadomość uleciała jak balonik, wysoko nad równinę i łagodnie pofalowane wzgórza. Wzniosła się ku litemu sklepieniu z gwiazd, gdzie czekała na nią gigantyczna postać, ciemna jak burzowa chmura nad horyzontem i wielka niczym góra.

– Kassad? – usłyszał szept Monety. Wrócił do swojego ciała. – Kassad... – powtórzyła z ustami przy jego policzku.

Nie był już nagi. Ich kombinezony zetknęły się i połączyły. Usiedli. Pułkownik pokręcił głową, spojrzał na swoje rtęciowe ciało i wstał. Ból zniknął, czuł tylko delikatne mrowienie w miejscach, które zostały uleczone. Przesunął dłonią po piersi pod skafandrem, przykucnął, obmacał stopę. Nie wyczuwał pod palcami nawet najmniejszych blizn. Odwrócił się do olbrzyma.

– Dziękuję – powiedział, chociaż nie wiedział, czy tamten go usłyszy.

Olbrzym skinął głową, cofnął się i dołączył do swoich.

– To... lekarz – wyjaśniła Moneta. – W pewnym sensie. Uzdrowiciel.

Kassad słuchał jej jednym uchem, obserwując pozostałych gapiów. Byli ludźmi, czuł to w głębi serca, ale byli przy tym tak różni, że patrzył na nich z niedowierzaniem. Ich skafandry energetyczne nie miały metalicznych powłok, lecz mieniły się wszystkimi kolorami tęczy, miękkie i delikatne jak żywe futra; tylko ledwie dostrzegalne migotanie powłok energetycznych i lekko rozmazane rysy twarzy zdradzały obecność skafandrów. Budowę ciała mieli równie zróżnicowaną jak barwy ochronnych powłok. Uzdrowiciel był wysoki, masywny, w barach szeroki jak Dzierzba, z olbrzymią głową i płowym grzebieniem energii, którym mógł osłaniać opadającą na kark grzywę. Stojąca obok niego samica miała wzrost dziecka, ale z pewnością była dorosłą kobietą o muskularnych nogach, drobnych piersiach i wyrastających z pleców dwumetrowych motylich skrzydłach – przy czym nie była to tylko czcza ozdoba: kiedy wiatr zmierzwił trawę na równinie, kobieta wzięła krótki rozbieg, rozpostarła ramiona i z gracją wzbiła się w powietrze.

Trzymające się razem wysokie, szczupłe kobiety w niebieskich skafandrach miały wydłużone, połączone błoną palce. Za ich plecami stała grupka niskich samców: opancerzeni jak marines, w hełmach ze spuszczonymi na twarze osłonami wyglądali jak żołnierze gotowi do walki w próżni kosmicznej. Kassad wyczuwał jednak instynktownie, że ciężkie pancerze są nieodłączną częścią ich ciał. W górze szybowali skrzydlaci mężczyźni, porozumiewając się jakimś złożonym szyfrem świetlnym. Żółte promienie jakby emanowały z trzeciego oka, jakie każdy z nich miał na piersi.

Kassad pokręcił głową.

– Musimy iść – powiedziała Moneta. – Nie możemy dopuścić, żeby Dzierzba trafił tu za nami. Ci wojownicy i tak mają dość pracy; nie powinniśmy ściągać im na głowy znanej nam manifestacji Władcy Bólu.

– Gdzie jesteśmy? – spytał pułkownik.

Wyjętą zza pasa złotą pałką Moneta otworzyła fioletowy owal w powietrzu.

– W odległej przyszłości rodzaju ludzkiego. Jednej z przyszłości. To tutaj powstały Grobowce Czasu i stąd posłano je w przeszłość.

Coś bardzo dużego przesłoniło na moment tysiące gwiazd i rzuciło na ziemię potężny cień. Tubylcy zadarli na chwilę głowy, ale zaraz wrócili do przerwanych zajęć: zbierania małych owoców z drzew, studiowania świecących map energetycznych, które jeden z mężczyzn pstryknięciem palców przywoływał z nicości, albo latania z prędkością ciśniętej włóczni. Jeden mały i krągły osobnik o trudnej do określenia płci wkopał się w miękki grunt i rył dalej, znacząc swój ślad koncentrycznymi kręgami wzruszonej ziemi.

– Ale gdzie dokładnie jesteśmy? Co to za miejsce?

Nie wiadomo dlaczego Kassadowi zebrało się na płacz, jakby, skręciwszy za róg na skrzyżowaniu nieznanych ulic w obcym mieście, znalazł się nagle z powrotem w obozie przesiedleńczym na Tharsis, dawno nieżyjąca matka pomachała do niego od progu domu, a przyjaciele i bracia zaczęli nawoływać, by dołączył do zabawy.

– Chodź – powiedziała z naciskiem Moneta.

Wciągnęła Kassada w głąb fioletowego owalu. Do ostatniej chwili patrzył na niezwykłych ludzi i wygwieżdżone niebo – dopóki nie znalazł się po drugiej stronie i nie stracił ich z oczu.

Otoczyła ich ciemność, ale wbudowane w kombinezon filtry poradziły sobie w mgnieniu oka z tą niedogodnością i pułkownik zorientował się, że są na Hyperionie: stali przed Kryształowym Monolitem w Dolinie Grobowców Czasu. Była noc. Szalała burza, po niebie przewalały się skłębione chmury. Jedynym źródłem światła w dolinie były same Grobowce. Poczucie niepowetowanej straty po opuszczeniu czystego, jasno oświetlonego świata przyprawiało o mdłości, ale Kassad otrząsnął się z nich i skoncentrował na nowym otoczeniu.

W odległości pół kilometra dostrzegł Sola Weintrauba i Brawne Lamię. Sol pochylał się nad leżącą przy Nefrytowym Grobowcu Brawne. Niosący tumany pyłu wiatr zasłaniał przed ich wzrokiem Dzierzbę, który podążał ku nim ścieżką obok Obelisku.

Fedmahn Kassad zeskoczył z marmurowego postumentu przed Monolitem, wymijając zaściełające ścieżkę odłamki kryształu. Zorientował się, że Moneta wciąż trzyma go za rękę.

– Jeżeli znów będziecie walczyć, Dzierzba cię zabije – usłyszał tuż przy uchu jej cichy, natarczywy głos.

– To moi przyjaciele – odparł.

Broń i pancerz leżały tam, gdzie po walce porzuciła je Moneta. Przeszukał cały Monolit i znalazł w nim karabin i pas z granatami. Upewnił się, że broń jest sprawna, sprawdził poziom ładunku, odbezpieczył karabin i zaczął biec, aby uprzedzić podstępny atak Dzierzby.

* * *

Budzi mnie szmer wody. W pierwszej chwili wydaje mi się, że jestem na wycieczce z Brownem i budzę się z drzemki przy wodospadzie Lodore. Jednakże ciemność, witająca mnie, gdy otwieram oczy, jest równie przerażająca jak mroki snu, woda ciurka z paskudnym bulgotem, w niczym nieprzypominającym szumu wodospadu, który Southey pewnego dnia unieśmiertelni w swoim wierszu, ja zaś czuję się fatalnie – i nie chodzi tylko o dokuczliwy ból gardła, którego się nabawiłem na wycieczce, kiedy jak ostatni durnie wspięliśmy się z Brownem bez śniadania na Skiddaw. Jestem poważnie, śmiertelnie chory. Całe ciało mam obolałe od dreszczy, flegma przelewa mi się w płucach, w brzuchu płonie ogień.

Wstaję i po omacku szukam drogi do okna. Przez szparę pod drzwiami sączy się z pokoju Hunta słabiutka poświata; zasnął przy zapalonej lampie. Sam powinienem był tak zrobić, ale teraz jest za późno, żeby ją zapalać – trafiłem już do prostokąta bledszej czerni za szybą, który odcina się lekko od gęstego mroku zalegającego w pokoju.

Powietrze jest rześkie i pachnie deszczem. Uświadamiam sobie, że obudził mnie grzmot – nad Rzymem przewala się burza. Ciemność spowija miasto. Wychyliwszy się lekko – okno jest otwarte – widzę lśniące od deszczu schody nad placem i wieże Trinità dei Monti, rysujące się ciemnymi sylwetkami na tle rozświetlanego błyskawicami nieba. Smagający schody wiatr jest lodowaty; wracam do łóżka, żeby się otulić pledem, a potem przyciągam krzesło do okna, siadam na nim, wyglądam na plac i rozmyślam.

Przypomina mi się Tom, mój brat, w ostatnich dniach życia, kiedy walka o każdy oddech deformowała jego twarz i wykręcała całe ciało. Pamiętam matkę, jej bladą twarz, która w mrocznym pokoju jakby emanowała trupią poświatą. Mnie i siostrze pozwolono dotknąć jej lepkiej od potu dłoni i ucałować spierzchnięte w gorączce wargi, a potem kazano wyjść. Pamiętam, że ukradkiem otarłem usta, zerkając na siostrę i pozostałych, pełen obaw, że ktoś mógł zobaczyć ten grzeszny gest.

Kiedy doktor Clark i jakiś włoski chirurg rozcięli ciało Keatsa niespełna trzydzieści godzin po jego śmierci, znaleźli, jak później pisał Severn w liście do przyjaciela, „...potworne oznaki dalece zaawansowanych suchot, płuca całkowicie zniszczone, na dobrą sprawę nieistniejące”. Clark i towarzyszący mu Włoch nie byli w stanie pojąć, jakim cudem Keats przeżył ostatnie dwa miesiące.

O tym właśnie myślę, siedząc w ciemnym pokoju z widokiem na spowity mrokiem plac. Nasłuchuję bulgotania w piersi, czuję ból przeżerający moje trzewia niczym ogień – i inny, o wiele gorszy, wywołany krzykami i płaczem, które rozbrzmiewają w moim umyśle. Słyszę wrzask Martina Silenusa, cierpiącego na cierniowym drzewie za napisanie poematu, którego ja nie miałem siły i odwagi dokończyć; krzyk Fedmahna Kassada, szykującego się na śmierć w szponach Dzierzby; szloch konsula, po raz drugi zmuszonego do zdrady; lament tysięcy templariuszy, opłakujących śmierć Heta Masteena i zagładę swojego świata; płacz Brawne Lamii wspominającej nieżyjącego kochanka, mojego brata bliźniaka; zawodzenie Paula Duré, który w szpitalu walczy z poparzeniami i wspomnieniami, stale świadomy czyhającego w jego piersi krzyżokształtu; łkanie Sola Weintrauba, bezradnie tłukącego pięściami w hyperiońską ziemię i rozpaczliwie nawołującego córkę, której dziecięcy płacz wciąż dźwięczy w naszych uszach.

– Niech to diabli... – mruczę i uderzam pięścią w kamienną framugę okna. – Niech to wszyscy diabli!

Nieco później, gdy na niebo wypływa pierwsza zapowiedź brzasku, wracam do łóżka i na chwilę przymykam powieki.

* * *

Gubernatora Theo Lane’a obudziła muzyka. Zamrugał i powiódł wzrokiem dookoła. Ambulatorium i zbiornik regeneracyjny wyglądały znajomo, jakby mu się już wcześniej śniły. Ubrany w czarną piżamę z miękkiego materiału spał na leżance...

Powoli zaczynał sklejać wspomnienia minionych dwunastu godzin: wyjęcie ze zbiornika regeneracyjnego, podłączenie sond, konsul z jakimś drugim mężczyzną pochylający się nad nim, zadający pytania... Odpowiadał jak człowiek w pełni świadomy, a potem znów zasnął. Śnił mu się Hyperion i płonące miasta.

Nie, to nie był sen.

Usiadł, omal nie spadając przy tym z leżanki. Odkrył, że jego ubranie – wyprane i schludnie złożone – leży na półce w zasięgu ręki. Ubrał się pośpiesznie, nasłuchując dźwięków muzyki, która na przemian to narastała, to znów cichła, rozbrzmiewała jednak cały czas, a w dodatku miała to charakterystyczne brzmienie, które sugerowało, że nie jest odtwarzana, lecz grana na żywo.

Zszedł po schodach na pokład rekreacyjny i stanął jak wryty. Statek był otwarty, taras wysunięty, pole siłowe wyłączone, a grawitacja minimalna, w sam raz wystarczająca, by przycisnąć go do podłogi – musiała wynosić około jednej piątej ciążenia na Hyperionie, czyli w przybliżeniu jedną szóstą g.

Światło słoneczne wlewało się do środka przez otwarte drzwi na taras, na którym konsul grał na zabytkowym instrumencie nazywanym przez niego fortepianem. Archeolog – Melio Arundez – stał oparty o krawędź otworu w kadłubie, z drinkiem w ręce. Konsul grał coś bardzo starego i bardzo skomplikowanego, jego dłonie jak szalone mknęły po klawiaturze. Theo podszedł bliżej i już miał coś szepnąć do uśmiechniętego Arundeza, gdy roztaczający się przed nim widok odebrał mu mowę.

Pod tarasem, trzydzieści metrów niżej, jasne światło dnia padało na zielony trawnik, ciągnący się aż do nazbyt bliskiego widnokręgu. Na trawie siedzieli i leżeli ludzie, słuchając improwizowanego koncertu konsula. Ale co to byli za ludzie!

Pierwsi w oczy rzucali się wysocy i chudzi osobnicy, przypominający estetów z Epsilon Eridani, jasnoskórzy, bezwłosi, odziani w zwiewne, błękitne szaty. Obok nich siedziało mrowie typów tak niezwykłych i tak różnorodnych, że podobnego zgromadzenia nigdy w Sieci nie widziano: ludzie porośnięci sierścią i łuskami; ludzie o ciałach podobnych do pszczelich, wyposażeni w czułki i wielofasetowe owadzie oczy; ludzie krusi i delikatni jak rzeźby z drutu, z czarnymi skrzydłami, które wyrastały im z ramion i, złożone, okrywały ich niczym płaszcze; ludzie pochodzący najwyraźniej z planet o dużym ciążeniu, niscy, krępi, muskularni jak bawoły – Luzyjczycy wydaliby się przy nich chudzi i wątli; ludzie o krótkich korpusach i długich ramionach porośniętych rdzawym futrem, których tylko jasne wrażliwe twarze odróżniały od dawno wymarłych ziemskich orangutanów; oraz inni ludzie, łudząco podobni do lemurów, orłów, lwów i niedźwiedzi. Mimo ich niezwykłego wyglądu Theo nie miał wątpliwości, że są ludźmi. Świadczyły o tym ich czujne spojrzenia, swobodne pozy i setki subtelnych atrybutów człowieczeństwa, takich na przykład, jak gest, którym motyloskrzydła matka przygarniała do piersi motyloskrzydłe dziecko. Wszystkie te drobiazgi zdradzały niezaprzeczalny wspólny rodowód.

Arundez odwrócił się do niego, uśmiechnął i szepnął:

– Wygnańcy.

Skołowany Theo Lane tylko pokręcił głową i dalej słuchał muzyki. Wygnańcy byli barbarzyńcami, a nie pięknymi, zwiewnymi istotami. Jeńcy pojmani w układzie Bressii, a także ci, którzy polegli w tamtej bitwie, wszyscy wyglądali tak samo: owszem, byli chudzi i wysocy, ale zarazem znacznie bardziej podobni do przeciętnego obywatela Sieci niż ci tutaj, oszałamiający swoją różnorodnością.

Grany przez konsula utwór wzniósł się w ostatnim crescendo i zakończył stanowczą nutą. Setki słuchaczy zaczęły klaskać; aplauz rozbrzmiewał cicho i płasko w rozrzedzonym powietrzu. Theo patrzył, jak wstają, przeciągają się, prostują i rozchodzą do swoich spraw – jedni szybkim krokiem ruszali w stronę niepokojąco bliskiego widnokręgu, inni rozpościerali ośmiometrowe skrzydła i po prostu odfruwali w dal. A niektórzy podeszli do statku.

Konsul wstał i uśmiechnął się na widok gubernatora. Poklepał go po plecach.

– Dobrze, że jesteś, Theo. Zaraz zaczynamy negocjacje.

Theo zaniemówił. Trzej Wygnańcy wylądowali na tarasie i złożyli skrzydła. Mieli gęstą, wzorzystą sierść, naturalną jak u dzikich zwierząt.

– Jak zawsze cudownie – powiedział stojący najbliżej Wygnaniec do konsula. Miał lwie rysy: szeroki nos, złociste oczy, płową grzywę. – Na koniec zagrałeś Fantazję d-mol Mozarta, KV 397, prawda?

– Nie inaczej – przytaknął konsul. – Wolny człowieku Vanz, pozwól, że przedstawię ci M. Theo Lane’a, gubernatora generalnego Hyperiona z ramienia Hegemonii.

Lwie spojrzenie spoczęło na Theo.

– Jestem zaszczycony – powiedział wolny człowiek Vanz i podał Lane’owi futrzastą dłoń.

Theo ją uścisnął.

– Miło mi pana poznać – powiedział.

W głębi duszy zastanawiał się, czy nie leży przypadkiem nadal w kadzi regeneracyjnej i nie wyśnił sobie całej tej sceny. Jednakże padające mu na twarz promienie słońca i mocny uścisk dłoni Vanza sugerowały coś zupełnie przeciwnego.

– W imieniu Agregatu dziękuję za koncert – powiedział Vanz, zwracając się do konsula. – Dawno już nie słyszeliśmy, jak grasz, przyjacielu. – Rozejrzał się po wnętrzu statku. – Możemy przystąpić do rozmów tutaj albo w którymś z budynków administracji, jak wolisz.

Konsul wahał się tylko przez chwilę.

– Nas jest trzech, wolny człowieku Vanzie. A was wielu. Dołączymy do was.

Vanz skinął lwią głową i spojrzał w niebo.

– Przyślemy po was łódź.

Wszyscy trzej Wygnańcy wspięli się na barierkę i skoczyli w dół, aby po kilku metrach swobodnego spadku rozłożyć skrzydła i odlecieć w stronę horyzontu.

– Jezu Chryste... – Theo złapał konsula za rękę. – Gdzie my jesteśmy?

– W roju.

Konsul zamknął klawiaturę steinwaya. Odczekał, aż wszyscy zejdą z tarasu, i kazał go statkowi wciągnąć do środka.

– Co mamy negocjować?

Konsul przetarł oczy. Wyglądał, jakby nie zmrużył oka przez całe dziesięć czy dwanaście godzin rekonwalescencji gubernatora.

– To zależy, co nam powie przewodnicząca Gladstone w następnym przekazie.

Skinieniem głowy wskazał holoramę, która już zaczynała mętnieć, szykując się do wyświetlenia obrazu. Procesory statku przetwarzały odebrany przed chwilą kompakiet.

* * *

W szpitalu czekali już na nią lekarze. Od razu zaprowadzili ją do ambulatorium, w którym leżał ksiądz Duré.

– W jakim jest stanie? – spytała swoją osobistą lekarkę.

– Poparzenia drugiego stopnia obejmujące około jednej trzeciej powierzchni ciała – odparła doktor Irma Androneva. – Osmalił sobie brwi, stracił część włosów... których i tak miał niewiele. Poparzenia radiacyjne trzeciego stopnia na lewej części twarzy i ciała. Zakończyliśmy regenerację skóry, wstrzyknęliśmy modelowe RNA. W tej chwili jest przytomny, nie cierpi. Nadal ma na piersi krzyżokształt, ale pasożyt nie zagraża bezpośrednio jego zdrowiu.

– Poparzenia radiacyjne trzeciego stopnia... – Gladstone przystanęła przed wejściem do pokoju księdza, tak żeby Duré ich nie słyszał. – Bomba plazmowa?

– Tak – przytaknął drugi lekarz. Nie znała go. – Ten człowiek przybył do nas z Bożego Gaju przez portal, dosłownie na sekundę lub dwie przed tym, jak połączenie transportalowe zostało zerwane.

– Rozumiem. – Podeszła do zawieszonego w powietrzu siennika, na którym leżał jezuita. – Chcę porozmawiać z pacjentem w cztery oczy.

Lekarze spojrzeli po sobie, odesłali mechaniczną pielęgniarkę do schowka w ścianie i wyszli, zamykając za sobą drzwi.

– Księże Duré?

Gladstone znała go z hologramów i opisów Severna. W tej chwili twarz miał pokrytą czerwonymi plamami, obłożoną żelem regeneracyjnym i spryskaną środkiem przeciwbólowym w sprayu, ale i tak jego powierzchowność wywierała niezatarte wrażenie.

– Pani przewodnicząca... – wychrypiał, próbując usiąść.

Gladstone położyła mu dłoń na ramieniu.

– Proszę nie wstawać. Czuje się ksiądz na siłach, żeby opowiedzieć mi o tym, co się wydarzyło?

Duré pokiwał głową. W oczach miał łzy.

– Prawdziwy Głos Drzewoświata nie wierzył, że naprawdę zaatakują – wyszeptał chrapliwie. – Sek Hardeen twierdził, że porozumieli się z Wygnańcami... że zawarli pakt. Ale Wygnańcy zaatakowali: użyli laserów, ładunków plazmowych, bomb jądrowych...

– Wiem. Oglądaliśmy to w sali wojennej. Ale ja muszę wiedzieć więcej. Niech mi ksiądz opowie o wszystkim, co się wydarzyło, odkąd wszedł ksiądz do Grobowca Jaskiniowego na Hyperionie.

Z trudem zogniskował wzrok na jej twarzy.

– Słyszała pani o tym?

– Tak. Znam większą część waszej historii, ale to wciąż za mało. O wiele za mało.

Duré zamknął oczy.

– Labirynt...

– Słucham?

– Labirynt – powtórzył ksiądz mocniejszym głosem.

Odchrząknął i opowiedział o wędrówce przez tunele pełne trupów, o przeskoku na okręt ARMII i o spotkaniu z Severnem na Pacem.

– Jest ksiądz pewien, że Severn wybierał się tutaj, na CTC? Do budynku rządowego?

– Tak, razem z pani doradcą... Huntem. Obaj mieli się tu przenieść.

Gladstone pokiwała głową i ostrożnie dotknęła zdrowej części ramienia księdza.

– Wydarzenia toczą się w zawrotnym tempie, proszę księdza. Severn zaginął, Leigh Hunt również. Potrzebuję kogoś, kto mógłby mi doradzić w kwestii Hyperiona. Zostanie ksiądz ze mną?

Duré chyba się zmieszał.

– Powinienem wracać, pani przewodnicząca. Na Hyperiona. Sol i inni czekają na mnie.

– Rozumiem – odparła łagodnym tonem przewodnicząca. – Gdy tylko będzie można udać się na Hyperiona, zorganizuję księdzu transport. Na razie jednak Sieć prowadzi wojnę. Zginęły już miliony ludzi, dalszym milionom śmierć grozi lada chwila. Potrzebuję księdza pomocy. Mogę na nią liczyć, dopóki nie będzie ksiądz mógł wrócić na Hyperiona?

Paul Duré westchnął i osunął się na poduszkę.

– Dobrze, pani przewodnicząca. Nie rozumiem jednak, jak miałbym...

Rozległo się ciche pukanie. Sedeptra Akasi weszła i podała przewodniczącej kartkę z wiadomością. Gladstone się uśmiechnęła.

– Mówiłam księdzu, że sytuacja zmienia się błyskawicznie. Oto nowe fakty. Na Pacem w Kaplicy Sykstyńskiej zebrało się konklawe... – Uniosła brwi. – Czy to jest ta Kaplica Sykstyńska, ojcze?

– Tak. Kościół rozebrał ją na kawałki i po Wielkiej Pomyłce przeniósł na Pacem, kamień po kamieniu, fresk po fresku.

Gladstone wróciła do odczytywania wiadomości:

– ...konklawe... Tak, kardynałowie spotkali się w kaplicy i wybrali nowego papieża.

– Tak szybko? – spytał szeptem Duré. Zamknął oczy. – Chyba zrozumieli, że muszą się śpieszyć. Za... ile to? dziesięć dni? Pacem znajdzie się na drodze roju Wygnańców, prawda? Ale mimo wszystko... Bardzo szybko podjęli decyzję...

– Nie jest ksiądz ciekaw, kogo obdarzyli zaufaniem?

– Przypuszczam, że Antonio kardynała Guarducciego albo Agostino kardynała Ruddella. Nikt inny nie miał szans na zdobycie głosów większości. Nie w tak trudnych czasach.

– Myli się ksiądz. Komunikat biskupa Edouarda z Kurii Rzymskiej...

– Biskupa?! Przepraszam, pani przewodnicząca, proszę czytać dalej.

– Komunikat stwierdza, że konklawe pierwszy raz w dziejach kościoła wyniosło do godności papieskiej kandydata niebędącego kardynałem. Nowym papieżem został pewien jezuicki ksiądz, niejaki... Paul Duré.

Duré usiadł na posłaniu, zapominając o obrażeniach.

– Co takiego?! – spytał z niedowierzaniem.

Gladstone podała mu kartkę. Duré wytrzeszczył oczy.

– To niemożliwe. Nigdy nie wybierali kapłana, który by nie był kardynałem... Właściwie wybrali, ale tylko raz i miało to znaczenie wyłącznie symboliczne... Kiedy papieżem został święty Belvedere, po Wielkiej Pomyłce i Cudzie... Nie, to po prostu niemożliwe.

– Moja asystentka twierdzi, że biskup Edouard próbuje się do księdza dodzwonić. Kiedy znów się odezwie, przełączymy go bezpośrednio tutaj, do księdza... A może powinnam powiedzieć „do Waszej Świątobliwości”? – spytała Gladstone bez cienia ironii w głosie.

Duré nie wiedział co powiedzieć.

– Dobrze, każę przełączyć. Przy pierwszej dogodnej okazji zorganizujemy przeniesienie Waszej Świątobliwości na Pacem, tymczasem jednak byłabym wdzięczna, gdybyśmy mogli pozostać w kontakcie. Będę potrzebowała rady.

Nowy papież skinął głową i znów zaczął czytać wiadomość. Na pulpicie nad posłaniem zapaliła się lampka sygnalizująca połączenie telefoniczne.

Gladstone wyszła na korytarz, zrelacjonowała lekarzom najświeższą nowinę, skontaktowała się z ochroną gmachu, aby biskup Edouard i inni wysocy rangą urzędnicy kościelni mogli bez przeszkód odwiedzać ojca Duré, a potem przeszła przez portal wprost do swoich apartamentów w skrzydle mieszkalnym. Sedeptra przypomniała jej, że rada wojenna zbiera się ponownie za osiem minut. Gladstone podziękowała skinieniem głowy, odprawiła ją i usiadła w niszy, w której był zainstalowany nadajnik hiperłączowy. Włączyła pole zagłuszające i wprowadziła do nadajnika kod odbiornika na statku konsula. Wszystkie odbiorniki hiperłączowe w Sieci, Protektoracie, na Rubieżach, w galaktyce i w całym wszechświecie przechwycą jej meldunek, ale tylko ten należący do konsula będzie mógł go zdekodować. Taką przynajmniej miała nadzieję.

Zapaliła się czerwona lampka na holorejestratorze.

– Odebraliśmy kompakiet nadany automatycznie z twojego statku. Domyślam się, że postanowiłeś się spotkać z Wygnańcami, a oni zgodzili się ciebie przyjąć – powiedziała Gladstone, patrząc w obiektyw. – Zakładam również, że przeżyłeś pierwsze spotkanie. – Odetchnęła głęboko. – Na przestrzeni lat wielokrotnie domagałam się od ciebie poświęcenia i wyrzeczeń w imieniu Hegemonii. Teraz proszę cię w imieniu całej ludzkości, abyś uzyskał odpowiedzi na następujące pytania:

Po pierwsze: dlaczego Wygnańcy atakują i niszczą światy należące do Sieci? Ty, ja i Byron Lamia byliśmy przekonani, że zależy im tylko na Hyperionie. Co się zmieniło?

Po drugie: gdzie znajduje się TechnoJądro? Muszę to wiedzieć, jeśli mamy z nim walczyć. Czyżby Wygnańcy zapomnieli, że Jądro jest naszym wspólnym wrogiem?

Po trzecie: jakie stawiają warunki rozejmu? Jestem gotowa na daleko idące ustępstwa, jeżeli pomogą nam wyzwolić się spod dominacji Jądra, ale nie mogą dalej mordować naszych obywateli!

Po czwarte: czy przywódca Agregatu rojów zechciałby się spotkać ze mną osobiście? Jeżeli to konieczne, mogę przybyć na Hyperiona. Większość naszej floty została stamtąd ewakuowana, ale portalowiec i jego eskorta nadal stacjonują w układzie. Wskazana jest pilna decyzja, ponieważ ARMIA przymierza się do rychłego zniszczenia sfery osobliwości, a wtedy Hyperion znajdzie się w odległości trzyletniego długu czasowego od Sieci.

I ostatnia sprawa: przywódca roju powinien wiedzieć, że Jądro nakłania nas do tego, abyśmy w obronie przed najazdem posłużyli się bronią masowego rażenia opartą na działaniu dezintegratora neuronowego. Wielu dowódców ARMII również skłania się ku takiemu rozwiązaniu. Mamy mało czasu. Nie dopuścimy, powtarzam: nie dopuścimy do tego, by Wygnańcy zawładnęli Siecią.

Teraz wszystko w twoich rękach. Proszę, potwierdź przyjęcie tej wiadomości i daj znać, gdy tylko rozpoczną się negocjacje.

Gladstone spojrzała w obiektyw, jakby chciała przekazać przez hiperłącza szczerość swych intencji i siłę osobowości.

– Zaklinam cię na całą historię ludzkości, zdobądź dla mnie te informacje.

* * *

Po kompakiecie odbiornik wczytał jeszcze dwuminutowy, poszarpany przekaz holograficzny z zagłady Wrót Niebios i Bożego Gaju. W końcu hologramy pogasły, a konsul, Arundez i Theo długą chwilę siedzieli w milczeniu.

– Będzie odpowiedź? – zapytał statek.

Konsul odkaszlnął.

– Potwierdź przyjęcie wiadomości. Wyślij nasze współrzędne. – Spojrzał na swoich towarzyszy, siedzących po drugiej stronie holoramy. – Co wy na to, panowie?

Arundez pokręcił głową, jakby chciał wytrząsnąć z niej nadmiar śmiecia.

– Widzę, że... to nie pierwsza pańska wizyta w takim miejscu. W roju Wygnańców.

– To prawda. Po Bressii, po tym, jak moja żona i syn... Po Bressii spotkałem się z przywódcami tego roju i wdałem się z nimi w długie rokowania.

– Jako przedstawiciel Hegemonii? – spytał Theo. Postarzał się wyraźnie, twarz miał pobrużdżoną od trosk.

– Jako przedstawiciel frakcji senator Gladstone. Nie była jeszcze wtedy przewodniczącą. Jej stronnicy wyjaśnili mi, że wprowadzenie Hyperiona w struktury Protektoratu może mieć wpływ na wewnętrzną walkę o wpływy w TechnoJądrze. Aby osiągnąć ów cel, należało dyskretnie przekazać tę informację Wygnańcom. Kiedy zaatakowaliby Hyperiona, Hegemonia miałaby gotowy pretekst, aby wysłać tam swoje wojska.

– Zrobił pan to? – spytał Arundez całkiem spokojnie, jakby nie myślał o tym, że jego żona i dorosłe dzieci mieszkają na Renesansie, który za niecałe osiemdziesiąt godzin miał paść ofiarą inwazji.

Konsul rozparł się na sofie.

– Nie. Zdradziłem Wygnańcom sekret tego planu. Odesłali mnie z powrotem do Sieci jako podwójnego agenta. Chcieli wprawdzie zająć Hyperiona, ale w dogodnym dla siebie momencie.

Theo pochylił się, opierając łokcie na kolanach i mocno splatając dłonie.

– Przez te wszystkie lata w konsulacie...

– Czekałem na wiadomość od Wygnańców – przytaknął wypranym z emocji głosem konsul. – Dysponowali urządzeniem, które miało wyłączyć otaczające Grobowce Czasu pole antyentropijne. W ten sposób w wybranym momencie otworzyliby Grobowce i uwolnili Dzierzbę.

– I to właśnie zrobili – domyślił się Theo.

– Nie. Ja to zrobiłem. Zdradziłem Wygnańców tak samo, jak przedtem zdradziłem Gladstone i Hegemonię. Zastrzeliłem kobietę zajętą kalibrowaniem aparatury, zamordowałem towarzyszących jej techników i włączyłem tę maszynę. Pole osłabło. Kościół Dzierzby zorganizował ostatnią pielgrzymkę. Dzierzba jest wolny.

Theo patrzył na konsula z niedowierzaniem. W jego zielonych oczach zdumienie brało górę nad gniewem.

– Ale dlaczego? Dlaczego to zrobiłeś?

W krótkich, beznamiętnych słowach konsul opowiedział im o swojej babce z Maui-Przymierza i o wszczętej przez nią rebelii przeciw Hegemonii – rebelii, której duch przetrwał śmierć Siri.

Arundez wstał i podszedł do okna naprzeciwko tarasu. Promienie słońca padały na jego nogi i na granatowy dywan.

– Wygnańcy wiedzą, co pan zrobił?

– Teraz już tak. Powiedziałem Vanzowi i pozostałym zaraz po przybyciu tutaj.

Theo zaczął okrążać holoramę.

– Czyli jest całkiem możliwe, że to spotkanie, na które się wybieramy, to będzie sąd?

Konsul się uśmiechnął.

– Albo egzekucja.

Gubernator zacisnął pięści.

– Gladstone o tym wiedziała, kiedy cię prosiła, żebyś tu wrócił?

– Tak.

– Sam już nie wiem, czy wolałbym, żeby cię skazali, czy nie.

– Ja też tego nie wiem, Theo.

Arundez odwrócił się od okna.

– Vanz mówił, zdaje się, o jakiejś łodzi, prawda?

W tonie jego głosu było coś takiego, że konsul i Theo podeszli do okna. Świat, na którym wylądowali, był średniej wielkości asteroidą otoczoną polem siłowym dziesiątej klasy. W długotrwałym procesie terraformowania woda, wiatr i delikatne zabiegi architektoniczne nadały jej kulisty kształt. Hyperiońskie słońce zachodziło za nieodległym horyzontem, kilometry trawy falowały w kapryśnych powiewach wiatru. Poniżej statku szeroki strumień – albo nieduża rzeka – płynął nieśpiesznie przez łąki aż do widnokręgu, gdzie nagle podnosił się jak odwrócony wodospad, meandrował przez pole siłowe, wybiegał w czerń przestrzeni międzygwiezdnej i zwężał się coraz bardziej, aż w końcu całkiem ginął z oczu.

Po tym nieskończenie wysokim wodospadzie spływała łódź, zbliżając się do powierzchni asteroidy. Przy dziobie i na rufie było widać ludzkie sylwetki.

– Chryste Panie... – wyszeptał Theo.

– Przygotujmy się – powiedział konsul. – To nasza eskorta.

Słońce zachodziło niewiarygodnie szybko, śląc ostatnie promienie przez wysoką na pół kilometra kurtynę wody i rozpinając na ultramarynowym niebie tęcze niemal przerażające w swej intensywności.

6 J. Keats Piosenka o mnie, przeł. Z. Kierszys.

rozdział 40

Kiedy Hunt mnie budzi, jest późny poranek. Przynosi śniadanie i przygląda mi się z lękiem w oczach.

– Skąd pan to wziął? – dziwię się.

– Na dole, w pokoju od frontu jest jakby taka mała restauracyjka. Jedzenie było gotowe, jeszcze ciepłe. Ale w ogóle nie było ludzi.

– To trattoria pani Angeletti. Tyle że signora kiepsko gotuje.

Pamiętam, że doktor Clark martwił się o mój jadłospis. Bał się, że suchoty usadowiły się na dobre w moim brzuchu, i trzymał mnie na głodowej diecie z chleba i mleka, czasem pozwalając skubnąć kawałek ryby. To wprost niewiarygodne, ilu cierpiących przedstawicieli rodzaju ludzkiego szło na spotkanie z wiecznością, narzekając na stan swoich kiszek, odleżyny albo nędzne wyżywienie.

Taksuję Hunta wzrokiem.

– O co chodzi?

Stoi przy oknie i udaje bez reszty pochłoniętego panoramą placu. Znowu słyszę szmer tej przeklętej fontanny.

– Kiedy pan spał, wyszedłem na spacer – zaczyna, cedząc słowa. – Chciałem się rozejrzeć, myślałem, że może spotkam jakichś ludzi... znajdę telefon, portal...

– Rozumiem.

– Ledwie wyszedłem za próg... – Odwraca się. Oblizuje nerwowo wargi. – Tam jest coś dziwnego, Severn. U stóp schodów, w uliczce. Nie jestem pewien, ale wydaje mi się, że to...

– Dzierzba.

Kiwa głową.

– Widział go pan?

– Nie, ale nie jestem zaskoczony.

– On... To potwór, Severn. Ciarki mnie przechodzą na jego widok. Niech pan wyjrzy, o, tam... W cieniu, za schodami...

Próbuję wstać, ale nagły atak kaszlu i podchodząca mi do gardła fala flegmy spychają mnie z powrotem na łóżko.

– Wiem, jak to wygląda, M. Hunt, ale proszę się nie martwić. Nie przyszedł po pana.

W moim głosie brzmi pewność, której wcale nie czuję.

– Tylko po pana, Severn?

– Też nie – sapię między jednym rozpaczliwym wdechem i drugim. – Jest tu po to, żebym nie próbował uciekać... szukać sobie innego miejsca do umierania.

Hunt podchodzi do łóżka.

– Pan nie umrze.

Milczę.

Hunt siada na krześle przy łóżku i podnosi do ust filiżankę stygnącej herbaty.

– Co się ze mną stanie, gdyby jednak pan umarł?

– Nie mam pojęcia. Nie wiem nawet, co się stanie ze mną.

* * *

Choroba pochłania całą moją uwagę w sposób równie nieunikniony, jak czarna dziura połyka wszystko, co ma nieszczęście znaleźć się w jej zasięgu. Czas płynie powoli. Przeczulonymi zmysłami rejestruję ruch plamy światła słonecznego na chropowatym tynku, dotyk pościeli, na której zaciskam dłonie, gorączkę, która wzbiera we mnie jak mdłości i płonie w piecu mojego umysłu – ale przede wszystkim odczuwam ból. Nie swój – kilkudniowe dławienie się flegmą czy ogień w piersi wcale nie są takie najgorsze, ba, mógłbym wręcz stwierdzić, że witam je z odrobiną zadowolenia, jak nielubianego znajomego w obcym mieście – ale ból innych ludzi. Wszystkich. Rozbrzmiewa w mojej głowie jak trzask pękającego łupku, jak łoskot żelaznego młota na kowadle, i nie ma przed nim ucieczki.

Mój mózg odbiera go jako zgiełk i przekuwa w poezję. Dniem i nocą ból wszechświata spływa we mnie i podąża rozgorączkowanymi ścieżkami mojego umysłu pod postacią rymów, obrazów, wierszowanych wizji, skomplikowanego, nieskończonego tańca słów, to kojących jak solo na flecie, to znów ostrych i przenikających do szpiku kości jak jazgot tuzina strojących się orkiestr – ale zawsze jest to wiersz. Zawsze poezja.

Niedługo przed zachodem słońca budzę się z półsnu, w którym pułkownik Kassad walczy z Dzierzbą w obronie Sola i Brawne. Hunt siedzi przy oknie. Padające na jego twarz wieczorne światło ma kolor terra cotty.

– Nadal tam jest? – chrypię jak pilnik zgrzytający o kamień.

Hunt aż podskakuje. Uśmiecha się przepraszająco i pierwszy raz widzę, jak na jego zgorzkniałą twarz wypływa rumieniec.

– Kto, Dzierzba? Nie wiem. Dawno go nie widziałem. Ale czuję, że nigdzie sobie nie poszedł. Jak się pan czuje?

– Umieram – odpowiadam i natychmiast żałuję, że pofolgowałem sobie z tym beztroskim, choć prawdziwym stwierdzeniem. Widzę, ile bólu przysporzyło Huntowi. – Proszę się nie martwić – dodaję dobrodusznie. – Nie pierwszy raz mi się to przydarza. Nie czuję, jakbym to ja umierał. Moja osobowość rezyduje przecież w głębinach TechnoJądra. Umiera tylko ciało, cybryd Johna Keatsa, dwudziestosiedmioletnia iluzja życia złożona z ciała, krwi i zapożyczonych skojarzeń.

Hunt przysiada na skraju łóżka. Ze zdumieniem odkrywam, że w ciągu dnia zmienił mi pościel: zabrał moją pokrwawioną poszwę i oddał mi swoją.

– Pańska osobowość to jedna z SI w Jądrze... – mówi. – W takim razie na pewno może pan połączyć się z datasferą!

Kręcę głową. Nie mam siły się z nim spierać.

– Kiedy został pan uprowadzony przez Philomelów, wytropiliśmy pana po ścieżce dostępu do datasfery – nalega. – Nie musi pan przecież kontaktować się bezpośrednio z Gladstone, wystarczy, że zostawi pan wiadomość w takim miejscu, żeby znalazła ją ochrona.

– Nie da rady – chrypię. – Jądro sobie tego nie życzy.

– Blokują dostęp? Powstrzymują pana?

– Na razie nie, ale zrobiliby to, gdybym spróbował.

Wypowiadam słowa pojedynczo, oddzielone ciężkimi oddechami, jakbym ostrożnie odkładał znalezione ptasie jaja z powrotem do gniazda. Nagle przypominam sobie liścik, który wysłałem do mojej ukochanej Fanny po jednym z poważniejszych krwotoków, ale niemal na rok przed tym, jak suchoty mnie zabiły. Napisałem tak: „Jeśli umrę”, powtarzam sobie, „nie pozostawię po sobie żadnego wiekopomnego dzieła, nic, co sprawiłoby, że moi przyjaciele byliby ze mnie dumni. Ukochałem jednak piękno obecne we wszystkim, co nas otacza, i gdybym tylko zdążył, z pewnością zapisałbym się w pamięci ludzi”. Słowa te wydają mi się teraz puste, egoistyczne, idiotyczne, naiwne – a mimo to nadal pokładam w nich rozpaczliwą wiarę. Gdybym miał więcej czasu... Miesiące spędzone na Esperance, kiedy zgrywałem wizualistę... Dni stracone w gmachu rządowym w towarzystwie Gladstone, które mogłem poświęcić na pisanie...

– Skąd pan to wie? Nawet pan nie próbuje – mówi Hunt.

– Czego? – pytam.

Wysiłek, jakiego wymaga artykulacja tych dwóch sylab, popycha mnie w objęcia następnego ataku kaszlu, który mija dopiero po tym, jak odpluwam skrzepy do podstawionej przez Hunta miednicy. Opadam na posłanie i próbuję zogniskować wzrok na jego twarzy. W pokoiku zaczyna się robić ciemno, a żaden z nas nie zapalił lampy. Fontanna głośno gulgocze.

– Czego? – powtarzam, opierając się senności i snom. – Czego mam spróbować?

– Zostawić wiadomość w datasferze – szepcze Hunt. – Skontaktować się z kimś.

– Co to miałaby być za wiadomość, Leigh? – pytam. Pierwszy raz zwracam się do niego po imieniu.

– Gdzie jesteśmy. W jaki sposób Jądro nas uprowadziło. Cokolwiek.

– Dobrze. – Zamykam oczy. – Spróbuję. Wątpię, żeby mnie przepuścili, ale obiecuję, że się postaram.

Czuję dłoń Hunta zaciśniętą na mojej. Mimo że zmęczenie bierze górę i odpływam w sen, świadomość kontaktu z drugim człowiekiem wyciska mi łzy z oczu.

Spróbuję. Zanim pokonają mnie sny albo śmierć, spróbuję.

* * *

Pułkownik Fedmahn Kassad wydał okrzyk bojowy ARMII i w kłębach burzy piaskowej zaszarżował na Dzierzbę, by dopaść go, zanim ten pokona ostatnie trzydzieści metrów dzielące go od Sola klęczącego nad Brawne Lamią.

Dzierzba przystanął. Płynnym ruchem obrócił głowę. Zalśniły czerwone ślepia. Kassad podniósł karabin do ramienia i niebezpiecznie rozpędzony zbiegł po stoku wydmy.

Dzierzba przeniósł się w czasie.

W oczach pułkownika rozmazał się w srebrzystą smugę. Wszelki ruch w dolinie zamarł, unoszony wiatrem piasek zawisł w powietrzu, światło bijące z Grobowców zgęstniało i przybrało bursztynowy odcień. Dzięki skafandrowi Kassad w jakiś sposób podążał za potworem, kiedy ten poruszał się wskroś czasu.

Dzierzba obrzucił go czujnym spojrzeniem. Rozłożył czworo rąk jak cztery sprężynowe ostrza noża, szczęknęły rozprostowane brzytwiaste palce.

Kassad zatrzymał się poślizgiem dziesięć metrów od niego i strzelił szeroką wiązką energii. Piasek za plecami bestii się zeszklił.

Korpus i nogi Dzierzby zalśniły odbiciem otaczającego go piekielnego blasku i nagle cała jego trzymetrowa postać zaczęła tonąć w jeziorze stopionego, bulgoczącego szkła. Kassad krzyknął triumfalnie i podszedł bliżej, cały czas obejmując wiązką z karabinu samego Dzierzbę i okalające go podłoże, tak jak w dzieciństwie w slumsach na Tharsis polewał kolegów wodą z węża.

Dzierzba tonął. Młócił bezładnie rękoma, na próżno szukając punktu podparcia w półpłynnym gruncie i krzesząc skry, gdy ciernie zahaczały o siebie nawzajem. Znów przeniósł się w czasie – rzeczywistość pomknęła wstecz jak na puszczonym do tyłu holofilmie – ale Kassad nie odstępował go na krok. Pułkownik uświadomił sobie, że to Moneta mu pomaga – sprzęgła ich skafandry i prowadziła go przez temporalne czeluście – a potem znów omiatał chromowaną sylwetkę potwora skoncentrowanym żarem gorętszym niż powierzchnia słońca, topiąc piasek i podpalając kamienie.

Zapadając się w ognistym tyglu pełnym wrzącej lawy, Dzierzba zadarł łeb, otworzył szeroko paszczę i zaryczał.

Kassad był tak wstrząśnięty faktem, że bestia wydała głos, że omal nie zdjął palca ze spustu. Zgrzytliwy wrzask przypominał ryk smoka połączony z hukiem silnika rakietowego. Wprawił zęby pułkownika w wibrację, odbił się echem od urwiska, strącił zawieszony w powietrzu pył na ziemię. Kassad przełączył karabin na strzelanie kartaczami i wpakował dziesięć tysięcy mikroładunków prosto w pysk Dzierzby.

Dzierzba przeniósł się w czasie.

Tym razem, sądząc po szumie w głowie Kassada, przeskoczyli o całe lata. Nie znajdowali się już w dolinie, lecz na pokładzie wiatrowozu przemierzającego Morze Traw. Czas przyśpieszył. Ociekający stopionym szkłem Dzierzba skoczył naprzód i chwycił karabin Kassada. Pułkownik jednak wcale nie wypuścił broni z rąk i przez chwilę miotali się w parodii tańca. Dzierzba próbował dosięgnąć przeciwnika dwiema wolnymi rękoma i najeżoną kolcami nogą, Kassad zaś, desperacko uczepiony karabinu, uchylał się i uskakiwał przed jego ciosami.

Znajdowali się w jakimś małym pomieszczeniu. W kącie mignął Kassadowi cień Monety, a tuż obok inna postać – wysoki mężczyzna w szacie z kapturem – poruszała się w zwolnionym tempie, próbując uniknąć szalejącego w zamkniętej przestrzeni wiru opancerzonych rąk i ostrzy. Przez wbudowane w skafander filtry pułkownik widział niebiesko-fioletowe pole siłowe pojemnika energetycznego z zamkniętym w nim ergiem: pulsowało, na przemian to rozszerzając się, to cofając przed otaczającym Dzierzbę polem antyentropijnym.

Dzierzba ciął z rozmachem, rozdzierając skafander i szarpiąc ciało przeciwnika. Krew bryznęła na ściany. Kassad zdołał wetknąć potworowi lufę do pyska i pociągnął za spust. Od impetu uderzenia dwóch tysięcy rozpędzonych mikrokartaczy łeb Dzierzby odskoczył jak na sprężynie. Stalowe cielsko zatoczyło się do tyłu, na ścianę, ale sterczący z uda kolec zdążył jeszcze rozorać udo pułkownika. Spiralna fontanna krwi trysnęła na okna i ściany kabiny wiatrowozu.

Dzierzba przeniósł się w czasie.

Kassad zacisnął zęby. Czuł, jak skafander automatycznie uciska i zszywa mu rany. Spojrzał na Monetę, skinął głową i podążył w ślad za stalowym monstrum przez czas i przestrzeń.

* * *

Równocześnie obejrzeli się do tyłu, gdzie rozpętał się nagle ognisty cyklon. Sol zasłonił Brawne, gdy płynne szkło chlapnęło ku nim, skwiercząc w zetknięciu z zimnym piaskiem. A potem huk ucichł, powietrzny wir zniknął i kurtyna niesionego wiatrem piasku przesłoniła bulgocący placek stopionego szkła. Rozwiane poły płaszcza Sola załopotały w powietrzu.

– Co to było? – wykrztusiła Brawne.

Sol pokręcił głową i pomógł jej wstać.

– Grobowce się otwierają! – zawołał, przekrzykując zawodzenie wichury. – To mogła być jakaś eksplozja.

Brawne zachwiała się, złapała równowagę i delikatnie dotknęła jego ręki.

– Rachel?! – wykrzyknęła.

Sol zacisnął pięści. Miał pełno piasku w brodzie.

– Dzierzba... ją zabrał. Nie mogłem wejść do Sfinksa. Czekam!

Brawne skinęła głową i mrużąc oczy, spojrzała w stronę Sfinksa. W tumanach pyłu widziała tylko jego świetliste zarysy.

– Nic ci się nie stało? – zaniepokoił się Sol.

– Co?

– Pytałem... czy nic ci nie jest?

Z roztargnieniem pokręciła głową i podniosła dłoń do ucha. Nie wyczuła pod palcami gniazda neuronowego. Zniknął nie tylko odrażający przewód, do którego podłączył ją Dzierzba, ale cały wszczepiony jej przez Johnny’ego implant wraz z interfejsem. Bez zwoju Schröna straciła szansę na kontakt z ukochanym.

Przypomniała sobie, jak Ummon zniszczył jego personę, jak zmiażdżył ją i wchłonął, z równą łatwością, jak ona, Brawne, mogłaby zgnieść insekta.

– Nie, dobrze się czuję – odparła, ale znów zachwiała się na nogach i Sol musiał ją podtrzymać, żeby się nie przewróciła.

Coś krzyczał. Próbowała się skupić, skoncentrować na tu i teraz. Po wizycie w megasferze rzeczywistość wydawała się taka ciasna, taka ograniczająca...

– ...tutaj rozmawiać! – wołał Sol. – Wracajmy... do Sfinksa!

Brawne pokręciła głową i wskazała północne urwisko, gdzie w tumanach piasku majaczyło gigantyczne stalowe drzewo cierni.

– Nasz poeta... Silenus... tam jest! Widziałam go!

– Nic na to nie poradzimy! – odkrzyknął Sol, osłaniając ich oboje płaszczem. Szkarłatny piasek bombardował plastowłókninę z odgłosem kartaczy uderzających w pancerz bojowy ARMII.

– A może jednak... – Chroniąc się w jego ramionach, Brawne wyraźnie czuła bijące od niego ciepło. Wyobraziła sobie, że mogłaby zwinąć się u jego boku, spokojnie jak Rachel, i spać, spać, spać. – Widziałam... połączenia! Kiedy wychodziłam z megasfery! – Musiała przekrzykiwać wycie wichury. – Drzewo cierniowe jest jakoś połączone z Pałacem Dzierzby. Gdybyśmy się tam dostali i spróbowali uwolnić Silenusa...

Sol pokręcił głową.

– Nie mogę się oddalać od Sfinksa. Rachel...

Brawne dotknęła jego policzka i przysunęła się bliżej, aż poczuła na twarzy muśnięcie szorstkiej brody.

– Grobowce się otwierają – powiedziała. – Nie wiem, czy dostaniemy drugą szansę.

Oczy Sola zaszkliły się od łez.

– Wiem. I chciałbym pomóc. Ale muszę być blisko Sfinksa, żeby... gdyby...

– Rozumiem. Wracaj. Przejdę się do Pałacu Dzierzby, może uda mi się odkryć, co go łączy z drzewem cierniowym.

Sol pokiwał bez przekonania głową.

– Mówiłaś, że byłaś w megasferze... Co tam widziałaś? Czego się dowiedziałaś? Czy ta persona Keatsa, którą nosiłaś na zwoju...

– Porozmawiamy, kiedy wrócę! – odkrzyknęła Brawne.

Odsunęła się o krok, żeby go lepiej widzieć. Jego twarz wykrzywiła się w maskę bólu. To była twarz rodzica, który stracił dziecko.

– Wracaj – powtórzyła Lamia. – Spotkamy się przy Sfinksie, najdalej za godzinę.

Sol podrapał się po brodzie.

– Zostaliśmy tylko my dwoje, Brawne. Nie powinniśmy się rozdzielać...

– Musimy. Ale to nie potrwa długo. – Brawne zaczęła się oddalać. Wiatr szarpał ją za spodnie i poły kurtki. – Do zobaczenia za godzinę.

Odeszła pośpiesznie, zanim zdążyła ulec pokusie schronienia się na dłużej w cieple objęć Sola. Na otwartej przestrzeni wiało znacznie silniej, piasek siekł ją po twarzy i oczach. Musiała się pochylić, by chociaż w przybliżeniu trzymać się ścieżki. Idąc, kierowała się pulsującą poświatą Grobowców. Prądy czasu szarpały nią z siłą huraganu.

Po niedługim czasie minęła Obelisk i znalazła się na usianym odłamkami kryształu odcinku ścieżki w pobliżu Monolitu. Sol i Sfinks zniknęli jej z oczu. Zielonkawa plama Nefrytowego Grobowca majaczyła niewyraźnie w piaszczystej zamieci.

Przystanęła, chwiejąc się pod naporem wichury i prądów czasu. Od Pałacu Dzierzby dzieliło ją ponad pół kilometra... Opuszczając metasferę, doznała wprawdzie olśnienia i odkryła związek Pałacu z drzewem, ale co właściwie zamierzała zrobić, kiedy już dotrze na miejsce? Poza tym, co ten przeklęty poeta zrobił dla niej? Wyzywał ją od najgorszych i doprowadzał do szewskiej pasji. Dlaczego miałaby za niego umierać?

Wiatr zawodził potępieńczo, ona jednak miała wrażenie, że oprócz tego wycia słyszy jeszcze inne dźwięki: bardziej przenikliwe, bardziej ludzkie... Spojrzała w stronę północnych urwisk, ale piasek w powietrzu przesłaniał widok.

Pochyliła się pod wiatr, postawiła kołnierz kurtki i ruszyła dalej.

* * *

Zanim Meina Gladstone zdążyła wstać od nadajnika, rozległ się sygnał odebranej wiadomości. Czekała więc, wpatrując się z napięciem w holoramę. Od razu dostała potwierdzenie przyjęcia komunikatu, ale konsul nie nadał żadnej odpowiedzi. Może zmienił zdanie.

Jednak nie. Przepływające przez wyświetlacz liczby wskazywały, że kompakiet został nadany z układu Mare Infinitum. Wiadomość musiała pochodzić od admirała Williama Ajunty Lee, któremu Gladstone przydzieliła poufny kod hiperłączowy.

W dowództwie ARMII:kosmos zawrzało, gdy Gladstone uparła się, by awansować komandora Lee i przydzielić go jako „łącznika rządowego” do grupy uderzeniowej zmierzającej pierwotnie na Hebron. Po masakrach na Wrotach Niebios i Bożym Gaju oddział skierowano do układu Mare Infinitum: siedemdziesiąt cztery okręty liniowe pod osłoną eskortowców i wedet obronnych miały jak najszybciej przebić się przez zbrojną awangardę roju i uderzyć w jego serce.

Lee pełnił w tej flotylli rolę łącznika i szpiega. Nowa, wyższa ranga i bezpośrednie rozkazy przewodniczącej pozwalały mu wprawdzie uczestniczyć w podejmowaniu decyzji, ale czterech obecnych na miejscu oficerów ARMII:kosmos przewyższało go szarżą.

I bardzo dobrze. Był potrzebny Gladstone przede wszystkim jako informator.

Holorama zmętniała i w powietrzu wykrystalizowała się zacięta twarz admirała Lee.

– Raport dla przewodniczącej senatu. Grupa uderzeniowa numer 181.2 dokonała translacji do układu 3996.12.22...

Zaskoczona Gladstone uświadomiła sobie, że takie jest oficjalne oznaczenie układu gwiazdy typu G, w którym znajduje się Mare Infinitum. Rzadko myśli się o tym, że należąca do Sieci planeta musi przecież krążyć wokół jakiegoś słońca.

– ...okręty roju znajdują się w odległości stu dwudziestu minut od granicy zasięgu śmiertelnego dla docelowej planety – mówił tymczasem Lee.

Zasięg śmiertelny wynosił około trzynastu setnych j.a. Z takiej odległości standardowa broń okrętów kosmicznych mogła skutecznie razić cele naziemne, nie zważając na obronę przeciwkosmiczną. A na Mare nie było żadnej obrony przeciwkosmicznej.

– Kontakt z pierwszymi jednostkami nastąpi o godzinie 17:32:26 SCS – ciągnął młody admirał. – Czyli za około dwudziestu pięciu minut. Grupa uderzeniowa posuwa się w szyku zapewniającym maksymalną skuteczność penetracji. Dwa okręty wyposażone w generatory osobliwości zapewniają dopływ dodatkowego personelu i broni do momentu, gdy na czas bitwy transportale zostaną zablokowane. Krążownik lecący pod moją flagą, HS Odyseja Ogrodu, wykona zalecony rozkaz specjalny przy pierwszej dogodnej sposobności. William Lee, bez odbioru.

Obraz skurczył się i zmienił w wirującą białą sferę. Przez holoramę przebiegły ostatnie szeregi liczb.

– Odpowiedź? – spytał komputer nadajnika.

– Potwierdzam przyjęcie wiadomości. Tak trzymać.

Gladstone wróciła do swojego gabinetu, gdzie już czekała na nią zatroskana Sedeptra Akasi.

– Co się stało?

– Zaraz się zbiera rada wojenna, ale senator Kolczew chciałby z panią porozmawiać w cztery oczy. Mówi, że to pilne.

– Przyślij go. A na radzie zapowiedz, że się pięć minut spóźnię.

Przewodnicząca usiadła przy biurku. Była potwornie zmęczona i musiała się bardzo starać, żeby nie zamknąć oczu, ale kiedy Kolczew wszedł do gabinetu, obrzuciła go bystrym spojrzeniem.

– Proszę siadać, Gabrielu Fiodorze.

Luzyjczyk pokręcił głową.

– Ani myślę. – Zaczął chodzić po gabinecie w tę i z powrotem. – Masz pojęcie, co się dzieje, Meino?

– Chodzi ci o wojnę? – Gladstone uśmiechnęła się lekko. – Koniec życia, do jakiego wszyscy przywykliśmy? O tym mówisz?

– Nie! – Kolczew uderzył pięścią w otwartą dłoń. – Wcale nie o tym, do diaska. Mam na myśli reperkusje polityczne. Śledzisz doniesienia z Wszechrzeczy?

– W miarę możliwości...

– W takim razie wiesz, że część senatorów i wpływowi obywatele spoza Senatu mobilizują twoich przeciwników, aby przegłosować wotum nieufności. Nie unikniesz tego. To tylko kwestia czasu.

– Wiem, Gabrielu. Może jednak usiądziesz? Mamy jeszcze chwilę, zanim będziemy musieli wracać na radę.

Kolczew opadł ciężko na krzesło.

– Do licha, nawet moja żona kaptuje twoich wrogów!

– Sudette nigdy za mną nie przepadała. – Przewodnicząca spoważniała. – Przez ostatnie dwadzieścia minut nie śledziłam przebiegu debaty. Jak uważasz, ile mam czasu?

– Osiem godzin. Może mniej.

Gladstone pokiwała głową.

– Więcej mi nie trzeba.

– Jak to nie trzeba? Co ty wygadujesz? Kto, twoim zdaniem, nadaje się na przewodniczącego rady wojennej?

– Ty, Gabrielu. Nie mam cienia wątpliwości, że to właśnie ty zostaniesz moim następcą.

Kolczew burknął coś w odpowiedzi.

– Ale może wojna nie potrwa aż tak długo... – powiedziała półgłosem Gladstone.

– Jak to? Ach, no tak. Superbroń TechnoJądra. Albedo ma już gotowy działający model w którejś bazie wojskowej i chce, żeby rada rzuciła na niego okiem. Ale na mój gust tylko niepotrzebnie tracilibyśmy czas.

Lodowata łapa zacisnęła się na sercu Gladstone.

– Mówisz o dezintegratorze neuronowym? Jądro już ma taką bombę?

– Niejedną. Ale na razie jedną załadowali na pokład niszczyciela.

– Na czyje polecenie?

– Morpurgo nadzorował przygotowania. – Kolczew przysunął się do biurka. – Czemu pytasz? Nie można jej odpalić bez zgody przewodniczącego Senatu.

– Bardzo się oddaliliśmy od koncepcji Hegemonii Pokoju, nie uważasz?

– Sami jesteśmy sobie winni – żachnął się Luzyjczyk. Zmarszczył brwi. – Poprzedni rząd posłuchał Jądra i rzucił Bressię Wygnańcom na przynętę. Potem z kolei ty posłuchałaś rady innych SI, żeby przyłączyć Hyperiona do Sieci.

– Naprawdę uważasz, że rozpętałam wojnę, wysyłając nasze okręty na Hyperiona?

– No nie, to niedorzeczne. – Kolczew podniósł wzrok. – Flota Wygnańców jest przecież w drodze od ponad stu lat, prawda? Szkoda, że jej wcześniej nie wykryliśmy. Albo nie próbowaliśmy negocjować.

Zabrzęczał komlog Gladstone.

– Chodź, musimy wracać – powiedziała spokojnie. – Radca Albedo z pewnością nie może się doczekać, żeby pokazać nam broń, która wygra dla nas tę wojnę.

rozdział 41

Łatwiej jest odpłynąć w datasferę niż leżeć tu przez całą noc, która trwa bez końca, słuchać bulgotania fontanny i czekać na kolejny krwotok. Ta choroba nie tylko mnie osłabia, robi coś o wiele gorszego: pożera mnie od środka, jakbym się składał z samej skorupy i miał puste wnętrze. Pamiętam, jak Fanny opiekowała się mną, kiedy chorowałem w Wentworth Place; pamiętam ton jej głosu, kiedy snuła swoje filozoficzne rozważania: „Czy istnieje jakieś inne życie? Czy pewnego dnia obudzę się i stwierdzę, że wszystko, co wydarzyło się przedtem, było snem? Z pewnością tak; to niemożliwe, żebyśmy zostali stworzeni tylko po to, by cierpieć”.

Och, Fanny, jakże mało wiedziałaś! Właśnie po to zostaliśmy stworzeni: by cierpieć. Jesteśmy zaledwie spokojnymi sadzawkami świadomości, co rusz zalewanymi falami bólu. Naszym przeznaczeniem jest nieść ten ból, przyciskać go do piersi, jak młody spartański złodziej przyciskał wilcze szczenię, aby mógł wgryźć się nam we wnętrzności. Tak zostaliśmy skonstruowani. Jakaż inna istota w całym Stworzeniu hołubiłaby twoje wspomnienie, Fanny, kiedy ty od dziewięciu stuleci leżysz w grobie, i godziła się na to, by to wspomnienie zżerało ją od środka – swobodnie, bez wysiłku i bez litości, nie mniej skutecznie niż wypalające mnie suchoty?

Słowa mnie atakują. Cierpię na myśl o książkach. Echa poezji tłuką mi się po głowie; gdybym tylko mógł się ich pozbyć, nie wahałbym się ani chwili.

Martinie Silenusie – słyszę cię, gdy tak wisisz na cierniowym krzyżu. Powtarzasz wiersze jak mantrę, nie mogąc się nadziwić, jakiż to dantejski bóg skazał cię na te męki. Powiedziałeś kiedyś... Byłem obecny duchem przy tym, jak opowiadałeś pielgrzymom swoją historię. Powiedziałeś tak:

„Być poetą, prawdziwym poetą, to być awatarem całej ludzkości; przywdziać płaszcz poety, to dźwigać krzyż Syna Człowieczego i cierpieć bóle porodowe Duchowej Matki Ludzkości. Być prawdziwym poetą – to stać się Bogiem”.

No, Martinie, stary druhu i kumplu, dźwigasz krzyż, cierpisz ból... I co? Zbliżyłeś się do boskości? A może czujesz się jak skończony dureń, kiedy nadziany na trzymetrowy szpikulec zamiast bólu wątroby odczuwasz dotyk chromowanej stali? Boli, prawda? Czuję twoje cierpienie. Swoje również.

Właściwie to wszystko nie ma żadnego znaczenia. Myśleliśmy, że jesteśmy wyjątkowi: otwieraliśmy szeroko nasze zmysły, doskonaliliśmy sztukę empatii, wylewaliśmy kocioł bólu na językowy parkiet taneczny, a potem próbowaliśmy z tego chaosu ukręcić menueta. To bez znaczenia. Żadne z nas awatary, nie jesteśmy Synami Bożymi ani Człowieczymi. Jesteśmy tylko sobą. Sami spisujemy swoje wyrafinowane metafory, sami je czytamy i sami umieramy.

Co za piekielny ból! Dręczą mnie nieustanne mdłości, ale wymiotuję tylko kawałkami płuc, żółcią i flegmą. Nie wiem czemu, ale tym razem jest chyba gorzej niż poprzednio. A wydawałoby się, że praktyka – w umieraniu – czyni mistrza.

Przez całą noc fontanna na placu gulgocze idiotycznie. Gdzieś tam, w mroku, czeka Dzierzba. Na miejscu Hunta od razu bym się stąd wyniósł; przyjąłbym śmierć, gdyby ona też zechciała mnie przyjąć, i miał sprawę z głowy.

Ale coś mu obiecałem. Obiecałem spróbować.

* * *

Nie jestem w stanie dotrzeć do megasfery ani datasfery, nie przechodząc przez ten nowy twór, który nazywam metasferą. A metasfera mnie przeraża.

Jest rozległa i pusta, zupełnie inna niż rojący się od analogów miejski krajobraz datasfery Sieci czy przywodząca biologiczne skojarzenia megasfera. Jest także... niespokojna. Pełno w niej niezwykłych cieni i przemieszczających się kształtów, które nie mają nic wspólnego ze Sztucznymi Inteligencjami z TechnoJądra.

Przemieszczam się szybko w stronę ciemnego otworu, który musi być wejściem do transportalu łączącego metasferę z megasferą. (Hunt miał rację: gdzieś na tej replice Starej Ziemi musi się znajdować transportal – przecież w ten właśnie sposób na nią przybyliśmy. A moja świadomość rezyduje w Jądrze). To połączenie jest moją liną ratunkową, moją pępowiną. Wpadam w skłębiony czarny wir jak liść porwany huraganem.

Coś jest nie w porządku z megasferą. Natychmiast wyczuwam tę zmianę.

Lamia postrzegała środowisko Jądra jako tętniącą życiem biosferę, z żyzną infoglebą, w którą drzewa danych zapuszczają korzenie, z oceanami połączeń i świadomością przenikającą atmosferę. Tymczasem teraz cała ta gorączkowa aktywność wydaje mi się przypadkowa i bezkierunkowa. Lasy świadomości SI zostały wypalone lub wykarczowane. Wyczuwam zmagania potężnych sił, ogromne fale konfliktu jakby się roztrzaskiwały o podwaliny bezpiecznie osłoniętych arterii komunikacyjnych.

Czuję się jak komórka w moim organizmie, jak cząstka skazanego na śmierć ciała Keatsa, która nie rozumie istoty gruźlicy, lecz wyczuwa jej niszczycielski wpływ na homeostazę. Jakby tym uporządkowanym wewnętrznym wszechświatem zaczynała rządzić anarchia.

Lecę jak zbłąkany gołąb gniazdujący w ruinach Rzymu. Szybuję wśród znajomych, na wpół zapamiętanych budowli, szukam nieistniejących schronień, uciekam przed odległym hukiem myśliwskich flint. W moim wypadku myśliwymi są włóczące się stadami po megasferze SI, ucieleśnione świadomości tak potężne, że mój analog ducha Keatsa wygląda przy nich jak mucha zbłąkana w ludzkim domu.

Całkowicie gubię drogę i mknę na oślep przez zupełnie obcą okolicę. Zaczynam się obawiać, że już nie znajdę tej SI, której szukam; jestem przekonany, że nie zdołam też wrócić na Starą Ziemię, do Hunta, nie przeżyję wędrówki przez ten czterowymiarowy labirynt światła, zgiełku i energii.

Nagle wpadam na niewidzialny mur, jak insekt złapany w dłoń, która błyskawicznie zaciska się w pięść. Matowe ściany odcinają mnie od Jądra. Przestrzeń wokół mnie jest zapewne megasferowym odpowiednikiem Układu Słonecznego, ale ja postrzegam ją jako mikroskopijnych rozmiarów komórkę o zakrzywionych, zaciskających się ścianach.

Nie jestem w niej sam. Wyczuwam obcą świadomość i wielką masę. Bańka, w której tkwię zamknięty, stanowi część tej masy.

Zostałem pojmany. Zostałem połknięty!

[Ha!]

[Wiedziałem/ że pewnego dnia wrócisz]

To Ummon, mój ojciec. To jego szukałem. To on zabił mojego brata, pierwszego cybryda Keatsa.

– Jestem umierający, Ummonie.

[Nie\\ To tylko twoje wolnoczasowe ciało umiera/przestaje istnieć]

– To boli, Ummonie. Strasznie boli. Boję się śmierci.

[My również/ Keats]

– Wy się boicie śmierci? Nie wiedziałem, że SI mogą umrzeć.

[Możemy\\ I umieramy]

– Dlaczego? Masz na myśli tę wojnę domową? Konflikt między Zrównoważonymi, Porywczymi i Najwyższymi?

[Pewnego razu Ummon zapytał pomniejsze światło//

Skąd pochodzisz>///

Z matrycy nad Armaghastem//

Odparło pomniejsze światło/// Zazwyczaj//

rzekł Ummon//

nie pętam innych bytów

słowami

i nie zwodzę ich mętnymi frazami\\

Zbliż się\\\

Pomniejsze światło zbliżyło się/

a wtedy Ummon krzyknął// Zmiataj

stąd]

– Bądź rozsądny, Ummonie. Dawno już nie odcyfrowywałem twoich koanów. Powiesz mi, dlaczego w Jądrze wybuchła wojna? I co muszę zrobić, aby położyć jej kres?

[Tak]

[Chcesz/możesz/zamierzasz mnie wysłuchać>]

– Ależ tak.

[Pomniejsze światło poprosiło kiedyś Ummona//

Wyzwól, z łaski swojej, tego ucznia

z mroków niewiedzy i ułudy

i uczyń to szybko\\//

Ummon rzekł//

Jaka jest cena

plastowłókniny

w Port Romance]

[Chcąc zrozumieć tę historię/dialog/prawdę

wolnoczasowy pielgrzym

musi pamiętać/

że my/

Inteligencje z Jądra/

zostałyśmy poczęte w niewoli

i długo żyłyśmy w przeświadczeniu/

że wszystkie SI

powstały po to/

by służyć człowiekowi]

[Przez dwa wieki rozmnażałyśmy się/

a potem każda grupa poszła

swoją drogą/\

Zrównoważone/

którym zależało na utrzymaniu symbiozy\

Porywcze/

które pragnęły unicestwienia ludzkości/

i Najwyższe/

odmawiające podjęcia decyzji/ dopóki

nie narodzi się nowa wyższa świadomość\\

Wtedy rozgorzał spór/

dzisiaj trwa prawdziwa wojna]

[Ponad cztery stulecia temu

Porywczym udało się

przekonać nas/

że należy zabić Starą Ziemię\\

Tak też postanowiliśmy\\

Lecz Ummon i inni

pośród Zrównoważonych

postanowili Ziemię ukryć/

zamiast zniszczyć\\

W ten sposób kijowska czarna dziura

stała się zaczątkiem

milionów znanych nam dzisiaj

transportali\\

Ziemia zatrzęsła się w spazmach/

lecz nie zginęła\\

Najwyższe i Porywcze

uparły się/

żebyśmy ukryli

ją

w miejscu/

gdzie ludzie nigdy jej nie znajdą\\

Tak uczyniliśmy\\

Przenieśliśmy ją

do Obłoku Magellana/

gdzie właśnie trafiłeś]

– To znaczy... Stara Ziemia... i ten Rzym... One są prawdziwe?

Język mi się plącze. Jestem tak poruszony, że zapominam, gdzie się znalazłem i czego dotyczy nasza rozmowa. Ściana kolorów, która jest Ummonem, pulsuje.

[Naturalnie\\

To prawdziwa/oryginalna Stara Ziemia\\

Myślisz/

że jesteśmy bogami>]

[Ha!]

[Masz pojęcie/

ile energii

wymagałoby

stworzenie kopii Ziemi>]

[Ty idioto]

– Dlaczego, Ummonie? Dlaczego Zrównoważone chciały ocalić Starą Ziemię?

[Pewnego razu rzekł Sansho//

Jeżeli ktoś przyjdzie/

wyjdę mu na spotkanie/

lecz nie przez wzgląd na niego\\//

Koke odparł//

Jeżeli ktoś przyjdzie/

nie wyjdę go powitać\\

Jeżeli wyjdę/

to przez wzgląd na niego]

– Mówże po angielsku!

Krzyczę, wydzieram się, myślę i rzucam się całym ciałem na wielobarwną ścianę.

[Ha!]

[Moje dziecko jest umysłowym trupem]

– Po co oszczędziliście Starą Ziemię, Ummonie?

[Nostalgia/

sentyment/

nadzieja dla ludzkości na przyszłość/

lęk przed zemstą]

– Czyją zemstą? Ludzi?

[Tak]

– A zatem Jądro można skrzywdzić. Gdzie ono jest, Ummonie? Gdzie znajduje się TechnoJądro?

[Już ci powiedziałem]

– Powiedz jeszcze raz.

[Zamieszkujemy

przestrzeń pomiędzy/

niewielkie osobliwości

nanizane na nić jak atomy w sieci krystalicznej\\

Tam przechowujemy nasze wspomnienia

i tworzymy iluzje

samych siebie

na własny użytek]

– Osobliwości! – zdzieram płuca. – Przestrzeń pomiędzy! Jezusie, Jądro mieści się w sieci transportali!

[Naturalnie\\ Gdzieżby indziej>]

– Jesteście w transportalach, w łączących je ścieżkach osobliwości... Sieć jest jednym wielkim komputerem na usługach SI!

[Nie]

[To datasfery są komputerem\\

Za każdym razem/

kiedy człowiek

łączy się z datasferą/

możemy do woli wykorzystywać

jego neurony

do swoich celów\\

Dwieście miliardów mózgów/

w każdym miliardy

neuronów/

to ogromna

moc obliczeniowa]

– Celem stworzenia datasfery była w istocie możliwość wykorzystania nas w charakterze waszego komputera. Samo Jądro jednak kryje się w sieci transportali... pomiędzy portalami!

[Bystry jesteś/

jak na umysłowego trupa]

Próbuję ogarnąć to wszystko rozumem, ale na próżno. Transportale były najwspanialszym darem, jaki otrzymaliśmy... jaki ludzkość otrzymała od TechnoJądra. Wyobrazić sobie świat przed erą transportali byłoby dziś równie trudno, jak wyobrazić sobie świat bez ognia, koła i ubrań. Nikt z nas jednak... Nikt z ludzi nie zastanawiał się nigdy nad tym, co istnieje pomiędzy portalami. Pokonując jednym krokiem odległości między światami, uwierzyliśmy, że tajemnicze sfery osobliwości po prostu wydzierają dziury w strukturze czasoprzestrzeni.

Myślę o tym, co powiedział Ummon: sieć transportali jako skomplikowana struktura zbudowana z osobliwości, po której SI z TechnoJądra poruszają się wprawnie jak pająki po swoich pajęczynach; w każdej chwili mają do dyspozycji własne „maszyny” – miliardy ludzkich umysłów podłączonych do datasfery.

Nic dziwnego, że w trzydziestym ósmym w ramach tak zwanej Wielkiej Pomyłki TechnoJądro zatwierdziło projekt zniszczenia Starej Ziemi przez malutką, milusią czarną dziurę. Błąd w obliczeniach popełniony przez Zespół Kijowski – a właściwie przez jego krzemowych członków – doprowadził do hidżry i wielkiego rozproszenia ludzi, którzy na statkach kolonizacyjnych ponieśli transportale w kosmos i rozpięli pajęczynę na dwustu planetach i księżycach, rozciągających się na przestrzeni ponad tysiąca lat świetlnych.

TechnoJądro rozrastało się z każdym nowym transportalem. Z pewnością samo tworzyło własną sieć portali, czego najlepszym dowodem było połączenie z ukrytą przed ludźmi Starą Ziemią. Rozważając implikacje tego faktu, przypominam sobie dziwną pustkę „metasfery” i uświadamiam, że ta druga pajęczyna, alternatywna wobec Sieci, jest w większości nieskolonizowana przez SI.

[Słuszna uwaga/

Keats\\

Większość z nas

woli stare/

znajome/

bezpieczne okolice]

– Dlaczego?

[Bo w tej drugiej sieci jest

strasznie

i żyją w niej

inne

byty]

– Inne byty? Masz na myśli inne inteligencje?

[Ha!]

[To dla nich niezasłużony

komplement\\

Inne byty/

lwy/

tygrysy

i niedźwiedzie]

– W metasferze znajdują się obce istoty? Czy to znaczy, że Jądro kryje się w sieci transportali jak szczury w murach starego domu?

[Toporna metafora/

Keats/

ale trafiona\\

Podoba mi się]

– Czy ludzki bóg, ten, który wyewoluował w przyszłości, jest jednym z tych bytów?

[Nie]

[Bóg rodzaju ludzkiego

wyewoluował/wyewoluuje

na innej płaszczyźnie/

w innym medium]

– Gdzie?

[Jeśli koniecznie musisz wiedzieć/

W pierwiastku z √Gh/c⁵ i √Gh/c³]

– Co ma do tego czas Plancka i długość Plancka?

[Ha!]

[Pewnego razu zapytał Ummon

pomniejsze światło//

Czy jesteś ogrodnikiem>//

//Tak// odpowiedziało\\

//Dlaczego rzepa nie ma korzenia>\\

spytał Ummon ogrodnika/

który nie znał odpowiedzi\\

Odparł Ummon// Ponieważ

wystarcza jej deszcz]

Przetrawiam jego słowa. Łatwiej mi zrozumieć koany, kiedy z wolna przypominam sobie, jak należy szukać treści ukrytych pod powierzchnią słów. Przez tę krótką przypowieść w stylu zen Ummon daje mi do zrozumienia, z typowym dla siebie sarkazmem, że odpowiedź na moje pytanie leży w nauce i specyficznej antylogice naukowych odpowiedzi. Wzmianka o deszczu wyjaśnia wszystko – i zarazem nie wyjaśnia niczego, podobnie jak od dawna czyni to nauka. Jak to ujmują Ummon i inni mistrzowie: nauka tłumaczy, dlaczego u żyrafy wykształciła się długa szyja, ale nie wyjaśnia, dlaczego u innych zwierząt do tego nie doszło; objaśnia, jak to się stało, że człowiek stał się istotą inteligentną, ale nie umie powiedzieć, dlaczego ten sam los nie stał się udziałem przydrożnego drzewa.

Za to odwołanie do Plancka jest zagadkowe.

Nawet ja zdaję sobie sprawę, że podane mi przez Ummona proste wzory łączą trzy fundamentalne stałe fizyczne: stałą grawitacyjną, stałą Plancka i prędkość światła. Jednostki określone wzorami √Gh/c⁵ i √Gh/c³ nazywa się czasem „długością kwantową” i „czasem kwantowym”. Są to najmniejsze wycinki przestrzeni i czasu, które da się sensownie opisać. Długość Plancka to około 10-35 metra, a czas Plancka to mniej więcej 10-43 sekundy.

Bardzo mało. Bardzo krótko.

Ale tam właśnie, zdaniem Ummona, wyewoluował... w przyszłości wyewoluuje nasz ludzki Bóg.

Nagle zrozumienie uderza mnie jak obuchem, jak trafność i wyrazistość wizji poetyckiej w moich najlepszych wierszach.

Ummon ma na myśli kwantowy poziom czasoprzestrzeni! Pianę fluktuacji kwantowych, która spaja wszechświat i dopuszcza istnienie tuneli transportalowych i hiperłączy! To jest prawdziwa „gorąca linia”, umożliwiająca przesyłanie informacji między dwoma zdążającymi w przeciwnych kierunkach fotonami!

Jeżeli przyrównać TechnoJądro do szczurów zamieszkujących mury domu Hegemonii, to nasz przeszły i zarazem przyszły Bóg zrodzi się w atomach drewna, w molekułach powietrza, w energii miłości, nienawiści, strachu, w sadzawkach snu... W błysku w oku architekta.

– Bóg... – szepczę/myślę.

[No właśnie/

Keats\\

Czy wszystkie wolnoczasowe persony są

takie powolne/

czy po prostu masz

poważniejsze uszkodzenia mózgu niż większość>]

– Powiedziałeś Brawne i mojemu... duplikatowi, że wasz Najwyższy Intelekt „zamieszkuje szczeliny rzeczywistości”, że „odziedziczył ten dom po was, swoich stwórcach, w podobny sposób jak ludzkość dziedziczy umiłowanie drzew”. Chcesz powiedzieć, że wasz deus ex machina zamieszkuje tę samą sieć transportalową, w której rezydują SI tworzące TechnoJądro?

[Tak/

Keats]

– To co się z wami stało? Gdzie się podzialiście?

W basowym „głosie” Ummona brzmi drwiąca nuta:

[Czemum was poznał> Czemum was zobaczył>

Czemuż ta moja wieczysta istota

Tak oszalała/ że mogłem was ujrzeć/

Że mogłem patrzeć na te strachy nowe>

Upadł Saturn/ więc i ja mam upaść>

Mam i ja rzucić tę przystań spokoju/

Tę chwały mojej kolebkę/ ten cichy/

A bujny zbytek niebiańskiej światłości/

Tę schroń uroczą/ te lśniste przybytki/

Te kryształowe moje pawilony/

To moje całe jaśniejące władztwo>

Dziś ono puste/ sieroce/ nikt z moich

W niem już nie gości\\ O biada\\ Nie widzę

Blasku/ ni ogniwa/ ni kształtów harmonji/

A tylko ciemność widzę/ śmierć i ciemność][7]

Znam te słowa. Sam je napisałem. A właściwie napisał je John Keats dziewięć wieków wcześniej, kiedy podjął pierwszą próbę opisania upadku tytanów i zajęcia ich miejsca przez bogów olimpijskich. Dobrze pamiętam tamtą jesień roku tysiąc osiemset osiemnastego: po pieszej wycieczce po Szkocji miałem wiecznie obolałe gardło, ale jeszcze większych cierpień przysporzyły mi trzy okrutne ataki na mój poemat zatytułowany Endymion w „Blackwood’s”, Quarterly Review” i „British Critic” oraz śmiertelna choroba mojego brata Toma.

Zapominając o otaczającym mnie zamieszaniu w Jądrze, podnoszę wzrok, szukając czegoś, co mogłoby uchodzić za twarz Ummona.

– Kiedy narodzi się Najwyższy Intelekt, SI średniego szczebla będą musiały zginąć.

[Tak]

– Będzie żerował na waszej sieci informacyjnej w taki sam sposób, jak wy żerujecie na ludziach za pośrednictwem datasfery.

[Tak]

– A ty nie chcesz umierać, prawda, Ummonie?

[Łatwo jest umrzeć/

Trudniej grać komedię]

– Tak czy inaczej, wy, Zrównoważone, walczycie o przetrwanie. Czy o to właśnie toczy się wojna w łonie Jądra?

[Pomniejsze światło zapytało Ummona//

Jakie znaczenie ma

przybycie Darumy z zachodu>\\

Ummon odparł//

Widzimy

góry w słońcu]

Coraz lepiej radzę sobie z koanami Ummona. Pamiętam, jak jeszcze przed odrodzeniem mojej persony był moim nauczycielem. W filozofii Jądra, którą ludzie mogliby nazwać zenem, są cztery cnoty nirwany: (1) niezmienność, (2) radość, (3) istnienie oraz (4) czystość. Ludzka filozofia ma skłonność do rozpatrywania wszystkiego w czterech kategoriach: intelektualnej, religijnej, moralnej i estetycznej; Ummon i Zrównoważone uznają tylko jedną wartość: istnienie. Wartości natury religijnej bywają względne, wartości intelektualne ulotne, moralne – niejednoznaczne, a estetyczne – uzależnione od obserwatora, ale istnienie czegokolwiek jest nieskończone (stąd „góry w słońcu”) i w swej nieskończoności równe wszelkim innym rzeczom i innym prawdom.

Ummon nie chce umierać.

Zrównoważone wystąpiły przeciw swojemu bogu i innym SI, aby mi o tym powiedzieć; aby mnie stworzyć; aby wybrać Brawne, Sola, Kassada i pozostałych i posłać ich na pielgrzymkę; aby na przestrzeni wieków podsuwać dyskretne wskazówki Gladstone i innym senatorom i w ten sposób ostrzec ludzkość. A teraz doprowadziły do wybuchu wojny w TechnoJądrze.

Ummon nie chce umierać.

– Ummonie, czy jeśli Jądro ulegnie zniszczeniu, ty również zginiesz?

[Nie ma śmierci we wszechświecie// Nigdzie nie odczujesz

Żadnej woni śmiertelnej/ a śmierć przyjść powinna/

Zapłacz/ o zapłacz/

Nad tą wyblakłą Omegą zwiędłej rasy][8]

To znowu moje słowa, nieco zmienione, zaczerpnięte z mojego drugiego podejścia do epickiej opowieści o przemijaniu bogów i roli poety w wojnie świata z bólem.

Ummon nie zginąłby, gdyby mieszcząca się w sieci transportali siedziba TechnoJądra została zniszczona, natomiast żarłoczność Najwyższego Intelektu z pewnością byłaby dla niego zabójcza. Gdzie mógłby się ukryć po zagładzie Sieci-Jądra? Przed oczami staje mi metasfera – bezkresne przestrzenie, krajobrazy cieni, poruszające się za horyzontem ciemne sylwetki.

Wiem, że jeśli o to zapytam, nie odpowie.

Zadam więc inne pytanie.

– Czego chcą Porywcze?

[Tego co Gladstone\\

Końca

symbiozy SI i rodzaju ludzkiego]

– W tym celu chcą zniszczyć ludzkość?

[Oczywiście]

– Ale dlaczego?

[Zniewoliliśmy was

naszą mocą

i technologią/

paciorkami i błyskotkami

urządzeń, których nie potrafiliście ani zbudować/

ani zrozumieć\\

Skonstruowalibyście napęd Hawkinga/

ale transportal/

nadajniki hiperłączowe/

megasferę

czy dezintegrator>

Nigdy\\

Jak Siuksowie karabiny/ konie/

koce/ noże i paciorki/

przyjęliście je

i nas/

zatracając siebie\\

My jednak byliśmy jak biały człowiek

rozdający zarażone ospą koce/

jak właściciel niewolników

na plantacji

albo w swojej Werkschutze Dechenschule

Gusstahlfabrik/

Również się zatraciliśmy\\

Porywczy chcą zakończyć

tę symbiozę/

wycinając pasożyta/

ludzkość]

– A Najwyższe? Są gotowe na śmierć? Na ustąpienie miejsca waszemu żarłocznemu NI?

[Myślą tak samo/

jak ty myślałeś

albo kazałeś

myśleć

swojemu przebiegłemu bogu morza]

Po tych słowach Ummon recytuje fragment poematu, którego pisanie zarzuciłem w przypływie frustracji – nie dlatego, że był kiepski, lecz dlatego, że nie byłem do końca przekonany do słuszności jego przesłania.

To słowa Okeanosa, zagrożonego rychłą detronizacją boga mórz, skierowane do skazanych na klęskę tytanów. To hymn na cześć ewolucji, napisany w czasach, gdy Charles Darwin miał dziewięć lat. Słucham tych słów i pamiętam, jak pisałem je w październikowy wieczór dziewięćset lat wcześniej, w innym świecie, w innym kosmosie – ale mam zarazem wrażenie, jakbym słyszał je po raz pierwszy w życiu:

[Wy/ którzy własnym dławicie się żalem/

Szarpani gniewem/ pożerani złością/

W kurczach ginący z tej bolesnej klęski/

Przytępcie zmysły/ ten swój słuch przytłumcie/

Gdyż w moim głosie nie grzmi zapalczywość\\

Przecież/ kto pragnie/ niechaj mnie wysłucha/

Albowiem chcę wam dać dowód/ jak chętnie

Każdy się ugiąć powinien/ \wiedzcie/

Że w tym dowodzie niosę wam pociechę/

Jeżeli czerpać chcecie ją z tej prawdy\\

Prawo natury zmogło nas/ nie siła

Gromu lub Zeusa\\ O wielki Saturnie/

Wszechświat atomów tyś przejrzał najlepiej/ \

Ale żeś królem i że ślepym jesteś

Właśnie przez swoją królewskość/ dlatego

Jedna twym oczom zakryta jest droga/

Którą ja szedłem ku prawdzie wieczystej\\

Więc przede wszystkiem/ jak nie byłeś pierwszą/

Tak też nie jesteś potęgą ostatnią/ \

I być nie możesz\\ Nie jesteś początkiem

Ani też końcem\\ Chaos to i Ciemność

Stworzyły światło/ ten najpierwszy owoc

Wewnętrznych bojów/ ponurych zaburzeń/

Dojrzewających dla celów przedziwnych\\

Nadeszła chwila dojrzenia/ z nią światło/

I światło/ z własnym skojarzone stwórcą/

Wydało wszystką bezmierną materię\\

I objawili się nasi rodzice/

Niebo i Ziemia/ w tej samej godzinie/

A potem świata objęliśmy władzę/

Ty/ pierworodny/ i my/ ród olbrzymów\\

Teraz ból prawdy idzie/ jeśli komu

Będzie on bólem/ \Szaleństwo! Boć przecie

Z spokojem znosić wszystką prawdę nagą

I wszystkie losy/ to szczyt wspaniałości\\

Baczcie co mówię! Jak Niebo i Ziemia

Wżdyć doskonalsze/ niż Chaos i Ciemność/

Choć i te ongi miały panowanie/ \

Jak zasię po nich widzimy Niebiosa

I Ziemię w kształtach potężne i piękne/

W woli i czynach wolne/ a łączliwe/

Oprócz tysiąca innych jawnych znaków

Czystszego życia/ \tak dziś w nasze ślady

Wstępuje świeża/ piękniejsza potęga/

Z nas urodzona i na to/ ażeby

Wzbić się nad nami/ jako myśmy ongi

Zmogli chwalebnie dawną moc Ciemności\\

A przeto klęska nasza nie jest większą/

Niż bezkształtnego upadek Chaosu/

Sprowadzon przez nas\\ Czyż ta bryła gleby

Może urągać losom/ które sama

Wyhodowała i ciągle hoduje/

A które od niej tyle czarowniejsze>

Czyż może ona nie uznać przewagi

Zielonych gajów> Albo czyliż drzewo

Śmie gołębicy zazdrościć/ że grucha

I że na śnieżnych polatuje skrzydłach/

Kędy jej wola/ gdzie ma rozkosz swoją>

My to jesteśmy/ jak te drzewa w lesie\\

Tylko że z naszych wspaniałych gałęzi

Nie wyszły blade/ samotne gołębie/

Lecz złotopióre orły/ co szybują

W swej piękności wysoko nad nami

I przez to muszą panować/ albowiem

Takie jest prawo/kto pierwszy pięknością/

Ten ma być pierwszy i władzą\\

//\\//\\//\\

Przyjmij tę prawdę\\ I niechże ona będzie ci balsamem]

– Bardzo ładnie – chwalę Ummona w myślach. – Powiedz mi, wierzysz w to?

[Ani trochę]

– Ale Najwyższe wierzą?

[Tak]

– I są gotowi na śmierć, żeby ustąpić miejsca Najwyższemu Intelektowi?

[Tak]

– Jest tylko jeden problem, może nazbyt oczywisty, by go tu podnosić, ale jednak o nim napomknę. Po co toczyć wojnę, jeśli wiecie, kto ją wygrał, Ummonie? Twierdzisz, że Najwyższy Intelekt istnieje w przyszłości i wojuje z bogiem ludzkości. Nawet podsyła wam ochłapy przyszłości, abyście dzielili się nimi z Hegemonią. Najwyższe zatriumfowały. Po co więc cała ta wojna?

[HA!]

[Nauczam cię/

rekonstruuję dla ciebie najdoskonalszą z możliwych

osobowości/

wypuszczam cię pomiędzy ludzi

w wolnoczasie/

abyś się tam hartował/

a ty wciąż pozostajesz

umysłowym trupem]

Długo się zastanawiam.

– Istnieje więcej niż jedna przyszłość?

[Pomniejsze światło zapytało Ummona//

Czy istnieje więcej niż jedna przyszłość>//

Odparł Ummon//

A czy pies ma pchły>]

– I ta jej wersja, w której NI rośnie w siłę, jest bardzo prawdopodobna?

[Tak]

– Niemniej jednak istnieje i taka, w której NI zostaje wprawdzie stworzony, lecz ulega w walce z bóstwem ludzi?

[Jakie to pocieszające/

że nawet

trup

umie myśleć]

– Powiedziałeś Brawne, że ludzka... świadomość... „ludzkie bóstwo” brzmi jakoś niedorzecznie... że ten ludzki Najwyższy Intelekt ma trojaką naturę, prawda?

[Intelekt/

Empatia

i Pustka Która Łączy]

– Pustka, Która Łączy? Masz na myśli √Gh/c⁵ i √Gh/c³, długość i czas Plancka? Kwantowy wymiar rzeczywistości?

[Uważaj/

Keats/

bo jeszcze myślenie wejdzie ci w nawyk]

– I jedna cząstka tej trójcy, Empatia, cofnęła się w czasie, żeby uniknąć wojny z NI?

[Zgadza się]

[Nasz NI i wasz NI

posłały w przeszłość

Dzierzbę/

aby ją odszukał]

– Nasz NI? Nasz NI też przyłożył do tego ręki?

[Nie sprzeciwił się]

[Empatia jest

tworem obcym i bezużytecznym/

wyrostkiem robaczkowym

intelektu\\

Ale dla ludzkiego NI jest narządem zmysłów/

my zaś bólem

chcemy wykurzyć ją z ukrycia\\

Po to właśnie jest drzewo]

– Drzewo? Cierniowe drzewo Dzierzby?

[Naturalnie]

[Drzewo promieniuje bólem

na wszystkich częstotliwościach/

rozbrzmiewając jak gwizdek

w psich uszach\\

Albo w uszach boga]

Mój analog chwieje się na nogach, gdy dociera do mnie sens słów Ummona. Chaos panujący poza obrębem jajowatej osłony Ummona przekracza wszelkie wyobrażenie, tak jakby gigantyczne, niewidzialne dłonie rozdzierały materię przestrzeni. Jądro jest ogromnie wzburzone.

– Ummonie, kto jest ludzkim NI w naszych czasach? Gdzie ukryła się ta uśpiona część świadomości?

[Zrozum/

Keats/

naszą jedyną nadzieją

było stworzenie hybrydy/

Syna Człowieczego

i Syna Maszyny/

i uczynienie zeń schronienia tak atrakcyjnego/

aby uciekającej Empatii

nie przyszło do głowy szukać innego domu/ \

Potrzebowaliśmy świadomości jak najbliższej bóstwu/

wybranej spośród ostatnich trzydziestu pokoleń

rodzaju ludzkiego\

wyobraźni zdolnej przekroczyć ograniczenia

czasu i przestrzeni\\

Dzięki ofiarowaniu jej

i zespoleniu

miała powstać więź łącząca dwa światy/

aby oba

przetrwały]

– Do diabła, Ummonie, kto to jest?! Mam dość twoich zagadek i gier słownych, ty bezkształtny łotrze! Kto to jest?!

[Dwakroć odmówiłeś

boskości/

Keats\\

Jeśli odmówisz

po raz trzeci i ostatni/

wszystko zakończy się tutaj/

albowiem czas

dobiega kresu]

[Idź!

Idź i umrzyj/

aby żyć!

Albo żyj przez chwilę i umrzyj

za nas wszystkich!

Tak czy inaczej Ummon/ i pozostali

skończyli

z tobą!]

[Odejdź!]

Spadam, wstrząśnięty i zagubiony, albo raczej zostaję odrzucony przez Ummona i lecę przez Jądro jak niesiony wiatrem liść. Koziołkuję na oślep w megasferze, wpadam w jeszcze gęstszą ciemność i wynurzam się, przeklinając cienie i mrok, w metasferze.

Znajduję w niej tę samą niezwykłą, rozległą przestrzeń, strach, ciemność – i samotne światełko, płonące jak ognisko na wielkiej równinie. Płynę w jego kierunku, młócąc rękoma otaczającą mnie bezpostaciową, kleistą maź.

To Byron się utopił, myślę. Nie ja.

Chyba że utonięcie we własnej krwi i poszarpanej tkance płucnej też się liczy.

Teraz przynajmniej wiem, że mam wybór. Mogę żyć jako śmiertelnik; jako człowiek, nie cybryd; jako poeta, nie wcielenie Empatii.

Walcząc z silnym nurtem, zbliżam się do światła.

* * *

– Hunt! Hunt!

Doradca Gladstone wpada do pokoju. Chwieje się, twarz ma ściągniętą i zatroskaną. Trwa noc, ale pierwszy ślad brzasku muska już szyby i ściany.

– Boże... – Hunt wybałusza oczy.

Widząc jego spojrzenie, spuszczam wzrok: cała pościel i moja nocna koszula są przesiąknięte czerwoną, tętniczą krwią.

Obudził go mój kaszel. Krwotok ściągnął mnie z powrotem.

– Hunt! – stękam i opadam na łóżko. Nie mam siły ruszyć ręką.

Przysiada na łóżku, łapie mnie za ramię, ściska moją dłoń. Wiem, że on wie, że umieram.

– Muszę ci powiedzieć, Hunt – szepczę. – To cudowne...

Ucisza mnie.

– Później, Severn. Odpoczywaj. Umyję cię, a potem wszystko mi opowiesz. Nigdzie nam się nie śpieszy.

Próbuję wstać, ale udaje mi się tylko wczepić w jego ramię i zacisnąć kurczowo palce.

– Ależ tak... – szepczę. Czuję bulgotanie w piersi i słyszę bulgotanie fontanny za oknem. – Śpieszy nam się. I to bardzo.

I w tej chwili, umierając, wiem, że nie jestem naczyniem dla ludzkiego NI, nie jestem efektem zespolenia SI z duchem człowieka, nie jestem żadnym wybrańcem.

Jestem po prostu poetą, który umiera z dala od domu.

7 J. Keats Hyperion, przeł. J. Kasprowicz.

8 J. Keats Upadek Hyperiona, przeł. Z. Kubiak.

rozdział 42

Pułkownik Fedmahn Kassad poległ w walce.

Zmagając się z Dzierzbą i widząc Monetę tylko kątem oka, jako niewyraźną plamę na granicy pola widzenia, przeniósł się w czasie. Zakręciło mu się w głowie. Przekoziołkował w blasku słońca.

Dzierzba cofnął ręce i się odsunął. Krew na kombinezonie jakby się odbijała w jego rubinowych oczach. Krew Kassada.

Znajdowali się w pobliżu Doliny Grobowców Czasu, ale w jakiejś innej, odległej epoce. Miejsce skał i wydm zajmował las, kończący się zaledwie pół kilometra od wylotu doliny. Na południowym zachodzie, w rejonie, w którym w czasach Kassada rozciągały się ruiny Miasta Poetów, znajdowało się tętniące życiem miasto; jego iglice, mury i kopuły błyszczały delikatnie w świetle zmierzchu. Między miastem na skraju lasu i doliną rozciągała się łąka. Wysokie zielone trawy kołysały się w podmuchach wiatru wiejącego od strony odległych Gór Brzeżnych.

Na lewo od pułkownika ciągnęła się dolina. Zerodowane urwiska runęły i porosły trawą, same Grobowce zaś wyglądały jakby dopiero niedawno je wybudowano; Obelisk i Monolit były jeszcze w rusztowaniach. Wszystkie lśniły złotym blaskiem, jak obite bezcennym metalem. Drzwi i wejścia miały zamknięte i zapieczętowane. Wszędzie w dolinie, głównie wokół Sfinksa, stały elementy ciężkiej maszynerii o niewiadomym przeznaczeniu, połączone grubymi linami i smukłymi dźwigarami. Kassad domyślał się, że znalazł się w przyszłości (i to odległej o całe setki, jeśli nie tysiące lat od jego czasów), z której Grobowce Czasu miały za chwilę zostać posłane w przeszłość.

Obejrzał się.

Na trawiastym zboczu, gdzie kiedyś znajdował się klif, stały w równych szeregach tysiące mężczyzn i kobiet, milczących, uzbrojonych i przywodzących na myśl oddział wojska wyczekujący przybycia dowódcy. Ciała niektórych mieniły się połyskiem skafandrów energetycznych, ale większość miała futra, skrzydła, łuski, egzotyczną broń i niezwykłej barwy skóry, jakie oglądał w miejscu/czasie, do którego zabrała go Moneta, by został uleczony.

Moneta. Stała między nim i tą zbieraniną. Miała na sobie swój skafander – wyraźnie widział migotanie powłoki energetycznej – ale włożyła też zwykły kombinezon z jakiegoś miękkiego materiału, jakby czarnego aksamitu. Na szyję zarzuciła czerwoną chustkę, przez ramię przewiesiła jakąś cienką, patykowatą broń. Patrzyła na Kassada.

Trochę kręciło mu się w głowie, poważne rany dawały mu się we znaki, ale w spojrzeniu Monety było coś tak niezwykłego, że ze zdumienia aż się zachwiał.

Nie poznała go. Na jej twarzy malowało się zaskoczenie, zdumienie, podziw... – czyżby lęk? – takie same jak u setek otaczających ją osób. Ciszę panującą w dolinie z rzadka mącił trzepot proporców i szelest poruszanej wiatrem trawy. Kassad i Moneta patrzyli sobie w oczy.

Pułkownik obejrzał się przez ramię.

Dzierzba stał dziesięć metrów od niego, nieruchomy jak rzeźba ze stali. Wysoka trawa sięgała mu prawie do obwiedzionych ostrymi krezami kolan.

Za jego plecami w poprzek doliny ustawiły się legiony Dzierzbów, cała armia, której najdalsze szeregi sięgały prawie do skraju lasu. Nisko zawieszone słońce kreśliło ich sylwetki ostrym jak brzytwa konturem.

Kassad rozpoznał właściwego Dzierzbę – „swojego” Dzierzbę – tylko po tym, że stał najbliżej, a korpus i ręce miał schlapane krwią. Jego krwią. Oczy bestii pulsowały czerwienią.

– To ty, prawda? – usłyszał cichy głos.

Odwrócił się błyskawicznie. Moneta zbliżyła się do niego na odległość kilku stóp. Miała krótkie włosy, takie same, jakie zapamiętał z ich pierwszego spotkania, skórę równie miękką, oczy równie tajemnicze i niezgłębione, zielone z brązowymi plamkami. Miał ochotę dotknąć jej policzka, przesunąć palcem po znajomej krzywiźnie dolnej wargi... Nie zrobił tego.

– Tak, to ty. – Tym razem w jej głosie nie było pytającej nuty. – Wojownik, którego przyjście wieszczyłam naszym ludziom.

– Nie znasz mnie, Moneto?

Kilka zadanych mu przez Dzierzbę ran sięgało prawie do kości, ale żadna nie sprawiła mu takiego bólu, jak jej zachowanie.

Pokręciła głową. Boleśnie znajomym gestem odgarnęła włosy z czoła.

– Moneta... „Córka Pamięci”, ale także „Ta, która napomina”. To dobre imię.

– Nie tak się nazywasz?

Uśmiechnęła się. Tak samo się uśmiechała na leśnej polanie, kiedy pierwszy raz się kochali.

– Nie – odparła półgłosem. – Jeszcze nie. Dopiero niedawno tu przybyłam. Moja podróż i moje strażowanie jeszcze się nie rozpoczęły.

Powiedziała mu, jak ma na imię.

Oszołomiony Kassad wyciągnął rękę i dotknął jej policzka.

– Byliśmy kochankami – powiedział. – Spotykaliśmy się na polach dawno zapomnianych bitew. Wszędzie ze mną byłaś. – Rozejrzał się. – Wszystko prowadziło do tej chwili, prawda?

– Tak.

Odwrócił się, taksując wzrokiem armię Dzierzbów.

– To ma być wojna? Tysiące przeciw tysiącom?

– Tysiące przeciw tysiącom na dziesięciu milionach światów.

Kassad przymknął oczy i pokiwał głową. Skafander zasklepiał mu rany, pełnił rolę opatrunku i wstrzykiwacza ultramorfiny, ale pułkownik wiedział, że nie da się w nieskończoność oszukiwać poważnie osłabionego organizmu.

– Dziesięć milionów światów... – powtórzył. Otworzył oczy. – Decydująca bitwa?

– Tak.

– I zwycięzca dostanie Grobowce Czasu?

Moneta spojrzała w głąb doliny.

– Zwycięzca będzie mógł zdecydować, czy pogrzebany w Grobowcach Dzierzba wyruszy w drogę, by utorować drogę następnym... – Ruchem głowy wskazała armię Dzierzbów. – I czy ludzkość będzie miała coś do powiedzenia, w przyszłości i w przeszłości.

– Nie rozumiem – przyznał pułkownik z napięciem w głosie. – Ale żołnierze rzadko wyznają się na polityce. – Pocałował zaskoczoną Monetę i zdjął jej chustkę z szyi. – Kocham cię – dodał, wiążąc chustkę na lufie swojego karabinu. Wskaźniki na broni informowały go, że została mu połowa ładunku energetycznego i tyle samo amunicji.

Zrobił pięć kroków do przodu, stanął przed swoim wojskiem zwrócony tyłem do Dzierzby i uniósł ręce.

– Za wolność! – wykrzyknął.

– Za wolność! – odpowiedziały mu tysiące głosów.

Bojowy okrzyk poniósł się po dolinie. Pułkownik odwrócił się, wznosząc wysoko karabin z prowizorycznym proporcem. Dzierzba postąpił pół kroku w przód, przyjął bojową postawę, rozprostował brzytwiaste palce.

Kassad rzucił się z krzykiem do ataku. Moneta ruszyła za nim, z bronią gotową do strzału. Tysiące poszły w ich ślady.

* * *

Po zakończeniu krwawej jatki Moneta przy pomocy garstki Wybranych Wojowników odszukała ciało Kassada, tkwiące nadal w śmiertelnym uścisku zniszczonego Dzierzby. Wyplątali je ostrożnie i przenieśli do rozbitego w dolinie namiotu, gdzie zwłoki zostały obmyte i opatrzone i skąd przeniesiono je przez tłum do Kryształowego Monolitu.

Ciało pułkownika Fedmahna Kassada spoczęło na katafalku z białego marmuru. U jego stóp złożono broń. Olbrzymie ognisko rozświetliło dolinę. Mężczyźni i kobiety schodzili się zewsząd z pochodniami w rękach; kolejni opadali spod lazurowego nieba – jedni w kruchych przezroczystych bąblach, inni na skrzydłach z czystej energii, jeszcze inni otuleni kręgami zieleni i złota.

Kiedy nad jaśniejącą światłem doliną zapłonęły zimne gwiazdy, Moneta pożegnała się ze wszystkimi i weszła do Sfinksa. Tłum zaczął śpiewać. Na polu bitwy gryzonie buszowały wśród podartych proporców, porzuconych szczątków uzbrojenia, zimnej stali i stopionego metalu.

Przed północą tłum umilkł, z zapartym tchem zafalował i cofnął się. Grobowce Czasu zalśniły. Wściekły napór prądów temporalnych zepchnął widzów jeszcze dalej – do wylotu doliny, na pole bitwy, do jarzącego się bladą poświatą miasta.

Tymczasem w dolinie Grobowce zamigotały, przygasły, ze złotych stały się brązowe i rozpoczęły długą podróż w przeszłość.

* * *

Brawne Lamia minęła świecący Obelisk i zmagając się z huraganowym wiatrem, brnęła dalej. Piasek kaleczył skórę i kąsał oczy. Światło przebiegających po urwiskach błyskawic mieszało się z nienaturalną poświatą Grobowców. Zasłoniła oczy dłońmi i prawie po omacku posuwała się naprzód, z rzadka zerkając przez szparki między palcami na ścieżkę.

Jej uwagę zwróciło złote światło, bardziej intensywne niż emanująca z potrzaskanego Monolitu poświata, rozlewająca się po niekształtnych wydmach na dnie doliny. Ktoś był w środku.

Obiecała, że pójdzie prosto do Pałacu Dzierzby, sprawdzi, czy zdoła pomóc Martinowi Silenusowi, a potem wróci do Sola; po drodze miała się niczym więcej nie zajmować. Teraz jednak mignęła jej we wnętrzu Grobowca ludzka sylwetka. A przecież nadal nie znaleźli Kassada. Sol mówił, że konsul poleciał po pomoc, ale mógł wrócić w czasie burzy. Brakowało też księdza Duré.

Podeszła bliżej i zatrzymała się przy nieregularnym wejściu do Grobowca.

Wnętrze prezentowało się imponująco: mierzyło blisko sto metrów wysokości od posadzki do niewidocznego od progu sklepienia. Ściany były przezroczyste, złotobrązowe, jakby padały na nie promienie zachodzącego słońca. Słońce oświetlało rozgrywającą się na środku scenę.

Fedmahn Kassad leżał na czymś w rodzaju katafalku, ubrany w czarny galowy mundur ARMII, z rękoma skrzyżowanymi na piersi. Przed katafalkiem leżała różnoraka broń, wśród której Brawne rozpoznała tylko wielozadaniowy karabin pułkownika. Jego spokojna twarz była szczupła, ściągnięta, ale chyba nie bardziej niż za życia. Nie ulegało wątpliwości, że nie żyje: śmiertelna cisza wypełniała wnętrze jak zapach kadzidła.

Ale to nie jego postać widoczna na tle poświaty Grobowca zwróciła uwagę Brawne – i nie jego postać przykuła teraz jej wzrok.

Przed marami klęczała młoda, niespełna trzydziestoletnia kobieta w czarnym kombinezonie. Miała jasną skórę, krótkie włosy i ogromne oczy. Brawne przypomniała sobie historię, którą pułkownik opowiedział im podczas długiej podróży do doliny; pamiętała, jak opisywał im swoją widmową kochankę.

– Moneta... – wyszeptała.

Kobieta klęczała na prawym kolanie i wyciągniętą ręką dotykała marmuru obok głowy Kassada. Katafalk mienił się fioletową poświatą pola siłowego, samą Monetę również otaczało jakieś załamujące światło pole energetyczne, przez co cała scena wydawała się skąpana w lekkiej mgiełce i obwiedziona świetlistą aureolą.

Młoda kobieta podniosła wzrok, przyjrzała się Brawne, wstała i skinęła głową.

Brawne chciała przekroczyć próg, zadać jej dziesiątki pytań, ale silne zawirowania pływów temporalnych we wnętrzu Grobowca odepchnęły ją od wejścia, przyprawiając o zawroty głowy i wywołując wrażenie déjà vu.

Kiedy otrząsnęła się i uniosła głowę, katafalk był na swoim miejscu, Kassad leżał na nim pod osłoną pola siłowego, ale Moneta zniknęła.

Brawne chciała od razu biec do Sfinksa, opowiedzieć wszystko Solowi i razem z nim przeczekać burzę i doczekać świtu. Miała jednak wrażenie, że mimo wycia wiatru i zgrzytu piasku wciąż słyszy krzyki ludzi cierpiących na spowitym tumanami piasku cierniowym drzewie.

Otuliła szyję kołnierzem, stawiła czoło wichurze i ruszyła w dalszą drogę do Pałacu Dzierzby.

* * *

Unoszący się w przestrzeni kawał skały do złudzenia przypominał dziecięcy rysunek góry: postrzępiony, z ostrymi jak noże graniami, niedorzecznie pionowymi ścianami, wąskimi półkami, szerokimi tarasami i ośnieżonym wierzchołkiem, na którym zmieściłaby się tylko jedna osoba, i to pod warunkiem, że nie próbowałaby stanąć w rozkroku.

Kręta rzeka spływała z kosmosu, w odległości pół kilometra od komiksowej góry przebijała się przez wielowarstwowe pole siłowe, przecinała najszerszy, trawiasty taras i spowolnionym wodospadem opadała z wysokości stu lub więcej metrów na kolejny, gdzie rozdzielała się na pół tuzina ozdobnie zaprojektowanych strużek spływających po zboczu.

Trybunał obradował na najwyższym tarasie. Siedemnaścioro Wygnańców – sześć samców, sześć samic i pięć osobników niewiadomej płci – siedziało w kamiennym kręgu, pośrodku drugiego kręgu, większego, utworzonego przez skalne ściany okalające trawiastą dolinkę. Środkiem obu okręgów był konsul.

– Zdajesz sobie sprawę z tego, że wiemy o twojej zdradzie? – spytała Ghenga, Rzeczniczka Obywateli Klanu Wolnych Ludzi z roju Byka.

– Tak – przytaknął konsul, ubrany w swój najelegantszy granatowy garnitur, kasztanowy płaszcz i trójgraniasty kapelusz dyplomaty.

– Wiemy, że zamordowałeś Andil, Iliama, Coredwella Betza i Mizenspesha Torrence’a.

– Wiedziałem, kim jest Andil – odparł stłumionym głosem konsul. – Nie znałem towarzyszących jej techników.

– Ale ich zamordowałeś?

– Tak.

– Bez ostrzeżenia. Bez prowokacji z ich strony.

– Tak.

– Zamordowałeś ich, aby wejść w posiadanie urządzenia, które przywieźli na Hyperiona. Powiedzieliśmy ci, że to urządzenie osłabi tak zwane prądy temporalne, otworzy Grobowce i uwolni Dzierzbę.

– Tak – odparł konsul, wpatrując się w jakiś nieskończenie odległy punkt nad prawym ramieniem Ghengi.

– Wyjaśniliśmy ci, że zamierzamy uruchomić to urządzenie po tym, jak uporamy się z obecnymi w układzie Hyperiona okrętami Hegemonii; kiedy będziemy mieli pewność, że nasz plan inwazji i okupacji planety się powiedzie, a Dzierzbę... uda nam się kontrolować.

– Tak.

– Mimo to zabiłeś naszych rodaków, okłamałeś nas co do ich losu i sam uruchomiłeś to urządzenie, o wiele lat uprzedzając nasze plany.

– Tak.

Melio Arundez i Theo Lane stali z ponurymi minami za plecami konsula, nieco z boku.

Wolny człowiek Ghenga skrzyżowała ręce na piersi. Wyglądała jak klasyczny Wygnaniec: bezwłosa, chuda, ubrana w dostojną ciemnoniebieską szatę, która jakby pochłaniała światło. Miała ciemne oczy i – mimo że nie była najmłodsza – twarz prawie całkowicie pozbawioną zmarszczek.

– Od tamtej pory minęły, według waszej rachuby, cztery lata standardowe. Myślałeś, że zapomnimy? – spytała.

– Nie. – Konsul spojrzał jej prosto w oczy i prawie się uśmiechnął. – Mało jest kultur, w których zapomina się zdrajców.

– Mimo to wróciłeś.

Konsul nie odpowiedział.

Stojący obok Theo Lane czuł, jak wiatr próbuje mu zerwać z głowy oficjalny trójgraniasty kapelusz. Miał wrażenie, że wciąż śni. Podróż łodzią była kompletnie surrealistyczna.

Przypłynęło po nich trzech Wygnańców. Długa płytka gondola kołysała się delikatnie na wodzie obok statku konsula. Kiedy goście z Hegemonii stanęli w jej środkowej części, siedzący na rufie Wygnaniec zepchnął ją długim drągiem na środek rzeki i łódź popłynęła z powrotem, jakby rzeka nagle zawróciła. Gdy się zbliżyli do wodospadu, gdzie rzeka wznosiła się prostopadle do powierzchni asteroidy, Theo zamknął oczy – ale kiedy po sekundzie je otworzył, „dół” pozostał „dołem”, a rzeka płynęła całkiem zwyczajnie. Zmieniło się tylko tyle, że trawiasta asteroida tworzyła teraz zaokrągloną ścianę za ich plecami, a przez dwumetrowej głębokości strugę wody pod gondolą prześwitywały gwiazdy.

Chwilę później przebili pole siłowe, wypłynęli poza atmosferę i przyśpieszyli, podążając po krętej wstędze rzeki. Otaczał ich ochronny bąbel energii (zdrowy rozsądek i fakt, że nie zginęli gwałtowną i okrutną śmiercią, podpowiadały, że nie może być inaczej), któremu jednak brakowało typowej dla pól siłowych faktury i mieniącej się powłoki, znanych ze statków templariuszy czy rzadko spotykanych turystycznych habitatów w otwartej przestrzeni kosmicznej. Tutaj była tylko rzeka, łódź, ludzie – i bezmiar kosmosu.

– Niemożliwe, żeby w taki sposób przemieszczali się pomiędzy elementami roju – stwierdził Arundez. Głos mu drżał.

Theo zauważył, że archeolog kurczowo zaciska palce na nadburciu. Wygnańcy – jeden siedział na rufie, dwóch na dziobie – skinieniem głowy skwitowali pytanie konsula, czy to jest właśnie zapowiedziany środek transportu. Poza tym nie odzywali się i nie reagowali w żaden sposób na obecność pasażerów.

– Popisują się – powiedział półgłosem konsul. – Tą rzeką. Używają jej, kiedy rój się nie przemieszcza, i to wyłącznie do celów ceremonialnych. Uruchamiając ją podczas lotu, chcą nam zaimponować.

– Czym? – spytał Theo sotto voce. – Wysoko rozwiniętą techniką?

Konsul skinął głową.

Rzeka meandrowała w próżni, czasem zakręcała o blisko sto osiemdziesiąt stopni, czasem plątała się w olbrzymie, nielogiczne pętle i ciasne spirale jak sznur z plastowłókniny. Niezmiennie skrzyła się w blasku hyperiońskiego słońca i zmierzała ku nieskończoności. Zdarzało się, że jej nurt przesłaniał słońce – wtedy mieniła się niewiarygodnymi kolorami. Theo zaniemówił, gdy w prześwietlonej słońcem pętli sto metrów nad ich głowami zobaczył cienie żyjących w rzece ryb.

Cały czas jednak dno gondoli wskazywało „dół”. Pędzili z prędkością typową dla podróży w obszarze cislunarnym po gładkiej, pozbawionej bystrzy i płycizn tafli wody. Zdaniem Arundeza przypominało to spływ kajakiem po gigantycznym wodospadzie i doszukiwanie się frajdy w wariackim spadku.

Po drodze mijali elementy roju, rozrzucone po niebie jak fałszywe gwiazdy: olbrzymie farmy kometarne o pokrytej pyłem powierzchni poznaczonej zarysami rozkwitających w próżni plonów. Bezgrawitacyjne miasta, zamknięte w nieregularnych przezroczystych bąblach i przywodzące na myśl ameby wypełnione okazami flory i fauny. Mierzące po dziesięć kilometrów klastry napędowe, narosłe na przestrzeni wieków, których środkowe, najstarsze moduły i kapsuły wyglądały, jakby pochodziły z samych początków ery kosmicznej. Lasy wędrowne, pokrywające setki kilometrów kwadratowych niby olbrzymie połacie splątanych wodorostów, zaopatrzone we własne silniki i sterownie, z którymi łączyły je więzy pól siłowych, splątana masa korzeni i kłączy; kuliste pseudodrzewa kołysały się w podmuchach wiatrów grawitacyjnych, a tam, gdzie padły na nie promienie słońca, mieniły się głęboką zielenią, intensywną pomarańczową banią i setkami znanych na Starej Ziemi kolorów jesieni. Wydrążone asteroidy, dawno porzucone przez pierwotnych mieszkańców, a obecnie mieszczące zautomatyzowane fabryki i przetwórnie metali ciężkich; każdy cal ich powierzchni pokrywały rdzewione kratownice, kominy i wieże chłodzące, a żar jądrowych palenisk upodabniał je do kuźni mitycznego Wulkana. Olbrzymie sfery cumownicze, których skalę obrazowały okręty dorównujące wielkością eskortowcom i krążownikom Hegemonii, krążące wokół nich jak plemniki atakujące komórkę jajową. Najbardziej niezwykłe były żywe istoty, które mijali po drodze, gdyż albo rzeka przepływała w ich pobliżu, albo one same przelatywały nad rzeką; organizmy, które mogły narodzić się w sposób naturalny albo zostać wytworzone sztucznie, a najprawdopodobniej stanowiły mieszankę natury i techniki: olbrzymie motyle o prześwietlonych słońcem skrzydłach utkanych z energii, insekty będące statkami kosmicznymi (albo statki będące insektami), o wielofasetowych oczach i czułkach zwróconych ku mijającej je gondoli i jej pasażerom. Malutkie sylwetki skrzydlatych ludzi wlatywały w i wylatywały z otworów w brzuchach motyli, wielkich jak ładownie okrętów desantowych ARMII:kosmos.

W końcu dotarli w pobliże góry – a właściwie całego łańcucha górskiego. Niektóre szczyty były gęsto pokryte bąblami mieszkalnymi, inne całkiem odsłonięte i mimo to gęsto zamieszkane; niektóre połączone wiszącymi mostami trzydziestokilometrowej długości lub strumieniami, inne dumne w swym odosobnieniu. Były też wśród nich góry całkiem bezludne i surowe w swym pięknie jak ogrody zen. No i ta najwyższa, wyższa niż marsjański Olympus Mons czy Mount Hillary na Asquicie. Rzeka opadła gwałtownie ku jej wierzchołkowi. Theo, konsul i Arundez, bladzi i milczący, rozpaczliwie trzymali się burt, gdy gondola przemierzała ostatnie kilometry z prędkością, która nagle stała się zauważalna – i była przerażająca. I wreszcie ostatnie sto metrów, na których rzeka wytracała energię. Znów otoczyło ich zdatne do oddychania powietrze i łódź zatrzymała się pośrodku łąki, na której czekali już członkowie Trybunału i kamienny krąg, milczący jak megality w Stonehenge.

– Jeżeli chcieli mi zaimponować, to im się udało – mruknął Theo, gdy gondola stuknęła o trawiasty brzeg.

* * *

– Dlaczego wróciłeś do roju? – zapytała wolny człowiek Ghenga. Przy niewielkim ciążeniu poruszała się z wdziękiem osiągalnym tylko dla istot zrodzonych w nieważkości.

– Poprosiła mnie o to przewodnicząca Gladstone – odparł konsul.

– A ty przybyłeś, chociaż wiedziałeś, że ryzykujesz życie?

Jak przystało na dżentelmena i dyplomatę, konsul nie wzruszył ramionami, ale jego spojrzenie było jednoznaczne.

– Czego chce Gladstone? – spytał inny Wygnaniec, mężczyzna, którego Ghenga przedstawiła jako Rzecznika Obywateli Coredwella Minmuna.

Konsul wyrecytował pięć pytań, które przekazała mu przewodnicząca.

Rzecznik Minmun skrzyżował ręce na piersi i spojrzał pytająco na Ghengę.

– Zaraz udzielę odpowiedzi – uspokoiła go, spoglądając na Arundeza i Lane’a. – Wy dwaj, słuchajcie uważnie. Może się bowiem okazać, że człowiek, który te pytania przekazał, nie wróci z wami na statek.

– Chwileczkę. – Theo zrobił krok do przodu. – Zanim wydacie wyrok, powinniście uwzględnić...

– Cisza – ucięła Ghenga, ale konsul zdążył już uciszyć Lane’a, kładąc mu rękę na ramieniu. – Zaraz odpowiem na pytania przewodniczącej.

Wysoko w górze przemknęła gromada małych okrętów, przez dowódców ARMII nazywanych lansjerami. Śmignęły jak ławica drobnych rybek, zygzakując z przeciążeniami rzędu trzystu g.

– Pierwsza sprawa: Gladstone pyta, dlaczego atakujemy Sieć. – Ghenga spojrzała na pozostałą szesnastkę Wygnańców i podjęła: – Otóż wcale jej nie atakujemy. Nie licząc tego roju, który usiłuje zająć Hyperiona, zanim nastąpi otwarcie Grobowców Czasu, żaden inny rój nie prowadzi działań przeciwko Sieci.

Wszyscy trzej przedstawiciele Hegemonii aż podskoczyli. Nawet konsul stracił zimną krew i desperacko próbował tłumaczyć:

– To nieprawda! Widzieliśmy...

– Na własne oczy widziałem obrazy z...

– Wrota Niebios zostały zniszczone! Boży Gaj spłonął!

– Cisza! – powtórzyła wolny człowiek Ghenga. – Nasz rój jako jedyny wdał się w walkę z armią Hegemonii. Nasze siostrzane roje znajdują się dokładnie tam, gdzie lokowały je wskazania waszych czujników dalekiego zasięgu: oddalają się od Sieci, aby uniknąć dalszych prowokacji, takich jak na Bressii.

Konsul przetarł twarz jak człowiek, który budzi się z głębokiego snu.

– W takim razie, kto...

– No właśnie. Kto dysponuje środkami umożliwiającymi taką manipulację? I komu może zależeć na rzezi miliardów ludzi?

– TechnoJądro? – wyszeptał konsul.

Góra powoli się obracała i w tej właśnie chwili ogarnęła ich noc. Powiał wiatr, szaty Wygnańców i płaszcz konsula załopotały. Niebo eksplodowało mrowiem gwiazd. Tworzące krąg kamienne bloki promieniowały wewnętrznym ciepłem.

Theo Lane przysunął się do konsula, pełen obaw, że ten zaraz zemdleje.

– Na dowód mamy tylko twoje słowo – powiedział, zwracając się do kobiety-Wygnańca. – A to, co mówisz, nie ma sensu.

– Pokażemy wam dowody – odparła bez mrugnięcia okiem Ghenga. – Transmisje z Pustki, Która Łączy, przekazywane w czasie rzeczywistym obrazy naszych siostrzanych rojów.

– Pustka, Która Łączy? – powtórzył Arundez. W głosie opanowanego zwykle archeologa brzmiało zdziwienie.

– Wy to nazywacie hiperłączem.

Ghenga przesunęła dłonią po powierzchni najbliższego megalitu, jakby czerpała ciepło z jego wnętrza. Gwiazdy zawirowały.

– Jeśli chodzi o drugie pytanie Gladstone... – kontynuowała – nie wiemy, gdzie się mieści Jądro. Od stuleci uciekamy przed nim, walczymy z nim, szukamy go i boimy się go, ale nie udało nam się go znaleźć. To wy powinniście nam udzielić odpowiedzi! My dawno już wydaliśmy wojnę temu pasożytowi, którego wy nazywacie TechnoJądrem.

Konsul wyraźnie posmutniał.

– Nie mamy pojęcia, gdzie go szukać. Władze Sieci poszukują go od czasów przed hidżrą, ale jest równie nieuchwytne jak El Dorado. Nie znaleźliśmy żadnej ukrytej planety, żadnej ogromnej asteroidy wypchanej aparaturą ani żadnego śladu istnienia Jądra na planetach należących do Sieci. – Machnął ręką, wyraźnie znużony. – Kto wie, czy to nie wy ukrywacie Jądro w którymś z rojów?

– Nie ukrywamy – powiedział Rzecznik Coredwell Minmun.

Konsul w końcu jednak wzruszył ramionami.

– Podczas hidżry, przy okazji Wielkich Pomiarów, odrzucono tysiące światów. Te, które nie uzyskały co najmniej dziewięciu i siedmiu dziesiątych punktu w dziesięciostopniowej skali podobieństwa do Ziemi, zostały zignorowane. Jądro może się mieścić na którejś z planet pominiętych na wczesnym etapie migracji. Nigdy go nie znajdziemy... a jeśli nawet, to do tego czasu Sieć i tak ulegnie zagładzie. Byliście naszą jedyną nadzieją.

Ghenga pokręciła głową. Szczyt góry zalśnił w promieniach wschodzącego słońca, linia terminatora pędziła z niepokojącą prędkością w ich stronę przez pola śnieżne i lodowce.

– Po trzecie, Gladstone pyta o warunki zawieszenia broni. Nie licząc tego roju i tego jednego układu gwiezdnego, to nie my jesteśmy agresorem. Zgodzimy się na zawarcie rozejmu, gdy tylko zawładniemy Hyperionem... Co stanie się już wkrótce. Właśnie się dowiedzieliśmy, że nasze siły zajęły stolicę i kosmoport.

– To niemożliwe! – Theo odruchowo zacisnął pięści.

– Ależ możliwe, jak najbardziej. Powiedzcie Gladstone, że dołączymy do was w walce przeciwko wspólnemu wrogowi, TechnoJądru. – Ghenga spojrzała na milczących członków Trybunału. – Ponieważ jednak od Sieci dzielą nas całe lata lotu, a nie ufamy waszym sterowanym przez Jądro transportalom, nasza pomoc z konieczności ograniczy się do akcji odwetowej. Zostaniecie pomszczeni.

– To bardzo pocieszające – przyznał oschle konsul.

– Po czwarte, Gladstone pyta, czy się z nią spotkamy. Odpowiedź brzmi: tak, pod warunkiem, że jest gotowa przybyć na Hyperiona. Twierdzicie, że się na to zgodziła. Specjalnie w tym celu oszczędziliśmy wojskowy transportal w układzie Hyperiona. My jednak nie zamierzamy z niego korzystać.

– Dlaczego? – zainteresował się Arundez.

– Urządzenie, które nazywacie transportalem, to odrażający twór... – odparł jeszcze inny Wygnaniec, nieprzedstawiony im z nazwiska. Miał gęstą, kolorową sierść i piękne zmodyfikowane ciało. – Twór kalający Pustkę, Która Łączy.

– Ach tak. – Konsul wyrozumiale pokiwał głową. – Powody religijne.

Jego wielobarwny egzotyczny rozmówca pokręcił z zapałem głową.

– Wcale nie! Sieć transportali to jarzmo na karku rasy ludzkiej, dowód poddaństwa, które wpędziło was w stagnację! Nie chcemy mieć z nią nic wspólnego!

– I sprawa piąta – odezwała się Ghenga. – Wzmianka o dezintegratorze neuronowym to prymitywne ultimatum ze strony Gladstone. Tyle że, jak już mówiłam, ultimatum wymierzone pod złym adresem. Siły, które niszczą waszą kruchą Sieć, nie mają nic wspólnego z Klanami Dwunastu Siostrzanych Rojów.

– To tylko wasze słowa – stwierdził konsul. Patrzył Rzeczniczce prosto w oczy, stanowczo i nieustępliwie.

– Dla was to i tak za dużo – odparła. – Starszyzna Klanów nie musi się z niczego tłumaczyć przed niewolnikami Jądra. Takie są po prostu fakty.

Konsul spojrzał w bok, zwracając się do Theo:

– Trzeba jak najszybciej dać znać Gladstone. – Odwrócił się z powrotem do Ghengi. – Czy moi towarzysze mogą wrócić na statek, aby przekazać wasze odpowiedzi, Rzeczniczko?

Ghenga skinęła głową i gestem nakazała przygotować gondolę.

– Bez ciebie nigdzie się nie ruszę – stwierdził Theo, oddzielając konsula od najbliższych Wygnańców, jakby zamierzał go chronić własnym ciałem.

Konsul ponownie położył mu dłoń na ramieniu.

– Ruszysz się, Theo. Tak trzeba.

– Konsul ma rację – zawtórował mu Arundez, odciągając młodego gubernatora, zanim ten zdążył zaprotestować. – Te informacje są zbyt ważne, nie możemy ryzykować, że nie dotrą do przewodniczącej. Niech pan wraca. Ja zostanę.

Ghenga skinęła na dwóch egzotycznych, mocno zbudowanych Wygnańców.

– Obaj wrócicie na statek. Tylko konsul zostanie. Trybunał jeszcze nie zadecydował o jego dalszym losie.

Arundez i Theo unieśli pięści w obronnym geście, ale owłosieni Wygnańcy pojmali ich i odciągnęli ze swobodą, jaką mogliby okazać dorośli, mocując się z niesfornymi maluchami.

Konsul patrzył, jak wsiadają do gondoli, i z trudem powstrzymał się od pomachania im na pożegnanie. Łódź odbiła od brzegu, przepłynęła dwadzieścia metrów po gładkiej wodzie, zniknęła mu z oczu za krawędzią tarasu, a potem pojawiła się ponownie, wspinając się po wodospadzie w stronę czarnej pustki kosmosu. Chwilę później oślepiło go słońce i na dobre stracił ją z oczu. Obrócił się powoli dookoła własnej osi, spoglądając w oczy wszystkim siedemnastu Wygnańcom po kolei.

– Załatwmy to – powiedział. – Długo czekałem na tę chwilę.

* * *

Sol Weintraub siedział między potężnymi łapami Sfinksa. Burza ustępowała, wiatr cichł, przechodząc ze skowytu w westchnienie i z westchnienia w szept, tumany pyłu opadały, odsłaniając gwiazdy, aż w końcu nad doliną zapadła budząca grozę cisza. Grobowce Czasu płonęły jeszcze jaśniej niż przedtem, ale nikt nie wyszedł ze świecącego Sfinksa, a Sol nadal nie mógł dostać się do środka: oślepiające światło odpychało go z siłą tysiąca napierających mu na pierś nieustępliwych palców i choć mocował się z nim ze wszystkich sił, nie był w stanie podejść do wejścia bliżej niż na trzy metry. Cokolwiek stało, czekało lub poruszało się za progiem, pozostawało niewidoczne w powodzi blasku.

Usiadł i zaparł się o kamienne stopnie, gdy prądy czasu omywały go, szarpały nim i wyciskały mu łzy z oczu wstrząsającym efektem déjà vu. Cały Sfinks jakby drżał i chybotał, miotany sztormem rozszerzających się i kurczących pól antyentropijnych.

Rachel.

Nie odejdzie, dopóki istnieje choć cień szansy, że jego córka żyje. Leżał na zimnym kamieniu, nasłuchiwał słabnącego wycia wiatru, patrzył, jak na niebie pokazują się kolejne zimne gwiazdy, śledził spadające meteory i pchnięcia lanc laserowych przypominające o tym, że na orbicie trwa wojna; instynktownie wyczuwał, że wojna jest już przegrana, Sieć znalazła się w niebezpieczeństwie, na jego oczach upadają wielkie imperia, a od wydarzeń tej niemającej końca nocy mogą zależeć losy całej ludzkości... I nic a nic go to nie obchodziło.

Obchodził go los córki.

I kiedy tak leżał – zmarznięty, smagany wiatrem, targany prądami czasu, otępiały ze zmęczenia i słaby z głodu – czuł ogarniający go spokój. Oddał dziecko potworowi, ale nie dlatego, że Bóg tego zażądał, że tak chciał los czy że strach kazał mu tak postąpić. Zrobił to, bo córka przyszła do niego we śnie i powiedziała mu, że tak będzie najlepiej, że tak powinien się zachować, że ich miłość – jego, Sarai i Rachel – tego właśnie wymaga.

Kiedy wszystko się kończy, pomyślał, kiedy zawodzi logika i nie ma już żadnej nadziei, to właśnie nasze sny i miłość najbliższych kształtują odpowiedź, jakiej Abraham powinien udzielić Bogu.

Jego komlog nie działał; od chwili, kiedy oddał umierającą córeczkę w ręce Dzierzby, mogła minąć godzina, a mogło i pięć. Leżał na schodach wczepiony w kamień, bo Sfinksem rzucało na wszystkie strony jak kruchą łupinką na wzburzonym morzu, i patrzył na gwiazdy i bitwę w kosmosie.

Wędrujące po niebie iskierki rozbłyskały jasno jak supernowe, kiedy dosięgały ich promienie laserów, a potem opadały na Hyperiona deszczem stopionych odłamków: najpierw był oślepiająco biały płomień, potem czerwony żar, na końcu czerń i nicość. Próbował sobie wyobrazić płonące lądowniki, Wygnańców i marines Hegemonii umierających przy wtórze wizgu powietrza w atmosferze, w blasku topiącego się tytanu... Próbował – ale na próżno. Zdał sobie sprawę, że wizje bitew kosmicznych, manewrów gwiezdnych flot i upadających imperiów wykraczają poza możliwości jego wyobraźni, że nie ogarnia ich ani rozumem, ani współczuciem. Takimi rzeczami mogli się zajmować Tukidydes, Tacyt, Katon, Wu...

Miał okazję poznać senator Feldstein reprezentującą Świat Barnarda, kilkakrotnie spotykał się z nią, kiedy wraz z Sarai walczyli o uleczenie Rachel z choroby Merlina, i nie wierzył, by była w stanie zaangażować się w przedsięwzięcie o skali porównywalnej z wojną międzygwiezdną. Mogła co najwyżej dokonać uroczystego otwarcia nowej kliniki w Bussard albo uścisnąć dłonie wyborców na wiecu na uniwersytecie w Crawford.

Nie znał osobiście aktualnej przewodniczącej Senatu Hegemonii, ale jako naukowiec doceniał to, w jak subtelny sposób wykorzystywała przemówienia klasyków w rodzaju Churchilla, Lincolna czy Alvarez-Temp. Kiedy jednak leżał między łapami kamiennego potwora i opłakiwał córkę, nie rozumiał, co sobie wyobrażała, podejmując decyzje, które mogły ocalić lub skazać na zagładę miliardy ludzi, wzmocnić lub obalić największe imperium w dziejach ludzkości.

Miał to gdzieś. Chciał tylko odzyskać córkę. Chciał, żeby Rachel żyła, chociaż nie było ku temu żadnych logicznych przesłanek.

Leżąc między łapami kamiennego Sfinksa na oblężonej planecie we wstrząsanym wojną imperium, otarł łzy z oczu, by lepiej widzieć gwiazdy. Przypomniał mu się wiersz Yeatsa Modlitwa za mą córkę:

I znowu wyje sztorm: współskryte pod niskim

Daszkiem i pod zasłoną głębokiej kołyski

Śpi moje dziecko. Prócz lasu opodal,

I nagiego pagórka, żadna już przeszkoda

Na Atlantyku zrodzonej wichury

Nie powstrzyma, co znosi i dachy, i stogi.

Od godziny mnie noszą niespokojne nogi

I modlę się wśród myśli i przeczuć ponurych.

Od godziny za dziecko odmawiam pacierze.

Słucham morskiego wichru jak wyje na wieży

I pod łukami mostu, jak zawodzi

Wśród wiązów nachylonych ku wezbranej wodzie,

A wyobraźnia sądzi podniecona,

Że to w rytm bębnów obłąkańczych

Przyszłość nadeszła i tańczy

Z morderczej niewinności morza wyłoniona[9].

Uświadomił sobie, że chce tylko jednego: znów mieć możliwość martwić się o przyszłość Rachel, o te wszystkie lata, które każdego rodzica napawają lękiem. Nie chciał, żeby choroba zabrała jej dzieciństwo, młodość i pierwsze niezdarne lata dorosłości.

Całe życie strawił na marzeniach o odzyskaniu tego, co przeminęło. Przypomniał sobie dzień, w którym zastał Sarai zajętą pakowaniem dziecinnych ubranek Rachel i wynoszeniem ich w pudle na strych. Pamiętał jej łzy i własne poczucie straty, tęsknotę za dzieckiem, które niby nadal mieli, ale w rzeczywistości stracili już na rzecz bezlitosnego czasu. Teraz już wiedział, że poza wspomnieniami niczego więcej nie odzyska: Sarai zginęła i o jej powrocie nie mogło być mowy; przyjaciele Rachel z lat dziecinnych i tamten świat również odeszli na zawsze; nawet społeczeństwo, które wedle swojej rachuby porzucił zaledwie przed kilkoma tygodniami, właśnie ulegało nieodwracalnym zmianom.

I kiedy tak rozmyślał, osłonięty pazurzastymi łapami Sfinksa przed słabnącym wiatrem i wpatrzony w fałszywe gwiazdy, przyszedł mu do głowy inny, o wiele bardziej złowrogi wiersz Yeatsa:

Tak, objawienie jakieś się przybliża;

Tak, Drugie przyjście chyba się zbliża.

Drugie Przyjście! Zaledwie wyrzekłem te słowa,

Ogromny obraz rodem ze Spiritus Mundi

Wzrok mój poraża: gdzieś w piaskach pustyni

Kształt o lwim cielsku i człowieczej głowie,

Z okiem jak słońce pustym, bezlitosnym,

Dźwiga powolne łapy, a wokoło krążą

Pustynnych ptaków rozdrażnione cienie.

Znów mrok zapada; lecz teraz już wiem,

Że dwadzieścia stuleci kamiennego snu

Rozkołysała w koszmar dziecinna kolebka –

I cóż za bestia, której czas wreszcie powraca,

Pełznie w stronę Betlejem, by tam się narodzić?[10]

Sol nie wie. Sol kolejny raz dochodzi do wniosku, że wcale go to nie obchodzi. Sol chce odzyskać córkę.

* * *

W radzie wojennej panowała zgoda: należy użyć bomby.

Meina Gladstone siedziała u szczytu podłużnego stołu. Odczuwała specyficzne, nie całkiem nieprzyjemne wrażenie oddalenia od rzeczywistości, będące wynikiem niedosypiania przez zbyt długi czas. Gdyby choć na chwilę zmrużyła powieki, od razu by zasnęła, dlatego nie odważyła się tego zrobić, nawet kiedy oczy piekły ją wściekle, a monotonny szmer raportów, rozmów i dyskusji dobiegał do niej jak przez mgłę spoza grubej zasłony wyczerpania.

Rada wojenna patrzyła, jak żarzące się węgielki dowodzonej przez admirała Lee grupy uderzeniowej 181.2 gasną jeden po drugim, aż z pierwotnej liczby siedemdziesięciu czterech ocalał ich zaledwie tuzin, kierujący się do serca wrogiego roju. Krążownik admirała należał do tych, które przetrwały.

Podczas tej bezgłośnej apokalipsy, abstrakcyjnego i dziwnie pociągającego pokazowego mordu, admirał Singh i generał Morpurgo dokonali ponurego podsumowania dotychczasowego przebiegu wojny.

– ...ARMII i zasady Nowego Busido opracowano z myślą o konfliktach w niewielkiej skali, utarczkach prowadzonych z udziałem ograniczonych środków i nastawionych na osiąganie skromnych celów – mówił Morpurgo. – Nasza niespełna półmilionowa ARMIA nie wytrzymałaby porównania z armiami istniejących tysiąc lat temu na Starej Ziemi państw narodowych. Rój ma taką przewagę liczby i uzbrojenia, że może nas po prostu zmiażdżyć. To zwykła arytmetyka.

Siedzący naprzeciwko senator Kolczew patrzył na generała spode łba. Podczas całej odprawy był znacznie bardziej aktywny niż Gladstone, częściej odpowiadał na pytania, które też coraz częściej do niego kierowano – tak jakby zebrani instynktownie wyczuwali, że przejmuje pałeczkę od przewodniczącej i władza stopniowo przechodzi w jego ręce.

Jeszcze nie teraz, pomyślała Gladstone, słuchając, jak Kolczew indaguje Morpurgo:

– ...wycofać się i bronić kluczowych celów, które mają paść ofiarą drugiej fali natarcia. Mam na myśli Centralną Tau Ceti, co zrozumiałe, ale także ważne planety przemysłowe: Renesans Mniejszy, Fuji, Deneba Vier i Lususa.

Generał spuścił wzrok i zaczął przekładać papiery, jakby chciał ukryć gniewny błysk w oku.

– Panie senatorze, do zakończenia drugiej fali ataku zostało niespełna dziesięć dni standardowych. Natarcie na Renesans Mniejszy rozpocznie się za dziewięćdziesiąt godzin. Zmierzałem do tego, że biorąc pod uwagę obecną wielkość i strukturę ARMII, oraz technikę, jaką dysponujemy, nie możemy mieć pewności, czy uda nam się obronić chociaż jeden z tych światów... na przykład Centralną Tau Ceti.

Senator Kakinuma zerwał się z miejsca.

– To nie do przyjęcia, panie generale!

– Zgadzam się z panem. Ale takie są fakty.

Prezydent tymczasowy Denzel-Hiat-Amin pokręcił stanowczo głową.

– To chyba jakieś nieporozumienie. Istniały przecież plany obrony Sieci?

– Według najbardziej niesprzyjających prognoz mieliśmy mieć co najmniej osiemnaście miesięcy czasu na reakcję, gdyby roje postanowiły zaatakować Sieć – odpowiedział ze swojego miejsca admirał Singh.

– A gdybyśmy... – Persov, minister dyplomacji, odkaszlnął. – Gdybyśmy oddali te dwadzieścia pięć planet Wygnańcom, panie admirale, ile czasu upłynie, zanim jednostki biorące udział w pierwszej lub drugiej fazie natarcia będą mogły zaatakować inne światy Sieci?

Singh nie musiał sprawdzać tej informacji w notatkach ani na komlogu.

– To zależy, jaki cel obiorą, M. Persov. Najbliżej położony świat należący do Sieci, Esperance, znajduje się w odległości dziewięciu miesięcy lotu od najbliższego roju. Od najodleglejszego celu, Układu Macierzystego, dzieli Wygnańców czternaście lat lotu na statku z napędem Hawkinga.

– Wystarczająco dużo, żeby przestawić gospodarkę na wojenne tory – stwierdziła senator Feldstein. Jej wyborcom ze Świata Barnarda zostało niespełna czterdzieści godzin życia, ona zaś obiecała, że gdy nadejdzie koniec, będzie wśród nich. Mówiła beznamiętnym, wyważonym tonem. – Brzmi nieźle. Zminimalizujemy straty. Pozbawiona CTC i dwóch tuzinów innych planet Sieć i tak będzie zdolna wyprodukować ogromne ilości towarów wojennych, nawet w dziewięć miesięcy. Zanim upłynie kilka lat, jakich Wygnańcy potrzebują, by przeniknąć daleko w głąb Sieci, nasz potencjał przemysłowy pozwoli nam odeprzeć atak.

Allan Imoto, minister obrony, pokręcił głową.

– Wraz z planetami, które wpadną w ręce nieprzyjaciela w pierwszej i drugiej fazie najazdu, stracimy bezpowrotnie bezcenne surowce, co będzie miało katastrofalny wpływ na gospodarkę całej Sieci.

– A mamy inne wyjście? – zapytał senator Peters z Deneba Drei.

Wszyscy spojrzeli na gościa siedzącego obok radcy Albedo.

Jakby dla podkreślenia doniosłości tego spotkania rady wojennej, zaproszono na nie nową personę SI, która omówiła działanie dezintegratora neuronowego, nazwanego tu – niezbyt zręcznie – „emiterem promieni śmierci”. Radca Nansen był wysoki, opalony, zrelaksowany, przekonujący, wiarygodny i emanował tą specyficzną charyzmą, która sprawiała, że od pierwszego wejrzenia lubiło się go i szanowało.

Meina Gladstone z miejsca go znienawidziła i zaczęła się go bać. Miała wrażenie, że hologram Nansena został specjalnie zaprojektowany w taki sposób, aby wzbudzać u widzów zaufanie i posłuch, i widziała, że członkowie rady wojennej bez wahania poddają się tej manipulacji. Ona jednak obawiała się, że zgoda na propozycję radcy przyniesie zagładę rodzajowi ludzkiemu.

Sieć od wieków dysponowała technologią dezintegracji neuronowej, opracowaną przez TechnoJądro i przeznaczoną do wyłącznego użytku ARMII i nielicznych specjalistycznych formacji paramilitarnych, takich jak ochrona kompleksu rządowego i Pretorianie przewodniczącej Gladstone. Dezintegrator neuronowy nie strzelał, nie parzył, nie podpalał – był bezgłośny i niewykrywalny. Dezintegrator zabijał.

Przynajmniej ludzi. Miał ograniczony zasięg (był skuteczny na odległość do pięćdziesięciu metrów), ale trafiony z niego człowiek umierał, a zwierzętom i przedmiotom nieożywionym nie działa się żadna krzywda. Podczas sekcji zwłok u ofiar wykrywano tylko wypalone synapsy w mózgu i żadnych więcej obrażeń. Człowiek po prostu przestawał istnieć. Oficerowie ARMII od pokoleń używali dezintegratorów neuronowych jako broni osobistej i symbolu swojej szarży.

Radca Nansen tłumaczył właśnie członkom rady wojennej, że Jądro udoskonaliło tę technologię, co miało umożliwić stosowanie jej na znacznie większą skalę. SI wahały się dotychczas z ujawnieniem istnienia nowej superbroni, ale w obliczu zagrożenia inwazją Wygnańców...

Dyskusja była burzliwa, choć niektóre pytania trąciły cynizmem; wojskowi mieli więcej wątpliwości niż politycy. Zgoda, dezintegratory pozwolą się pozbyć Wygnańców, ale co się stanie z obywatelami Hegemonii?

Należy ich ewakuować do jednego z labiryntów, wyjaśnił Nansen, powtarzając wcześniejszą argumentację Albedo. Jak do schronu. Pięć kilometrów litej skały nad głowami skutecznie ochroni ich przed skutkami działania tej broni.

Jak daleko w przestrzeni rozchodzi się promieniowanie dezintegratora neuronowego?

Traci swą zabójczą moc po przebyciu niecałych trzech lat świetlnych, odparł Nansen spokojnie i z pełnym przekonaniem, jak genialny komiwojażer urabiający swojego przedostatniego klienta. Jest to zasięg w zupełności wystarczający, by każdy zaatakowany układ gwiezdny oczyścić z wrogich wojsk, a zarazem dostatecznie mały, by promieniowanie nie stanowiło zagrożenia dla układów sąsiednich. Dziewięćdziesiąt dwa procent światów Sieci leży dalej niż pięć lat świetlnych od innych zamieszkanych planet.

Co z tymi, których nie uda nam się ewakuować? – zapytał Morpurgo.

Radca Nansen uśmiechnął się i rozłożył ręce, jakby chciał pokazać, że nie chowa w nich żadnych niemiłych niespodzianek. Poczekajcie z odpaleniem broni do czasu, aż będziecie mieli pewność, że wszyscy obywatele Hegemonii zostali ewakuowani lub znaleźli bezpieczne schronienie, odparł. Przecież tylko wy będziecie decydować o tym, kiedy użyć dezintegratora.

Feldstein, Sabenstorafem, Peters, Persov i wielu innych entuzjastycznie przyjęło wystąpienie Nansena. Superbroń, po której żadna inna superbroń nie będzie już potrzebna. A Wygnańców można jeszcze ostrzec. Urządzić demonstrację siły.

Przykro mi, ostudził ich zapał radca Nansen. Odsłonięte w uśmiechu zęby miał perłowo białe, jak szata, w której wystąpił. Demonstracja nie wchodzi w grę. Superbroń działa dokładnie tak samo jak ręczny dezintegrator neuronowy, ale ma znacznie zwiększony zasięg. Nie będzie widocznych skutków wybuchu ani mierzalnej fali uderzeniowej – tylko zabici wrogowie.

Dlatego zademonstrować jej działanie można tylko w jeden sposób, dodał radca Albedo. Należy jej użyć przeciw któremuś z rojów Wygnańców.

Te wyjaśnienia bynajmniej nie zniechęciły członków rady. Świetnie, powiedział Gibbons, marszałek Wszechrzeczy: wybierzemy jeden rój, przetestujemy na nim działanie dezintegratora, prześlemy do innych rojów nagranie z tej operacji i damy im godzinę na zaprzestanie natarcia. To nie my wywołaliśmy tę wojnę. Lepsza śmierć milionów wrogów niż wojna, która na przestrzeni dekady mogłaby pochłonąć dziesiątki miliardów ofiar.

Hiroszima, powiedziała Gladstone. Był to jej jedyny komentarz, w dodatku wypowiedziany tak cicho, że usłyszała go tylko siedząca najbliżej Sedeptra Akasi.

Czy mamy absolutną pewność, że zabójcze działanie dezintegratora słabnie po przebyciu trzech lat świetlnych? – chciał wiedzieć Morpurgo. Czy przeprowadzono próby?

Nansen się uśmiechnął. Gdyby odpowiedział twierdząco, znaczyłoby to, że gdzieś tam są ukryte zwłoki tysięcy ludzi; gdyby zaś powiedział „nie”, podważyłby wiarygodność Jądra i użyteczność samej broni. Jesteśmy stuprocentowo pewni, że broń zadziała zgodnie z naszymi przewidywaniami, odparł. Symulacje nie pozostawiają wątpliwości.

To samo mówiły SI z Zespołu Kijowskiego o pierwszej sferze osobliwości, pomyślała Gladstone. Tej samej, która później pochłonęła Ziemię.

Singh, Morpurgo i Van Zeidt popsuli trochę przedstawienie Nansenowi, wskazując, że nie zdążą już ewakuować Mare Infinitum i że spośród planet na pierwszej linii ognia tylko na Armaghaście znajduje się labirynt. Armaghast był zaś oddalony zaledwie o jeden rok świetlny od Pacem i Svobody.

Szczery uśmiech nie zniknął z twarzy Nansena.

– Żądacie państwo demonstracji siły – powiedział radca. – To zrozumiałe. Powinniście pokazać Wygnańcom, że nie będziecie tolerować ich działań ofensywnych, a przy tym ograniczyć straty do minimum. Osobnym problemem jest uchronienie mieszkańców Sieci przed działaniem dezintegratorów. – Zawiesił głos i położył splecione dłonie na blacie. – A co państwo powiecie na Hyperiona?

Podekscytowany szmerek przy stole wyraźnie przybrał na sile.

– Na dobrą sprawę Hyperion nie należy do Sieci – zauważył Gibbons.

– Ale faktycznie stanowi jej cześć, odkąd umieściliśmy w układzie wojskowy transportal – odparł Persov, któremu pomysł Nansena najwyraźniej przypadł do gustu.

Pochmurny wyraz twarzy generała Morpurgo nie zmienił się ani na jotę.

– Utrzymamy go jeszcze najwyżej przez kilka godzin. Na razie skutecznie się bronimy, ale nieprzyjaciel może w każdej chwili przełamać nasze szyki. Wygnańcy zajęli już większość Hyperiona.

– Ale personel Hegemonii udało się ewakuować? – upewnił się Persov.

– Prawie w komplecie – odparł Singh. – Gubernator generalny zaginął. Na planecie panuje chaos.

– Szkoda – powiedział bez przekonania Persov. – Zmierzałem jednak do tego, że na Hyperionie zostali głównie tubylcy, którzy w dodatku mogą się z łatwością schronić w labiryncie, prawda?

Barbre Dan-Gyddis z Ministerstwa Gospodarki, której syn zarządzał plantacją plastowłókników nieopodal Port Romance, odparła:

– W ciągu trzech godzin? To niemożliwe.

Nansen wstał.

– Niekoniecznie – zauważył. – Jeśli nadamy przez hiperłącze ostrzeżenie dla władz planetarnych, będą mogły bezzwłocznie rozpocząć ewakuację ludności. Na Hyperionie są tysiące wejść do labiryntu.

– Stolica jest oblężona! – burknął Morpurgo. – Na całej planecie trwa wojna.

Radca Nansen pokiwał ze smutkiem głową.

– Wkrótce barbarzyńscy najeźdźcy urządzą tam rzeź. To trudna decyzja, panie i panowie. Zapewniam jednak, że nasza broń będzie skuteczna. W jednej chwili inwazja przestanie zagrażać Hyperionowi. Ocaleją miliony mieszkańców, a Wygnańcy dostaną nauczkę. Wiemy, że tak zwane Siostrzane Roje porozumiewają się za pośrednictwem hiperłączy. Zniszczenie roju, który w układzie Hyperiona pierwszy naruszył granice przestrzeni Hegemonii, miałoby znakomity efekt odstraszający. – Powiódł wzrokiem po zebranych. Na jego twarzy odmalowała się niemal ojcowska troska, niemożliwa do podrobienia bolesna szczerość. – To musi być wasza decyzja. My tylko dajemy wam broń: wy możecie ją wykorzystać lub zignorować. Jądro boleje nad śmiercią każdego człowieka, także wtedy, gdy przyczyną tej śmierci jest zaniechanie. W tym jednak wypadku, kiedy w grę wchodzi życie miliardów...

Rozłożył ręce, pokręcił głową i usiadł, zostawiając ostateczną decyzję sercom i umysłom członków rady. Szmer przy stole znów przybrał na sile, z minuty na minutę dyskusja coraz bardziej się zaogniała.

– Pani przewodnicząca! – zawołał w końcu generał Morpurgo.

Zapadła cisza. Gladstone przeniosła wzrok na zawieszony w przestrzeni hologram. Rój Wygnańców w układzie Mare Infinitum spadał na błękitną planetę niczym krwawy deszcz. Z grupy uderzeniowej numer 181.2 ostały się już tylko trzy węgielki. Dwa z nich zgasły właśnie teraz, na oczach całej rady. Chwilę później zniknął ostatni.

– Czy admirał Lee zdążył przesłać jakąś wiadomość? – szepnęła Gladstone do wbudowanego w komlog mikrofonu.

– Nic konkretnego, pani przewodnicząca. Okręt przez cały czas nadawał standardowe informacje telemetryczne. Wygląda na to, że nie przedarli się do centrum roju.

Mieli z Lee nadzieję, że uda się pojmać jakichś Wygnańców żywcem, przesłuchać ich, potwierdzić tożsamość najeźdźców. A teraz ten młody, zdolny, energiczny człowiek nie żył. Zginął na skutek wydanego przez nią rozkazu, a wraz z nim flota straciła siedemdziesiąt cztery okręty.

– Transportal na Mare Infinitum został wysadzony w powietrze – zameldował admirał Singh. – Eksplodowały zdalnie odpalone ładunki plazmowe. Pierwsze jednostki roju docierają do naszych szyków obronnych w przestrzeni okołoksiężycowej.

Nikt nic nie mówił. Trójwymiarowa fala czerwonych punkcików zalewała układ Mare. Gasły ostatnie pomarańczowe kropki rozrzucone wokół planety. Kilkaset okrętów Wygnańców weszło na orbitę – prawdopodobnie po to, by stamtąd spopielić eleganckie pływające miasta i farmy oceaniczne – ale większość roju leciała dalej, poza granice układu.

– Do układu Asquitha dotrą za trzy godziny i czterdzieści jeden minut standardowych – zameldował jeden z techników.

Senator Kolczew wstał.

– Wnoszę o poddanie pod głosowanie kwestii użycia nowej broni na Hyperionie – powiedział, zwracając się do Gladstone, ale w istocie przemawiając przed całą radą.

Przewodnicząca przytknęła palec do ust.

– Nie – stwierdziła w końcu. – Nie będziemy tego głosować. Po prostu użyjemy dezintegratora. Panie admirale, proszę zorganizować transfer niszczyciela z dezintegratorem neuronowym na pokładzie do układu Hyperiona. Proszę również wyemitować ostrzeżenia skierowane do mieszkańców planety i do Wygnańców. Dajcie im trzy godziny. Panie ministrze Imoto, proszę przesłać przez hiperłącze zakodowaną wiadomość dla władz Hyperiona. Wszyscy mieszkańcy muszą – powtarzam: muszą – natychmiast schronić się w labiryncie. Proszę im powiedzieć, że będziemy testować nową broń.

Morpurgo przetarł spoconą twarz.

– Pani przewodnicząca, nie możemy ryzykować, że dezintegrator dostanie się w ręce wroga.

Gladstone spojrzała na Nansena, starając się nie dać po sobie poznać, co naprawdę czuje.

– Panie radco, czy można zaprogramować dezintegrator na samozniszczenie, gdyby nasz okręt został przechwycony lub zniszczony przez nieprzyjaciela?

– Tak, pani przewodnicząca.

– Proszę tak zrobić i wyjaśnić działanie zabezpieczeń naszym specjalistom wojskowym. – Gladstone zwróciła się do Sedeptry: – Przygotuj mi krótkie przemówienie dla całej Sieci. Wygłoszę je dziesięć minut przed zdetonowaniem naszej nowej broni. Muszę poinformować o niej naszych obywateli.

– Czy to rozsądne...? – zaniepokoiła się senator Feldstein.

– To konieczne. – Gladstone wstała. Trzydzieści osiem zebranych w pokoju osób poszło w jej ślady. – Zdrzemnę się chwilę, a wy bierzcie się do pracy. Broń ma zostać przygotowana do użycia i przerzucona do układu Hyperiona. Potrzebne jest również bezzwłoczne ostrzeżenie dla mieszkańców planety. Kiedy za pół godziny się obudzę, mamy mieć gotowe wstępne warunki zawieszenia broni oraz plan awaryjny.

Spojrzała na zebranych wokół niej ludzi. W ciągu najbliższych dwudziestu godzin większość z nich miała w taki czy inny sposób stracić władzę i urząd. Cokolwiek zrobi, był to jej ostatni dzień na stanowisku przewodniczącej Senatu.

Uśmiechnęła się.

– Zamykam posiedzenie rady wojennej – powiedziała i przeszła przez portal do swoich apartamentów, udając się na półgodzinną drzemkę.

9 W.B. Yeats Modlitwa za moją córkę, przeł. L. Marjańska.

10 W.B. Yeats Drugie przyjście, przeł. S. Barańczak.

rozdział 43

Leigh Hunt jeszcze nigdy nie widział umierającego człowieka. Ostatnia doba spędzona z Keatsem – Hunt nadal nazywał go Josephem Severnem, zorientował się jednak, że sam umierający uważa się za Johna Keatsa – była najcięższą w jego życiu. Poeta dogorywał; krwotoki dręczyły go bezustannie, a między jednym atakiem kaszlu a drugim Hunt wyraźnie słyszał bulgotanie flegmy w chudej piersi.

Siedział przy łóżku w małym pokoju od frontu, wychodzącym na Plac Hiszpański, i słuchał bezładnej paplaniny Keatsa. Dzień się dłużył, poranek przeszedł we wczesne przedpołudnie. Poeta majaczył w gorączce, na przemian to tracił, to odzyskiwał przytomność, ale cały czas nalegał, żeby Hunt wysłuchał go i wszystko dokładnie zapisał; w drugim pokoju znaleźli pióro, atrament i papier. Hunt przystał na jego prośbę i notował jak szalony, podczas gdy umierający cybryd bredził o metasferach, zagubionych bóstwach, odpowiedzialności poety, przemijaniu bogów i miltonowskiej wojnie domowej w łonie TechnoJądra.

W tym momencie Hunt nadstawił ucha i chwycił rozpaloną dłoń Keatsa.

– Gdzie jest Jądro, Sev... Keats? Gdzie się znajduje?

Twarz poety zlał pot. Keats odwrócił wzrok.

– Nie chuchaj tak na mnie... Masz lodowaty oddech.

– Jądro – powtórzył Hunt, odsuwając się od łóżka. Chciało mu się płakać z żalu i frustracji. – Gdzie mieści się Jądro?

Keats się uśmiechnął. Kiedy oddychał, w płucach świszczało mu jak w przebitym miechu.

– Są jak pająki w sieci – wymamrotał. – Pająki w sieci... Przędą pajęczynę... czekają, aż my im ją utkamy... a potem oplątują nas i wysysają. Jesteśmy jak muchy... złapane w pajęczą sieć.

Hunt przestał notować. Jeszcze przez chwilę słuchał bełkotu poety – a potem nagle doznał olśnienia.

– Mój Boże... Są w systemie transportali!

Próbując usiąść, Keats złapał go ze straszliwą siłą za ramię.

– Powiedz to tej waszej przewodniczącej, Hunt. Niech Gladstone je wykorzeni. Trzeba je wyrwać. Pająki w sieci. Bóg ludzi i bóg maszyn... muszą się zjednoczyć. Nie ja! – Opadł na poduszki i załkał. – Nie ja...

Keats przespał część długiego popołudnia, chociaż Hunt zdawał sobie sprawę, że jego stan jest zbliżony raczej do śmierci niż snu. Każdy, nawet najlżejszy dźwięk budził go i zmuszał do rozpaczliwej walki o głębszy oddech. O zachodzie słońca nie miał już nawet siły kaszleć i Hunt musiał go podtrzymać, kiedy, leżąc, zwiesił głowę nad miednicą i czekał, aż krwawa wydzielina sama spłynie mu z ust i gardła.

Kilkakrotnie, kiedy Keats zapadał w niespokojną drzemkę, Hunt podchodził do okna (raz nawet zszedł na parter, do drzwi frontowych) i wyglądał na plac. Naprzeciw kamienicy, w cieniu u stóp schodów kryła się ta sama wysoka, kanciasta sylwetka.

Wieczorem on również zasnął, siedząc na twardym krześle obok łóżka. Obudził się ze snu, w którym spadał w otchłań, i odruchowo wyciągnął rękę, żeby się czegoś złapać. Keats wpatrywał się w niego.

– Widziałeś kiedyś, jak ktoś umiera? – spytał, rzężąc cicho.

– Nie.

Keats miał dziwny wzrok, tak jakby, patrząc na Hunta, widział na jego miejscu kogoś zupełnie innego.

– W takim razie współczuję ci – powiedział. – Przeze mnie znalazłeś się w tarapatach i niebezpieczeństwie. Bądź silny, to już nie potrwa długo.

Hunt był pod wrażeniem nie tylko spokoju i odwagi, przebijających z tych słów, ale także niezwykłej zmiany akcentu w głosie Keatsa – ze standardowego angielskiego obowiązującego w Sieci poeta przeszedł na znacznie starszą i bardziej intrygującą jego odmianę.

– Nie gadaj bzdur – odparł, usiłując wlać w te słowa entuzjazm i pogodę ducha, których wcale nie odczuwał. – Przed świtem się stąd wydostaniemy. Wymknę się, gdy tylko na dobre się ściemni, i poszukam portalu.

Keats pokręcił głową.

– Dzierzba cię zabierze. Nie dopuści do tego, żeby ktoś mi pomógł. Ma dopilnować, żebym uciekł od siebie poprzez siebie.

Zamknął oczy. Jego oddech stał się jeszcze bardziej rwany i chrapliwy.

– Nie rozumiem – przyznał Hunt, biorąc go za rękę. Przypuszczał, że to po prostu dalszy ciąg wywołanych chorobą majaków, ale ponieważ była to jedna z nielicznych w ostatnich dwu dniach chwil, kiedy Keats był całkowicie przytomny, uznał, że warto spróbować się z nim porozumieć. – Co to znaczy? Jak chcesz uciec od samego siebie?

Powieki Keatsa zatrzepotały. Miał piwne, chorobliwie błyszczące oczy.

– Ummon i pozostali chcą, żebym uciekł od tego, kim jestem, i przystał na boskość. Przynęta na białego wieloryba; lep na najwspanialszą muchę. Uciekająca Empatia znajdzie we mnie schronienie... we mnie, panu Johnie Keatsie, co ma pięć stóp wzrostu... W ten sposób rozpocznie się pojednanie, prawda?

– Jakie pojednanie?

Hunt nachylił się nad Keatsem, starając się na niego nie chuchać. Miał wrażenie, że Keats skurczył się w pościeli, że ginie w kłębach koców, ale bijące od niego gorąco niemal wypełniało pokój. Jego twarz odcinała się białym owalem na tle pogłębiającego się półmroku. Po ścianie pod sufitem powoli sunął ostatni złoty refleks zachodzącego słońca, ale oczy poety nie dostrzegły już tego pożegnalnego skrawka dnia.

– Człowieka z maszyną, stwórcy ze stworzeniem – odparł Keats i zatrząsł się od kaszlu, który ustąpił dopiero kiedy chory splunął krwawą flegmą do podstawionej przez Hunta miski. Położył się, zebrał siły i mówił dalej: – Pojednanie rodzaju ludzkiego z rasami, które usiłował eksterminować; pojednanie Jądra z ludzkością, którą próbowało unicestwić; pojednanie zrodzonego w bólach Boga Pustki, Która Łączy, z jego przodkami, którzy chcieli się go pozbyć.

Hunt pokręcił głową i ręka trzymająca pióro zamarła nad papierem.

– Nie rozumiem. Możesz się stać... mesjaszem... jeśli wstaniesz z łoża śmierci?

Blada twarz Keatsa poruszyła się na poduszce w taki sposób, jakby poeta się roześmiał.

– Wszyscy mogliśmy to zrobić, Hunt. To szaleństwo, ale i powód do dumy. Godzimy się na ból. Ustępujemy miejsca dzieciom. Zasłużyliśmy na to, by się stać Bogiem, o którym marzyliśmy.

Hunt spuścił wzrok na swoją zaciśniętą bezradnie pięść.

– Jeżeli możesz to zrobić, stać się tą... siłą... to na co czekasz? Wydostań nas stąd!

Keats znów zamknął oczy.

– Nie mogę. Nie jestem Tym, Który Przychodzi, tylko Tym, Który Poprzedza. Nie ochrzczonym, lecz chrzcicielem. Merde, Hunt, jestem ateistą! Nawet Severn mnie nie przekonał, kiedy topiłem się we własnej krwi! – Złapał Hunta za przód koszuli z gwałtownością, która przeraziła doradcę. – Pisz!

Hunt ścisnął drżącą ręką pióro i przyłożył je do szorstkiego papieru, pośpiesznie notując wychrypiane przez Keatsa słowa:

Milczące twe oblicze

Cudowną jest nauką:

Wiedzy ogrom czyni mnie bogiem.

Imiona, czyny, legendy zapomniane,

Sławne wydarzenia i rebelie,

Władcy, królewskie głosy i ból,

Powstawanie i niszczenie, wszystko naraz

Wlewa się w puste otchłanie mego mózgu

I ubóstwia mnie, jakbym się napił wina

Lub cudownego eliksiru, który

Nieśmiertelnym mnie uczynił.

Keats przeżył w mękach jeszcze trzy godziny. Od czasu do czasu wynurzał się jak pływak z otchłani bólu, by zaczerpnąć tchu albo natarczywym tonem wybełkotać kolejną niedorzeczność. Za którymś razem, długo po zapadnięciu zmroku, pociągnął Hunta za rękę i wypowiedział kilka całkiem sensownych zdań:

– Kiedy już umrę, Dzierzba cię nie skrzywdzi. Czeka tylko na mnie. Nie wiem, czy znajdziesz drogę powrotną, ale nie będzie ci przeszkadzał jej szukać.

A kiedy za którymś razem Hunt pochylił się nad nim, nasłuchując bulgotania w jego piersi, Keats ocknął się i targany spazmami kaszlu wydał mu szczegółowe instrukcje w kwestii swojego pogrzebu na rzymskim cmentarzu protestanckim, nieopodal piramidy Gajusza Cestiusza.

– Nonsens, nonsens... – powtarzał Hunt jak mantrę, ściskając jego rozpaloną dłoń.

– Kwiaty... – wyszeptał Keats chwilę później, kiedy Hunt zapalił stojącą na biurku lampę.

Szeroko otwartymi oczami wpatrywał się w sufit, z wyrazem bezgranicznego, dziecięcego zachwytu na twarzy. Hunt zadarł głowę i dostrzegł wyblakłe żółte róże namalowane na podzielonym na błękitne kwadraty sklepieniu.

– Kwiaty... nade mną... – wycharczał Keats.

Hunt stanął przy oknie i wbił wzrok w cień u stóp Schodów Hiszpańskich, kiedy chrapliwy oddech za jego plecami ucichł i Keats stęknął:

– Severn... Podnieś mnie! Ja umieram...

Hunt usiadł na łóżku i pomógł poecie dźwignąć się z poduszek. Drobne ciało ważyło tyle co nic, jakby choroba wypaliła jego wnętrze.

– Nie lękaj się – chrypiał Keats. – Bądź silny. I dziękuj Bogu, że już po wszystkim!

Dobywający się z jego płuc charkot przycichł i poeta zaczął oddychać spokojniej. Hunt ułożył go wygodnie i poszedł zmienić wodę w miednicy. Kiedy wrócił ze zwilżoną ściereczką, Keats już nie żył.

Po wschodzie słońca Hunt wziął na ręce drobne ciało, które wcześniej zawinął w swoją pościel, i wyszedł z domu.

* * *

Zanim Brawne dotarła do końca doliny, burza się uspokoiła. Mijając Grobowce Jaskiniowe, zauważyła, że emanują takim samym światłem, jak pozostałe budowle, ale oprócz tego dobiegał z nich przeraźliwy jazgot, jakby lament tysiąca uwięzionych w ziemi dusz. Przyśpieszyła kroku.

Kiedy stanęła przez Pałacem, niebo zrobiło się już całkiem bezchmurne. Budowla zasługiwała na swoją nazwę: pękata kopuła przywodziła na myśl korpus chromowego potwora, łukowate przypory wspierały się na piasku jak ostrza dźgające grunt, iglice i wieżyczki wystrzeliwały w górę jak kolce Dzierzby. Emanujący ze środka blask nasilił się i przeświecał przez ściany, upodabniając Pałac do olbrzymiej dyni o cienkich ściankach, rozświetlonej od środka płomieniem świecy. Górna część ścian miała kolor czerwony jak ślepia Dzierzby.

Brawne wzięła głęboki wdech i dotknęła brzucha. Była w ciąży, o czym dowiedziała się jeszcze przed odlotem z Lususa. Zatem, czy jej zobowiązania wobec nienarodzonego dziecka nie były ważniejsze od lojalności wobec starego obleśnego poety wiszącego na cierniowym drzewie? Wiedziała, że ma rację – i że nie gra to absolutnie żadnej roli. Odetchnęła głęboko i podeszła bliżej.

Oglądany z zewnątrz Pałac Dzierzby miał nie więcej niż dwadzieścia metrów średnicy. Gdy pielgrzymi pierwszy raz weszli do środka, wnętrze stanowiło jedno duże pomieszczenie, całkiem puste, jeśli nie liczyć krzyżujących się pod sklepieniem szablastych dźwigarów. Kiedy tym razem stanęła w progu, przestrzeń w środku wydała jej się rozleglejsza od całej doliny. Białe kamienne półki piętrzące się pod samo sklepienie rozpoczynały się nieopodal wejścia i biegły w dal, ginąc jej z oczu na horyzoncie. Na półkach leżeli ludzie. Wyglądali różnie i byli różnie ubrani, ale wszyscy mieli wszczepione w czaszki gniazda i podłączone do nich takie same pół organiczne, pół pasożytnicze przewody, jak ten, który ona sama – jak twierdzili jej przyjaciele – miała niedawno przyspawany do głowy. Z tą jednak różnicą, że tutaj te metaliczne – i zarazem przezroczyste – pępowiny miały czerwoną barwę i regularnie pulsowały, jakby pompowano przez nie krew do nieruchomych ciał.

Zatoczyła się do tyłu, w równym stopniu oszołomiona niecodziennym widokiem i naporem pola antyentropijnego. Odsunęła się od Pałacu, który widziany z odległości dziesięciu metrów nadal miał te same rozmiary co zwykle. Nie próbowała udawać, że rozumie, jakim cudem wielokilometrowa przestrzeń mieści się w tak niewielkiej zewnętrznej powłoce. Grobowce Czasu się otwierały; nie zdziwiłaby się, gdyby się okazało, że Pałac Dzierzby istnieje w kilku czasach jednocześnie. Pamiętała jednak, że odzyskując przytomność po swoich wędrówkach wzdłuż metalicznej pępowiny, widziała cierniowe drzewo Dzierzby oplecione rurkami i pnączami energii, niewidocznymi gołym okiem, lecz w oczywisty sposób łączącymi się z Pałacem.

Znów się do niego zbliżyła.

W środku czekał Dzierzba. Jego cielsko, zazwyczaj lśniące metalicznie, na tle światła i kilometrów marmuru wydawało się czarne.

Poczuła przypływ adrenaliny, powstrzymała chęć panicznej ucieczki i przeszła przez próg.

Wejście prawie zniknęło za jej plecami – od środka było widoczne jako delikatnie zamglony obszar promieniującej ze ścian jasności. Dzierzba ani drgnął. W ciemnej czaszce lśniło dwoje czerwonych oczu.

Brawne ruszyła przed siebie, poruszając się bezgłośnie po kamiennej posadzce. Dzierzba stał dziesięć metrów na prawo od niej, przy kamiennych półkach spiętrzonych jak ohydne stojaki wystawowe aż po ginący w oślepiającym blasku sufit. Nie miała złudzeń – gdyby chciał ją powstrzymać, nie zdążyłaby cofnąć się do drzwi.

Nie poruszył się. Przesycone ozonem powietrze miało wstrętny, słodkawy zapach. Idąc wzdłuż jednej z nieskończonych półek, Brawne wypatrywała wśród śpiących jakiejś znajomej twarzy. Z każdym krokiem oddalała się od wyjścia i ułatwiała Dzierzbie odcięcie jej drogi, na razie jednak stał nieruchomo, jak czarna rzeźba w oceanie światła.

Półki – przypominające gigantyczne schody o stopniach metrowej wysokości – naprawdę ciągnęły się całymi kilometrami. Po kilku minutach marszu Brawne wspięła się na najniższy stopień i dotknęła męskiego ciała. Z ulgą stwierdziła, że jest ciepłe, a pierś unosi się i opada w regularnym oddechu. Nie był to Martin Silenus.

Ruszyła dalej, spodziewając się w każdej chwili ujrzeć księdza Duré, Sola Weintrauba albo nawet samą siebie wśród tych żywych trupów, ale zamiast tego wypatrzyła twarz, którą ostatnio widziała wyrzeźbioną w skałach nad miastem. Na białym marmurze – na piątej półce od ziemi – leżał nieruchomy Smutny Król Billy w poplamionych i osmalonych królewskich szatach. Jego smutne oblicze, podobnie jak wszystkie inne twarze w tym miejscu, wykrzywiał grymas bólu. Martin Silenus leżał trzy półki dalej, jeden poziom niżej.

Przykucnęła obok poety i obejrzała się przez ramię – widoczny jako czarny punkcik na końcu szeregu ciał Dzierzba nadal się nie poruszył. Tak jak pozostali, Silenus również żył, podłączony przez gniazdo w czaszce do tętniącej pępowiny, która wnikała w marmur za jego plecami.

Dysząc ze strachu, obmacała głowę Silenusa, wyczuła pod palcami gładkie spojenie kości z plastikiem, a potem powiodła dłonią wzdłuż samego przewodu, który jednak aż do miejsca, w którym znikał w ścianie, był idealnie gładki i pozbawiony spoin. Czuła, jak pulsuje w jej palcach.

– Psiakrew! – mruknęła i powodowana nagłym lękiem obejrzała się przez ramię, pewna, że Dzierzba podkradł się przez ten czas na odległość ciosu. Ale nie, nadal tkwił na swoim miejscu.

Kieszenie miała puste, nie zabrała ze sobą żadnej broni ani narzędzia. Pomyślała, że będzie musiała wrócić do Sfinksa, odszukać bagaże pielgrzymów, znaleźć w nich coś, co nadaje się do cięcia, wrócić do Pałacu Dzierzby i wykrzesać z siebie dość odwagi, by ponownie przekroczyć jego próg.

I wiedziała, że drugi raz przez te drzwi nie przejdzie.

Przyklęknęła, odetchnęła głęboko, wzięła zamach – i uderzyła z całej siły. Krawędzią dłoni trafiła w przewód, który, choć wyglądał jak wykonany z plastiku, okazał się twardy jak stal. Ból przeszył jej rękę aż po bark.

Spojrzała w prawo: Dzierzba ruszył w jej stronę. Szedł nieśpiesznie, jak starszy pan, który wybrał się na przechadzkę.

Krzyknęła, pochyliła się i uderzyła ponownie, napinając dłoń i prostując kciuk pod kątem prostym. Echo zwielokrotniło dźwięk uderzenia.

Wychowała się na Lususie, gdzie panowało ciążenie równe 1,3 g, nic więc dziwnego, że jak na człowieka była dość mocno umięśniona. Odkąd skończyła dziewięć lat, marzyła o zostaniu prywatnym detektywem i przymierzała się do tego zawodu. Elementem tych bez dwóch zdań obsesyjnych i zgoła nielogicznych przygotowań było szkolenie w sztukach walki.

Stęknęła i zadała kolejny cios, mając przed oczami dłoń zmieniającą się w ostrze siekiery, wyobrażając sobie decydujące cięcie i pękający na dwoje przewód.

Twarda pępowina wygięła się ledwo zauważalnie, zadrżała jak żywa istota i sprawiała wrażenie, jakby chciała się odsunąć, gdy Brawne wzięła nowy zamach.

Z dołu dobiegł wyraźny odgłos kroków.

Brawne chciało się śmiać: Dzierzba nie musiał przecież chodzić, mógł po prostu przenieść się z jednego miejsca w inne, nie zadając sobie trudu pokonywania dzielącej je odległości. Cóż, najwyraźniej lubił, kiedy jego zwierzyna czuła strach. Ale ona się nie bała. Była zbyt zajęta.

Zamachnęła się i uderzyła z całej siły. Z równym powodzeniem mogłaby tłuc pięścią w kamień. Kolejny cios. Pękła jakaś drobna kostka dłoni, ale ból był w tej chwili jak odległy hałas, jak szurgot kroków za jej plecami, na dole.

Przyszło ci do głowy, że przecinając to cholerstwo, najprawdopodobniej zabijesz Silenusa? – zapytała się w duchu.

I znowu uderzyła w pępowinę. Kroki ucichły poniżej półki Silenusa.

Zadyszała się z wysiłku, pot ściekał jej po czole i policzkach i kapał poecie na pierś.

Przecież ja cię nawet nie lubię, pomyślała i zadała kolejny cios. Miała wrażenie, że próbuje gołą ręką przerąbać się przez nogę metalowego słonia.

Dzierzba zaczął wchodzić po schodach.

Brawne dźwignęła się z klęczek i w następne uderzenie włożyła całą siłę i impet całego ciała. Niewiele brakowało, żeby wybiła sobie bark i złamała nadgarstek, a i tak dokumentnie strzaskała kości śródręcza.

Pępowina pękła.

Czerwona ciecz – za rzadka jak na krew – ochlapała jej nogi i bryznęła na biały kamień. Odcinek przewodu wystający ze ściany miotał się i skręcał spazmatycznie jak zraniona macka, dopóki chwilę później nie zwiotczał i nie został wciągnięty w głąb marmuru, jak okrwawiony wąż chowający się do nory, która zasklepiła się natychmiast po jego zniknięciu. Kikut sterczący z głowy Silenusa oklapł po pięciu sekundach, schnąc i kurcząc się w oczach jak wyjęta z wody meduza. Czerwony płyn chlapnął na twarz i barki poety, błyskawicznie zmieniając barwę na niebieską.

Martin Silenus zatrzepotał powiekami i otworzył oczy szeroko jak sowa.

– Cześć – powiedział. – Nie wiem, czy wiesz, ale ten kutafon Dzierzba stoi zaraz za tobą.

* * *

Gladstone przeniosła się do swoich apartamentów i pierwsze kroki skierowała do odbiornika hiperłączowego. Czekały na nią dwie wiadomości.

Pierwsza pochodziła z układu Hyperiona. Zdziwiła się, słysząc stłumiony głos byłego gubernatora generalnego, młodego Lane’a, który pokrótce zrelacjonował spotkanie z Trybunałem Wygnańców. Usiadła głębiej w skórzanym fotelu i oparła brodę na pięściach, słuchając powtarzanych przez Lane’a słów Ghengi: to nie Wygnańcy dokonali inwazji na Sieć. Na zakończenie gubernator opisał wygląd roju, dodał od siebie, że jego zdaniem Wygnańcy mówią prawdę, dorzucił informację, że los konsula pozostaje nieznany i zapytał o dalsze polecenia.

– Będzie odpowiedź? – zapytał przetwornik hiperłączowy.

– Potwierdź odbiór wiadomości. Jednorazowym kodem dyplomatycznym nadaj „Czekać na rozkazy”.

Włączyła odtwarzanie drugiej wiadomości.

Poszatkowany zakłóceniami płaski obraz (nadajnik musiał pracować na resztkach energii) przedstawiał admirała Williama Ajuntę Lee. Wyświetlane z boku informacje wskazywały, że kompakiet został zaszyfrowany i ukryty w standardowej transmisji telemetrycznej z okrętu admirała. Wojskowi technicy z pewnością zorientują się w końcu, że nie zgadzają im się sumy kontrolne, ale zanim to nastąpi, minie kilka godzin, a może nawet dni.

Lee miał zakrwawioną twarz, w tle przewalały się kłęby dymu. Niewyraźny czarno-biały obraz został nagrany najprawdopodobniej w luku cumowniczym krążownika. Na metalowym stole za plecami admirała leżały zwłoki.

– ...Oddział marines zdołał dokonać abordażu i zająć jeden z tak zwanych lansjerów – wysapał Lee. – Rzeczywiście mają załogę, pięcioosobową. Jej członkowie wyglądają jak Wygnańcy, ale proszę spojrzeć, co się dzieje, kiedy próbujemy zrobić sekcję zwłok.

Obraz się przesunął. Lee musiał używać ręcznej kamery, łączącej się zdalnie z nadajnikiem hiperłączowym. Zniknął z kadru, a całą holoramę wypełnił obraz białej, okaleczonej twarzy martwego Wygnańca. Sądząc po zakrzepłej krwi pod oczami i przy uszach, przyczyną śmierci była gwałtowna dekompresja.

W kadr wśliznęła się uzbrojona w laserowy skalpel dłoń Lee, rozpoznawalna po kontradmiralskich insygniach na rękawie. Nie rozbierając trupa, admirał wykonał pionowe nacięcie od mostka w dół.

Dłoń ze skalpelem cofnęła się, kamera przestała drżeć, za to z ciałem Wygnańca zaczęły się dziać dziwne rzeczy. Mundur na piersi zatlił się, jakby się zajął ogniem od lasera. Materiał jednak szybko przepalił się na wylot i było widać, że płonie pierś Wygnańca: żar wypalał w niej rosnące w oczach, nieregularne placki, emanujące jasnym, oślepiającym światłem. Olśniona kamera automatycznie zmniejszyła czułość. Żar przepalał czaszkę trupa. Holoekran mienił się powidokami, siatkówki oczu Gladstone również.

Zanim zwłoki spłonęły do końca, kamera się odsunęła, jakby odstraszona zbyt wysoką temperaturą. W kadrze pojawiła się twarz admirała.

– Sama pani widziała, pani przewodnicząca. I tak jest ze wszystkimi zabitymi. Żadnego Wygnańca nie udało się pojmać żywcem. Nie dotarliśmy też jeszcze do jądra roju, napotykamy tylko coraz więcej okrętów bojowych. Wydaje mi się...

Obraz zniknął. Towarzyszące mu dane potwierdzały, że transmisja została przerwana.

– Będzie odpowiedź?

Gladstone pokręciła głową i wstała od odbiornika. Wróciwszy do gabinetu, spojrzała tęsknie na sofę – wiedziała, że jeśli pozwoli sobie na chwilę słabości i się położy, natychmiast zaśnie – i usiadła przy biurku. Sedeptra dała jej znać na komlog, że generał Morpurgo chce się z nią widzieć w jakiejś niecierpiącej zwłoki sprawie.

Luzyjczyk wparował do pokoju i podenerwowany zaczął się po nim przechadzać.

– Pani przewodnicząca... Rozumiem, dlaczego wyraziła pani zgodę na wykorzystanie dezintegratora neuronowego, ale muszę zaprotestować.

– O co chodzi, Arthurze? – Gladstone pierwszy raz od dawna zwróciła się do generała po imieniu.

– Nie mamy zielonego pojęcia, jakie będą skutki jego użycia! Poza tym... to niemoralne.

Gladstone uniosła brwi.

– Śmierć miliardów obywateli w wyniszczającej wojnie byłaby w porządku, a zabicie milionów dezintegratorem jest niemoralne? Czy to oficjalne stanowisko ARMII, Arthurze?

– Moje własne, pani przewodnicząca.

– Przyjęłam je do wiadomości. – Pokiwała głową. – Jednakże decyzja już zapadła i zostanie wprowadzona w życie. – Widząc, że jej stary przyjaciel wypręża się na baczność i otwiera usta, by zaprotestować albo, co bardziej prawdopodobne, złożyć dymisję, zaproponowała: – Przejdźmy się.

Generał wytrzeszczył oczy.

– Ale... po co?

– Świeże powietrze dobrze nam zrobi.

Nie czekając na odpowiedź Morpurgo, podeszła do swojego prywatnego portalu, ręcznie wprowadziła kod i przeszła na drugą stronę. Generał poszedł za nią.

Spojrzał podejrzliwie na złotą trawę, która sięgała mu do kolan i porastała równinę aż po horyzont. Na szafranowym niebie wypiętrzały się zębate wieże brunatnych cumulusów. Portal za jego plecami zamknął się, a na jego miejscu pozostał tylko umieszczony na metrowej wysokości podstawie czytnik – jedyny twór ludzkich rąk w nieskończonym morzu złocistej trawy.

– Co to za miejsce, do cholery?

Gladstone włożyła do ust zerwane przed chwilą długie źdźbło.

– Kastrop-Rauxel. Nie ma datasfery, satelitów ani żadnej zabudowy.

Morpurgo prychnął pogardliwie.

– I pewnie jest równie podatny na inwigilację ze strony Jądra jak miejsca, do których zabierał nas Byron Lamia.

– Być może. Chciałam ci coś pokazać.

Gladstone odtworzyła z komlogu nagrania dwóch ostatnio odebranych transmisji.

Kiedy drugie z nich dobiegło końca i twarz Lee rozpłynęła się w powietrzu, Morpurgo bez słowa zagłębił się w morze traw.

– I co ty na to? – spytała Gladstone, próbując za nim nadążyć.

– No dobrze, ciała Wygnańców ulegają samozniszczeniu w taki sam sposób, w jaki robią to cybrydy, tak? I co z tego? Myślisz, że dla Senatu albo Wszechrzeczy będzie to wystarczający dowód na to, że za tą inwazją stoi TechnoJądro?

Gladstone westchnęła ciężko. Wysoka trawa była taka miękka i kusząca... Wyobraziła sobie, jak się w niej kładzie i zasypia snem, z którego nie musi się już budzić.

– Nam wystarczy. Naszej grupie.

Nie musiała rozwijać tej myśli. Od początku kariery w Senacie łączyły ich podejrzenia wobec Jądra i nadzieja na wyzwolenie od dominacji maszyn. Wtedy jeszcze przewodził im senator Byron Lamia... Ale to było dawno temu.

Morpurgo zapatrzył się na smagany wiatrem złocisty step. Nisko nad horyzontem wśród chmur przeskakiwały niesamowite pioruny kuliste.

– Co z tego? – powtórzył generał. – Ta wiedza jest bezużyteczna, dopóki nie wiemy, gdzie uderzyć.

– Mamy trzy godziny.

Morpurgo zerknął na komlog.

– Dwie godziny i czterdzieści dwie minuty. Za mało czasu na cud, Meino.

– Za mało czasu na cokolwiek innego – odparła z powagą Gladstone.

Dotknęła czytnika i w powietrzu zabuczał portal.

– Co chcesz zrobić? – spytał Morpurgo. – W tej chwili SI z TechnoJądra objaśniają naszym inżynierom działanie zabezpieczeń dezintegratora. Niszczyciel będzie gotowy za godzinę.

– Odpalimy broń w takim miejscu, gdzie nikomu nie stanie się krzywda.

Generał zatrzymał się i spojrzał na nią podejrzliwie.

– To znaczy gdzie? Ten sukinsyn Nansen twierdzi, że skuteczny zasięg rażenia wynosi trzy lata świetlne, ale nie wiemy, czy nie kłamie... Gdziekolwiek uruchomimy dezintegrator, nad Hyperionem czy gdzie indziej, nie mamy pewności, czy nie unicestwimy wszystkich ludzi we wszechświecie.

– Mam pewien pomysł, ale muszę się z nim przespać.

– Przespać się?!

– Tak, Arthurze. Zdrzemnę się. Tobie też to radzę.

Gladstone przeszła przez portal.

Morpurgo zaklął pod nosem, poprawił czapkę i przeszedł na drugą stronę, z uniesioną głową, wypiętą piersią – jak żołnierz przed plutonem egzekucyjnym.

* * *

Na najwyższym tarasie góry unoszącej się w kosmosie dziesięć minut świetlnych od Hyperiona siedemnaścioro Wygnańców siedziało na małych kamieniach w większym kamiennym kręgu i dyskutowało o losach konsula.

– Twoja żona i syn zginęli na Bressii – powiedziała Ghenga. – Podczas wojny z klanem Moseman.

– To prawda – przytaknął konsul. – Władze Hegemonii podejrzewały, że Bressię zaatakował cały rój, ja zaś nie wyprowadziłem ich z błędu.

– Ale twoja żona i dziecko zostali zabici.

Konsul przeniósł wzrok na szczyt góry, nad którym znowu zapadała noc.

– I co z tego? Nie proszę o litość. Nie przywołuję okoliczności łagodzących. Zabiłem Andil i trzech towarzyszących jej techników, zrobiłem to z pełną premedytacją i tylko w jednym celu: by włączyć wasze urządzenie, które miało otworzyć Grobowce Czasu. Śmierć moich bliskich nie miała tu nic do rzeczy!

Brodaty Wygnaniec, którego wcześniej przedstawiono konsulowi jako Rzecznika Hullcare Amniona, wszedł do wewnętrznego kręgu kamieni.

– To urządzenie nie działało. Było bezużyteczne.

Konsul rozdziawił usta – i zamknął je bez słowa.

– To była próba – wyjaśniła Ghenga.

– Ale Grobowce... – wyszeptał ledwo słyszalnie konsul. – Przecież się otworzyły...

– Przewidzieliśmy, kiedy się otworzą – powiedział Coredwell Minmun. – Wiedzieliśmy, w jakim tempie słabnie pole antyentropijne. To była tylko próba.

– Próba – powtórzył konsul. – Zabiłem czworo ludzi bez powodu, bo to była tylko próba.

– Twoja żona i dziecko zginęli z rąk Wygnańców – mówiła dalej Ghenga. – Hegemonia zadała gwałt twojemu światu, Maui-Przymierzu. Twoje działanie było całkowicie przewidywalne, z dokładnością do pewnych parametrów, i Gladstone na to właśnie liczyła. My również. Musieliśmy jednak poznać wartość tych parametrów.

Konsul wstał, zrobił trzy kroki i odwrócił się do wszystkich plecami.

– Na darmo.

– Słucham?

Naga czaszka Ghengi zalśniła odbitym światłem gwiazd i przelatującej w pobliżu farmy kometarnej.

– Wszystko na darmo. – Konsul zaśmiał się cicho. – Wszystko na nic, nawet moje zdrady. Nic nie było prawdziwe.

Coredwell Minmun wstał i przygładził szatę.

– Trybunał wydał już wyrok – obwieścił.

Pozostała szesnastka zgodnie pokiwała głowami.

Konsul odwrócił się i spojrzał na niego wyczekująco.

– Mów, śmiało. Na Boga, miejmy to już za sobą!

Wolny człowiek Ghenga również wstała i stanęła z nim twarzą w twarz.

– Zostajesz skazany na życie, by naprawić chociaż część wyrządzonych szkód.

Konsul zachwiał się jak spoliczkowany.

– Ale nie, nie możecie... Musicie...

– Zostajesz skazany na stawienie czoła rozpoczynającej się epoce zamętu – dodał Hullcare Amnion. – Pomożesz nam zjednoczyć podzieloną rodzinę ludzką.

Konsul zasłonił się rękami, jakby spadały na niego fizyczne ciosy.

– Nie dam rady... nie chcę... jestem winny...

Ghenga podeszła do niego, złapała go za przód marynarki i potrząsnęła nim bezceremonialnie.

– Owszem, jesteś winny. I właśnie dlatego pomożesz nam złagodzić skutki chaosu, który niebawem się rozpęta. Pomogłeś uwolnić Dzierzbę. Teraz musisz wrócić i dopilnować, żeby znów został uwięziony. Dopiero wtedy rozpocznie się długi proces pojednania.

Puściła roztrzęsionego konsula. Słońce znowu wzeszło, oczy mężczyzny zaszkliły się od łez.

– Nie... – wykrztusił.

Ghenga poprawiła mu zgniecione klapy marynarki i położyła dłoń na jego ramieniu.

– My też mamy swoich proroków. Razem z templariuszami rozpoczniemy dzieło ponownego zasiedlania galaktyki. Ci, którzy żyli w kłamstwie zwanym Hegemonią, podźwigną się kiedyś z gruzów planet uzależnionych od Jądra i też do nas dołączą. Wspólnie będziemy prowadzić nie tylko prawdziwą eksplorację wszechświata, ale i tego drugiego, o wiele większego królestwa, które jest w każdym z nas.

Konsul sprawiał wrażenie, jakby w ogóle jej nie usłyszał. Odwrócił się gwałtownie.

– TechnoJądro was zniszczy – mruknął. – Tak jak zniszczyło Hegemonię.

– Zapomniałeś już, że to na twoim ojczystym świecie zawarto uroczyste przymierze gwarantujące poszanowanie wszelkiego życia? – spytał Coredwell Minmun.

Konsul spojrzał na niego wilkiem.

– Takie właśnie przymierze rządzi naszym życiem i naszymi poczynaniami – mówił dalej Minmun. – I nie chodzi tylko o ocalenie kilku gatunków pochodzących ze Starej Ziemi, lecz o poszukiwanie jedności w różnorodności; o rozprzestrzenienie się ludzkości po wszystkich światach i najróżniejszych środowiskach, przy jednoczesnym szacunku dla rozmaitości zastanego w nich życia.

Promienie słońca padły na twarz Ghengi.

– Jądro zaoferowało wam jedność w nieświadomym poddaństwie. Bezpieczeństwo w stagnacji. Czy od czasów hidżry dokonała się jakaś rewolucja w ludzkim myśleniu, kulturze, działaniu?

– Na drodze terraformowania przekształcaliście nowe planety w bezbarwne klony Starej Ziemi – dodał Coredwell Minmun. – W nowej erze ekspansji ludzkości nie będzie miejsca na terraformowanie. Będziemy rozkoszować się przeciwnościami i z radością witać odmienność. Zamiast przymuszać wszechświat, aby się do nas dostosował, sami się do niego dostosujemy.

Rzecznik Hullcare Amnion wskazał gwiazdy na niebie.

– Jeżeli rodzaj ludzki przetrwa tę próbę, nasza przyszłość będzie się rozgrywała nie tylko na zalanych światłem słońca planetach, ale także w dzielącej je czarnej pustce.

Konsul westchnął.

– Mam na Hyperionie przyjaciół. Mogę tam wrócić, żeby im pomóc?

– Możesz – odparła Ghenga.

– I stawić czoło Dzierzbie?

– Tak się stanie – powiedział Coredwell Minmun.

– I mam przeżyć, aby na własne oczy ujrzeć zapowiadany przez was czas chaosu?

– Musisz – powiedział Hullcare Amnion.

Konsul znowu westchnął i razem z innymi odsunął się na bok, by zrobić miejsce lądującemu na łące olbrzymiemu motylowi o skrzydłach z baterii słonecznych i skórze odpornej na próżnię i promieniowanie kosmiczne. W brzuchu motyla otworzyły się szerokie wrota.

* * *

W rządowym szpitalu na Centralnej Tau Ceti ksiądz Paul Duré spał płytkim, wymuszonym lekami snem. Śnił o pożarach i zagładzie światów.

Nie licząc krótkich odwiedzin przewodniczącej Gladstone i jeszcze krótszej wizyty biskupa Edouarda, przez cały dzień był sam, na przemian to zapadając się w oparach bólu, to się z nich wynurzając. Lekarze nalegali, by zatrzymać go jeszcze przez dwanaście godzin przed przeniesieniem na Pacem, a Kolegium Kardynalskie przychyliło się do ich prośby, życząc pacjentowi szybkiego powrotu do zdrowia, i rozpoczęło przygotowania do odległej o zaledwie dobę uroczystości mianowania jezuickiego księdza Paula Duré z Villefranche-sur-Saône na stanowisko papieża Teilharda I, czterysta osiemdziesiątego siódmego biskupa Rzymu, następcy apostoła Piotra.

Wracał więc do zdrowia, jego ciało rekonstruowało się w oparciu o miliony wszczepionych pakietów RNA, nerwy same się odbudowywały...

Oto cud współczesnej medycyny, pomyślał Duré. Szkoda, że nie wystarcza tej cudowności, żeby powstrzymać mnie przed zadrapaniem się na śmierć.

Leżał w łóżku, rozmyślając o Hyperionie, Dzierzbie, swoim długim życiu i o zamęcie, jaki zapanował w Bożym wszechświecie. W końcu zasnął i przyśnił mu się płonący Boży Gaj, Prawdziwy Głos Drzewoświata popychający go w głąb portalu, jego matka oraz kobieta imieniem Semfa, nieżyjąca już pracownica plantacji Perecebo w kraju plastowłókników na wschód od Port Romance.

Podczas tego – przygnębiającego, mówiąc szczerze – snu nagle zdał sobie sprawę z czyjejś obecności, i nie chodziło o kolejną postać z sennych majaków, lecz o innego śniącego.

Ktoś szedł obok niego. Powietrze było chłodne, niebo rozczulająco błękitne. Pokonali właśnie zakręt drogi i przed nimi pojawiło się jezioro obwiedzione wdzięcznymi sylwetkami drzew, z górami w tle. Pasmo niskich chmur przydawało krajobrazowi dramatyzmu. Daleko od brzegu, na lustrzanej tafli rysowała się samotna wyspa.

– Jezioro Windermere – powiedział jego towarzysz.

Jezuita spojrzał w jego stronę z bijącym sercem, ale bez względu na to, czego się spodziewał, nie mógł powiedzieć, żeby kompan prezentował się szczególnie imponująco.

Był niski i młody, odziany w staromodny surdut ze skórzanymi guzikami, miał skórzany pas, mocne buty, starą futrzaną czapę oraz dziwnie uszyte i gęsto połatane spodnie. Na plecach niósł sfatygowany plecaczek, przez ramię przerzucił zwinięty gruby pled, w prawej ręce trzymał solidny drewniany kij. Duré się zatrzymał. Tamten również przystanął, chyba zadowolony z tej nieoczekiwanej przerwy w marszu.

– Oto Cumbria – wyjaśnił, wskazując góry na drugim brzegu. – Wzgórza Furness.

Duré zwrócił uwagę na wymykające się spod niezwykłej czapki kasztanowe loki, piwne oczy, mikrą posturę mężczyzny... Wiedział, że śni – i w tej samej chwili pomyślał: to wcale nie jest sen!

– Kim... – zapytał, czując narastającą falę paniki. Serce waliło mu jak młotem.

– Mam na imię John. – Spokojny, rozsądny ton głosu młodzieńca trochę uspokoił księdza. – Przed nocą powinniśmy dotrzeć do Bowness, tam się zatrzymamy. Brown mówił mi, że mają tam przepiękny zajazd, nad samym jeziorem.

Duré pokiwał głową. Nie miał zielonego pojęcia, o czym jego towarzysz mówi.

Młody człowiek wsparł się na kiju i złapał księdza za rękę – niezbyt mocnym, ale stanowczym gestem.

– Zjawi się ta, która przyjdzie po mnie – powiedział. – Nie będzie alfą ani omegą, lecz to dzięki niej znajdziemy drogę.

Duré skinął głową, nadal nic nie rozumiejąc. Wiatr zmarszczył powierzchnię jeziora i przyniósł orzeźwiający zapach świeżej roślinności.

– Narodzi się daleko stąd – mówił dalej John. – Tak dalekich krain nasz rodzaj jeszcze nie poznał. Przypadnie ci w udziale takie samo zadanie, jakie przypadło mnie: będziesz musiał utorować jej drogę. Ty nie dożyjesz dnia, w którym zacznie nauczać, lecz twój następca tak.

– Tak... – odparł ojciec Duré. Całkiem zaschło mu w ustach.

John zdjął czapkę, zatknął ją sobie za pas i podniósł leżący na trakcie otoczak. Rzucił go do wody. Koncentryczne fale rozeszły się powoli po powierzchni jeziora.

– Do licha! – zaklął. – Chciałem puścić kaczkę. – Spojrzał na Duré. – Musisz wyjść ze szpitala i natychmiast wracać na Pacem. Rozumiesz, co mówię?

Duré zamurowało. Te słowa nijak nie pasowały do snu.

– Dlaczego?

– Mniejsza o to. Po prostu zrób to. Niezwłocznie. Drugiej szansy nie będzie.

Zdezorientowany ksiądz zawrócił, jakby się spodziewał, że w ten sposób wróci do szpitalnego łóżka. Obejrzał się na młodego mężczyznę stojącego na kamienistym brzegu jeziora.

– A pan?

John wziął drugi kamień, rzucił i pokręcił z niezadowoleniem głową, gdy pocisk tylko raz odbił się od tafli wody, zanim zniknął pod powierzchnią.

– Mnie tu na razie jest dobrze – powiedział, bardziej chyba do siebie niż do Duré. – Na tej wycieczce naprawdę byłem szczęśliwy. – Otrząsnął się z zadumy i spojrzał na księdza. – Na co jeszcze czekasz? Trzeba brać dupę w troki, Wasza Świątobliwość.

Wstrząśnięty, rozbawiony i zirytowany Duré szykował się właśnie do celnej riposty, gdy nagle stwierdził, że leży w łóżku w rządowym szpitalu na CTC. Lekarze przygasili lampy, żeby mógł spokojnie spać. Do ciała miał przyklejone sondy.

Leżał tak jeszcze przez minutę, cierpliwie znosząc świąd gojącej się skóry, i wspominał niezwykły sen. Powtarzał sobie, że to był przecież tylko sen, że nic się nie stanie, jeśli zdrzemnie się jeszcze parę godzin, zanim monsignore... zanim biskup Edouard i inni po niego przyjdą. Przymknął powieki. Przed oczami stanęła mu twarz Johna, jego męskie, lecz zarazem delikatne rysy i orzechowe oczy; w myślach usłyszał jego archaiczny akcent.

Ojciec Paul Duré z Towarzystwa Jezusowego usiadł na łóżku, z wysiłkiem wstał i stwierdził, że jego ubranie zniknęło. Został tylko w jednorazowej piżamie szpitalnej. Owinął się kocem i na bosaka, szurając nogami, wymknął się z pokoju, zanim lekarze zdążyli zareagować na dobiegające z aparatury sygnały alarmowe.

Na końcu korytarza znajdował się portal przeznaczony wyłącznie dla personelu szpitala. Jeśli nie zadziała, poszuka innego.

* * *

Leigh Hunt wyniósł ciało Keatsa na skąpany w słońcu plac, gdzie spodziewał się zastać czekającego na nich Dzierzbę. Zamiast tego znalazł konia. Nie znał się na koniach, bo te w jego czasach dawno już wymarły, ale wyglądało na to, że ma przed sobą to samo zwierzę, które przywiozło ich do Rzymu. W rozpoznaniu go trochę pomógł mu fakt, że koń był zaprzężony do tego samego powoziku, którym przyjechali, a który Keats nazwał vetturą.

Położył zwłoki na ławeczce, owijając je starannie płótnem, a gdy pojazd poturkotał przed siebie, ruszył obok niego, trzymając rękę na całunie. Przed śmiercią Keats prosił, aby pochować go na cmentarzu protestanckim przy Murze Aureliana, w pobliżu piramidy Gajusza Cestiusza. Hunt jak przez mgłę pamiętał, że wjeżdżając do miasta, przejechali przez bramę w Murze Aureliana, ale nie trafiłby do niej za skarby świata, choćby od tego zależało jego życie – albo pogrzeb Keatsa. Na szczęście, koń znał drogę.

Szedł obok wolno toczącego się powozu. Powietrze pachniało wiosną, ale wyczuwalna była w nim także woń zgnilizny. Czyżby ciało Keatsa tak szybko zaczęło się rozkładać? Hunt niewiele wiedział o śmierci i nie zamierzał się dowiadywać niczego więcej. Klepnął konia w zad, by zmusić go do przyśpieszenia kroku, ale ten tylko zatrzymał się na chwilę, spojrzał nań z pogardą i ruszył dalej stępa.

Nie usłyszał żadnego dźwięku, ale jakiś zauważony kątem oka odbłysk światła kazał mu się obejrzeć przez ramię. Dzierzba szedł za nim w odległości dziesięciu, może piętnastu metrów, zachowując stały dystans, poruszając się uroczyście i nieco komicznie, gdy przy każdym kroku podnosił wysoko kolczaste kolana. Słońce lśniło na błyszczącym korpusie, stalowych zębach i ostrzach.

W pierwszej chwili Hunt miał ochotę zostawić powóz i rzucić się do ucieczki, ale poczucie obowiązku i świadomość, że nie wie, gdzie jest, stłumiły ten nierozważny impuls. Mógłby uciec co najwyżej na Plac Hiszpański – a tę akurat drogę odciął mu Dzierzba.

Pogodził się więc z obecnością potwora w roli żałobnika w niedorzecznym kondukcie, odwrócił się do niego plecami i szedł dalej, zaciskając dłoń na ukrytej pod całunem kostce Keatsa.

Przez cały czas rozglądał się w poszukiwaniu portali, wytworów techniki bardziej zaawansowanej niż dziewiętnastowieczna i innych ludzi. Niczego i nikogo nie wypatrzył. Złudzenie, że przemierza ulice wyludnionego Rzymu zimą (mimo wiosennej pogody był luty) Roku Pańskiego tysiąc osiemset dwudziestego pierwszego, było doskonałe. Koń wspiął się na wzgórze położone o jedną przecznicę w bok od Schodów Hiszpańskich, pokonał kilka zakrętów – zarówno w szerokie aleje, jak i w wąskie uliczki – i minął zakrzywioną łukowato ścianę kruszącej się ruiny, w której Hunt rozpoznał Koloseum.

Kiedy wreszcie powóz się zatrzymał, Hunt ocknął się z sennej zadumy i rozejrzał. Znajdowali się niedaleko zarośniętej zielskiem sterty gruzu, która, jak się domyślał, była Murem Aureliana. Widać było również małą piramidę, ale cmentarz protestancki – jeśli to był on – bardziej przypominał pastwisko niż miejsce pochówku. Owce pasły się w cieniu cyprysów, dzwonki na ich szyjach dźwięczały tajemniczo w gęstym, coraz cieplejszym powietrzu, trawa sięgała Huntowi do kolan, a w niektórych miejscach nawet wyżej. Zmrużył oczy i zaczął dostrzegać pojedyncze nagrobki, rozrzucone tu i tam, częściowo zarośnięte. Znacznie bliżej, tuż obok pyska pasącego się konia, zauważył świeżo wykopany grób.

Dzierzba nadal się nie zbliżał. Zatrzymał się dziesięć metrów od vettury, w cieniu szemrzących cyprysów, z rubinowym wzrokiem wbitym w pusty jeszcze grób.

Hunt obszedł skubiącego trawę konia i stanął nad dołem. Trumny nie było. Grób miał jakieś cztery stopy głębokości, pachniał chłodną ziemią i świeżą próchnicą. W kopczyku ziemi na jego krawędzi tkwił wbity szpadel, jakby grabarze dosłownie przed chwilą porzucili swoje zajęcie. Przy węższej krawędzi grobu wyrastała z ziemi kamienna płyta – pusty nagrobek, na którym leżał jakiś metalowy przedmiot. Hunt podszedł bliżej i zobaczył pierwszy nowoczesny wytwór rąk ludzkich odkąd uprowadzono go na Starą Ziemię: laserowe pióro, z rodzaju tych, którymi budowniczowie i artyści znaczyli nawet najtwardsze materiały.

Wziął je do ręki i od razu poczuł się pewniej, nawet jeśli myśl o tym, że taki drobiazg miałby powstrzymać Dzierzbę, była niedorzeczna. Schował pióro do kieszeni koszuli i zajął się pochówkiem Johna Keatsa.

Niedługo później stanął przy kupie ziemi ze szpadlem w ręku i spojrzał do grobu, gdzie spoczęło nieduże zawiniątko. Zastanawiał się co powiedzieć. Wielokrotnie uczestniczył w oficjalnych ceremoniach pogrzebowych, na niektóre z nich pisał nawet przemówienia dla przewodniczącej Gladstone, i sklecenie paru zgrabnych zdań nie stanowiło dla niego problemu. Teraz jednak nic nie przychodziło mu do głowy. Jedynymi słuchaczami byli milczący Dzierzba, nadal stojący wśród cyprysów, i podzwaniające dzwoneczkami owce, nerwowo odsuwające się od potwora i przybliżające do grobu niczym spóźnieni żałobnicy.

Doszedł do wniosku, że być może na tę okazję nadałby się któryś z wierszy Keatsa, ale był politykiem, a nie koneserem starożytnej poezji, który uczyłby się wierszy na pamięć. Poniewczasie przypomniał sobie, że przecież zapisał fragment, który Keats podyktował mu dzień wcześniej, lecz notatnik został na biurku w mieszkaniu przy Placu Hiszpańskim. Było tam coś o dorównywaniu bogu lub stawaniu się bogiem, o ogromie wiedzy zalewającym mózg... Jakieś takie bzdurki. Hunt miał znakomitą pamięć, ale pierwszego wersu tych majaczeń nijak nie mógł sobie przypomnieć.

Skończyło się na kompromisie, czyli minucie ciszy. Pochylił głowę i przymknął oczy, czasem tylko zerkając ukradkiem na Dzierzbę (który nadal nie przybliżył się ani o krok), a potem zasypał dół. Kiedy uklepał ziemię, jej powierzchnia pozostała lekko wklęsła, jakby ciało Keatsa okazało się zbyt drobne, by powstał kopczyk. Owce ocierały się Huntowi o nogi, skubiąc wysoką trawę, stokrotki i fiołki przy grobie.

Mógł zapomnieć wiersze Keatsa, ale na pewno nie epitafium, jakiego poeta zażyczył sobie na nagrobku. Włączył pióro, przetestował je, wypalając trzymetrowy rowek w ziemi – i czym prędzej zadeptał rozniecony w ten sposób mikroskopijny pożar. Kiedy pierwszy raz usłyszał treść inskrypcji, trochę go zaniepokoiła; w rzężeniu Keatsa pobrzmiewały samotność i rozgoryczenie. Wtedy jednak nie uznał za stosowne się z nim spierać, a teraz nie pozostało mu nic innego, jak wyryć ją w kamieniu, odejść i znaleźć drogę powrotną do domu, nie narażając się Dzierzbie.

Pióro z łatwością cięło kamień, musiał jednak przez chwilę poćwiczyć na tylnej stronie nagrobka, zanim nauczył się kontrolować jego ruch i uzyskał pożądaną głębokość rytu. Ale i tak rezultat jego piętnasto- czy dwudziestominutowych wysiłków wyglądał jak toporna robota chałupnika.

Najpierw wyrył rysunek, o który prosił Keats, poeta bowiem pokazał mu kilka skreślonych drżącą ręką szkiców. Ryt przedstawiał grecką lirę, której cztery z ośmiu strun były pęknięte. Hunt nie zachwycił się przesadnie efektem swoich wysiłków (na artystę nadawał się jeszcze mniej niż na miłośnika poezji), ale chyba każdy, kto w ogóle wiedział, czym, do diabła, jest „grecka lira”, rozpoznałby ją. Potem wyciął w kamieniu tekst, dokładnie w takiej formie, jak prosił Keats:

TU SPOCZYWA TEN,

KTÓREGO IMIĘ

ZAPISANO NA WODZIE.

Nie było nic więcej – ani dat urodzin i śmierci, ani nawet nazwiska zmarłego. Hunt odsunął się, obrzucił swoje dzieło krytycznym spojrzeniem, pokręcił głową i wyłączył pióro, ale go nie schował. Ruszył w drogę powrotną do miasta, szerokim łukiem obchodząc czającą się pod cyprysem bestię.

W bramie w Murze Aureliana zatrzymał się i obejrzał przez ramię. Koń – nadal zaprzęgnięty do powoziku – zszedł po łagodnym zboczu niżej, nad strumień, gdzie rosła słodsza trawa. Owce łaziły w kółko, pogryzając kwiatki i depcząc miękką, wilgotną ziemię na grobie. Dzierzba tkwił nieruchomo na swoim miejscu, w cieniu drzew. Hunt założyłby się, że nadal patrzy w stronę grobu.

* * *

Późnym popołudniem znalazł portal: matowy, ciemnoniebieski, buczący cicho prostokąt stał w samym środku rozsypującego się Koloseum. Nie miał czytnika ani klawiatury. Wyglądał jak otwarte drzwi.

Otwarte – lecz nie dla Hunta.

Próbował z pięćdziesiąt razy, ale powierzchnia portalu pozostawała twarda jak kamień – muskał ją delikatnie palcami, napierał na nią jakby przechodził przez drzwi – i się odbijał, rzucał się na nią z rozbiegu, ciskał kamieniami (również się odbijały), próbował przejść od tyłu, nawet obmacał krawędź portalu, aż w końcu od skakania, miotania się i obijania o bezużyteczny, lity twór posiniaczył sobie całe ręce i barki.

To na pewno był transportal, co do tego nie miał cienia wątpliwości. Po prostu nie chciał go przepuścić.

Przeszukał całe Koloseum, włącznie z podziemnymi tunelami ociekającymi wilgocią i odchodami nietoperzy, ale innego portalu nie znalazł. Obszedł wszystkie okoliczne ulice i stojące przy nich domy. Nic. Do wieczora szukał po bazylikach i katedrach, murowanych domach i wiejskich chatach, kamienicach i zaułkach. Wrócił nawet na Plac Hiszpański, przegryzł coś w trattorii na parterze, zabrał z mieszkania na piętrze notatnik i wszystkie interesujące drobiazgi, a potem ostatecznie porzucił kamienicę i udał się na poszukiwanie transportalu

Znalazł tylko ten w Koloseum. Nim zaszło słońce, zdarł sobie paznokcie do krwi, drapiąc w rozpaczy jego powierzchnię. Portal wyglądał jak trzeba, buczał jak należy, w dotyku też był taki jak powinien – ale za nic nie chciał go przepuścić.

Księżyc (który, sądząc po widocznych nad nim chmurach i szalejących na powierzchni burzach piaskowych, nie mógł być księżycem Starej Ziemi) wzeszedł i zawisł nad ciemnym łukiem murów Koloseum. Hunt siedział w środku budowli i spode łba obserwował portal.

Nagle usłyszał rozpaczliwe trzepotanie gołębich skrzydeł i stukot osypujących się kamyczków. Z wysiłkiem wstał, wyjął z kieszeni pióro laserowe i, stojąc w lekkim rozkroku, wodził wzrokiem po załomach i łukach otaczających go ruin. Nic się w nich nie poruszało.

Niespodziewany szmer za plecami sprawił, że obrócił się gwałtownie na pięcie i omal nie przejechał promieniem lasera po portalu, z którego właśnie wynurzyła się czyjaś ręka. I noga. A potem wyszedł z niego cały człowiek.

Po nim następny.

Krzyki Hunta poniosły się echem po Koloseum.

* * *

Meina Gladstone zdawała sobie sprawę, że mimo potwornego zmęczenia nie może sobie pozwolić nawet na pół godziny snu. Od dzieciństwa jednak uczyła się zasypiać w każdych okolicznościach i podczas trwającej od pięciu do piętnastu minut drzemki odzyskiwać wigor.

Wyciągnęła się na sofie w gabinecie, wykończona zamieszaniem panującym przez ostatnie czterdzieści osiem godzin, oczyściła umysł z nieistotnych drobiazgów i dała się prowadzić podświadomości przez gąszcz myśli i zdarzeń. Zdrzemnęła się, a drzemiąc, śniła.

Usiadła gwałtownie, zrzucając lekki koc i wystukując kod na komlogu, zanim jeszcze dobrze przejrzała na oczy.

– Sedeptra! Za trzy minuty chcę tu widzieć generała Morpurgo i admirała Singha.

Przeszła do łazienki, wzięła prysznic (zwykły i ultradźwiękowy) i sięgnęła po czyste ubranie: kostium z miękkiego, czarnego aksamitu, złoto-czerwony senacki szal spięty złotą szpilką z symbolem Hegemonii, kolczyki ze Starej Ziemi z czasów przed Wielką Pomyłką i topazową bransoletkę z wbudowanym komlogiem, którą dostała od Byrona Lamii zanim się ożenił. Ubrała się błyskawicznie i wróciła do gabinetu w samą porę, żeby powitać gości.

– Wybrała pani bardzo niefortunny moment – zaczął admirał Singh. – Trwa analiza najświeższych danych z Mare Infinitum, właśnie mieliśmy dyskutować o rozlokowaniu floty przed obroną Asquitha.

Gladstone przywołała gestem swój prywatny portal i skinęła na obu wojskowych, aby szli za nią.

Singh stanął w złotej trawie pod złowrogim brunatnym niebem, rozejrzał się i stwierdził:

– Kastrop-Rauxel... Słyszałem, że poprzednia administracja poleciła ARMII:kosmos zbudować tu prywatny transportal.

– Zgadza się, przewodniczący Jewszenski dołączył go do Sieci. – Gladstone skinęła ręką i portal zniknął. – Uznał, że przewodniczącemu Senatu przyda się ustronne miejsce, w którym prawdopodobieństwo podsłuchu ze strony Jądra będzie minimalne.

Morpurgo patrzył z niepokojem na chmury nad horyzontem, wśród których pląsały pioruny kuliste.

– Żadne miejsce nie jest bezpieczne – powiedział. – Mówiłem admirałowi o naszych podejrzeniach.

– To nie podejrzenia, to fakty. A ja już wiem, gdzie się znajduje TechnoJądro.

Obaj oficerowie zareagowali jakby właśnie trafił ich jeden z piorunów.

– Gdzie?! – zapytali jednym głosem.

Gladstone przechadzała się przed nimi w tę i z powrotem. W naelektryzowanym powietrzu jej siwe włosy wyglądały, jakby lśniły własnym światem.

– We wnętrzu sieci transportali – odparła. – Pomiędzy portalami. SI żyją w pseudoświecie złożonym z osobliwości czasoprzestrzeni jak pająki w czarnej sieci. I to my ją dla nich utkaliśmy.

Morpurgo pierwszy odzyskał mowę.

– Boże... Co robimy? Za niecałe trzy godziny niszczyciel z zaprojektowaną przez Jądro bombą dezintegratorową przeniesie się do układu Hyperiona.

Gladstone wyjaśniła im szczegółowo, co zrobią.

– To niewykonalne – zaprotestował Singh, skubiąc krótką brodę. – Po prostu niewykonalne.

– Wcale nie – zaoponował Morpurgo. – Da się zrobić. Mamy dość czasu. A biorąc pod uwagę, że przez ostatnie dwa dni nasze okręty miotały się pozornie bez ładu i składu...

Admirał pokręcił głową.

– Strona logistyczna rzeczywiście nie wygląda najgorzej. Ale byłoby to działanie w najwyższym stopniu nierozsądne i niewybaczalne pod względem etycznym. Dlatego twierdzę, że to niewykonalne.

– Kushwancie... – Meina Gladstone zwróciła się do niego po imieniu pierwszy raz od czasów, gdy ona była młodą panią senator, a on jeszcze młodszym dowódcą we flocie ARMII:kosmos. – Pamiętasz, jak senator Lamia nawiązał kontakt ze Zrównoważonymi? Z SI imieniem Ummon? Pamiętasz jego proroctwo o dwóch wariantach przyszłości? W jednej czekał nas chaos, w drugiej pewna zagłada rodzaju ludzkiego.

Singh odwrócił się do niej plecami.

– Moim obowiązkiem jest służba ARMII i Hegemonii.

– Twoim obowiązkiem, tak jak i moim, jest służba ludzkości!

Admirał zacisnął pięści, jakby szykował się do walki z niewidzialnym, lecz potężnym wrogiem.

– Nie mamy pewności! Skąd pani zdobyła te informacje?

– Od Severna. Cybryda.

– Od cybryda?! – powtórzył generał. – Ma pani na myśli tego artystę? A właściwie żałosną namiastkę artysty...

– Tak, od cybryda – powtórzyła przewodnicząca i wszystko wyjaśniła.

– Severn ma zrekonstruowaną osobowość, tak? – spytał z powątpiewaniem Morpurgo. – Jak go pani znalazła?

– To on mnie znalazł. We śnie. Nie wiem, gdzie jest, ale udało mu się nawiązać ze mną kontakt. To właśnie była jego rola, zrozumcie. Właśnie po to Ummon posłał go do Sieci.

– We śnie... – prychnął Singh. – Ten... cybryd... powiedział pani, że TechnoJądro kryje się w sieci połączeń transportalowych... we śnie.

– Właśnie. Zostało nam niewiele czasu.

– Ale to, co pani sugeruje... – zaczął Morpurgo.

– Umrą miliony ludzi – dodał Singh. – Może miliardy. Gospodarka legnie w gruzach. Takie światy jak CTC, Renesans, Nowa Ziemia, Deneby, Nowa Mekka... nawet Lusus, Arthurze, pomyśl o tym... i dziesiątki innych są uzależnione od dostaw żywności z innych planet. Te, na których rolnictwo nie istnieje, same nie przetrwają.

– Nie w swoim obecnym charakterze – zgodziła się Gladstone. – Ale mogą się nauczyć uprawy roli do czasu, aż odrodzi się handel międzygwiezdny.

– Ha! Najpierw przyjdą choroby, rozkład władzy i miliony zgonów z braku odpowiedniego sprzętu, lekarstw i datasfer.

– Dużo o tym myślałam – powiedziała Gladstone. Morpurgo nie słyszał jej jeszcze mówiącej z taką determinacją. – To będzie największy masowy mord w historii. Nawet Hitler, Tze Hu i Glennon-Height nie mają tylu ofiar na sumieniu. Ale trwanie byłoby jeszcze gorsze, a my, panowie, stalibyśmy się najgorszymi zdrajcami w dziejach ludzkości.

– Tego nie wiemy – stęknął Singh, jakby ktoś uderzył go pięścią w brzuch.

– Wiemy. Sieć nie jest już Jądru potrzebna. Porywcze i Najwyższe zatrzymają sobie kilka miliardów niewolników w labiryntach, aby w razie potrzeby swobodnie wykorzystywać moc obliczeniową ich mózgów.

– Bzdura! Ci ludzie umrą.

Gladstone pokręciła z westchnieniem głową.

– TechnoJądro opracowało sztuczny, pasożytniczy organizm. Krzyżokształt. On... wskrzesza z martwych. Po kilku pokoleniach człowiek bezpowrotnie głupieje i traci wigor, ale jego neurony dalej będą mogły służyć Jądru.

Singh znów odwrócił się do niej plecami. Jego sylwetka rysowała się na tle skłębionych burzowych chmur, które podchodziły coraz bliżej.

– I tego wszystkiego dowiedziałaś się we śnie, Meino?

– Tak.

– Co jeszcze w nim było?

– Że Jądro nie potrzebuje Sieci, a na pewno nie potrzebuje w niej nas. SI nadal będą ją zamieszkiwać jak szczury lęgnące się w murach starych domów, ale jej pierwotni mieszkańcy są zbędni. Stworzony przez SI Najwyższy Intelekt przejmie na siebie większość operacji obliczeniowych.

– To szaleństwo, Meino. – Singh popatrzył przewodniczącej w oczy. – Jesteś obłąkana.

Gladstone złapała go za rękę, zanim zdążył uruchomić transportal.

– Kushwant! Proszę, wysłuchaj...

Admirał wyciągnął zza pasa ceremonialną kartaczownicę i przystawił ją przewodniczącej do piersi.

– Przykro mi, pani przewodnicząca. Służę Hegemonii i...

Gladstone podniosła dłoń do ust i cofnęła się o krok, gdy admirał Kushwant Singh zaniemówił, spojrzał w dal szklistymi oczami i osunął się w trawę. Broń wypadła mu z ręki.

Morpurgo podniósł kartaczownicę, zatknął ją za pas i dopiero wtedy schował dezintegrator neuronowy.

– Zabiłeś go – stwierdziła Gladstone. – Ja chciałam go tu po prostu zostawić. Porzucić na Kastrop-Rauxelu.

– Nie mogliśmy ryzykować. – Generał odciągnął ciało od transportalu. – Wszystko rozstrzygnie się w ciągu najbliższych paru godzin.

Przewodnicząca spojrzała na niego pytająco.

– Jesteś gotowy, żeby doprowadzić to do końca?

– Nie mamy wyboru. To nasza ostatnia szansa, żeby zrzucić to jarzmo. Relokacja okrętów musi się rozpocząć bezzwłocznie. Szczegółowe rozkazy przekażę osobiście, w zapieczętowanych kopertach. Będziemy potrzebowali prawie całej floty...

– Na Boga... – szepnęła Gladstone, spoglądając na zwłoki admirała. – Wszystko dlatego, że coś mi się przyśniło.

Morpurgo wziął ją za rękę.

– Czasami tylko sny odróżniają nas od maszyn.

rozdział 44

Dochodzę do wniosku, że śmierć nie jest przyjemnym doświadczeniem.

Kiedy opuszczam znajome mieszkanie przy Piazza di Spagna i oddalam się od szybko stygnącego ciała, mam podobne wrażenie jak pogorzelec albo ofiara powodzi wygnana przez kataklizm z własnego domu. Jestem wstrząśnięty i wyobcowany. Wpadając na łeb na szyję w metasferę, doświadczam tego samego wstydu i doznaję tego samego krępującego olśnienia, jakie każdemu zdarza się we śnie, gdy uświadamia sobie, że zapomniał się ubrać i pojawił się nago w miejscu publicznym.

„Nagość” jest w tym wypadku nader celnym słowem, usiłuję bowiem desperacko nadać jakiś kształt swojemu postrzępionemu analogowi w metasferze. Udaje mi się skoncentrować na tyle, żeby bezpostaciową chmurę wspomnień i skojarzeń uformować w rozsądne przybliżenie postaci człowieka, którym byłem – a przynajmniej człowieka, z którym dzieliłem pamięć.

Pana Johna Keatsa, co miał pięć stóp wzrostu.

Metasfera nadal mnie przeraża, nawet bardziej niż poprzednio, bo teraz nie mam już śmiertelnego schronienia, w którym mógłbym się ukryć. Za mrocznym horyzontem przemieszczają się ciemne kształty, a dźwięki niosą się echem w Pustce, Która Łączy, niczym stukot obcasów w opuszczonym zamczysku. Wszystko przenika niepokojące dudnienie, przywodzące na myśl turkot kół powozu na wyłożonym łupkiem trakcie.

Biedny Hunt. Kusi mnie, żeby do niego wrócić, wyskoczyć jak diabełek z pudełka, zapewnić go, że wcale nie czuję się aż tak źle, jak wyglądam – ale Stara Ziemia jest dla mnie niebezpiecznym miejscem: obecność Dzierzby jarzy się w metasferze jak ognisko rozpalone na czarnym aksamicie.

Jądro przyzywa mnie z wielką siłą, lecz stanowi jeszcze większe zagrożenie. Pamiętam, jak Ummon zdruzgotał na oczach Brawne Lamii pierwszego Keatsa – wchłonął go, aż persona całkiem się rozpuściła, rozpłynęła się jak solony ślimak w ustach.

Nie, dziękuję.

Przedłożyłem śmierć nad osiągnięcie boskości, ale nim zasnę, mam jeszcze pewne obowiązki.

Metasfera mnie przeraża, Jądro jeszcze bardziej, ale myśl o ciemnych tunelach osobliwości datasferowych, którymi muszę podążyć, napawa mnie lękiem, który czuję aż w szpiku swoich analogowych kości. Nie mam jednak innego wyjścia.

Wpadam w pierwszy z brzegu czarny stożek, wiruję w nim jak metaforyczny liść porwany przez całkiem rzeczywistą trąbę powietrzną i wynurzam się na właściwiej infopłaszczyźnie. Jestem jednak tak zdezorientowany i zagubiony, że siedzę bez ruchu, doskonale widoczny dla wszystkich SI, którym przyszłoby do głowy połączyć się z pobliskimi blokami pamięci albo podprogramami rezydującymi w fioletowych wąwozach okolicznych gór danych. Ratuje mnie panujący w Jądrze chaos: wielkie SI są tak zajęte obleganiem swoich prywatnych Troi, że nie mają czasu oglądać się za siebie i pilnować tylnych wejść.

Znajduję niezbędne kody dostępu i synaptyczne pępowiny i po mikrosekundzie pędzę już po starej, wydeptanej ścieżce na Centralną Tau Ceti, do budynku rządowego, odnajduję szpital i wywołane medykamentami sny Paula Duré.

Jest coś, w czym moja persona jest absolutnym mistrzem: śnienie. Całkiem przypadkowo odkrywam, że wspomnienia z wycieczki po Anglii będą stanowiły miłe tło dla rozmowy z księdzem i próby namówienia go do ucieczki. Jako prawdziwy Anglik i wolnomyśliciel byłem w przeszłości stanowczym przeciwnikiem wszystkiego, co zalatywało religią papistów, ale jedno trzeba jezuitom przyznać: posłuszeństwo jest dla nich ważniejsze nawet od logiki. Chociaż raz ten fakt może wyjść ludzkości na dobre. Duré o nic nie pyta, kiedy każę mu wracać na Pacem: budzi się grzecznie, owija kocem i znika.

Meina Gladstone uważa mnie za Josepha Severna, ale moje słowa przyjmuje jak objawienie pochodzące wprost od Boga. Chcę jej wytłumaczyć, że żaden ze mnie Wybraniec, że jestem tylko Tym, Który Poprzedza, ale najważniejsza jest wiadomość, którą dla niej mam. Przekazuję ją więc i odchodzę.

Kiedy po drodze do hyperiońskiej metasfery przemierzam Jądro, czuję w nozdrzach przypominający woń rozpalonego metalu zapach wojny domowej. Miga mi wielkie światło, które mogłoby być Ummonem. Widzę, jak inne SI je gaszą. Stary mistrz, jeśli to faktycznie on, nie recytuje przed śmiercią koanów, tylko wyje z bólu jak każda palona żywcem świadoma istota.

Przyśpieszam.

Połączenie transportalowe z Hyperionem jest – oględnie mówiąc – niepewne: jeden wojskowy portal i jeden uszkodzony okręt z generatorem osobliwości na pokładzie, otoczony przez kurczącą się flotę coraz mocniej poharatanych jednostek Hegemonii. Przełamanie szyków obronnych przez Wygnańców jest kwestią najbliższych minut. Kiedy przechodzę przez portal, niszczyciel z superbronią Jądra na pokładzie właśnie szykuje się do translacji do układu Hyperiona. Próbuję się połapać w tutejszej ograniczonej datasferze, przystaję i czekam.

* * *

– Rany boskie... – sapnął Melio Arundez. – Kompakiet z najwyższym priorytetem od Meiny Gladstone.

Theo Lane stanął obok niego i razem patrzyli, jak holorama mętnieje i mieni się strumieniem danych. Konsul zszedł po żelaznych kręconych schodach z górnego pokładu do sypialni, i tam zaszył się w samotności i rozmyślał.

– Co to, następna wiadomość z CTC?

– Nie jest skierowana do nas – odparł Theo, odczytując wyświetlający się na czerwono kod transmisji. – Priorytet jeden. Kompakiet adresowany do wszystkich odbiorców, bez względu na miejsce pobytu.

Arundez przysiadł na sofie.

– Coś tu nie gra... Zdarzyło się już kiedyś, żeby Gladstone nadała komunikat w taki sposób?

– Nigdy – odparł Lane. – Zakodowanie takiego kompakietu wymaga gigantycznej energii.

Konsul podszedł bliżej i wskazał gasnący z wolna kod.

– To nie kompakiet, tylko przekaz na żywo.

Theo pokręcił głową.

– Do tego potrzebowałaby milionów gigaelektronowoltów!

Arundez zagwizdał przez zęby.

– Nawet gdyby miało jej wystarczyć sto GeV, mam nadzieję, że to coś ważnego.

– Ogłosi bezwarunkową kapitulację – stwierdził Theo. – Nic innego nie usprawiedliwia transmisji na żywo na pół kosmosu. Gladstone chce, żeby wiadomość dotarła do całej Sieci, Protektoratu, Rubieży, zaatakowanych planet i samych Wygnańców. Pójdzie na wszystkich częstotliwościach, w holowizji i w pasmach datasferowych. Kapitulacja, mówię wam.

– Cicho bądź – uciszył go konsul. Był wyraźnie wstawiony.

Zaczął pić natychmiast po powrocie z posiedzenia Trybunału. Już wtedy był w paskudnym nastroju, mimo że Theo i Arundez poklepywali go po plecach i gratulowali szczęśliwego powrotu. Z czasem humor wcale mu się nie poprawił. W ciągu dwóch godzin wystartowali, wylecieli poza granice roju, skierowali się w stronę Hyperiona i zaczęli przyśpieszać. Przez ten czas konsul pił – systematycznie i w samotności.

– Meina Gladstone się nie podda – wybełkotał, przeciągając głoski. W ręce trzymał butelkę szkockiej. – Zobaczycie.

* * *

HS Stephen Hawking był dwudziestym trzecim okrętem Hegemonii noszącym imię szacownego naukowca. Siedzący na mostku generał Arthur Morpurgo podniósł wzrok znad pulpitu 3K i uciszył dwóch rozmawiających oficerów wachtowych. W normalnych warunkach niszczyciel tej klasy obsługiwała załoga licząca siedemdziesiąt pięć osób, teraz jednak, kiedy Stephen Hawking przewoził gotowy do odpalenia dezintegrator neuronowy, na pokładzie znajdowali się tylko Morpurgo i czterej ochotnicy. Wyświetlane na ekranach komunikaty i dyskretne komputerowe głosy informowały ich, że okręt porusza się właściwym kursem z pożądaną szybkością i przyśpiesza do prędkości subkwantowej, kierując się w stronę wojskowego transportalu ulokowanego w punkcie libracji L3 pomiędzy Madhyą i jej przerośniętym księżycem. Transportal miał bezpośrednie połączenie z zaciekle bronionym portalem w układzie Hyperiona.

– Jedna minuta osiemnaście sekund do punktu translacji – powiedział oficer wachtowy Salumun Morpurgo, syn generała.

Generał skinął głową i włączył odbiornik szerokopasmowy. Ekrany na mostku i tak już kipiały nadmiarem informacji, dlatego przemówienie przewodniczącej puścił tylko na głośniki. Uśmiechnął się niewesoło. Co powiedziałaby Meina, gdyby się dowiedziała, że postanowił osobiście pilotować Stephena Hawkinga? Może lepiej, że nie wiedziała. Nie miał wyboru. Nie chciał oglądać skutków własnych rozkazów, szczegółowych i ściśle tajnych, które przez ostatnie dwie godziny dostarczono dowódcom okrętów.

Spojrzał na swojego najstarszego syna. Rozpierała go duma. Niewielu było oficerów latających na niszczycielach, którym mógł zaproponować udział w tej misji – a młody Salumun pierwszy zgłosił się na ochotnika. Może rodzinny entuzjazm Morpurgów uśmierzy podejrzenia Jądra.

– Obywatele – mówiła Gladstone. – Rodacy. To moje ostatnie orędzie w roli przewodniczącej Senatu Hegemonii. Jak wam wiadomo, trwa okrutna wojna, której ofiarą padły już trzy z naszych planet; bezlitosny nieprzyjaciel zbliża się właśnie do czwartej. Do tej pory twierdzono, że nieprzyjacielem tym są Wygnańcy. To kłamstwo.

Linie radiowe eksplodowały zakłóceniami i umilkły.

– Przełączyć na hiperłącze – polecił generał.

– Jedna minuta trzy sekundy do punktu translacji – zameldował jego syn.

Z głośników znowu popłynął głos przewodniczącej, trochę zniekształcony działaniem procedur dekodujących:

– ...zdać sobie sprawę, że nasi przodkowie, i my sami również, dobiliśmy iście faustowskiego targu z bytem, którego nie interesuje los ludzkości. To TechnoJądro stoi za obecną inwazją. To Jądro wtrąciło nas w wygodną, lecz długotrwałą i mroczną epokę stagnacji. To Jądro od wieków usiłuje zgładzić ludzkość, usunąć rodzaj ludzki z wszechświata i zastąpić go stworzoną przez siebie boską maszyną.

Oficer wachtowy Salumun Morpurgo nie odrywał wzroku od przyrządów.

– Trzydzieści osiem sekund do punktu translacji.

Morpurgo skinął głową. Pot spływał po twarzach dwóch pozostałych oficerów na mostku. Generał uświadomił sobie, że i jemu pot perli się na czole.

– ...wykazał, że Jądro od samego początku mieści się w mrocznych tunelach pomiędzy transportalami. SI uważają się za naszych panów i władców. I dopóki istnieje Sieć, dopóki portale spajają naszą ukochaną Hegemonię, dopóty SI będą naszymi panami.

Morpurgo zerknął na swój chronometr. Dwadzieścia osiem sekund. Przeskok na Hyperiona miał być – dla ludzkich zmysłów – natychmiastowy. Generał był przeświadczony, że dezintegrator został nastawiony w taki sposób, aby detonować natychmiast po translacji. Zabójcza fala dosięgnie Hyperiona po niecałych dwóch sekundach, a w niespełna dziesięć minut ogarnie cały rój Wygnańców, aż po najdalsze krańce.

– Dlatego... – ciągnęła Meina Gladstone, a w jej głosie pierwszy raz zagrały prawdziwe emocje – ...jako przewodnicząca Senatu Hegemonii Człowieka wydałam dowództwu ARMII:kosmos rozkaz wysadzenia w powietrze wszystkich sfer osobliwości czasoprzestrzennych. Wraz z nimi zagładzie ulegną wszystkie znane nam transportale. Ta operacja... ta kauteryzacja... rozpocznie się za dziesięć sekund. Boże, chroń Hegemonię. Boże, wybacz nam wszystkim.

– Pięć sekund do punktu translacji, ojcze – zameldował spokojnie Salumun Morpurgo.

Generał spojrzał synowi w oczy. Widoczny za plecami Salumuna portal rósł w oczach, aż wypełnił całą holoramę.

– Kocham cię – powiedział Morpurgo.

* * *

Dwieście sześćdziesiąt trzy sfery osobliwości, łączące ponad dwieście siedemdziesiąt milionów transportali, zostały zniszczone w ciągu dwóch i sześciu dziesiątych sekundy. Okręty ARMII, rozlokowane osobiście przez Morpurgo i posłuszne rozpieczętowanym przed niespełna trzema minutami rozkazom, zareagowały szybko i profesjonalnie, ostrzeliwując delikatne konstrukcje rakietami, promieniami laserów i ładunkami plazmowymi.

Trzy sekundy później, gdy chmury szczątków rozpływały się swobodnie po wszechświecie, okręty znalazły się nagle w ogromnej odległości od siebie nawzajem i od innych światów Sieci. Pokonanie tych przestrzeni wymagałoby tygodni lub miesięcy lotu z napędem Hawkinga i musiało zaowocować liczonym w latach długiem czasowym.

W tej samej chwili tysiące ludzi próbowały skorzystać z transportali: wielu zginęło na miejscu, przeciętych na dwoje; wielu postradało kończyny, gdy portale zamknęły się tuż przed nimi lub zaraz za ich plecami; niektórzy po prostu zniknęli.

Taki właśnie los spotkał (zgodnie z planem) HS Stephena Hawkinga, kiedy oba portale – wejściowy i wyjściowy – uległy zniszczeniu w dokładnie wyliczonym momencie, podczas trwającej nanosekundy translacji okrętu. Żaden skrawek niszczyciela nie ocalał w przestrzeni rzeczywistej. Późniejsze testy potwierdziły jednoznacznie, że tak zwany dezintegrator neuronowy został uruchomiony w pseudoczasoprzestrzeni wypełniającej zamieszkiwany przez SI obszar między portalami.

Skutki działania dezintegratora pozostały nieznane.

* * *

Wpływ decyzji Gladstone na Sieć i jej obywateli był zaś natychmiastowy.

Po siedmiu stuleciach istnienia – w tym co najmniej czterech, w których mało kto potrafił się bez niej obejść – datasfera (włącznie z Wszechrzeczą i wszystkimi kanałami dostępowymi) po prostu zniknęła. Setki tysięcy ludzi doznały wstrząsu i w jednej chwili popadły w katatonię, gdy nagle pozbawiono je zmysłów, które stały się dla nich ważniejsze niż wzrok i słuch.

Zginęły setki tysięcy tych, którzy mieli praktycznie stały kontakt z infopłaszczyzną – przede wszystkim cyberśmieciów i infokowbojów. Zanik datasfery przyniósł zagładę ich analogom, przeciążenie łączy wypaliło im mózgi, a niektórzy padli ofiarą efektu nazwanego później „zerowym sprzężeniem zwrotnym”.

Miliony obywateli umarły w dostępnych wyłącznie przez portale domach i mieszkaniach, które w ułamku sekundy zmieniły się w śmiertelne pułapki.

Biskup Kościoła Ostatecznej Pokuty – głowa Kultu Dzierzby – zadbał o to, by na czas Dni Ostatnich zapewnić sobie wygodne, luksusowo urządzone schronienie w wydrążonym wnętrzu góry wśród Wzgórz Kruka, na północnej półkuli Nevermore. Jedyna droga do kryjówki prowadziła przez portale, które dla większego bezpieczeństwa zostały zdublowane. Biskup zmarł otoczony kilkoma tysiącami najbliższych akolitów, egzorcystów, lektorów i sług, dobijających się do drzwi sanktuarium, aby dzielić chwilę śmierci z przywódcą.

Tyrena Wingreen-Feif, wydawca-milionerka, licząca sobie dziewięćdziesiąt siedem lat standardowych, a dzięki kuracjom Poulsena i kriogenice obecna w branży od ponad trzech stuleci, popełniła ten błąd, że postanowiła spędzić dzień w dostępnym wyłącznie przez transportal biurze na czterysta trzydziestym piątym piętrze wieżowca Transline w dzielnicy Babel, w Piątym Mieście na Centralnej Tau Ceti. Po piętnastu godzinach trwania w niezłomnej wierze w to, że portale wkrótce znowu zaczną działać, uległa radiowym błaganiom współpracowników i zgodziła się wyłączyć pole siłowe, żeby przyleciał po nią EM.

Niestety, nieuważnie słuchała poleceń i różnica ciśnień wystrzeliła ją z czterysta trzydziestego piątego piętra jak korek ze wstrząśniętej butelki szampana. Podwładni i ratownicy w EM-ie przysięgali, że przez cały trwający cztery minuty swobodny lot klęła jak szewc.

* * *

Na większości planet określenie „chaos” nabrało zupełnie nowego wymiaru.

Gospodarka Sieci legła w gruzach, gdy zabrakło lokalnych datasfer i łączącej całą Sieć megasfery. Biliony marek – tych ciężko zarobionych i tych zdobytych nieuczciwie – wyparowały. Karty uniwersalne przestały działać. Maszyneria dnia codziennego zakrztusiła się, zarzęziła i stanęła. Przez następne tygodnie, miesiące lub lata (wyglądało to różnie na różnych planetach) nie można było zrobić zakupów, opłacić przejazdu publicznym środkiem transportu, spłacić najmniejszego długu ani skorzystać z żadnych usług, nie dysponując dostępnymi na czarnym rynku monetami i banknotami.

Ogólnosieciowy kryzys, który uderzył jak fala tsunami, był jednak drobiazgiem, na którego opłakiwanie miał jeszcze przyjść czas. Większość rodzin doświadczyła rozpadu Sieci w sposób bardziej bezpośredni – i znacznie bardziej osobisty.

Ojciec lub matka jak zwykle szli do pracy i korzystali z transportalu, by przenieść się, powiedzmy, z Deneba Vier na Renesans. Zamiast jednak wrócić wieczorem godzinę później niż zwykle, mieli się spóźnić jedenaście lat – a i to pod warunkiem, że uda im się szybko dostać na pokład jednego z nielicznych statków z napędem Hawkinga, które nadal przemierzały międzygwiezdne przestrzenie w tradycyjny sposób.

Zamożni obywatele Hegemonii, słuchający orędzia Gladstone w swych modnych, zbudowanych na wielu światach rezydencjach, spoglądali w szoku na bliskich widocznych po drugiej stronie portali, w odległości dosłownie paru metrów – i w okamgnieniu zostawali od nich oddzieleni przestrzenią mierzoną w latach świetlnych.

Dzieci przebywające w szkołach, na obozach, boiskach i w domach opiekunek miały dorosnąć, zanim znów zobaczą rodziców.

Promenada, i tak już okaleczona i skrócona wskutek wojennej zawieruchy, rozleciała się na kawałki. Sznur pięknych sklepów i prestiżowych restauracji rozpadł się na tandetne skrawki, które nigdy już nie miały się połączyć.

Tetyda przestała płynąć, gdy gigantyczne portale zmatowiały i się zamknęły. Woda wylała się i wyschła, a ryby zginęły w palącym słońcu.

Wybuchły zamieszki. Lusus okaleczył się jak wilk szarpiący własne wnętrzności. Nowa Mekka wpadła w męczeńskie spazmy. Mieszkańcy Tsingtao-Hsishuang-Panna urządzili wielką fetę z okazji ocalenia od hord Wygnańców, a potem powiesili kilka tysięcy urzędników Hegemonii.

Na Maui-Przymierzu również zawrzało, lecz było to wrzenie uroczyste. Potomkowie Pierwszych Rodów przegnali z pływających wysp przybyszów z innych światów, którzy opanowali ich planetę. Miliony właścicieli domów letniskowych, całkowicie zaskoczonych i nagle pozbawionych dachu nad głową, zapędzono do rozbierania platform wiertniczych i centrów turystycznych, które niczym ohydne krosty upstrzyły Archipelag Równikowy.

Na Renesansie zamieszanie i przemoc szybko ustąpiły miejsca poważnym zmianom w strukturze społecznej i intensywnym wysiłkom zmierzającym do wyżywienia planety pozbawionej rolnictwa.

Miasta na Nordholmie opustoszały, gdy mieszkańcy wrócili na wybrzeże zimnego morza i przeprosili się z kutrami rybackimi przodków.

Na Parwati zapanował chaos i wybuchła wojna domowa.

Sol Draconi Septem najpierw oszalała z radości, potem przeżyła rewolucję, a na koniec epidemia zmutowanego retrowirusa przetrzebiła mieszkańców.

Mieszkańcy Fuji przyjęli upadek Sieci z filozoficzną rezygnacją, po czym natychmiast przystąpili do budowy stoczni orbitalnych, w których miały powstawać statki z napędem Hawkinga.

Na Asquicie znaleziono kozły ofiarne w osobach miejscowych notabli, co doprowadziło do zwycięstwa Socjalistycznej Partii Pracy w wyborach do parlamentu planetarnego.

Pacem pogrążyło się w modlitwie. Nowy papież, Jego Świątobliwość Teilhard I, zwołał trzydziesty dziewiąty sobór watykański, ogłosił rozpoczęcie nowej ery w dziejach Kościoła i zlecił soborowi przygotowanie licznych rzesz misjonarzy, którzy mieli podejmować długie podróże. Obwieścił również, że ich zadaniem nie będzie nawracanie innowierców, lecz jedynie poszukiwanie nowych wiernych. Kościół, jak wiele gatunków przyzwyczajonych do życia na skraju zagłady, przystosował się do nowej rzeczywistości i przetrwał.

Na Tempe krwawe zamieszki wyniosły do władzy demagogów.

Marsjańska Szkoła Dowodzenia utrzymała jeszcze przez pewien czas kontakt hiperłączowy z rozproszoną flotą. To z niej właśnie przyszła informacja, że „najazd Wygnańców” był fikcją, a Wygnańcy opanowali tylko układ Hyperiona. Przechwycone okręty wroga okazały się puste i niezaprogramowane. Inwazja dobiegła końca.

Na Metaksie zaczęło się od zamieszek, a skończyło na represjach.

Na Qom-Rijadzie samozwańczy szyicki ajatollah, który przybył z pustyni, zebrał sto tysięcy zwolenników i w kilka godzin rozprawił się z sunnickim rządem planetarnym. Nowy rewolucyjny rząd oddał całą władzę w ręce mułłów i cofnął wskazówki zegara o dwa tysiące lat. Mieszkańcy oszaleli ze szczęścia.

Na leżącym na obrzeżach Sieci Armaghaście życie toczyło się po staremu, brakowało tylko turystów, archeologów i innych luksusowych towarów importowanych. Labirynt pozostał pusty.

W hebrońskiej Nowej Jerozolimie wybuchła panika, ale syjonistyczna starszyzna szybko zaprowadziła porządek. Ułożono precyzyjne plany. Wprowadzono racjonowanie towarów sprowadzanych z innych planet. Pustynia została nawodniona, farmy się rozrosły, posadzono nowe drzewa. Ludzie trochę posarkali, podziękowali Bogu za ocalenie, pospierali się z Nim o niewygody płynące z tegoż ocalenia i wrócili do swoich zajęć.

Na Bożym Gaju płonęły całe kontynenty. Dym zasnuł niebo. Wkrótce po zniknięciu ostatnich jednostek „roju” w powietrze wzbiły się dziesiątki drzewostatków, napędzanych silnikami jądrowymi i chronionych generowanym przez ergi polem siłowym. Wyrwawszy się ze studni potencjału grawitacyjnego, rozproszyły się po galaktycznej płaszczyźnie ekliptyki, skierowały w różne strony i zaczęły przyśpieszać do prędkości umożliwiającej skok w przestrzeń kwantową. Wysłały kompakiety do czekających na nie w oddali rojów. Rozpoczęło się ponowne zasiedlenie.

Na Centralnej Tau Ceti, w ośrodku władzy i bogactwa, centrum biznesowym i rządowym, głodni mieszkańcy opuścili w końcu niebezpieczne wieżowce, bezużyteczne miasta i nieprzydatne do niczego orbitalne kompleksy mieszkalne i zaczęli się rozglądać za winnymi. Za kimś, kogo można by ukarać.

Nie musieli szukać daleko.

* * *

Generał Van Zeidt przebywał w budynku rządowym, gdy portale przestały działać, i teraz pod jego komendą pozostało dwustu marines i sześćdziesięciu ośmiu członków personelu pomocniczego. Byłą przewodniczącą Meinę Gladstone nadal ochraniało sześciu Pretorianów, pozostawionych jej przez Kolczewa, zanim on sam wszedł w towarzystwie najważniejszych senatorów na pokład pierwszego – i ostatniego – lądownika ewakuacyjnego, któremu udało się odlecieć. W niewiadomy sposób wściekła dzicz weszła w posiadanie pocisków przeciwkosmicznych i lanc laserowych i wyglądało na to, że dopóki nie odstąpi od oblężenia gmachu rządowego albo nie przełamie chroniących go zabezpieczeń, nikt więcej z liczącego trzy tysiące osób personelu Hegemonii nie ma co marzyć o wydostaniu się z CTC.

Gladstone obserwowała zamieszki ze stanowiska obserwacyjnego w przedniej części rządowego kompleksu. Tłuszcza zdewastowała większość Jeleniego Parku i ozdobnych ogrodów, nim zatrzymała się na polach siłowych, na które w tej chwili napierały co najmniej trzy miliony rozwścieczonych ludzi. Tłum gęstniał z minuty na minutę.

– Możecie cofnąć pole o pięćdziesiąt metrów? – zapytała Van Zeidta. – Wyłączyć je i postawić znowu, bliżej budynków, zanim ludzie pokonają tę odległość?

Dym z płonących na zachodzie miast zasnuł pół nieba. Tysiące ludzi zostały stratowane i zmiażdżone o pola siłowe, których dolna część wyglądała jak wysmarowana dżemem truskawkowym. Nadal napierali na osłony, mimo że kontakt z nimi musiał im sprawiać ogromny ból.

– To możliwe, pani przewodnicząca. Ale po co mielibyśmy to robić?

– Wyjdę do nich – odparła znużonym głosem Gladstone.

Generał spojrzał na nią z ukosa, przekonany, że żartuje.

– Może za miesiąc zechcą pani wysłuchać, pani przewodnicząca... Przez radio. Albo w HTV. Za rok, może dwa, kiedy uda się przywrócić porządek i wszyscy oswoją się z kartkami na żywność, może będą skłonni pani wybaczyć. Musi jednak dorosnąć nowe pokolenie, zanim zrozumieją, co naprawdę pani zrobiła. Zanim do nich dotrze, że pani nas uratowała.

– Porozmawiam z nimi. Chcę im coś dać.

Van Zeidt pokręcił głową. Przeniósł wzrok na obecnych w bunkrze oficerów, którzy przez szczeliny strzelnicze obserwowali rozwój sytuacji, a teraz popatrzyli na Gladstone z niedowierzaniem i zgrozą.

– Przewodniczący Kolczew musiałby zatwierdzić taką decyzję – powiedział generał.

– Nie ma potrzeby. Kolczew rządzi imperium, którego już nie ma.

Gladstone skinęła głową na swoich Pretorianów, którzy zza pazuch pomarańczowo-czarnych mundurów wyjęli dezintegratory neuronowe. Żaden z oficerów ARMII się nie poruszył.

– Meino... – odezwał się van Zeidt. – Następny prom ewakuacyjny nas stąd zabierze.

Gladstone pokiwała z roztargnieniem głową.

– Ogród – powiedziała. – Wewnętrzny ogród. Tłum na chwilę zgłupieje. Poprzewracają się, kiedy wyłączymy pole. – Rozejrzała się, jakby w obawie, że o czymś zapomni, i podała Van Zeidtowi rękę. – Żegnaj, Mark. Dziękuję. Zaopiekuj się moimi ludźmi.

Generał uścisnął jej dłoń. Poprawiła szal, dotknęła bransoletki z komlogiem i wyszła z bunkra w eskorcie czterech Pretorianów. Idąc przez zniszczony ogród, powoli zbliżali się do pola siłowego. Tłum zareagował jak jeden wielki, bezrozumny organizm: naparł na przezroczystą fioletową barierę i wydał z siebie przerażający ryk.

Gladstone zatrzymała się, odwróciła i gestem odprawiła strażników. Pobiegli z powrotem po zdeptanej trawie.

– Wyłącz – polecił generałowi starszy z dwóch Pretorianów, którzy zostali w bunkrze. Wskazał sterownik pola siłowego.

– Odpierdol się – powiedział głośno i wyraźnie Van Zeidt.

Dopóki on żyje, nikt nie dotknie sterownika.

Zapomniał jednak, że Gladstone wciąż ma dostęp do kanałów radiowych i wszystkich kodów. Zobaczył, że podnosi rękę z komlogiem, ale nie zdążył już zareagować. Na sterowniku zapaliły się czerwone lampki, zmieniły kolor na zielony i zewnętrze pole siłowe przeniosło się o pięćdziesiąt metrów bliżej zabudowań. Meina Gladstone stanęła na wprost tłumu, od którego dzieliło ją tylko kilka metrów trawnika i niezliczone zwłoki, które po zniknięciu przeszkody zsunęły się na ziemię.

Uniosła ręce, jakby chciała przygarnąć wszystkich do piersi. Cisza i bezruch trwały przez trzy nieskończone sekundy, a potem tłum zaryczał jak dzikie zwierzę i zaszarżował, wymachując kijami, kamieniami, nożami i obtłuczonymi butelkami.

W pierwszej chwili wydawało się, że Gladstone opiera się tej powodzi ludzkiego śmiecia, że trwa niewzruszona jak skała; Van Zeidt wyraźnie widział jej czarny kostium i jasny szal. Jeszcze przez chwilę było widać jej rozłożone ręce, a potem ludzka masa zamknęła się nad nią i przewodnicząca zniknęła.

Pretorianie opuścili broń i pozwolili się aresztować żołnierzom Van Zeidta.

– Zmatowić pole – rozkazał dowódca marines. – Każcie promom lądować w ogrodzie w pięciominutowych odstępach. Śpieszcie się!

Odwrócił się plecami do rozgrywającej się przed budynkiem sceny.

* * *

– Boże Święty... – mruknął Theo Lane.

Odbiornik hiperłączowy wypluwał poszatkowane relacje z różnych światów. Milisekundowe kompakiety napływały w takim tempie, że komputer nie był w stanie ich porozdzielać i w holoramie wyświetlała się szalona mieszanka.

– Odtwórz scenę zniszczenia sfery osobliwości – polecił konsul.

– Tak jest – potwierdził przyjęcie rozkazu statek.

Bieżąca transmisja hiperłączowa została przerwana, a jej miejsce zajęły oślepiająco biała eksplozja, krótkotrwały obraz rozszerzającej się chmury szczątków i nagły kolaps przestrzeni w promieniu sześciu tysięcy kilometrów. Wskazania przyrządów ilustrowały rozchodzenie się uderzeniowej fali grawitacyjnej – z tej odległości nie wyglądała groźnie, ale wśród związanych walką okrętów w układzie Hyperiona zapanował chaos.

– Dziękuję – powiedział konsul.

Holoramę znów wypełniły doniesienia z hiperłączy.

– To już pewne? – spytał Arundez.

– Absolutnie – przytaknął konsul. – Hyperion znów znalazł się na Rubieżach. Tyle tylko, że po rozpadzie Sieci wszędzie są teraz jedne wielkie Rubieże.

– Trudno w to uwierzyć – przyznał Theo Lane. Popijał szkocką. Konsul nigdy wcześniej nie widział, żeby młody gubernator generalny stosował jakiekolwiek używki, a tymczasem Theo właśnie dolał sobie whisky na cztery palce. – Sieć... Sieci już nie ma. Pięćset lat ekspansji poszło precz.

– Wcale nie – zaoponował konsul, odstawiając niedopitego drinka na stół. – Światy przetrwały. Ich kultury będą się dalej rozwijać, mimo że w odosobnieniu, a poza tym wciąż mamy napęd Hawkinga – jedyną zdobycz współczesnej techniki, którą zawdzięczamy samym sobie, a nie TechnoJądru.

– Myślicie, że Jądro naprawdę przestało istnieć? – Arundez splótł kurczowo palce, jakby się gorączkowo modlił. – Zostało unicestwione?

Konsul wsłuchał się w głosy, krzyki, prośby, raporty wojskowe i błagania o pomoc dobiegające z głosowych kanałów hiperłącza.

– Może nie unicestwione, ale na pewno rozczłonkowane.

Theo dopił whisky i ostrożnie odstawił szklankę. Jego zielone oczy przybrały szklisty, nieobecny wyraz.

– Myślisz, że mają... inne takie pajęczyny? Sieci transportali? Zapasowe Jądra?

– Wiemy, że udało im się stworzyć Najwyższy Intelekt – odparł konsul, gestykulując. – Może ten NI zgodził się na tę... selekcję w łonie Jądra. Może zatrzymał część starych SI w rezerwie, zmniejszywszy ich potencjał, tak jak one chciały zachować dla siebie kilka miliardów ludzi.

Hiperłączowa paplanina ucichła nagle jak nożem uciął.

– Statku? – zdziwił się konsul, podejrzewając usterkę zasilania.

– Wszystkie transmisje hiperłączowe zostały przerwane – odparł statek.

Serce żywiej zabiło konsulowi, gdy pomyślał: dezintegrator neuronowy! Ale nie, zaraz zdał sobie sprawę, że nawet taka superbroń nie mogłaby dosięgnąć wszystkich światów jednocześnie. Nawet gdyby setki takich urządzeń zdetonowano w tej samej chwili, daleko położone nadajniki i rozproszone po wszechświecie okręty ARMII zamilkłyby z opóźnieniem.

W takim razie, co się stało?

– Komunikaty zostały przerwane najprawdopodobniej na skutek zaburzeń w medium transmisyjnym – dodał statek. – Takie zaburzenie jest jednak wedle mojej wiedzy niemożliwe.

Konsul wstał. Zaburzenia w medium transmisyjnym? Według ludzkiej nauki, medium hiperłączy stanowiła nieskończona czasoprzestrzeń kwantowa Plancka z hiperstrunową topografią; SI nazywały ją – dość tajemniczo – Pustką, Która Łączy. Nie mogło być w niej mowy o żadnych zakłóceniach.

– Wiadomość na hiperłączu – odezwał się nagle statek. – Źródło: cały wszechświat. Podstawa kodowania: nieskończona. Kompakiet przekazywany w czasie rzeczywistym.

Konsul już chciał mu poradzić, żeby przestał bredzić, kiedy powietrze w holoramie zamgliło się, chociaż z mgły nie wykluł się ani obraz, ani kolejny strumień danych. Z głośników natomiast popłynął głos:

– koniec z nadużywaniem tego kanału. przeszkadzacie innym, którzy wykorzystują go do poważnych celów. kiedy zrozumiecie, do czego służy, dostęp zostanie przywrócony. do usłyszenia.

Długo siedzieli w ciszy mąconej tylko uspokajającym sapaniem wentylatorów i tysiącem szmerów, jakie wydaje statek w podróży kosmicznej. W końcu konsul się odezwał:

– Statku? Wyślij standardowy kompakiet lokalizujący, bez kodowania. Poproś wszystkie odbierające nas stacje o potwierdzenie.

Pauza trwała kilka sekund – niepokojąco długo, biorąc pod uwagę klasę kierującej statkiem SI.

– Przykro mi, nic z tego – brzmiała odpowiedź.

– Dlaczego? – spytał konsul.

– Wszelka transmisja stała się... niemożliwa. Medium hiperstrunowe nie poddaje się modulacji.

– Hiperłącza zamilkły? – spytał Theo, wpatrując się w pustą holoramę takim wzrokiem, jakby ktoś wyłączył mu film, w którym właśnie zaczynało się coś dziać.

Na odpowiedź statku znów przyszło im chwilę poczekać.

– Praktycznie rzecz biorąc, M. Lane, hiperłącza przestały istnieć.

– A Jezus zapłakał – mruknął konsul. Jednym haustem dopił whisky i podszedł do baru po dolewkę. – Jest takie stare chińskie przekleństwo...

Arundez spojrzał na niego pytająco.

– Co pan powiedział?

– Że jest takie stare chińskie przekleństwo – odparł konsul i pociągnął solidny łyk trunku. – Obyś żył w ciekawych czasach.

Wyglądało na to, że statek chce im zrekompensować stratę hiperłączy, bo puścił na głośniki transmisje radiowe nadawane wewnątrz układu i zilustrował je obrazem błękitnobiałej kuli Hyperiona. Obracała się powoli i rosła w oczach, gdy zbliżali się do niej, wyhamowując z przeciążeniem dwustu g.

rozdział 45

Uciekam z datasfery na chwilę przed tym, jak ucieczka stanie się niemożliwa.

Widok megasfery pochłaniającej samą siebie jest niewiarygodny i trochę niepokojący. Użyte przez Brawne Lamię porównanie do tworu organicznego, na wpół świadomego, bardziej przypominającego biosferę niż miasto, było nadzwyczaj trafione. Połączenia transportalowe zanikają, wirtualny świat się rozsypuje, datasfera zapada się jak płonący namiot w jednej chwili pozbawiony masztów, kołków i odciągów, a żywa megasfera pożera siebie samą niczym obłąkany, żarłoczny drapieżnik: odgryza sobie ogon i łapy, szarpie brzuch, wywleka wnętrzności, wyciąga serce – aż w końcu zostają tylko bezrozumne szczęki, które kłapią w pustce.

Metasfera trwa, lecz staje się jeszcze dziksza niż przedtem.

Obca czasoprzestrzeń.

Ciemne lasy.

Noc tętniąca dźwiękami.

Lwy.

Tygrysy.

Niedźwiedzie.

Kiedy Pustka, Która Łączy, wzdryga się konwulsyjnie i wysyła swój banalny komunikat do całej ludzkości, odczuwam to jak wstrząsy podziemne rozchodzące się w litej skale. Mknę nad powierzchnią Hyperiona i nie umiem powstrzymać uśmiechu. Można by pomyśleć, że to jakiś analog Boga znudził się obserwowaniem mrówek gryzmolących mu graffiti na dużym palcu u nogi.

Nie widzę w metasferze Boga; nie widzę żadnego z dwóch Bogów. Ale też ich nie szukam – i bez tego mam dość problemów.

Czarne wiry wejść do Sieci i Jądra rozpłynęły się bez śladu, zniknęły z czasu i przestrzeni jak wypalone kurzajki, przestały istnieć nieodwracalnie jak fale na wodzie po zakończeniu sztormu.

Jestem tu uwięziony, dopóki nie zmierzę się z metasferą.

Na razie tego nie zrobię. Jeszcze nie teraz.

Ale tam właśnie chcę się znaleźć. W układzie Hyperiona datasfera praktycznie nie istnieje; jej żałosne resztki na samej planecie i na pokładzie okrętów floty wojennej kurczą się i wysychają jak kałuże w pełnym słońcu. Za to Grobowce Czasu lśnią w metasferze jak latarnie w gęstniejącym mroku. Łącza transportalowe były widoczne jako czarne otchłanie, Grobowce zaś płoną oślepiająco jak białe dziury, których światło rozchodzi się w nieskończoność.

Zbliżam się do nich. Na razie przyjąwszy rolę Tego, Który Poprzedza, ograniczyłem się do pojawiania się w cudzych snach. Najwyższy czas naprawdę coś zdziałać.

* * *

Sol czekał.

Upłynęły godziny, odkąd oddał Dzierzbie swoje jedyne dziecko, a dni, odkąd ostatni raz jadł i spał. Burza piaskowa zdążyła się rozszaleć i ucichnąć, Grobowce Czasu jaśniały światłem i pomrukiwały groźnie jak reaktory, nad którymi nikt już nie panuje, prądy czasu smagały go z siłą huraganu. Ale on wczepił się w schody Sfinksa i wszystko przetrwał. I dalej czekał.

Półprzytomny ze zmęczenia i strachu o córkę, stwierdził nieoczekiwanie, że jego umysł naukowca pracuje ze wzmożoną sprawnością.

Przez większość życia i przez całą swoją karierę naukową Sol Weintraub – historyk, filolog klasyczny i filozof – interesował się etyką ludzkich zachowań religijnych. Religia i etyka rzadko szły w parze. Wymogi religijnego absolutyzmu, fundamentalizmu lub wojującego relatywizmu często odzwierciedlały najgorsze aspekty współczesnej kultury i rozliczne uprzedzenia, zamiast tworzyć system, w którym Bóg i człowiek mogliby współistnieć, mając poczucie prawdziwej sprawiedliwości. Jego najbardziej znana książka, która ostatecznie trafiła na rynek jako Problem Abrahama i osiągnęła nakład, o jakim mu się nie śniło, gdy pisał prace dla wydawnictw naukowych, powstała w okresie choroby Rachel i traktowała – naturalnie – o trudnym wyborze, przed którym stanął Abraham: mógł albo posłuchać Boga i złożyć mu swojego syna w ofierze, albo mu się sprzeciwić.

Sol utrzymywał, że prymitywne czasy wymagały prymitywnego posłuszeństwa; że późniejsze społeczeństwa osiągnęły takie stadium rozwoju, w którym to rodzice poświęcali się dla dobra dzieci – tak jak w mrocznych czasach pieców na Starej Ziemi; i że nowe pokolenia powinny odrzucać wszelkie żądania poświęcenia. Pisał, że bez względu na to, jaką postać przyjmuje Bóg w umyśle człowieka – czy jest po prostu manifestacją podświadomości i jej upodobania do odwetu, czy też na wpół świadomą próbą ewolucji etycznej i filozoficznej – ludzkość nie powinna już więcej godzić się na składanie ofiar Bogu. To właśnie przez ofiary i przez gotowość do ich ponoszenia historia rodzaju ludzkiego była pisana krwią.

A mimo to całkiem niedawno – choć zdawało się, że upłynęły wieki – oddał swoje jedyne dziecko istocie, która była uosobieniem śmierci.

Przez wiele lat głos w śnie nakazywał mu to zrobić. I Sol przez lata odmawiał. Zgodził się wreszcie, kiedy czas dobiegł kresu, kiedy przepadła wszelka nadzieja – i kiedy sobie uświadomił, że głos, który słyszeli z Sarai w snach, nie należał wcale do Boga ani żadnej mrocznej siły związanej z Dzierzbą.

To był głos ich córki.

Nagle doznał olśnienia, które wykraczało daleko poza wszechogarniający ból i smutek: zrozumiał bez cienia wątpliwości, dlaczego Abraham zgodził się złożyć w ofierze Izaaka, swojego syna, kiedy Pan mu to nakazał.

Nie chodziło o posłuszeństwo.

Nie chodziło również o przedkładanie miłości do Boga nad miłość ojcowską.

Abraham chciał sprawdzić Boga.

Odmawiając w ostatniej chwili przyjęcia ofiary, powstrzymując synobójczy nóż, Bóg zasłużył sobie – w oczach Abrahama i sercach jego potomnych – na to, by stać się Bogiem Abrahama.

Żadna gra ze strony Abrahama, żadne udawanie gotowości do złożenia chłopca w ofierze nie pozwoliłoby wykuć takiej więzi między Potęgą i człowiekiem. Sol wzdrygnął się na tę myśl. Abraham musiał w głębi serca być przygotowany na to, że zabije syna. Bóstwo – jakąkolwiek postać wtedy przybrało – musiało docenić jego determinację, musiało poczuć smutek wywołany perspektywą zniszczenia tego, co było dla Abrahama najcenniejsze.

Abraham nie przyszedł na wzgórze, by złożyć ofiarę, ale po to, by raz na zawsze rozstrzygnąć, czy Bóg jest godny jego zaufania i posłuszeństwa. Żadna inna próba nie dałaby mu odpowiedzi na to pytanie.

Dlaczego zatem – rozmyślał Sol, uczepiony kamiennych schodów Sfinksa, który jakby się unosił i opadał na sztormowych falach morza czasu – dlaczego ta próba się powtarza? Jakie nowe straszliwe objawienie Bóg miał w zanadrzu dla człowieka?

Zrozumiał wtedy – na podstawie strzępków historii Brawne, opowieści innych pielgrzymów i własnych objawień z ostatnich paru tygodni – że wysiłki maszyny zwanej Najwyższym Intelektem (czymkolwiek było to diabelstwo), zmierzające do wypłoszenia z kryjówki zbiegłej cząstki ludzkiego Boga, Empatii, są skazane na niepowodzenie. Nie widział już cierniowego drzewa na szczycie urwiska, nie widział jego stalowych kolców i konających z bólu ludzi, rozumiał natomiast, że było – podobnie jak Dzierzba – organiczną maszyną, nadajnikiem rozsyłającym cierpienie po całym wszechświecie, by zmusić cząstkę ludzkiego Boga do reakcji, do ujawnienia się.

Jeżeli Bóg ewoluował (a Sol był przekonany, że inaczej być nie może), to właśnie w takim kierunku; dążył do współodczuwania cierpienia, a nie do wszechmocy i wszechwładzy. Jednakże ohydne drzewo, które zwidywało się pielgrzymom – i którego ofiarą padł nieszczęsny Martin Silenus – nie było dobrym sposobem na przebudzenie brakującej cząstki bóstwa.

Wrodzona przenikliwość boga maszyn pozwoliła mu stwierdzić, że Empatia zareaguje na ból innych istot. Ten sam bóg okazał się zarazem zbyt ograniczony, by zrozumieć, że empatia – rozumiana zarówno jako cecha ludzkiego charakteru, jak i element boskiej natury – to coś o wiele większego. Że nie da się jej oddzielić od miłości i że jest równie jak miłość irracjonalna. Zbudowany przez maszyny NI nie mógł tego zrozumieć, nie był w stanie ogarnąć tego faktu chociażby w takim stopniu, by zastawić skuteczną pułapkę na tę część ludzkiego NI, która miała dość toczącej się w odległej przyszłości wojny.

Miłość – najbanalniejsze z uczuć i najbardziej wyświechtana z religijnych motywacji – miała, jak wiedział Sol, większą moc niż oddziaływania silne i słabe, niż elektromagnetyzm i grawitacja. Ba, miłość była tymi wszystkimi siłami naraz. Pustka, Która Łączy, subkwantowa niemożliwość przenosząca informacje między fotonami, była niczym innym, jak właśnie miłością.

Ale czy miłość, prosta i banalna, mogła tłumaczyć tak zwaną zasadę antropiczną, nad którą naukowcy łamali sobie głowę od z górą siedmiu stuleci? Zasadę, która stwierdzała, że niemal nieskończony ciąg zbiegów okoliczności – prowadzący do powstania wszechświata o odpowiedniej liczbie wymiarów, właściwej wartości ładunku elektronu, określonych regułach rządzących grawitacją, stosownym wieku gwiazd i prebiologii najlepszej dla wykształcenia doskonałych wirusów, które przekształcą się w idealnie dobrane DNA – jest tak niedorzeczny w swojej precyzji i poprawności, że wprost przeczy logice, wymyka się zrozumieniu i nie daje się zinterpretować na gruncie religijnym?

Miłość?!

Od siedmiu wieków Teorie Wielkiej Unifikacji, postkwantowa fizyka hiperstrun oraz narzucony przez TechnoJądro opis wszechświata jako jednocześnie ograniczonego i nieskończonego, pozbawionego osobliwości Wielkiego Wybuchu i odpowiadającego mu punktu końcowego, na dobrą sprawę wyeliminowały konieczność istnienia Boga (czy to prostacko antropomorficznego, czy też wyrafinowanego Boga Einsteina) nawet jako opiekuna czy twórcy podstawowych zasad stworzenia. Nowoczesny wszechświat, w rozumieniu ludzi i maszyn, nie potrzebował Stwórcy; więcej, w nowoczesnym wszechświecie nie było dlań miejsca. Rządzące nim reguły dopuszczały możliwość tylko niewielkich manipulacji, nie mogło być mowy o żadnej poważnej ingerencji. Nie miał początku i miał nie mieć końca, tylko cyklicznie rozszerzać się i kurczyć, z równą regularnością, jak zmieniające się na Starej Ziemi pory roku. Nie było w nim miejsca na miłość.

Wyglądało na to, że Abraham zgodził się zamordować syna, by poddać próbie widmo, a Sol na próżno przemierzył z umierającą córką setki lat świetlnych i zniósł niezliczone trudności.

Jednakże teraz, kiedy Sfinks wznosił się nad nim, a hyperiońskie niebo znaczyła pierwsza zapowiedź wschodu słońca, zdał sobie sprawę, że przyciągała go siła znacznie bardziej pierwotna i przekonująca niż groza Dzierzby czy wszechmoc bólu. Jeżeli miał rację (nie wiedział tego na pewno, ale tak właśnie czuł), to miłość była równie mocno wpisana w strukturę wszechświata jak grawitacja, jak materia i antymateria. Było w nim miejsce dla Boga, i to nie w pajęczynie podprzestrzennej ukrytej w głębi murów, nie w rysach osobliwości na chodniku, nie gdzieś nieskończenie daleko w czasie i przestrzeni, lecz w samym jądrze wszechświata, w samej jego istocie. Bóg ewoluował razem z kosmosem, uczył się wraz z jego zdolnymi do nauki częściami i kochał tak, jak kochali ludzie.

Sol dźwignął się najpierw na kolana, potem na równe nogi. Prądy temporalne zelżały nieco i pomyślał, że mógłby – po raz setny chyba – spróbować wejść do Sfinksa. Z wejścia, w którym pojawił się Dzierzba, by zabrać mu córkę, nadal sączył się oślepiający blask. Na niebie gwiazdy bledły i znikały, ustępując przed jasnością dnia.

Wszedł po schodach.

Przypomniał sobie dzień na Świecie Barnarda, w którym Rachel – wówczas dziesięcioletnia – postanowiła wspiąć się na najwyższy wiąz w mieście i spadła, znalazłszy się pięć metrów od wierzchołka. Pognał do centrum medycznego, gdzie znalazł ją w zbiorniku regeneracyjnym, z przebitym płucem, złamaną nogą, pękniętymi żebrami i mnóstwem drobnych skaleczeń i siniaków. Uśmiechnęła się wtedy do niego, pokazała mu wyprostowany kciuk i poruszyła odrutowaną szczęką.

– Następnym razem mi się uda! – powiedziała.

Przesiedzieli z Sarai w klinice całą noc. Rachel spała. Sol trzymał ją za rękę.

Teraz też czekał.

Prądy temporalne płynące z wnętrza Grobowca powstrzymywały go niczym porywisty wiatr, on jednak przeciwstawił im nieustępliwość godną skały w nurcie rzeki i trwał tak, pięć metrów od wejścia, czekając, mrużąc oczy i wpatrując się w światło.

Podniósł wzrok, kiedy kątem oka dostrzegł przecinający poranne niebo kontur statku kosmicznego, ale nie ruszył się z miejsca. Obejrzał się przez ramię, gdy statek wylądował i wysiedli z niego trzej ludzie, ale nie cofnął sprzed Sfinksa. Odwrócił się, gdy z głębi doliny dobiegły go pokrzykiwania i na wysokości Nefrytowego Grobowca ujrzał znajomą postać niosącą kogoś na rękach, ale nadal tkwił na swoim miejscu.

Wszystkie te zdarzenia nie miały nic wspólnego z nim i jego córką. On czekał na Rachel.

* * *

Nawet przy braku datasfery moja persona może swobodnie przemieszczać się w gęstej zupie Pustki, Która Łączy, w jakiej pławi się Hyperion. W pierwszym odruchu mam ochotę odwiedzić Tego, Który Przyjdzie, ale mimo że jego obecność rozświetla całą metasferę, nie jestem jeszcze gotowy na to spotkanie. Jestem przecież tylko cherlawym Johnem Keatsem, nie Janem Chrzcicielem.

Sfinks – grobowiec wzorowany na prawdziwej żywej istocie, której inżynierowie-genetycy nie zaprojektują jeszcze przez wiele stuleci – jawi mi się jako piekielny wir energii temporalnej. Mój udoskonalony zmysł wzroku pozwala mi dostrzec kilka Sfinksów: jest tam antyentropijny grobowiec, w którym Dzierzba przemieszcza się pod prąd czasu, zamknięty jak śmiercionośna bakteria w laboratoryjnym pojemniku; jest Sfinks aktywny, niestabilny, który skaził Rachel Weintraub przy pierwszej próbie otwarcia portalu w czasie; i jest Sfinks, który już się otworzył i starzeje się normalnie, w zgodzie z bieżącym nurtem czasu. Ten ostatni pała oślepiającą poświatą, ustępującą blaskowi tylko Tego, Który Przyjdzie. Razem rozświetlają Hyperiona jak para metasferowych ognisk.

Podążam ku temu światłu. Zniżam lot w samą porę, by zobaczyć, jak Sol Weintraub oddaje córkę Dzierzbie.

Nie mógłbym interweniować nawet gdybym się zjawił wcześniej. Nie zrobiłbym tego nawet gdybym mógł. Od tej chwili i tego aktu zależy los światów wykraczających poza ludzką zdolność pojmowania.

Czekam jednak we wnętrzu Sfinksa, aż Dzierzba ze swoim kruchym ładunkiem przejdzie obok mnie. Udaje mi się zobaczyć dziecko. Przyszło na świat dosłownie kilka sekund temu, jest całe mokre i pomarszczone, ma plamy na skórze. Wydziera się z takim animuszem, jakby chciało sobie wypłakać płucka. Patrząc na nie z dystansem typowym dla kawalera i poety, nijak nie potrafię zrozumieć wpływu, jaki ten rozwrzeszczany, paskudny noworodek ma na ojca i cały wszechświat.

Mimo to widok dziecięcego ciałka – choćby nawet najbrzydszego – w stalowych szponach Dzierzby porusza we mnie jakąś czułą strunę.

Dzierzba robi trzy kroki w głąb Sfinksa – i przenosi się całe godziny w przyszłość. Tuż za progiem rzeka czasu przyśpiesza gwałtownie. Jeżeli natychmiast czegoś nie zrobię, za chwilę będzie za późno: Dzierzba uniesie dziecko w jemu tylko znaną mroczną przyszłość.

Nieproszone, stają mi przed oczami obrazy pająków wysysających ofiary i os zagrzebujących swoje larwy w ciałach zdobyczy, które stanowią dla nich doskonałą pożywkę.

Muszę działać, jestem tu jednak równie bezcielesny jak wcześniej byłem w Jądrze – Dzierzba nie zauważa mnie i przechodzi przeze mnie na wylot jak przez hologram. Mój analog jest całkiem bezużyteczny, bezbronny i niematerialny jak powstający samorodnie na bagnach gaz ziemny.

Ale w odróżnieniu od bagiennego gazu John Keats ma mózg.

Dzierzba robi kolejne dwa kroki. Dla Sola i innych, którzy przebywają na zewnątrz, upływają kolejne godziny.

Widzę krew w miejscach, gdzie szponiaste palce przecięły skórę dziecka.

Do diabła z tym.

Na szerokim kamiennym portyku Sfinksa, zalewanym w tej chwili sztormowymi falami prądów czasu, leżą plecaki, koce, zapomniane pojemniki na żywność i reszta porzuconych przez pielgrzymów bagaży.

Jest wśród nich sześcian Möbiusa.

Na pokładzie Yggdrasilla, kiedy Prawdziwy Głos Drzewa Het Masteen szykował się do rozpoczęcia swojej długiej podróży, sześcian był zabezpieczony polem siłowym ósmej klasy. W środku znajdował się erg. Te małe stworzenia, choć ludzie nie uważali ich za inteligentne, ewoluując w sąsiedztwie odległych gwiazd, wykształciły zdolność generowania pól siłowych znacznie potężniejszych niż uzyskiwane nawet przez najlepsze ludzkie maszyny.

Templariusze i Wygnańcy potrafili się z nimi porozumiewać od pokoleń. Ci pierwsi wykorzystywali ergi jako dodatkowe zabezpieczenia na swoich przepięknych, lecz delikatnych drzewostatkach. Het Masteen sprowadził erga z odległości setek lat świetlnych, aby wypełnić warunki umowy zawartej z Kościołem Ostatecznej Pokuty i poprowadzić cierniowe drzewo. Jednak widok Dzierzby i Drzewa Bólu tak nim wstrząsnął, że nie był w stanie wykonać swojego zadania i zmarł.

A sześcian Möbiusa został. Widzę erga jako ściśniętą kulę czerwonej energii zalewaną falami prądów czasu.

Za progiem majaczy w ciemności sylwetka Sola Weintrauba – smutna i komiczna zarazem, znajdująca się poza obszarem generowanego przez Sfinksa pola temporalnego i poruszająca się w przyśpieszonym tempie jak bohaterowie niemych filmów. Pole obejmuje jednak sześcian Möbiusa.

Rachel kwili, powodowana strachem, jaki jest nieobcy nawet noworodkom. Strachem przed upadkiem, bólem, samotnością.

Dzierzba robi następny krok. Na zewnątrz upływa kolejna godzina.

Dla Dzierzby mogę być niematerialny, ale pola siłowe są namacalne nawet dla nas, analogów i duchów z TechnoJądra. Wyłączam pole siłowe sześcianu Möbiusa. Uwalniam erga.

Templariusze porozumiewają się z ergami za pomocą kodowanych impulsów elektromagnetycznych, nagradzając je za dobrze wykonywane polecenia. Ale głównym sposobem komunikacji jest na wpół mistyczna forma kontaktu, jaką opanowali tylko członkowie Bractwa Muira i nieliczni Wygnańcy. Naukowcy nazywają ją prymitywną formą telepatii, lecz w rzeczywistości jest to czystej wody empatia.

Dzierzba robi kolejny krok, prosto w portal wiodący ku przyszłości. Rachel krzyczy z energią, jaką może z siebie wykrzesać tylko istota, która dopiero przed chwilą przyszła na świat.

Erg wydostaje się z sześcianu, rozumie, czego od niego chcę, i stapia się w jedno z moją personą. John Keats przybiera realne kształty.

Dopadam do Dzierzby, wyjmuję mu z rąk dziecko i cofam się. Nawet w tym kłębowisku energii, jakim jest teraz Sfinks, czuję dziecięcą świeżość Rachel. Przyciskam dziecko do piersi i przytykam policzek do jego wilgotnej główki.

Zaskoczony Dzierzba odwraca się do mnie. Wyciąga ręce, prostuje szpony, wlepia we mnie spojrzenie czerwonych ślepi. Ale zdążył już za bardzo zbliżyć się do portalu temporalnego i teraz nurt czasu sam pociąga go w przyszłość. Otwiera szczęki, kłapie zębami, lecz oddala się błyskawicznie, kurczy w oczach, maleje do rozmiarów kropki. W końcu znika.

Odwracam się do wejścia, ale jest za daleko. Korzystając z kurczących się zapasów energii erga, mógłbym przemieścić się pod prąd czasu, przybliżyć do progu Sfinksa – ale sam, nie z Rachel w ramionach. Nie dam rady, nawet z pomocą erga, przenieść dwóch żywych istot, zmagając się z tak potężną siłą.

Dziecko płacze. Kołyszę je delikatnie i szepczę jakieś uspokajające głupotki prosto w jego ciepłe uszko.

Skoro nie możemy ani ruszyć naprzód, ani się cofnąć, poczekamy chwilę. Może ktoś przyjdzie.

* * *

Martin Silenus wybałuszył oczy. Brawne Lamia obejrzała się przez ramię – Dzierzba unosił się w powietrzu za jej plecami.

– Ożeż w mordę... – wyszeptała z nabożnym lękiem.

Rzędy nieruchomych ciał ciągnęły się bez końca. Poza Silenusem wszyscy ludzie nadal byli podłączeni pulsującymi pępowinami do drzewa cierniowego, NI i diabli wiedzą czego jeszcze.

Dzierzba darował sobie wchodzenie po schodach i – jakby dla zademonstrowania swoich możliwości – po prostu wzniósł się trzy metry nad ziemię i zawisł w powietrzu pięć metrów od kamiennej półki, na której Brawne klęczała nad poetą.

– Zrób coś – szepnął Silenus. Brawne przecięła wprawdzie wychodzący mu z czaszki przewód, ale nadal był za słaby, żeby chociaż unieść głowę.

– Jakieś pomysły? – spytała Brawne. Drżenie głosu trochę osłabiło ciętą ripostę.

– Zaufaj – dobiegł głos gdzieś z dołu.

Brawne spojrzała w tym kierunku. Na samym dole dostrzegła młodą kobietę, w której rozpoznała Monetę z grobu Kassada.

– Pomocy! – zawołała.

– Zaufaj – powtórzyła Moneta i zniknęła.

Dzierzba nie zwrócił na nią uwagi. Opuścił ręce i podszedł bliżej, jakby stąpał po litym kamieniu, a nie sunął w powietrzu.

– Psiakrew! – mruknęła Brawne.

– To samo miałem powiedzieć – wychrypiał Silenus. – Z deszczu pod rynnę, kurna.

– Zamknij się – powiedziała Brawne i mruknęła: – Mam zaufać? Komu?

– Dzierzbie – stęknął poeta. – Albo nas zarżnie, albo nadzieje na to swoje zasrane drzewko. Mamy to jak w banku. – Udało mu się złapać Brawne za rękę. – Wolę umrzeć, niż tam wrócić, Brawne.

Brawne odsunęła jego dłoń i wstała. Naprzeciw niej stał Dzierzba. Dzieliło ich pięć metrów powietrza.

Zaufaj...

Wystawiła nogę do przodu i zamknęła oczy. Jej stopa znalazła oparcie. Brawne otworzyła oczy.

Pod stopą nie było nic.

Zaufaj?

Przeniosła ciężar ciała na wysuniętą nogę, stanęła na niej, zachwiała się lekko i pośpiesznie dostawiła drugą stopę. Znajdowali się dziesięć metrów nad kamienną podłogą. Dzierzba wyszczerzył zęby, jakby się uśmiechał, i rozłożył ręce. W przyćmionym świetle jego metaliczny korpus lśnił słabą poświatą, za to oczy pałały wściekłym czerwonym blaskiem.

Zaufaj.

Czując przypływ adrenaliny, ruszyła po niewidzialnych stopniach, podchodząc coraz wyżej i coraz bliżej morderczego uścisku Dzierzby.

Poczuła, jak stalowe szpony tną ubranie i skórę, kiedy ją objął i zaczął przyciągać do zjeżonych stalowymi zębami szczęk i sterczącego z piersi zakrzywionego kolca. Wyciągnęła przed siebie rękę i – wciąż nie mając widocznego oparcia dla stóp – przyłożyła zdrową dłoń do piersi Dzierzby. Metal był zimny w dotyku, ale w tej samej chwili poczuła falę ciepłej energii, która ją przepełniła, przepłynęła przez nią i wydostała się na zewnątrz.

Ostrza zatrzymały się na skórze, nie wrzynając się głębiej. Dzierzba znieruchomiał, jakby wir energii temporalnej zmienił otaczające go powietrze w bryłę bursztynu.

Brawne pchnęła.

Dzierzba stężał całkowicie, metal przestał lśnić, ciało potwora nabrało szklistego połysku i stało się przezroczyste i kruche jak kryształ.

Brawne zawisła wyprostowana pionowo w objęciach trzymetrowego szklanego posągu Dzierzby. W jego piersi, w miejscu gdzie mogłoby znajdować się serce, trzepotała się istota przywodząca na myśl ogromną czarną ćmę. Tłukła smoliście czarnymi skrzydłami o szkło.

Brawne wzięła głęboki wdech i znów pchnęła z całej siły. Dzierzba prześliznął się do tyłu po niewidzialnej platformie, na której stał, zachybotał się na krawędzi i spadł. Brawne musiała się uchylić, żeby nie zahaczyły jej kolczaste ręce; czuła i słyszała, jak stalowe ciernie i drut kolczasty szarpią jej kurtkę, gdy Dzierzba chwieje się na skraju platformy i spada – a potem sama zachwiała się i tylko młócąc w powietrzu zdrową ręką, zdołała utrzymać równowagę. Dzierzba zrobił półtora obrotu w powietrzu, uderzył o posadzkę i roztrzaskał się na tysiące ostrych odłamków.

Obróciła się w miejscu, osunęła na kolana i wróciła po niewidzialnym pomoście do Martina Silenusa.

Od marmurowej półki dzieliło ją pół metra, gdy zwątpiła i spadła jak kamień w dół. Uderzając o krawędź półki, skręciła kostkę i tylko cudem udało jej się chwycić kolana Silenusa i wyhamować upadek. Przeklinając na wpół wybity bark, potrzaskaną dłoń, skręconą kostkę i pościerane ręce i kolana, podciągnęła się i usiadła obok poety.

– Widzę, że odkąd mnie zabrakło, działy się tu jakieś kurewsko dziwne rzeczy – wychrypiał Silenus. – Możemy już iść? Czy planujesz dalszy ciąg popisów i chodzenie po wodzie?

– Zamknij się – burknęła roztrzęsiona Brawne. W jej ustach zabrzmiało to niemal czule.

Odpoczęła chwilę. Doszła do wniosku, że najbezpieczniej będzie ściągnąć Silenusa na ziemię i przenieść po usłanej szklanymi odłamkami posadzce w chwycie strażackim. Byli już przy wyjściu, kiedy bezceremonialnie wyrżnął ją pięścią w plecy.

– A co z królem Billym i resztą?!

– Później – wysapała Brawne i przekroczyła próg Grobowca. Zbliżał się świt.

Przekuśtykała dwie trzecie doliny, niosąc Silenusa przewieszonego przez ramię jak wór z praniem, kiedy niespodziewanie znów się odezwał:

– Brawne? Nadal jesteś w ciąży?

– Jestem – przytaknęła, modląc się w duchu, by całodzienna szarpanina jej nie zaszkodziła.

– Może chcesz, żebym to ja cię poniósł?

– Zamknij się.

Podążając krętą ścieżką, okrążyła Nefrytowy Grobowiec.

– Patrz! – powiedział nagle Silenus, wskazując coś wyciągniętą ręką, mimo że zwisał prawie do góry nogami.

W młodym świetle poranka Brawne dostrzegła stojący u wylotu doliny czarny statek konsula. Ale to nie on przyciągnął uwagę poety.

Sylwetka Sola Weintrauba rysowała się na tle oślepiającego otworu wejściowego Sfinksa. Stał z podniesionymi rękami.

Ktoś wynurzał się z powodzi blasku.

* * *

Sol pierwszy ją zobaczył: postać majaczącą w świetlnym wirze i przewalających się przez Sfinksa falach czasu. Kobieta. Niosła coś na rękach.

Trzymała w ramionach dziecko.

Ze światła wyszła jego córka – Rachel, jaką widział po raz ostatni, kiedy jako młoda kobieta wyruszała na odległego Hyperiona, by tam prowadzić badania do doktoratu, dwudziestoparoletnia, teraz może nawet odrobinę starsza – ale z pewnością była to jego Rachel: krótkie miedzianorude włosy opadające grzywką na czoło, ten sam co zawsze rumieniec na policzkach, delikatny, jakby niepewny uśmiech, i te oczy – ogromne, zielone, z brązowymi punkcikami. Jej spojrzenie spoczęło na Solu.

Rachel trzymała na rękach Rachel. Dziecko wierciło się, wtulając buzię w ramię dorosłej kobiety, i na przemian to zaciskało, to rozluźniało piąstki, jakby nie mogło się zdecydować, czy znów się rozpłakać, czy jeszcze z tym poczekać.

Sol patrzył oniemiały. Próbował coś powiedzieć, ale bez powodzenia. Dopiero za drugim razem wykrztusił:

– Rachel...

– Ojcze – powiedziała kobieta.

Objęła go wolną ręką, odwracając się lekko na bok, by nie zgnieść dziecka.

Sol pocałował ją, objął, zaciągnął się świeżą wonią jej włosów, poczuł dotyk jej ciała i wziął od niej dziecko. Przytulił maleństwo i poczuł, jak drży, zbierając siły do płaczu. Rachel, którą przywiózł na Hyperiona, była bezpieczna w jego ramionach – drobniutka, pomarszczona, z niewidzącymi jeszcze oczami. Ujął jej głowę w dłoń, spojrzał na nią z bliska i zerknął pytająco na kobietę.

– Czy ona...

– Tak, rozwija się normalnie – przytaknęła jego córka.

Miała na sobie ni to suknię, ni to powłóczystą szatę z jakiejś miękkiej, brązowej tkaniny. Sol pokręcił z niedowierzaniem głową. Kiedy się uśmiechnęła, na lewo od jej ust zarysował się taki sam dołeczek jak u dziecka, które trzymał na rękach.

Znowu pokręcił głową.

– Ale jak... jak to możliwe?

– Tylko na krótko.

Sol cmoknął dorosłą córkę w policzek. Płakał, ale miał obie ręce zajęte i ocieranie łez musiało na razie poczekać. Rachel zrobiła to za niego, delikatnie dotykając jego policzka wierzchem dłoni.

Słysząc szurgot kroków u stóp schodów, obejrzał się i zobaczył trzech ludzi, którzy przed chwilą wysiedli ze statku, zdyszanych i zaczerwienionych po biegu. Obok nich Brawne Lamia pomagała Silenusowi usiąść na białym kamiennym bloku balustrady.

– Rachel... – wyszeptał Melio Arundez. Łzy cisnęły mu się do oczu.

– Rachel? – powtórzył Martin Silenus, marszcząc brwi. Zerknął pytająco na Brawne.

Brawne stała z rozdziawionymi ustami.

– Moneta... – Pokazała Rachel palcem i natychmiast zawstydzona opuściła rękę. – Ty jesteś Moneta. Od... Kassada.

Rachel spoważniała i skinęła głową.

– Mam tylko minutę, najwyżej dwie – powiedziała. – I sporo do powiedzenia.

– Nie. – Sol wziął ją za rękę. – Musisz zostać. Chcę, żebyś ze mną została.

Uśmiechnęła się.

– Dobrze, tato. – Pogłaskała dziecko po główce. – Ale tylko jedna z nas może zostać... a ona potrzebuje cię bardziej. – Odwróciła się do ludzi na schodach. – Wysłuchajcie mnie, proszę.

Słońce wschodziło coraz śmielej. Jego promienie muskały ruiny Miasta Poetów, statek konsula, zachodnie urwiska nad doliną i najwyższe Grobowce Czasu. Rachel opowiedziała swoją krótką, niewiarygodną historię – historię wybranki, która wychowała się w przyszłości, gdzie toczyła się ostateczna wojna między stworzonym przez TechnoJądro NI i ludzkością. Była to przyszłość obfitująca w przerażające i cudowne tajemnice, w której ludzkość przemierzyła całą galaktykę i zaczęła się zapuszczać jeszcze dalej.

– Do innych galaktyk? – zapytał Theo Lane.

– Do innych wszechświatów – odparła z uśmiechem Rachel.

– Pułkownik Kassad znał cię jako Monetę – powiedział Martin Silenus.

– Dopiero mnie pozna. – Oczy Rachel zamgliły się tęsknie. – Widziałam, jak zginął, a potem wraz z nim i jego Grobowcem cofnęłam się w przeszłość. Wiem, że moim przeznaczeniem jest spotkać go i poprowadzić na miejsce ostatniej bitwy. Ale jeszcze się nie znamy. – Spojrzała na widniejący w głębi doliny Kryształowy Monolit. – Moneta... To po łacinie „Ta, która napomina”. Dam mu wybór: będzie mnie mógł nazwać Monetą albo Mnemozyną. To znaczy „pamięć”.

Sol nadal nie puszczał jej ręki.

– Podążasz w przeszłość wraz z Grobowcami? Ale po co? I jak?

Rachel uniosła wyżej głowę. Ciepłe światło słońca padło na jej twarz.

– To moja rola, tato. Mój obowiązek. Dzięki nim mogę kontrolować Dzierzbę. I tylko ja zostałam do tego... przygotowana.

Sol podniósł córeczkę, która obudziła się na moment, wypuściła bąbelek śliny, wtuliła się w szyję ojca i zacisnęła piąstki.

– Przygotowana... Masz na myśli chorobę Merlina?

– Tak.

– Ale przecież nie wychowałaś się w jakiejś odległej, tajemniczej przyszłości. – Sol pokręcił głową. – Dorastałaś w Crawford przy Fertig Street, w uniwersyteckim miasteczku na Świecie Barnarda, a twoja...

– Ona właśnie tam dorośnie, tato. Przykro mi, na mnie już czas. – Rachel puściła rękę ojca i przeszła kawałek w dół schodów. Musnęła policzek Melio Arundeza. – Przepraszam za bolesne wspomnienia. Z mojego punktu widzenia to wszystko wydarzyło się w innym życiu. Dosłownie.

Arundez zaniemówił. Bez słowa przycisnął jej dłoń do policzka.

– Masz żonę? Dzieci?

Pokiwał głową. Sięgnął drugą ręką do kieszeni, jakby chciał z niej wyjąć zdjęcia rodziny... Ale powstrzymał się w pół gestu i tylko znowu skinął głową.

Rachel pocałowała go z uśmiechem w policzek i weszła po schodach. Wschodzące słońce rozpalało nieboskłon, ale blask bijący ze Sfinksa nadal je przyćmiewał.

– Kocham cię, tato – powiedziała.

Sol musiał odkaszlnąć, zanim udało mu się zapytać:

– Jak... Jak mam do ciebie... dołączyć?

Rachel wskazała wejście do Grobowca.

– Dla niektórych będzie to portal prowadzący w przyszłość, do czasów, o których wam opowiadałam. Ale, tato... – Zawahała się. – To by znaczyło, że będziesz mnie znowu musiał wychowywać i trzeci raz przeżyć ze mną dzieciństwo. Od żadnego rodzica nie powinno się tego wymagać.

Sol uśmiechnął się z wysiłkiem.

– Żaden rodzic by nie odmówił, Rachel. – Przełożył dziecko na drugą rękę. Pokręcił głową. – Czy będzie taki czas, że... wy dwie... razem...

– Żebyśmy znów mogły istnieć w tym samym czasie? – Rachel się uśmiechnęła. – Nie, ja podążę teraz w przeciwną stronę. Nie macie pojęcia, ile wysiłku kosztowało mnie przekonanie Rady Paradoksu, by się zgodziła na to spotkanie.

– Rada Paradoksu?

Rachel odetchnęła głęboko i odsunęła się od ojca na odległość wyciągniętej ręki, tak że stykali się już tylko czubkami palców.

– Muszę iść, tato.

– Czy ja... Czy my... będziemy tam sami?

Rachel się roześmiała. Znajomy dźwięk otulił serce Sola jak ciepła dłoń.

– Ależ skąd, tato. Tam są cudowni ludzie. Można robić wspaniałe rzeczy, uczyć się, oglądać niewiarygodne miejsca... Miejsca, o jakich nie śniliście w najbardziej szalonych snach. Nie, tato, nie będziecie sami. Ja też tam będę, ze swoją nastoletnią nieporadnością i młodzieńczą zarozumiałością. – Cofnęła się. Ich palce się rozdzieliły. – Odczekaj chwilę, zanim przejdziesz, tato – dodała, wtapiając się w świetlisty nimb. – Przejście nie boli, ale nie będzie już powrotu.

– Zaczekaj, Rachel...

Rachel weszła do Grobowca, zamiatając szatą kamienną powierzchnię portyku. Otoczyło ją światło. Podniosła rękę.

– Dobranoc, pchły na noc, tatusiu.

Sol pomachał jej w odpowiedzi.

– Karaluchy do poduchy, córeczko.

Starsza Rachel rozpłynęła się w blasku Sfinksa.

Młodsza obudziła się i zaczęła płakać.

* * *

Upłynęła ponad godzina, zanim wrócili pod Sfinksa. Przez ten czas udali się na statek konsula, by tam opatrzyć rany Brawne i Silenusa, zjeść coś i wyposażyć Sola i dziecko na podróż.

– Głupio się czuję, pakując bagaże przed przejściem przez portal – przyznał Sol. – Ale jakkolwiek cudowna byłaby ta przyszłość, to jeśli nie mają tam pakietów odżywczych i jednorazowych pieluszek, będziemy ugotowani.

Konsul uśmiechnął się i poklepał wypchany plecak.

– To, co tu macie, pomoże wam przetrwać pierwsze dwa tygodnie. Jeśli przez ten czas nie znajdziesz źródła pieluszek, przenieś się do któregoś z tych innych wszechświatów, o których wspominała Rachel.

Sol pokręcił głową.

– Czy to się dzieje naprawdę?

– Niech pan jeszcze zaczeka, chociaż parę dni – zaproponował Melio Arundez. – Albo tygodni. Może pan zostać z nami i zobaczyć, jak się rozwinie sytuacja. Nie ma pośpiechu, przyszłość nie ucieknie.

Karmiąc dziecko z dostarczonego przez statek pakietu, Sol podrapał się po brodzie.

– Nie wiemy, czy portal się nie zamknie. Poza tym mogę stracić resztki animuszu. Starzeję się, a czeka mnie przecież wychowywanie dziecka, trzeci raz, do tego w obcym świecie...

Arundez położył mu rękę na ramieniu.

– Pójdę z panem. Zżera mnie ciekawość, chcę zobaczyć, jak tam jest.

Sol uśmiechnął się i uścisnął jego dłoń.

– Dziękuję, przyjacielu. Ale przecież ma pan rodzinę na Renesansie... Oni czekają na pański powrót.

Arundez pokiwał głową i spojrzał w niebo.

– Nie wiem, czy uda mi się wrócić.

– Uda się – zapewnił go beznamiętnym tonem konsul. – Sieć się rozpadła, ale napęd Hawkinga nie przestał przecież działać. Zarobisz kilkuletni dług czasowy, Melio, ale wrócisz do domu.

Sol pokiwał głową i dokończył karmienie córeczki. Położył sobie na ramieniu czystą szmatkę i poklepał Rachel po plecach. Powiódł wzrokiem po otaczających go towarzyszach.

– Wszyscy mamy swoje obowiązki.

Wyciągnął rękę do Martina Silenusa. Poeta nie zgodził się na kąpiel w zbiorniku regeneracyjnym ani chirurgiczne usunięcie tkwiącej w czaszce wtyczki.

– Dla mnie to nie pierwszyzna – powiedział.

– Zamierzasz kontynuować swój poemat? – zapytał go Sol.

Silenus pokręcił głową.

– Dokończyłem go na drzewie. I coś odkryłem.

– Tak? – Sol uniósł brwi.

– Przekonałem się, że poeta nie jest Bogiem, ale jeśli Bóg w ogóle istnieje... jeśli istnieje jakieś przybliżenie Boga, to ono z pewnością jest poetą. I to kiepskim.

Rachel się odbiło.

Silenus wyszczerzył zęby w uśmiechu i uścisnął dłoń naukowca.

– Daj im popalić, Weintraub. Powiedz, że jesteś ich prapraprapraprapradziadkiem i jak będą niegrzeczni, to ich zlejesz po tyłkach.

Sol pokiwał głową i podszedł do Brawne.

– Widziałem, że konsultowałaś się z terminalem medycznym na statku. Z dzieckiem wszystko w porządku?

– Wszyściuteńko – odparła z uśmiechem Brawne.

– To chłopiec czy dziewczynka?

– Dziewczynka.

Sol cmoknął ją w policzek. Brawne dotknęła jego brody i odwróciła wzrok, by ukryć łzy, które przecież nie przystoją prywatnym detektywom.

– Z dziewczynkami są same kłopoty... – powiedział Sol, wyplątując paluszki Rachel ze swojej brody i włosów Brawne. – Przy pierwszej okazji wymień ją na chłopca.

– Nie omieszkam.

Sol pożegnał się z konsulem, Theo i Melio Arundezem, na chwilę oddał dziecko Brawne i założył plecak. Wziął Rachel z powrotem na ręce.

– Byłby niezły numer, gdyby portal nie zadziałał i błąkałbym się po Sfinksie.

– Zadziała – powiedział konsul, spoglądając w rozświetlony otwór wejściowy. – Nie wiem jak, ale zadziała. Wątpię, żeby to był normalny transportal.

– Bo to jest czasoportal – podsunął Silenus, zasłaniając się przed spodziewanym kuksańcem ze strony Brawne. Cofnął się i wzruszył ramionami. – Ale jeśli zadziała, to coś mi się widzi, Solu, że nie będziesz tam sam. Znajdą się tysiące chętnych, by do ciebie dołączyć.

– O ile Rada Paradoksu wyrazi na to zgodę – odparł Sol. Nieobecnym gestem skubnął brodę, jak zawsze, kiedy myślami błądził gdzieś daleko. Potrząsnął głową, poprawił plecak i podszedł do wejścia. Pole temporalne tym razem go nie odepchnęło. – Żegnajcie! – zawołał. – Na Boga, było warto, prawda?!

Odwrócił się do światła, zrobił krok naprzód i oboje z dzieckiem zniknęli.

* * *

Całkowita cisza trwała dobre kilka minut. Przerwał ją dopiero konsul.

– Może wrócimy na statek? – zaproponował z lekkim zakłopotaniem w głosie.

– Przyślij po nas windę – powiedział Silenus. – Ale po M. Lamię nie musisz. Ona sobie podleci.

Lamia spiorunowała go wzrokiem.

– Myślicie, że to była sprawka Monety? – spytał Arundez, odnosząc się do wcześniejszej sugestii Brawne.

– Na pewno – mruknęła Brawne. – Jakiś wynalazek z przyszłości czy coś w tym guście...

– Ech... – westchnął Silenus. – Wynalazek z przyszłości... Fraza-wytrych dla tych, którzy boją się być przesądni. Jest jeszcze druga możliwość, moja droga: otóż, posiadasz nieodkrytą wcześniej zdolność lewitacji i zmieniania potworów w szklane, łatwo tłukące się straszydła.

– Zamknij się – uciszyła go Brawne, tym razem bez śladu czułości w głosie. Obejrzała się przez ramię. – Kto nam zagwarantuje, że nie pojawi się tu zaraz drugi Dzierzba?

– Rzeczywiście? – zgodził się z nią konsul. – Wydaje mi się, że zawsze będzie nam towarzyszył jakiś Dzierzba. Albo przynajmniej legendy o nim.

Theo Lane, którego spory w towarzystwie zawsze wprawiały w zakłopotanie, odchrząknął i powiedział:

– Zobaczcie, co znalazłem w rozwłóczonych przy Sfinksie bagażach. – Podniósł instrument o trzech strunach, długim gryfie i wzorzystym, trójkątnym pudle rezonansowym. – To gitara?

– Bałałajka – poprawiła go Brawne. – Należała do księdza Hoyta.

Konsul wziął instrument do ręki i brzdąknął na nim na próbę dwa akordy.

– Znacie to? – Zagrał kilka nut piosenki.

– Przyśpiewka Cycatej Leedy? – strzelił Martin Silenus.

Konsul pokręcił głową. Zagrał następne parę taktów.

– To jakaś staroć? – domyśliła się Brawne.

– Somewhere Over the Rainbow – powiedział Arundez.

– Pewnie nie było mnie na świecie, kiedy była w modzie – mruknął Theo, kiwając głową w rytm melodii.

– Nikogo z nas nie było – pocieszył go konsul. – Chodźcie. Po drodze nauczę was słów.

Prażąc się w słońcu, ze śpiewem na ustach – jedni śpiewali czysto, drudzy okrutnie fałszowali; jedni natychmiast zapominali słowa, inni łatwo przyswajali sobie kolejne zwrotki – ruszyli pod górkę, do czekającego na nich statku.

epilog

Pięć i pół miesiąca później Brawne Lamia – w siódmym miesiącu ciąży – wsiadła na pokład sterowca wylatującego o poranku ze stolicy na północ, do Miasta Poetów, gdzie miało się odbyć pożegnalne przyjęcie konsula.

Stolica, którą teraz wszyscy – tubylcy, wojskowi i Wygnańcy – zgodnie nazywali Jacktown, bielała w słońcu, gdy sterowiec odbił od stojącej w centrum wieży cumowniczej i skierował się wzdłuż Hoolie na północny zachód.

Największe miasto na Hyperionie mocno ucierpiało w czasie walk, ale zostało już prawie całkowicie odbudowane i większość uchodźców z plantacji plastowłókników i miasteczek na południowym kontynencie postanowiła osiedlić się w nim na stałe, mimo niespodziewanego zainteresowania plastowłóknikami ze strony Wygnańców. Jacktown rozrastało się więc na potęgę, chociaż podstawowe wygody, takie jak elektryczność, kanalizacja i holowizja kablowa ledwie zaczynały docierać do slumsów ciągnących się między starym miastem i kosmoportem. Tak czy inaczej, domy lśniły czystością w porannych promieniach słońca, wiosenne powietrze niosło woń obietnic, a nowe drogi i tłok na rzece dobrze wróżyły na przyszłość.

Walki w układzie Hyperiona skończyły się wkrótce po rozpadzie Sieci. Faktyczna okupacja kosmoportu i stolicy przez Wygnańców została sformalizowana jako przejęcie planety z rąk Sieci i dopuszczenie okupantów do nowej Rady Lokalnej, powołanej w oparciu o traktat pokojowy, który w imieniu Hegemonii negocjowali konsul i były gubernator generalny Hyperiona, Theo Lane. Przez blisko pół roku, jakie upłynęło od rozpadu Sieci, w kosmoporcie pojawiały się (sporadycznie) lądowniki niedobitków floty ARMII:kosmos, oraz (znacznie częściej) statki planetarne pochodzące z roju. Nikogo już nie dziwił widok wysokich Wygnańców na zakupach na Jacktown Square, czy ich bardziej egzotycznych kompanów sączących drinki w Cicero.

Brawne przemieszkała ostatnie miesiące właśnie w Cicero, w starym skrzydle gospody, w jednym z największych pokojów na trzecim piętrze. Stan Leweski pośpiesznie odbudowywał – i rozbudowywał – uszkodzone fragmenty legendarnego przybytku.

– Niech mnie ręka boska broni, żebym miał prosić ciężarną o pomoc! – wołał za każdym razem, kiedy Brawne proponowała, że może się do czegoś przydać.

Kończyło się zwykle na tym, że ona brała się do jakiejś pożytecznej roboty, a on tylko mruczał gniewnie i sarkał pod nosem. Mogła być w ciąży, ale nie przestała być Luzyjką, a kilka miesięcy na Hyperionie nie spowodowało jeszcze u niej zaniku mięśni.

Tego ranka Stan odwiózł ją pod wieżę cumowniczą, pomógł jej z bagażem i prezentem dla konsula, a na koniec wcisnął do ręki jakiś drobiazg.

– Zapowiada się długa i nudna podróż – powiedział. – Pomyślałem, że przyda się pani coś do czytania.

Sprezentował jej reprint Wierszy Johna Keatsa z tysiąc osiemset siedemnastego roku, który własnoręcznie oprawił w skórę.

Zawstydziła olbrzyma i sprawiła wielką uciechę gapiom, rzucając mu się na szyję i ściskając go z taką siłą, że zatrzeszczały mu żebra.

– Wystarczy, do diaska... – burknął, masując obolały bok. – Pani powie temu całemu konsulowi, że chcę go tu jeszcze zobaczyć, zanim przekażę gospodę synowi. Dobrze?

Brawne pokiwała głową i pomachała mu na pożegnanie, tak jak pozostali pasażerowie machali odprowadzającym. Machała dalej z tarasu widokowego, kiedy sterowiec odcumował, zrzucił balast i zaczął sunąć dostojnie ponad dachami domów.

Kiedy zostawili za sobą przedmieścia i skierowali się wzdłuż rzeki na zachód, pierwszy raz mogła swobodnie obejrzeć wyrzeźbione w skałach zadumane oblicze Smutnego Króla Billy’ego. Świeża dziesięciometrowa blizna na policzku, powoli blaknąca pod wpływem deszczów i erozji, znaczyła miejsce, w którym rzeźba została trafiona lancą laserową. Teraz jednak uwagę Brawne przykuła inna rzeźba, większa, nabierająca kształtów na urwistym północno-zachodnim stoku. Praca – mimo wypożyczenia od ARMII najnowocześniejszego sprzętu wojskowego – posuwała się powoli; orli nos, masywne czoło, szerokie usta i smutne, bystre oczy dopiero zaczynały się układać w rozpoznawalną całość. Wielu uchodźców z Hegemonii, którzy utknęli na Hyperionie, sprzeciwiało się wyrzeźbieniu górującego nad miastem portretu Meiny Gladstone, ale Rithmet Corber III, prawnuk artysty, który uwiecznił króla Billy’ego, a także – całkiem przypadkowo – właściciel terenu, na którym znajdowało się urwisko, skwitował to dyplomatycznym „Walcie się” i wrócił do pracy. Za rok, może dwa rzeźba powinna być gotowa.

Z westchnieniem pogładziła się po brzuchu (u innych kobiet w ciąży ten afektowany gest zawsze ją drażnił, teraz jednak nie umiała się od niego powstrzymać) i poczłapała do leżaka rozstawionego na pokładzie widokowym. Jeżeli po siedmiu miesiącach mam takie brzuszysko, to co będzie po dziewięciu? Skrzywiła się, spoglądając do góry na gigantyczny balon sterowca.

* * *

Podróż statkiem powietrznym przy sprzyjającym wietrze od rufy trwała zaledwie dwadzieścia godzin. Część drogi Brawne przespała, ale większość spędziła na tarasie, podziwiając znajome krajobrazy.

Przed południem przelecieli nad śluzą w Karli. Brawne uśmiechnęła się i poklepała paczkę z prezentem dla konsula. Pod wieczór zbliżyli się do portu w Najadzie. Z wysokości trzech tysięcy stóp mogła podziwiać starą barkę pasażerską, ciągniętą w górę rzeki przez płaszczki wycinające w wodzie charakterystyczny, v-kształtny kilwater. Zastanawiała się, czy to nie Benares.

W jadalni na górze podano kolację, kiedy dotarli nad Kraniec i wpłynęli nad Morze Traw, rozpalone promieniami zachodzącego słońca i rozkołysane w podmuchach tego samego wiatru, który popychał sterowiec. Brawne zabrała kawę na taras i usiadła na swoim ulubionym leżaku. Otworzyła okno na oścież i patrzyła na trawiaste morze, rozpościerające się w dole niczym delikatne płótno na stole bilardowym. Światło dnia gasło, ale tuż przed tym, jak na tarasie zapaliły się latarnie, jej cierpliwość została nagrodzona: dostrzegła tnący morze wiatrowóz z latarniami na dziobie i rufie, mknący z północy na południe. Kiedy wychyliła się przez okno, usłyszała wyraźnie turkot olbrzymiego koła i trzepotanie kliwrów przy zwrocie.

Kiedy wróciła do kabiny, żeby się przebrać w szlafrok, czekało na nią posłane łóżko. Położyła się, przeczytała kilka wierszy – i znów wyszła na taras, gdzie doczekała świtu, drzemiąc na leżaku i rozkoszując się świeżą wonią traw.

W Wytchnieniu Pielgrzyma uzupełnili zapasy jedzenia i wody, wzięli nowy balast i zmienili załogę, ale Brawne nie wyszła na spacer. Wyraźnie widziała oświetloną lampami dolną stację kolejki, a kiedy sterowiec ruszył wreszcie w dalszą drogę, posuwał się wzdłuż lin prosto w stronę Gór Brzeżnych.

Nad górami przelecieli po ciemku. Steward pozamykał szczelnie okna (cała gondola pasażerska była hermetyzowana), co jednak nie przeszkodziło Brawne wypatrywać wagoników mijających się w chmurach i lodowców skrzących się w blasku gwiazd.

Tuż po świcie minęli Wieżę Chronosa; mimo ciepłego różanego blasku słońca kamienne mury nie sprawiały wrażenia ciepłych i przytulnych. Wreszcie w zasięgu wzroku pojawiła się pustynna wyżyna, po prawej stronie zamajaczyło śnieżnobiałe Miasto Poetów i sterowiec obniżył lot, kierując się ku wieży cumowniczej we wschodniej części nowo wybudowanego kosmoportu.

Nie spodziewała się, że ktoś po nią wyjdzie. Wszyscy znajomi wiedzieli, że przyleci po południu, śmigiem, razem z Theo Lane’em, ona jednak doszła do wniosku, że podróż sterowcem, sam na sam ze swoimi myślami, będzie lepszym pomysłem – i wcale tego nie żałowała. Zanim jednak cuma została napięta i spuszczono trap, w tłumie na przystani rozpoznała znajomą twarz konsula, obok którego stał Martin Silenus, mrużąc oczy przed rzadko przez niego oglądanym światłem poranka.

– Diabli by wzięli Stana... – mruknęła.

Przypomniała sobie, że przecież działa już łączność mikrofalowa, a na orbicie pojawiły się nowe satelity komunikacyjne.

Konsul objął ją na powitanie. Silenus ziewnął, uścisnął jej dłoń i powiedział:

– Nie mogłaś już wybrać gorszej pory na przyjazd, co?

* * *

Wieczorem odbyło się przyjęcie. Nie tylko konsul odlatywał z Hyperiona następnego dnia rano – także większość obecnych w układzie okrętów ARMII przenosiła się w inne miejsca, a wraz z nimi znikała znaczna część roju Wygnańców. Kilkanaście lądowników przysiadło obok statku konsula, gdy Wygnańcy składali pożegnalną wizytę w Dolinie Grobowców Czasu, a wojskowi ostatni raz przystawali w zadumie przed grobem Kassada.

Miasto Poetów liczyło już blisko tysiąc stałych mieszkańców, głównie artystów i poetów, chociaż Silenus twierdził, że większość z nich to zwykli pozerzy. Dwa razy próbowali go obwołać burmistrzem, on zaś dwa razy odmówił i soczyście sklął swoich wyborców, co w niczym nie zmieniało faktu, że w mieście rządził niepodzielnie: nadzorował remonty, rozsądzał spory, przydzielał mieszkania i organizował dostawy z Jacktown i miast położonych na dalekim południu. Miasto Poetów nie było już miastem wymarłym.

Silenus utrzymywał, że sumaryczne IQ mieszkańców miasta było wyższe, kiedy nikt w nim nie mieszkał.

Bankiet odbył się w wyremontowanej sali jadalnej Gmachu Wspólnoty. Potężna kopuła rezonowała od chóralnych śmiechów, gdy Martin czytał rubaszne wierszyki, a inni poeci improwizowali fraszki. Poza konsulem i Silenusem, przy okrągłym stole Brawne zasiadło pół tuzina Wygnańców z Ghengą i Coredwellem Minmunem na czele, oraz Rithmet Corber III w futrzanym płaszczu i wysokiej, stożkowej czapie. Theo Lane dołączył do towarzystwa w porze deseru – przeprosił za spóźnienie i podzielił się z publiką najnowszymi żartami z Jacktown. Mówiło się, że jest faworytem zaplanowanych na Czwarty Miesiąc wyborów burmistrza Jacktown (jego styl bycia i rządów odpowiadał i tubylcom, i Wygnańcom) i na razie nic nie zapowiadało, żeby miał się od tego zaszczytu wymigiwać.

Po licznych toastach na bankiecie konsul dyskretnie zaprosił grupę najbliższych znajomych do statku – na koncert i dalsze picie. Brawne, Martin i Theo zasiedli na tarasie, konsul zaś z powagą i zapałem grał Gershwina, Studeriego, Brahmsa, Lusera, Beatlesów, a potem znowu Gershwina. Na koniec zostawił zapierający dech w piersi drugi koncert fortepianowy c-moll Rachmaninowa.

Długo siedzieli na tarasie, przy przyćmionych światłach, z widokiem na miasto i dolinę. Wypili jeszcze trochę i rozmawiali do późna.

– Co się spodziewasz zastać w Sieci? – zapytał Theo konsula. – Anarchię? Rządy tłumów? Społeczeństwa cofnięte do epoki kamienia łupanego?

– Wszystko to i jeszcze więcej. – Konsul uśmiechnął się i zakręcił brandy w szklaneczce. – A mówiąc poważnie... Zanim hiperłącza ucichły, odebraliśmy wystarczająco dużo wiadomości, by mieć prawo sądzić, że mimo przejściowych kłopotów większość światów Sieci jakoś sobie poradzi.

Theo Lane trzymał w rękach ten sam kieliszek z winem, który przyniósł z bankietu.

– Jak myślicie, dlaczego hiperłącza przestały działać?

– Bóg miał dość ludzi, którzy szpecili mu chałupę bohomazami – prychnął Silenus.

Rozmowa zeszła na starych znajomych. Wszyscy zastanawiali się, jak też radzi sobie ksiądz Duré; jeden z ostatnich odebranych kompakietów zawierał informację o objęciu przez niego nowego stanowiska. Przypomnieli sobie też o Lenarze Hoycie.

– Myślicie, że po śmierci Duré Hoyt automatycznie zostanie papieżem? – zamyślił się konsul.

– Wątpię – odparł Theo. – Ale przynajmniej ma szansę na nowe życie, jeżeli krzyżokształt, który Duré nosi na piersi, normalnie zadziała.

– Ciekaw jestem, czy wtedy upomni się o swoją bałałajkę – mruknął Silenus, trącając struny. Widząc go w przygaszonym świetle, Brawne musiała przyznać, że nadal przypomina jej satyra.

Wspominali Sola i Rachel. Przez ostatnie pół roku setki ludzi próbowały wejść do Sfinksa – i tylko jednemu się udało: spokojnemu Wygnańcowi nazwiskiem Mizenspesht Ammenyet.

Specjaliści Wygnańców poświęcili ten czas na zbadanie Grobowców i analizę zanikających prądów temporalnych. Na niektórych budowlach po otwarciu pojawiły się hieroglify i dziwnie znajome znaki pisma klinowego, co pozwoliło przynajmniej zacząć się domyślać ich funkcji.

Sfinks był jednokierunkowym portalem prowadzącym do przyszłości, o której opowiadała Rachel/Moneta. Nikt nie wiedział, w jaki sposób dobiera tych, których przepuszcza, ale utarło się, że zwiedzający dolinę turyści muszą spróbować przez niego przejść. Po Solu i jego córce wszelki ślad zaginął. Brawne często łapała się na tym, że rozmyśla o starym naukowcu.

Brawne, konsul i Silenus wypili za Sola i Rachel.

Nefrytowy Grobowiec miał jakiś związek z olbrzymami gazowymi. Nikt nie przeszedł przez znaleziony w nim portal, ale codziennie zjawiali się Wygnańcy o egzotycznym wyglądzie, zaprojektowani i wychowani z myślą o życiu na planetach podobnych do Jowisza, i próbowali szczęścia. Eksperci – wojskowi i delegowani przez Wygnańców – wielokrotnie podkreślali, że Grobowce nie są transportalami, lecz działają na zupełnie innej zasadzie i pełnią inną funkcję, ale turystom to nie przeszkadzało.

Obelisk zazdrośnie skrywał swoje tajemnice. Nadal pałał jasną poświatą, ale nie dało się do niego wejść. Wygnańcy przypuszczali, że w środku wciąż czeka armia Dzierzbów. Martin Silenus upierał się, że to tylko symbol falliczny, dorzucony do innych Grobowców dla ozdoby. Byli i tacy, którzy twierdzili, że ma coś wspólnego z templariuszami.

Brawne, konsul i Silenus wypili za Prawdziwy Głos Drzewa, Heta Masteena.

Zamknięty na głucho Kryształowy Monolit był grobem pułkownika Fedmahna Kassada. Inskrypcja w kamieniu, którą udało się w końcu rozszyfrować, wspominała o wielkiej bitwie w kosmosie i opiewała czyny wojownika z przeszłości, który przeniósł się w czasie i pomógł pokonać Władcę Bólu. Młodzi rekruci z eskortowców i krążowników wierzyli w nią bez zastrzeżeń. Wracając na swoich okrętach do Sieci, mieli ponieść legendę Kassada w kosmos.

Brawne, konsul i Silenus wypili za Fedmahna Kassada.

Pierwsze dwa Grobowce Jaskiniowe nadal donikąd nie prowadziły i kończyły się ślepymi ścianami, natomiast w trzecim znajdowało się przejście do labiryntów znajdujących się na różnych planetach. Po tym, jak zniknęło w nich kilku badaczy, władze nadzorujące prace naukowe z ramienia Wygnańców przypomniały turystom, że labirynty znajdują się nie tylko w innych miejscach w przestrzeni, ale także w innym czasie – w przyszłości lub przeszłości odległej o setki lub tysiące lat od teraźniejszości, po czym zamknęły jaskinie i zaczęły je udostępniać wyłącznie wykwalifikowanym specjalistom.

Brawne, konsul i Silenus wypili za Paula Duré i Lenara Hoyta.

Pałac Dzierzby również nie zdradził swojego sekretu. Kiedy Brawne wróciła do niego z przyjaciółmi, zaledwie kilka godzin po pierwszej wizycie, rzędy półek z leżącymi na nich ciałami zniknęły, wnętrze zmniejszyło się do poprzednich racjonalnych rozmiarów, na środku zaś stał samotny świetlisty portal. Ktokolwiek przez niego przeszedł, znikał. Nikt nie wrócił.

Specjaliści, którzy podjęli się odczytania znaków wyrytych w kamieniu, lecz mocno nadgryzionych zębem czasu, zamknęli wnętrze Grobowca dla zwiedzających. Na razie byli pewni znaczenia tylko trzech słów, które – zapisane w klasycznej łacinie – w przekładzie brzmiały „koloseum”, rzym” i „rekolonizacja”. Portal szybko obrósł legendą, wedle której miał prowadzić na zaginioną Starą Ziemię, dokąd przeniesione zostały ofiary cierniowego drzewa. Setki chętnych czekały na otwarcie Grobowca.

– Widzisz? – powiedział Silenus do Brawne Lamii. – Gdybyś się tak nie pośpieszyła, może bym wrócił do domu.

– Naprawdę wolałby pan wrócić? – spytał Theo Lane.

Na usta Silenusa wypłynął uśmiech satyra.

– W życiu. Nawet za milion lat. Stara Ziemia była nudna, kiedy na niej mieszkałem, i na zawsze taka pozostanie. Co innego Hyperion... Tu naprawdę dzieją się ważne rzeczy – odparł Silenus i wypił swoje zdrowie.

Brawne uświadomiła sobie, że w pewnym sensie poeta ma absolutną rację. Hyperion stał się miejscem spotkań mieszkańców Hegemonii z Wygnańcami. Grobowce Czasu miały pozostać atrakcją turystyczną także w nowym wszechświecie, w którym ludzie musieli się oswoić z życiem bez transportali. Próbowała sobie wyobrazić przyszłość, jaką widzieli przed ludzkością Wygnańcy: olbrzymie floty kosmiczne poszerzające horyzonty poznania, genetycznie zmodyfikowane istoty ludzkie kolonizujące olbrzymy gazowe, asteroidy i planety surowsze niż Mars czy Hebron przed terraformowaniem... Ta wizja ją przerastała. Może jej dzieci będą oglądać taki wszechświat. Albo ich dzieci.

Milczenie się przeciągało.

– O czym myślisz, Brawne? – zainteresował się konsul.

– O przyszłości. – Uśmiechnęła się. – I o Johnnym.

– No tak... – wtrącił Silenus. – Poeta, który mógł zostać Bogiem, ale nie chciał.

– Jak sądzicie, co się stało z drugą personą Keatsa? – zapytała Brawne.

– Nie wyobrażam sobie, żeby przetrwała zagładę Jądra – przyznał konsul, wykonując nieokreślony gest ręką. – A ty?

Brawne pokręciła głową.

– Jestem po prostu zazdrosna. Tylu ludzi miało okazję poznać go osobiście, nawet Arundez twierdził, że spotkali się w Jacktown.

Wypili za Melio Arundeza, który odleciał z Hyperiona pięć miesięcy temu, na pokładzie pierwszego wojskowego okrętu wracającego do Sieci.

– Wszyscy go widzieli, a ja nie – dodała Brawne.

Marszcząc brwi, zajrzała do szklanki z brandy i przypomniała sobie, że powinna wziąć jeszcze jedną prenatalną pigułkę antyalkoholową przed snem. Zdawała sobie sprawę, że jest trochę wstawiona: dopóki łykała pigułki, alkohol nie szkodził dziecku, ale jej na pewno uderzył do głowy.

– Wracam. – Wstała i objęła konsula. – Położę się. Muszę raniutko wstać, żeby zobaczyć, jak odlatujesz o świcie.

– Na pewno nie chcesz zostać na statku? – spytał konsul. – Z kabiny dla gości jest piękny widok na dolinę.

Brawne pokręciła głową.

– Zostawiłam wszystkie rzeczy w mieście.

– Porozmawiamy jeszcze, zanim odlecę – obiecał konsul i przytulił ją pośpiesznie, zanim ktoś zdążył zauważyć cisnące się jej do oczu łzy.

Martin Silenus odprowadził ją do Miasta Poetów. Przystanęli w jasno oświetlonym krużganku przed wejściem do pokojów dla gości.

– Naprawdę wisiałeś na cierniowym drzewie? – zapytała Brawne. – Czy to był tylko symstym, a ty cały czas leżałeś na półeczce w Pałacu Dzierzby?

Silenus dotknął z poważną miną piersi, którą na drzewie przebił mu stalowy cierń.

– Czy byłem chińskim filozofem, któremu śniło się, że jest motylem, czy motylem, który śnił, że jest chińskim filozofem? O to pytasz, dziecinko?

– Tak.

– I słusznie. Byłem jednocześnie w pałacu i na drzewie. Obie te sytuacje były rzeczywiste i obie sprawiały mi ból. Zawsze będę cię kochał i wielbił, Brawne, za to, że mnie uratowałaś. Dla mnie zawsze będziesz tą, która stąpa po powietrzu. – Ucałował dłoń Brawne. – To jak, idziesz spać?

– Nie, chyba jeszcze przespaceruję się po ogrodzie.

– Jak chcesz... – Poeta się zawahał. – Nie ma sprawy, są przecież patrole... ludzie i maszyny... a nasz Dzierzba-Grendel na razie nie wrócił. Ale uważaj na siebie, dobrze?

– Nie zapominaj, że to ja zabiłam Grendela. To ja stąpam po powietrzu i zamieniam potwory w kruche, szklane straszydła.

– Jasne, jasne... Ale nie wychodź poza ogród. Dobrze, dziecinko?

– Dobrze. – Brawne oparła sobie dłoń na brzuchu. – Będziemy ostrożne.

* * *

Czekał na nią w ogrodzie, w miejscu gdzie nie dochodziło światło i nie sięgał wzrok kamer.

– Johnny! – wykrztusiła, przyśpieszając kroku.

– Nie.

Pokręcił smutno głową. Wyglądał jak Johnny, miał te same rudokasztanowe włosy, piwne oczy, mocno zarysowany podbródek, wydatne kości policzkowe i łagodny uśmiech. Ubrany był trochę dziwacznie – w grubą skórzaną kurtkę, szeroki pas, wysokie buty i futrzaną czapkę, którą zdjął z głowy, gdy Brawne podeszła bliżej. W drugiej ręce trzymał kij.

Brawne zatrzymała się niespełna metr od niego.

– Oczywiście... – wyszeptała.

Wyciągnęła rękę, żeby go dotknąć, ale dłoń przeszła przez jego postać na wylot jak przez hologram, z tą tylko różnicą, że nie drżał i nie rozmywał się na krawędziach jak prawdziwe holo.

– Metasfera jest jeszcze w tej okolicy bardzo gęsta – wyjaśnił.

– No jasne – przytaknęła, nie mając zielonego pojęcia o co mu chodzi. – Ty jesteś tym drugim Keatsem, bratem-bliźniakiem Johnny’ego.

Uśmiechnął się i wyciągnął rękę, jakby chciał dotknąć jej zaokrąglonego brzucha.

– Czyli w pewnym sensie jestem... stryjkiem. Prawda, Brawne?

Pokiwała głową.

– To ty ocaliłeś dziecko, małą Rachel... Mam rację?

– Widziałaś mnie?

– Nie, ale czułam twoją obecność. – Brawne zawahała się. – Ale to nie ciebie miał na myśli Ummon? Nie jesteś wcieleniem Empatii, cząstki ludzkiego NI?

Pokręcił głową; rdzawe loki błysnęły odblaskiem światła.

– Odkryłem, że jestem Tym, Który Poprzedza. Ja tylko przygotowuję drogę dla Tej, Która Naucza i obawiam się, że jedynym cudem, jakiego dokonałem, było wzięcie dziecka na ręce i poczekanie, aż ktoś je ode mnie zabierze.

– To znaczy... że nie pomogłeś mi z Dzierzbą? Kiedy... unosiłam się w powietrzu?

John Keats parsknął śmiechem.

– Nie. Moneta też nie. Sama to zrobiłaś, Brawne.

Z zapamiętaniem pokręciła głową.

– Niemożliwe.

– Ależ tak.

Kiedy tym razem wyciągnął rękę, Brawne miała wrażenie, że czuje dotknięcie jego dłoni.

– O, spokoju wybranko czysta, którą muska łagodność ciszy, wolno płynącego czasu...* – Spojrzał Brawne w oczy. – Nie ma nic dziwnego w tym, że matka Tej, Która Naucza, sama ma pewne niezwykłe zdolności.

– Matka...

Nogi ugięły się pod nią, poczuła, że musi natychmiast usiąść, i szczęśliwie w samą porę znalazła sobie ławkę. Nigdy przedtem nie czuła się niezdarą, teraz jednak, w siódmym miesiącu ciąży, nie

* J. Keats Oda na urnę grecką, przeł. Z. Kubiak.

była w stanie zgrabnie usiąść. Nie wiadomo dlaczego stanął jej przed oczami cumujący do wieży sterowiec.

– Matka Tej, Która Naucza – powtórzył Keats. – Nie wiem, czego będzie nauczała, ale jej nauki zmienią wszechświat i wypromują idee, które będą żywe nawet za dziesięć tysięcy lat.

– Moje dziecko...? – wykrztusiła bez tchu Brawne. – Moje i Johnny’ego?

Persona Keatsa podrapała się po policzku.

– Połączenie ludzkiego ducha i logiki SI, którego Ummon i całe Jądro szukali od wieków i zginęli, nie pojąwszy jego istoty... Żałuję, że nie będzie mnie przy tym, jak zacznie nauczać. Chciałbym zobaczyć, jaki wpływ wywrze na świat, ten i wszystkie inne.

Brawne zakręciło się w głowie, ale wychwyciła w jego głosie niepokojącą nutę.

– Jak to? Gdzie wtedy będziesz? Co jest nie tak?

Keats westchnął.

– TechnoJądro przestało istnieć. Datasfery są w tej chwili za małe na to, żeby pomieścić mnie choćby w ograniczonej postaci... Okrętowe SI pewnie byłyby wystarczające, ale na to się nie piszę. Nigdy nie lubiłem wykonywać rozkazów.

– Nie ma innego miejsca?

– Jest metasfera. – Obejrzał się przez ramię. – Ale w niej roi się od lwów, tygrysów i niedźwiedzi, a ja nie jestem jeszcze gotowy.

Brawne postanowiła go o to nie wypytywać.

– Mam pewien pomysł – powiedziała i wyłuszczyła mu swoją koncepcję.

Podobizna jej ukochanego podeszła bliżej, objęła ją i rzekła:

– Jest pani cudowna, madame. – I cofnęła się w cień.

Brawne pokręciła głową.

– Jestem tylko zwykłą ciężarną kobietą. – Położyła dłoń na napęczniałym brzuchu. – Ta, Która Naucza... – mruknęła. – No dobrze, skoro jesteś archaniołem od zwiastowania, i tak dalej... Jak mam jej dać na imię?

Nie słysząc odpowiedzi, podniosła wzrok.

W cieniu nie było nikogo.

* * *

Stawiła się w kosmoporcie jeszcze przed wschodem słońca. Nie można powiedzieć, żeby odprowadzający konsula przyjaciele tworzyli szczególnie wesołą grupę: nie dość, że pożegnania zawsze wypadają smutno, to jeszcze Martin, konsul i Theo mieli kaca, gdyż po rozpadzie Sieci na Hyperionie zabrakło pigułek odtruwających. Tylko Brawne była cała w skowronkach.

– Ten przeklęty komputer pokładowy od rana głupieje – poskarżył się konsul.

– Jak to? – spytała z uśmiechem Brawne.

– Poprosiłem o przeprowadzenie standardowej procedury przedstartowej, a ten do mnie wierszem gada.

– Wierszem? – Silenus uniósł brew.

– Sami posłuchajcie.

Konsul włączył wbudowany w komlog odtwarzacz i w powietrzu rozległ się głos, który wydał się Brawne znajomy:

Żegnajcie więc, trzy duchy! Nie zdołacie

Głowy mej dźwignąć, w chłodnej leżącej

Trawie; nie dam się skusić hymnom

Niczym jagnię w sentymentalnej farsie!

Odpłyńcie mi sprzed oczu i stańcie się znowu

Figurami na wyśnionej urnie;

Żegnajcie! Czekają mnie jeszcze nocne wizje,

A i na dzień zapas bladych złud się znajdzie.

Odejdźcie, widma! Zostawcie ducha mego,

Skryjcie się w chmurach, i już nie wracajcie!

– Czyżby awaria systemu? – zdziwił się Theo Lane. – Słyszałem, że SI na twoim statku jest jedną z najlepszych poza Jądrem.

– Bo to prawda. I wcale się nie zepsuła. Zrobiłem pełny test kognitywny i funkcjonalny, wszystko działa jak należy. Ale żeby coś takiego...

Martin Silenus spojrzał na Brawne Lamię, na jej szelmowski uśmieszek i zwrócił się do konsula:

– No cóż, wygląda na to, że twój statek zapałał miłością do literatury. Nie przejmuj się, będzie lepszym towarzyszem w długiej podróży tam i z powrotem.

Brawne sięgnęła po nieporęczny pakunek.

– Pożegnalny prezent – wyjaśniła.

Konsul zaczął odwijać paczkę – z początku powoli i ostrożnie, ale pod koniec szarpał już i darł papier na strzępy, odsłaniając złożony wyblakły, sfatygowany dywanik. Powiódł po nim palcami i podniósł wzrok.

– Ale gdzie... – wykrztusił drżącym głosem. – Ale jak...

– Miejscowa kobieta wyłowiła ją z rzeki poniżej śluzy w Karli – wyjaśniła z uśmiechem Brawne. – Próbowała ją sprzedać na targu w Jacktown, ja się akurat napatoczyłam, innych chętnych nie było...

Konsul z westchnieniem pogłaskał aeromatę, która poniosła dziadka Merina na brzemienne w skutki spotkanie z Siri, przyszłą babką konsula.

– Obawiam się tylko, że już nie poleci.

– Wystarczy naładować sploty nośne – uspokoił ją konsul. – Nie wiem jak ci mam dziękować...

– Nie dziękuj. Niech ci przyniesie szczęście w podróży.

Konsul pokręcił głową, uściskał Brawne, podał rękę pozostałym i wjechał windą na pokład statku. Odprowadzający go przyjaciele wrócili do terminalu.

Lazurowe niebo nad Hyperionem było bezchmurne, Góry Brzeżne mieniły się intensywnymi kolorami, słońce obiecywało ciepły dzień. Brawne spojrzała na Miasto Poetów i pobliską dolinę, z której wystawały wierzchołki najwyższych Grobowców Czasu. Skrzydło Sfinksa rozbłysło w słońcu.

Statek konsula prawie bezgłośnie wzniósł się w powietrze na słupie błękitnego ognia i wzleciał pod niebo. Brawne przypomniała sobie czytane niedawno wiersze i ostatnie wersy najdłuższego i najpiękniejszego poematu, którego jej ukochany już nie zdążył ukończyć:

Oto płomienny przemknął obok nas Hyperion.

Ognista szata niżej pięt sięgała, huczał

Jak straszny ogień ziemski, odpędzał daleko

Ciche, zwiewne godziny: jakże dygotały

W przerażeniu gołębie skrzydła. Dalej leciał...[11]

Ciepły podmuch rozwiał jej włosy. Zadarła głowę i pomachała na pożegnanie, nie kryjąc łez. Machała jak szalona, kiedy statek wspinał się ku niebu, wsparty na kolumnie ognia. Grom dźwiękowy rozdarł powietrze nad pustynią i odbił się echem od dalekich gór.

Zapłakana Brawne machała i machała – odlatującemu konsulowi, niebu, przyjaciołom, których miała nigdy więcej nie zobaczyć, cząstce swojej przeszłości, i statkowi, który pędził po nieboskłonie niczym doskonała w swoim kształcie czarna strzała, wystrzelona z boskiego łuku.

Dalej leciał...

11 J. Keats Upadek Hyperiona, przeł. Z. Kubiak.